Bankowosc


W gospodarce rynkowej konkurencja między firmami stanowi jej siłę napędową, to w bankowości stwierdzenie to ma ograniczony zasięg , bowiem banki są wyjątkowe wrażliwe na zmiany nastrojów klientów



Pobieranie 172.56 Kb.
Strona3/4
Data29.10.2017
Rozmiar172.56 Kb.
1   2   3   4

W gospodarce rynkowej konkurencja między firmami stanowi jej siłę napędową, to w bankowości stwierdzenie to ma ograniczony zasięg , bowiem banki są wyjątkowe wrażliwe na zmiany nastrojów klientów.

1.7.NADZÓR BANKOWY

Władze państwowe dla zapewnienia bezpieczeństwa wkładów gromadzonych przez banki tworzą urząd nadzoru bankowego / sprawowany przez bank centralny lub Ministra Finansów/.

W 1998 roku utworzono w ramach struktury Narodowego Banku Polskiego Departament Nadzoru Bankowego , który przekształcony później w Generalny Inspektorat Nadzoru Bankowego , podporządkowany bezpośrednio Prezesowi NBP.

Zadania nadzoru bankowego to :


  1. Niedopuszczenie do naruszenia prawa bankowego i innych przepisów

  2. Zapobieganie utraty płynności przez banki

  3. Ocena rentowności banku ,by nie doszło do jego likwidacji

  4. Określanie priorytetowych zasad bezpiecznego funkcjonowania banków poprzez tworzenie tzw. regulacji / norm / ostrożnościowych.

Nadzór bankowy może stosować kary administracyjne , zawieszać i odwoływać

zarządy banków ,stawiać bank w stan likwidacji.

Elementem nadzoru bankowego są tzw. zewnętrzne normy ostrożnościowe, egzekwowane przez nadzór bankowy ,takie jak ;

  • Minimum kapitałowe dla banków


  • Definiowanie składników kapitału

  • Ocena ryzyka aktywów / współczynnik wypłacalności/

  • Kontrola koncentracji – ustalanie limitów

  • Kontrola kredytów konsorcjalnych i powiązanych

  • Kontrola ryzyka kraju i ryzyka rynkowego /rezerwy celowe /i inne.

Nadzór udziela zezwoleń na uruchomienie instytucji bankowych, a więc reglamentuje konkurencją bankowości .


Polski nadzór bankowy funkcjonuje w oparciu o polskie prawo bankowe , które nie przewiduje pełnego wydzielenia Urzędu Nadzoru Bankowego ze struktur NBP. Uważa się , że nadzór bankowy w kraju nie sprzyja stabilności systemu bankowego , jego wydzielenie ze struktur NBP – obaliłoby zarzuty.


W stosunku do banków, których sytuacja finansowa uległa pogorszeniu, nadzór bankowy może :

  • Zarządzić postępowanie uzdrawiające

  • Ustanowić zarząd komisaryczny

  • Ogłosić likwidację banku lub jego upadłość

  • Wystąpić o odwołanie członków zarządu banku , zawiesić ich w czynnościach

  • Ograniczyć zakres działania banku

  • Zlecić zarządowi banku przywrócenie płynności , zwiększenie funduszy własnych oraz zaniechanie określonych form reklamy.



1.8. BANKOWY FUNDUSZ GWARANCYJNY
Został powołany ustawą sejmową z dnia 14 grudnia 1994 roku , a działalność rozpoczął w czerwcu 1995 roku.

Powołanie BFG to również wynik podpisanego przez Polskę układu stowarzyszeniowego z Unią Europejską , a zwłaszcza Dyrektywy Rady Wspólnot 94/19/EEC z 30 maja 1994 roku w sprawie gwarantowania wkładów pieniężnych na rachunkach bankowych.

Postanowienia ustawy o BFG określiły :


  • Zasadę powszechności – objęte zostały depozyty we wszystkich bankach bez względu na czas powstania i formę własności. Zasada ta jest jednak ograniczona podmiotowo / wyłączono : skarb państwa ,fundusze inwestycyjne , firmy ubezpieczeniowe/ i przedmiotowo – nie dotyczy depozytów anonimowych i papierów wartościowych na okaziciela.

