Prowadzenie działalności gospodarczej z wykorzystaniem telepracy



Pobieranie 5.5 Mb.
Strona4/12
Data27.10.2017
Rozmiar5.5 Mb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   12

Historia i rozwój telepracy

Początki

Choć pojęcie telepracy (ang. teleworking, telecommuting, flexiwork, e-work) jest pojęciem stosunkowo nowym, sama idea telepracy sięga korzeniami lat 70-tych XIX wieku.


Za pierwszego telepracownika niektórzy uznają prezesa jednego z banków w Bostonie, który kazał poprowadzić linię telefoniczną z banku do własnego mieszkania, położonego kilka pięter wyżej, aby także wtedy, kiedy był fizycznie nieobecny w banku, mógł reagować i odpowiadać na potrzeby klientów.
Sam termin „telework” został użyty po raz pierwszy w 1972 r. przez Jacka Schiffa na łamach gazety „Washington Post” i od tego czasu wszedł do powszechnego użycia w krajach anglojęzycznych.
Alvin Toffler w 1980 r. w swojej książce „Trzecia fala” pisał o koncepcji idei pracy elektronicznej, zaś w 1994 r. stwierdził, że sercem Trzeciej Fali będzie właśnie telepraca, pod naporem której z czasem upadną tradycyjne miejsca pracy. Uważał, że takiej zmianie organizacji pracy sprzyjać będą zarówno wzrastające problemy komunikacyjne, rozwijające się nowe technologie, jak i oczekiwania społeczne. Na razie ta prognoza jeszcze się nie sprawdziła, ale niewykluczone, że stanie się tak w niedalekiej przyszłości.
Jack M. Nilles podkreśla, iż zaczęło się od pytania, jakie kiedyś zadał mu pewien człowiek: „Jeżeli ludzie potrafią stanąć na księżycu, to dlaczego nie potrafią poradzić sobie z korkami ulicznymi?6”. Analiza problemu doprowadziła go do innego pytania: „Czy wszyscy musimy chodzić [jeździć] do pracy, skoro istnieją możliwości techniczne, które pozwalają większości z nas na wykonywanie wielu prac w domu lub w jego pobliżu?” Takie sformułowanie od razu ustawiło myślenie o koncepcji telepracy w kontekście środków transportu. Z tego punktu widzenia podstawową przyczyną stosowania telepracy było początkowo dążenie do ograniczenia korzystania ze środków transportu przez pracowników, zastępując je telekomunikacją, która umożliwia przesyłanie efektów pracy zamiast fizycznego przemieszczania ludzi mających tę pracę wykonać.
Kolejny aspekt oszczędności związanych z telepracą:
Do pionierów telepracy zaliczyć można firmę Siemens-Nixdorf. W jej szwedzkim oddziale doszło do wprowadzenia systemu telepracy, kiedy to po raz kolejny pracownicy oddziału zostali zmuszeni do zmiany siedziby. Wówczas dział personalny przypomniał, iż w wyniku poprzedniej przeprowadzki odeszła prawie 1/4 kwalifikowanego personelu. Aby tego uniknąć, postanowiono skorzystać z systemu telepracy. Przedtem jednak, zgodnie z zarządzeniem dyrekcji firmy, pracownicy pozbyli się wszelkiej niepotrzebnej makulatury, zabierając ze sobą tylko po dwa niewielkie pojemniki na dokumenty. W nowym biurze czekało już zmodyfikowane środowisko pracy, przestrzeń podzielona na apartamenty oraz ruchome wózki z segregatorami. Po zawarciu odpowiedniej umowy, określającej czas pracy i zakres obowiązków, każdy pracownik wyposażony został w komputer, modem, telefon komórkowy, dodatkową linię telefoniczną (w domu) oraz stał się integralną częścią specjalnego systemu komunikacyjnego, automatycznie lokalizującego pracowników. Gdy pracownik przychodził do biura, korzystał ze swojego ruchomego wózka z dokumentami, stawiając go przy wybranym stanowisku komputerowym.7 Szwedzki oddział firmy Siemens-Nixdorf w 1997 roku został odznaczony przez Króla Szwecji, Karola Gustawa XVI główną nagrodą konkursu innowacyjnych projektów związanych z nowoczesnymi technologiami informatycznymi. W efekcie opracowania i wdrożenia systemu telepracy „Flexlive” koszty firmy spadły w ciągu roku o 25 tysięcy dolarów na pracownika.