  • Zasadę obligatoryjności – każdy bank musi z mocy prawa uczestniczyć w systemie gwarantowania depozytów i ponosić finansowe skutki uczestnictwa .

  • Zasadę ograniczonej odpowiedzialności – fundusz to gwarant małych depozytów do 5000 ECU.

Poza gwarantowaniem depozytów BFG ma udzielać pomocy bankom realizującym program naprawczy oraz tym bankom , które przejmują banki zagrożone upadłością.

Podstawowym źródłem finansowania Funduszu są tworzone przez banki fundusze ochrony środków gwarantowanych, zaś fundusz statutowy utworzono z wpłat wniesionych przez Ministra Finansów i Prezesa NBP.

W 2001 roku obowiązkowy system gwarantowania depozytów obejmuje środki pieniężne zgromadzone na rachunku deponenta do wysokości równowartości w złotych lub walucie :


  • Do 1000 euro - 100% wkładów

  • Ponad 1000 euro , ale nie przekraczających 15.000 euro / 11.000 euro w 2000 r./ - 90 % wkładów

Od 1 stycznia 2003 roku limit wzrośnie do 20.000 euro , jest to obowiązujący standard w Unii Europejskiej.

1.9.EWOLUCJA BANKOWOŚCI NA ŚWIECIE

Wyznaczniki ewolucji systemów bankowych na świecie to:



  • Teleinformatyka – to połączenie informatyki i telekomunikacji .Tworzy nowe produkty bankowe: private banking, direct banking, transakcje internetowe/, zapewnia nieograniczoną dystrybucję usług bankowych itd.

  • Globalizacja – umiędzynarodowienie operacji bankowych oraz procesy fuzji i przejęć /szacuje się że w wyniku fuzji od 1999 do 2002 roku straci pracę

w europejskich bankach ok. 300 tys. osób /

  • Liberalizacja - ograniczenie działań licencyjnych, dopuszczenie banków zagranicznych w danym kraju, rozwój usług transgranicznych.

  • Deregulacja - ograniczenie ingerencji państwa, zwiększenie konkurencji, reprywatyzacja banków itp. - tak by zwiększyć rolę rynku w działalności bankowej

Najbardziej istotny czynnik zmian w sektorze bankowym to nowe technologie

/sprzedaż internetowa ,electronic banking ,banki wirtualne /

Nadchodzi t.z.w.” trzecia fala zmian” opisana przez Alvina Tofflera. Społeczeństwa czeka proces rewolucyjnych zmian w gospodarce , stylu życia kulturze ,likwidacji produkcji masowej, wzrost znaczenia ekologii. Motorem tych zmian jest informatyzacja życia ludzkiego i rozwój teleinformatyki.
Prywatyzacja banków polskich to najistotniejsza cecha zmian w polskiej bankowości – przykład udanej prywatyzacji Banku Handlowego /inwestorzy stabilni ,pracownicy, Skarb Państwa , giełda/

Proces prywatyzacji banków w Polsce miał być realizowany zgodnie z zasadami określonymi w 1991 roku , gdzie m.in. zakładano ,że udział kapitału zagranicznego nie przekroczy 30 % kapitału akcyjnego. W latach 1992 – 1994 przekształcono 9 banków wyodrębnionych z NBP w spółki akcyjne.


Wpływ banków zagranicznych na sytuację polskiej bankowości .

Są niewątpliwe plusy, przede wszystkim ogromny rozwój technologii, ale moim zdaniem przeważają minusy – ok.76 % ludzi opowiada się za polskimi bankami uniwersalnymi i ograniczoną rolą banku centralnego. Stwierdza się występowanie zagrożenia dla suwerenności i stabilności gospodarki naszego kraju , gdyż ok.86 % kapitału akcyjnego polskich banków posiada kapitał zagraniczny , a więc należy mówić o bankach w Polsce , a nie używać słowa „polskie banki”.



II.POLITYKA PIENIĘŻNA

Polityka pieniężna to całokształt rozwiązań i działań , które są podejmowane w gospodarce narodowej celem zaopatrzenia podmiotów gospodarujących w pieniądze i kredyt, a także celem regulowania wielkości pieniądza w obiegu.


Za politykę pieniężną odpowiada bank centralny i rząd danego kraju , gdyż to one ustalają politykę fiskalną i politykę dochodów

Podstawowy cel polityki pieniężnej to utrzymanie stabilności cen, a więc przeciwdziałanie inflacji, a raczej kontrolę tempa inflacji.


Cele operacyjne banku centralnego to kształtowanie wielkości pieniądza rezerwowego oraz poziomu stopy procentowej czyli wpływ na wielkość podaży pieniądza i cenę kredytu.

Bank centralny realizuje te cele poprzez ;



  • System rezerw obowiązkowych – wysoka w Polsce/ 20 % , na świecie – 4%/, zmniejszanie lub zwiększanie stopy rezerwy wpływa na ekspansję kredytową banków, jest też ona nie oprocentowaną rezerwą /forma podatku /

  • Kredyty refinansowe – polegają na udzielaniu kredytów przez bank centralny

innym bankom, które w ten sposób mogą upłynnić swoje aktywa

  • Operacje otwartego rynku – bank centralny kupuje i sprzedaje weksle skarbowe, wpływając tym samym na obieg pieniądza. Operacje otwartego rynku mogą być dokonywane w formie przetargu ilościowego lub procentowego .

  • Operacje dewizowe typu swap, polegają na kupnie dewiz lub waluty z dostawą natychmiastową przy jednoczesnej umowie sprzedaży tej samej kwoty w określonym terminie, po uzgodnionym kursie do tego samego partnera.

  • Polityka redyskontowa jest prowadzona za pośrednictwem:

  • stopy redyskontowej

  • kontygentów redyskonta

  • wymagań jakościowych w stosunku do materiału wekslowego/ podpis

przez 3 osoby wypłacalne, 90 dni ważność , weksel handlowy./
Kredyt lombardowy – wykorzystywany w przypadku trudnej sytuacji na rynku pieniężnym, udzielany pod zastaw papierów wartościowych – gdy bank ma kłopoty z utrzymaniem płynności.

2.1.RYNEK PIENIĘŻNY

Rynek finansowy dzieli się na :


  • Rynek kapitałowy – podaż kapitałów długoterminowych

  • Rynek pieniężny - podaż kapitałów krótkoterminowych, dostarcza kapitałów na finansowanie działalności bieżącej banków i firm

Rynek kapitałowy umożliwia emitentowi papierów wartościowych uzyskanie środków na działalność gospodarczą, zaś nabywcy możliwość zyskownej lokaty

Rynek papierów wartościowych dzieli się na rynek pierwotny /sprzedaż akcji przez emitenta pierwszym nabywcom / i wtórny – dalsze transakcje
Giełda Papierów Wartościowych jest zorganizowanym rynkiem, gdzie dokonywane są stałe transakcje kupna-sprzedaży określonych typów papierów po cenach ustalonych na podstawie podaży i popytu.
Rynek pieniężny jest mechanizmem zamiany pieniądza bankowego na pieniądz banku centralnego. Chroni banki przed niewypłacalnością , stanowi rynek rezerw kasowych sytemu bankowego. Jest to rynek gdzie spotyka się podaż i popyt na pieniądz , gdyż w gospodarce funkcjonują podmioty dysponujące nadmiarem pieniądza jak i te które cierpią na niedobór pieniędzy.
Uczestnikami rynku pieniężnego mogą być obok banków także samorządy terytorialne , instytucje ubezpieczeniowe .Ale rynek ten jest głównie rynkiem międzybankowym.