Wpływ technologii na zmiany stosunków pracy i wzrost roli telepracy

Telepraca, jako forma pracy zdecentralizowanej i rozproszonej, jest kolejnym etapem związanym z ewolucją form zatrudnienia. Historycznie praca była zjawiskiem scentralizowanym. Dominowało rolnictwo, a praca wykonywana była w pobliżu miejsca zamieszkania. Rewolucja przemysłowa XIX wieku i koncentracja produkcji w fabrykach doprowadziła do centralizacji miejsc pracy. Od połowy ubiegłego wieku udział poszczególnych rodzajów wytwórczości systematycznie się zmienia. Do kilku procent spadł udział rolnictwa, coraz mniejsze znaczenia ma tradycyjnie rozumiany przemysł. Największa wartość tworzona jest w sektorze usług, w tym związanych z wykorzystaniem, przekazywaniem i analizowaniem informacji. Te zmiany mają pozytywny wpływ na zwiększanie się możliwości zastosowania telepracy.


Rozwój telepracy nie byłby możliwy bez rosnącego zastosowania technologii teleinformatycznych. Choć jej początki sięgają lat 70-tych XX wieku, telepraca upowszechniła się wraz ze zwiększeniem dostępu do Internetu – w katach 90-tych. Rozwój społeczeństwa informacyjnego pociągnął za sobą przeobrażenia w sferze stosunków społeczno-gospodarczych; narodziła się nowa globalna gospodarka bazująca na wiedzy, sprawnym przepływie informacji i szerokich możliwościach jej zastosowania.

Telepraca na świecie

Dzięki tak szybkiemu rozwojowi usług i możliwości telekomunikacyjnych rośnie również popularność telepracy. W 1999 roku w 15 państwach Unii Europejskiej pracowało, przynajmniej 1 pełny dzień w tygodniu, około 6 mln stałych telepracowników; w tym samym czasie w USA było ich 9,3 mln8. Statystyki z roku 2000 pokazują, że w Stanach Zjednoczonych liczba ta wzrosła do ok. 16,5 mln.9 Przewiduje się, że odsetek telepracowników wśród ogółu zatrudnionych będzie nadal rósł, co wskazuje poniższy wykres:



Źródło: J. Nilles, Telepraca, strategie kierowania wirtualną załogą, Wydawnictwo Naukowo-Techniczne,Warszawa 2003r., s. 323


Późniejsze badanie, przeprowadzone pomiędzy 30 lipca a 10 sierpnia 2001 roku w USA, wskazało na wzrost liczby telepracowników do 28,8 mln. Stanowili oni 17% ogółu zatrudnionych w tym kraju. Jeden na pięciu Amerykanów wybierał pracę w systemie telepracy. Powyższe badanie wskazało również, że Telepracownicy w większości byli bardziej usatysfakcjonowani pracą, efektywniejsi, a także bardziej lojalni w stosunku do swoich pracodawców.10 Podczas przeprowadzania badania zatrudnionym w sposób tradycyjny pracownikom ankieterzy zadawali pytanie: czy skorzystaliby z możliwości pracy w domu, gdyby mieli taką okazję? Odpowiedzi były następujące:

  • 39% respondentów było zainteresowanych takim rozwiązaniem,

  • 31% „czuło”, że skorzystałoby z takiej możliwości,

  • 10% wahało się, czy przyjęłoby taką propozycję,

  • 20% odniosło się sceptycznie do tego sposobu zarobkowania.

Ponadto niemal połowa badanych pracujących w domu wykonywała więcej niż jedną formę telepracy. Prawie 80% amerykańskich telepracowników było bardzo przywiązanych tego sposobu zarobkowania i wiązało z nim swoją przyszłość. Więcej niż 2/3 badanych telepracowników wyraziło olbrzymią satysfakcję z tak wykonywanej pracy.


Wśród krajów Unii Europejskiej telepraca podejmowana jest najczęściej w Skandynawii: w Szwecji i Finlandii zatrudnieni w tej formie stanowią około 15% całej siły roboczej, w Danii – 11%. Uważa się, że przyczynia się do tego wysoka jakość i relatywnie niska cena nowych technologii oraz sprzyjające warunki ekonomiczne.
Również w krajach Beneluksu telepracownicy stanowią znaczący procent siły roboczej: w Holandii – 14%, w Belgii – 11%. W obu tych krajach stosowana polityka rynku pracy równoważy stabilność i bezpieczeństwo zatrudnienia z elastycznością, która ułatwia wprowadzenie innowacyjnych form zarobkowania. 
Telepraca jest najmniej popularna w Hiszpanii, Portugalii i Grecji (ok. 2% siły roboczej), gdzie znajduje się dopiero na etapie prób i eksperymentów. Krajem o relatywnie niewielkim odsetku telepracowników jest również Francja, w której, mimo utworzenia w 1997 r. krajowego stowarzyszenia ds. telepracy oraz powszechnej dyskusji w prasie, przedsiębiorstwa nie dostrzegają jeszcze korzyści z wprowadzania tego sposobu organizacji czasu i pracy. 
W nowych państwach UE telepraca – jak wynika z raportu Komisji Europejskiej – telepraca jest jeszcze słabo rozwinięta. Ocenia się, iż rozwój tej formy zatrudnienia w Europie Środkowej i Wschodniej jest obecnie na takim etapie, na jakim był w krajach Europy Zachodniej ok. 5-10 lat temu.

Szacuje się, że na całym świecie na odległość pracuje już kilkadziesiąt milionów osób: ok. 30 mln w USA i prawie tyle samo w Europie. Niektóre prognozy przewidują, iż do 2007 roku liczba telepracowników w Europie zwiększy się do 40 mln. Z badań ankietowych wynika, że 60% pracujących, którzy do tej pory nie korzystali z żadnej formy telepracy, jest gotowych zrobić to w najbliższej przyszłości.

Telepraca przynosi korzyści również pracodawcom:
Według różnych źródeł telepraca powoduje wzrost wydajności pracowników o 15 do 30%, a dodatkowo oszczędności wynikające m.in. z niższych kosztów wynajęcia biura. Telepracę częściej wykonują mężczyźni (6%) niż kobiety (4%). Dla 5% respondentów w państwach kandydujących do UE dom stanowi miejsce stałej pracy (UE - 3%), 11% pracuje w domu sporadycznie (UE - 8,5%).”11

Telepraca w Polsce

W Polsce ten model organizacji pracy jest nadal słabo znany lub jeszcze niedoceniany przez większość firm. Wynika to głównie z:



  • mentalności pracodawców i zarządzających firmami,

  • tradycyjnego sposobu zarządzania (pozytywny wyjątek stanowią firmy związane z Internetem),

  • niskiego poziomu zastosowania nowoczesnych technologii informatycznych i komunikacyjnych w polskich przedsiębiorstwach.


Telepraca nie znajdzie szerszego zastosowania jeśli praca nie przestanie być mierzona liczbą godzin spędzonych w biurze, a zacznie być oceniana według produktywności pracownika. Nie można jednak zapomnieć o tym, że nie bez znaczenia pozostają wciąż stosunkowo wysokie koszty usług telekomunikacyjnych i nowoczesnego wyposażenia stanowiska pracy.
Z badania przeprowadzonego w ramach projektu „Telepraca. Ogólnopolski program promocji i szkoleń dla przedsiębiorców” w listopadzie i grudniu 2005 roku przez sopocką Pracownię Badań Społecznych na próbie około tysiąca firm wynika, że 16% przedsiębiorstw w Polsce stosuje telepracę. Tę metodę pracy wdrożyły najczęściej tzw. mikro firmy (zatrudniające do 9 osób). Badane przedsiębiorstwa, deklarujące wykorzystywanie telepracy, stosują ją najczęściej do zadań związanych z:

  • finansami - w 33 % (przedsiębiorstw deklarujących stosowanie telepracy);

  • grafiką komputerową - 28 %;

  • księgowością - 25 %;

  • usługami prawniczymi – 22 %;

  • projektami techniczno-inżynierskimi - 18 %;

  • systemami informatycznymi - 16 %;

  • pracami edytorsko-redaktorskimi - 14 %;

  • badaniami marketingowymi lub społecznymi - 11 %;

  • przygotowaniem projektów architektonicznych - 9 %;

  • usługami marketingowymi (copywriting) - 6 %;

  • tłumaczeniami - 3 %;

  • działaniami public relations - 1 %.