Podstawowym instrumentem rynku pieniężnego są weksle skarbowe /weksle własne Skarbu Państwa / mogą też być wykorzystywane : akcepty bankierskie / weksel akceptowany przez bank i certyfikaty depozytowe / papier wartościowy wystawiony przez bank komercyjny ze zdeponowaną w nim sumą pieniędzy/



III .OPERACJE BANKOWE

3.1.DEFINICJE

Są to wszystkie rodzaje czynności bankowych , które dzielą się na :





  1. Operacje bierne / pasywne/ - polegające na gromadzeniu lokat , emitowaniu własnych papierów wartościowych oraz czynności zmierzające do powiększenia sumy środków banku.

  2. Operacje czynne / aktywne / - to wykorzystywanie zgromadzonych środków poprzez udzielanie różnego rodzaju kredytów i lokowania kapitałów klientów i własnych banku.

  3. Operacje pośredniczące / usługowe / - to czynności wykonywane na zlecenie i ryzyko klienta oraz czynności ewidencyjno – rozliczeniowe

Do czynności bankowych polskie prawo zalicza :



  1. Przyjmowanie wkładów pieniężnych płatnych na żądanie i terminowych

  2. Prowadzenie rachunków bankowych

  3. Udzielanie kredytów i gwarancji bankowych

  4. Emitowanie bankowych papierów wartościowych

  5. Prowadzenie bankowych rozliczeń pieniężnych

  6. Udzielanie pożyczek pieniężnych

  7. Operacje czekowe i wekslowe

  8. Wydawanie kart płatniczych i operacji przy ich użyciu

  9. Terminowe operacje finansowe

  10. Nabywanie i zbywanie wierzytelności pieniężnych

  11. Przechowywanie przedmiotów i papierów wartościowych – usługi sejfowe

  12. Wykonywanie czynności obrotu dewizowego

  13. Udzielanie poręczeń

  14. Zarządzanie funduszami emerytalnymi

  15. Usługi konsultacyjno – doradcze

  16. Dokonywanie obrotu papierami wartościowymi

  17. Dokonywanie innych czynności przewidzianych wyłącznie dla banków w odrębnych przepisach



3.1 KREDYTOWANIE DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ

Podstawowy rodzaj czynnych operacji bankowych to kredytowanie podmiotów gospodarczych .Banki komercyjne pełnią tu rolę wyspecjalizowanych pośredników finansowych.


W tej działalności banki ponoszą tzw. ryzyko kredytowe czyli ewentualność opóźnienia zwrotu kredytu i odsetek , a także utraty części lub całości swojej wierzytelności / kredyty stracone /.

Banki ograniczając ryzyko, uzależniają przyznanie kredytu od zdolności kredytowej rozumianej jako zdolność klienta do spłaty zaciągniętego kredytu wraz z odsetkami w umownych terminach .


Udzielając kredytu banki zawierają z klientem pisemną umowę kredytową mającą charakter umowy cywilnoprawnej , zawierającej niezbędne elementy określone polskim prawem bankowym.
Przyznanie kredytu odbywa się w oparciu o wniosek kredytowy który zawiera uzasadnienie rodzaju i kwoty potrzebnego kredytu oraz okres jego trwania. Do wniosku załączane są najczęściej : ostatnie bilanse , plany przedsięwzięcia gospodarczego , propozycje zabezpieczenia zwrotności kredytu itd.

Szczegółową treść i formę wniosku kredytowego oraz wymagane załączniki określają regulaminy poszczególnych banków.


Wyróżniamy następujące rodzaje kredytów ;


  • Krótkoterminowe – udzielane na okres do 1 roku

  • Średnioterminowe – udzielane na okres od 1 roku do 3 lat

  • Długoterminowe - z terminem spłaty powyżej 3 lat.

Kredyty mogą być udzielane dwoma metodami :



  • W rachunku bieżącym /otwartym/ - overdraft

  • W rachunku kredytowym /pożyczkowym/

Kredyty w rachunku bieżącym mają charakter płatniczy /kredyty kasowe lub przejściowe / i są udzielane w związku z przejściowym brakiem na rachunku bankowym środków na pokrycie bieżących płatności. Warunkiem uzyskania tego typu kredytu jest posiadanie przez kredytobiorcę – rachunku bieżącego w danym banku .Kredyt ten powoduje powstawanie salda debetowego na rachunku, likwidowanego z bieżących wpływów.