Niestety nadal niewiele polskich firm wyraża zainteresowanie telepracą. Tylko


19% badanych przez PBS przedsiębiorstw zadeklarowało chęć wprowadzenia tej formy zatrudnienia w bliższej lub dalszej przyszłości. Spośród nich tylko jedna trzecia wskazała konkretne przykłady prac, które mogłyby być podejmowane przez osoby pracujące w domu (np. przez: grafików, informatyków i specjalistów ds. księgowości). W zakładach przemysłowych powierzano by im także pomocnicze prace administracyjne, np. związane z działem HR.12

Jedna piąta spośród firm, które wyraziły zainteresowanie pracą na odległość nie podała żadnych obowiązków, których mogliby podjąć się telepracownicy!

Wyniki powyższych badań świadczą o braku uświadomionej identyfikacji zadań, do których realizacji może być wykorzystywana telepraca.

Przyszłość telepracy

Przypomnijmy – zastosowanie i rozwój telepracy stały się możliwe dzięki:



  • Obniżeniu kosztów i zastosowaniu na większą skalę komputerów oraz urządzeń i usług telekomunikacyjnych;

  • Zwiększonej dostępności do Internetu;

  • Wzrastającemu zainteresowaniu ze strony pracodawców i pracowników wykorzystaniem nowych sposobów pracy;

  • Dostępowi do nowych usług (outsourcing, porady prawno-finansowe, telemarketing, nowe segmenty sprzedaży).

Barierą rozwoju telepracy w Polsce (oprócz wspomnianego konserwatywnego podejścia zarządzających) jest dostępność i koszt zastosowania technik informatycznych i telekomunikacyjnych. Wśród kosztów, poza rozwojem własnej sieci informatycznej i zapewnieniem odpowiedniego sprzętu dla pracowników, znajdują się m. in. szkolenia dla pracowników (te koszty są opisane w dalszej części poradnika).


Pamiętaj o tym, że badania wskazują na znaczny wzrost wydajności pracownika dzięki zastosowaniu telepracy – szacuje się, że efektywność takiej formy pracy są od 15 do 30%.
Aby można było jednak mówić o zwiększeniu efektywności telepracy istotny jest odpowiedni system wynagrodzeń dla tej grupy pracowników. Niezbędne jest uzależnienie składników wynagrodzenia od efektów pracy. Należy bowiem podkreślić, że samo zastosowanie telepracy w przedsiębiorstwie wcale nie musi wiązać się ze wzrostem efektywności pracy, a często może być wręcz odwrotnie. Brak odpowiedniego systemu motywacyjnego dla telepracowników oraz niewłaściwa kontrola efektów telepracy mogą przynieść firmie straty, a nie oczekiwane zyski. Dlatego też stwierdzenie o wzroście efektywności pracy na odległość jest prawdziwe jedynie przy spełnieniu dodatkowych warunków, jakimi są:

  • powiązanie wynagrodzeń z efektami pracy;

  • właściwa kontrola telepracowników.

Dzięki możliwości  wykorzystywania nowoczesnych technik informatycznych telekomunikacyjnych bezpośrednia wymiana informacji oraz dostarczenie efektów pracy nie są już problemem, niezależnie od odległości miejsca  wykonywania pracy. Niezależnie od miejsca pobytu telepracowników będą oni mogli pracować i dostarczać efekty swojej pracy.






Directory: zalaczniki -> ogolne
zalaczniki -> Szanowna Pani
zalaczniki -> Gdynia: Przebudowa pomieszczenia nr 18 w budynku nr na pomieszczenie serwerowni Centrum Operacji Morskich Gdynia wraz z pozwoleniem na budowę w formie Zaprojektuj I Zbuduj
zalaczniki -> Dwa wymiary polskiej polityki bezpieczeństwa
zalaczniki -> Przygotowanie I udział polskiego kotyngentu wojskowego
zalaczniki -> Wojewódzki Szpital Specjalistyczny nr 2
zalaczniki -> „Program rozwoju Sił Zbrojnych rp w latach 2009-2018” jest programem opracowanym po raz pierwszy zgodnie z nowymi procedurami planowania obronnego nato, obejmującymi dziesięcioletni okres planistyczny
ogolne -> Prowadzenie działalności gospodarczej z wykorzystaniem telepracy
ogolne -> Tworzenie I prowadzenie firm z zastosowaniem telepracy poradnik
ogolne -> Opis dobrych praktyk w zakresie zarządzania wiekiem

Pobieranie 5.5 Mb.

Share with your friends:
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   12




©operacji.org 2020
wyślij wiadomość

    Strona główna