Kredyt otwarty upoważnia klienta do wystawiania dyspozycji płatniczych i zobowiązuje bank do zapłaty dokumentów płatniczych, których płatnikiem jest klient. Udziela się go na okres od kilku miesięcy do 1 roku. Spłata kredytu następuje automatycznie z wpływów na rachunek bieżący.
Kredyty udzielane na wyraźnie określone cele to oczywiście kredyty celowe ,

takie jak : kredyty inwestycyjne , obrotowe , sezonowe , eksportowe itp.



Stopa procentowa jest to cena wykorzystania kapitału pożyczkowego , wyraża wartość pieniądza w czasie i podobnie jak ceny towarów i usług ulega wahaniom w czasie .Na jej poziom wpływa inflacja .

Odsetki – to stopa procentowa przedstawiona wartościowo czyli wartość wynagrodzenia od pożyczonego kapitału.



3.2. RODZAJE OPERACJI CZYNNYCH

Kredyt dyskontowy

Dyskontowanie weksli / wymiana weksla na pieniądz/ to jedna z najpopularniejszych form kredytowania.


Weksel pełni następujące funkcje ;

  • Kredytową / refinansową /

  • Płatniczą

  • Gwarancyjną


Weksel to dokument zobowiązujący wystawcę weksla lub osobę wskazaną przez niego do bezwarunkowego zapłacenia określonej kwoty pieniężnej w oznaczonym terminie .
Wyróżnia się weksle:

Własny /sola / - wystawca weksla zobowiązuje się do zapłaty – dwie osoby

Ciągniony lub trasowany / trata / - wystawca weksla zleca wskazanej w nim osobie zapłacenie określonej kwoty – co najmniej trzy osoby.
Istotną cechą weksla jest możność przenoszenia płynących z niego praw w drodze indosu , polegającego na umieszczeniu na odwrocie weksla odpowiedniej formuły i podpisu indosanta.
Dodatkową formą zabezpieczenia zapłaty weksla jest awal , polegający na umieszczeniu na przedniej stronie weksla wyrazu „poręczam „
Jako weksel gwarancyjny wykorzystuje się tzw. weksel in blanco , który jest zaopatrzony w podpis wystawcy bez wypełnienia treści formularza wekslowego.
Operacja dyskonta weksla polega na nabyciu go przez bank , który przekształca się poprzez kredyt bankowy na natychmiast płatny pieniądz.

Bank dyskontując weksel nie płaci pełnej kwoty na jaką on opiewa lecz potrąca z góry odsetki zwane dyskontem weksla. Wielkość potrącanego dyskonta zależy od wysokości stosowanej stopy dyskontowej /procentu/ i okresu liczonego od daty dyskonta do dnia płatności weksla.

Wykupienie weksla powoduje spłata kredytu dyskontowego. Jeżeli weksel nie może być wykupiony z braku środków , a płatnik nie wskaże innej możliwości wykupu ,weksel przekazuje się do protestu . Upoważnia on bank do przymusowego egzekwowania należności w uproszczonym trybie i bez procesu sądowego.
Factoring jest kolejną czynną operacją bankową .To krótkoterminowe finansowanie firmy / faktoranta / poprzez nabycie przez bank lub inną instytucję finansową / /faktora / jego wierzytelności .

Bank-faktor wykonuje na rzecz klienta trzy funkcje : finansowania , przejęcia ryzyka i oczywiście wykonania usługi.

Gdy bank - faktor nabywa należność faktoranta bez prawa regresu , przyjmuje na siebie pełne ryzyko niewypłacalności dłużnika , ale gdy zachowuje prawo regresu wobec faktoranta to może żądać od niego zwrotu pieniędzy , gdy dłużnik nie ureguluje zobowiązania .

W zależności od stopnia ryzyka banki pobierają odpowiednie prowizje.


Kredyt lombardowy jest udzielany pod zastaw papierów wartościowych, towarów i przedmiotów wartościowych .Jego cechą charakterystyczną jest fizyczne posiadanie przez bank przedmiotu zastawu.

Kredyt lombardowy może być udzielany pod zastaw towarów reprezentowany warrantem – szczególnym dowodem składowym, stwierdzającym fakt składowania określonych towarów i umożliwiającym przeniesienie własności tych towarów w drodze indosowania warrantu. Warrant może być przedmiotem zastawu.


Kredyt hipoteczny udzielany jest zwykle na cele inwestycyjne a jego cechą charakterystyczną jest zabezpieczenie hipoteczne .

Hipoteka powstaje przez wpis do księgi wieczystej nieruchomości ,prowadzonej przez sądy rejonowe.

Hipoteczne zabezpieczenie zwrotności kredytu wiąże gwarancje jego spłaty z określoną nieruchomością .
Banki mogą ustanawiać hipoteki : zwykłe , kaucyjne lub przymusowe.

Hipoteka zwykła dotyczy już udzielonych kredytów , a więc wpis dokumentuje konkretną wysokość kredytu i odsetek oraz warunków spłaty.

Hipoteka kaucyjna zabezpiecza spłatę kredytów o nieustalonej wysokości oraz

kredytów które będą udzielone w przyszłości .

Hipoteka przymusowa, jest ustanawiana gdy klient nie spłacił kredytu w terminie ,a jest posiadaczem nieruchomości.
W praktyce występuje tzw. hipoteka łączna , która zabezpiecza jedną wierzytelność na kilku nieruchomościach .

Z mocy prawa może być ustanowiona hipoteka ustawowa , która zabezpiecza wierzytelności państwowe .


Leasing jest alternatywną wobec kredytu formą finansowania i polega na dostarczeniu przez lesingodawcę leasingobiorcy ustalonego umownie wyposażenia , urządzeń , budynków , pojazdów itp. Leasingobiorca zobowiązuje się do płacenia określonej opłaty leasingowej rozłożonej na raty . Właścicielem przedmiotu leasingu jest leasingodawca , ale strony mogą w umowie przewidzieć przeniesienie własności na leasingobiorcę , który oprócz opłat leasingowych ponosił będzie także cześć zapłaty za nabywany obiekt.
W zależności od umowy leasingowej wyróżniamy ;

  • Leasing operacyjny – przedmiot leasingu nie przechodzi na własność leasingobiorcy po upływie okresu umownego.

  • Leasing finansowy – przedmiot leasingu przechodzi na własność leasingobiorcy po zakończeniu umownego okresu.





Pobieranie 172.56 Kb.

Share with your friends:
1   2   3   4




©operacji.org 2020
wyślij wiadomość

    Strona główna
warunków zamówienia
istotnych warunków
przedmiotu zamówienia
wyboru operacji
Specyfikacja istotnych
produktu leczniczego
oceny operacji
rozwoju lokalnego
strategii rozwoju
kierowanego przez
specyfikacja istotnych
Nazwa przedmiotu
Karta oceny
ramach działania
przez społeczno
obszary wiejskie
dofinansowanie projektu
lokalnego kierowanego
Europa inwestująca
Regulamin organizacyjny
przetargu nieograniczonego
kryteria wyboru
Kryteria wyboru
Lokalne kryteria
Zapytanie ofertowe
Informacja prasowa
nazwa produktu
Program nauczania
Instrukcja obsługi
zamówienia publicznego
Komunikat prasowy
programu operacyjnego
udzielenie zamówienia
realizacji operacji
opieki zdrowotnej
przyznanie pomocy
ramach strategii
Karta kwalifikacyjna
oceny zgodno
Specyfikacja techniczna
Instrukcja wypełniania
Wymagania edukacyjne
Regulamin konkursu
lokalnych kryteriów
strategia rozwoju
sprawozdania finansowego
ramach programu
ramach poddziałania
kryteriów wyboru
operacji przez
trybie przetargu