Vol. LVIIII, suppl. XIII, 44 sectio d 2003



Pobieranie 31,63 Kb.
Data16.01.2018
Rozmiar31,63 Kb.

ANNALES

UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA

LUBLIN - POLONIA

VOL.LVIIII, suppl. XIII, 44 SECTIO D 2003

Zakład Pielęgniarstwa Psychiatrycznego1

Departament of Psychiatric Nursing

Zakład Anestezjologii i Intensywnej Opieki Pielęgniarskiej2

Department of Anaesthesiology and Nursing-Intensive Care

Zakład Pielęgniarstwa Neurologicznego3

Departament of Neurological Nursing

Zakład Pielęgniarstwa Internistycznego4

Departament of Internal Nursing

Wydział Opieki i Oświaty Zdrowotnej Śląskiej Akademii Medycznej

Faculty of Didactics and Health Care of the Medical University of Silesia in Katowice

ALEKSANDRA CIEŚLIK,1 KATARZYNA GÓJ,2 JOANNA WANOT,2

KATARZYNA ANUSZEWSKA-MASTALERZ,3 ILONA JASNOS,3

IWONA WŁODARCZYK4




Hospitalization of persons in older age in surgical word

Hospitalizacja osób w starszym wieku w oddziale chirurgicznym

Wstęp
Wydłużanie się ludzkiego życia i zwiększenie udziału osób starszych w populacji Polski wiąże się z szeregiem konsekwencji zdrowotnych. Pogarszanie się z wiekiem stanu zdrowia prowadzi do zwiększonego zapotrzebowania na usługi medyczne, w tym szpitalne.

W ciągu ostatnich dziesięcioleci obserwuje się gwałtowny wzrost liczby hospitalizacji osób starszych [5]. W 1984 roku hospitalizowanych było 8% osób 65 letnich, a w 2000 roku 23% osób w grupie wieku 65 – 96 lat, w 1994 roku poddało się hospitalizacji 16% osób 75 – letnich, natomiast w 2000 roku 24% osób w wieku 75 – 79 lat [1].

U chorych w podeszłym wieku wiele chorób ma inny przebieg i przedstawia odrębny obraz kliniczny. Istnieją choroby chirurgiczne, typowe dla wieku starczego, w niektórych chorobach występują szczególne objawy, inne są wskazania do operacji, inne wymagania pod względem pielęgnacji, a potem rehabilitacji [3].

Przedłużenie życia ludzkiego zwiększyło liczbę starszych chorych wymagających chirurgicznego leczenia [2].

Średni okres życia ludzkiego przedłużył się w ostatnim ćwierćwieczu o ponad 20 lat. Współczesny chirurg coraz częściej operuje chorych powyżej 70 roku życia.

Trzeba stwierdzić, że obecnie posunięty wiek kalendarzowy nie stanowi już przeciwwskazania do takiego leczenia. Wielu starców poddanych nawet rozległym zabiegom, przeżywa je w doskonałym stanie, a u chorych, których nie możemy wyleczyć, jesteśmy
w stanie chirurgicznymi sposobami znieść lub osłabić ból, umożliwić jedzenie czy poprawić komfort życia. Statystycznie rokowanie operacyjne jest gorsze w wieku starczym. Możemy jednak na nie wpływać pozytywnie, przygotowując właściwie chorego do zabiegu
i odpowiednio opiekować się nim po operacji [6].

Celem ogólnym pracy była ocena przebiegu hospitalizacji osób starszych w oddziale chirurgicznym.




MATERIAŁ BADAWCZY

Badania przeprowadzono wśród grupy 50 pacjentów hospitalizowanych w kwietniu


i maju 2002 r w oddziale chirurgicznym Szpitala Powiatowego w Olkuszu. 19 osób (38%) to kobiety, a 31 (62%) - mężczyźni. Średnia wieku badanych wynosiła 73 lata.

METODA BADAWCZA
Metodą badawczą był autorski kwestionariusz ankiety zawierający 23 pytania.

Pacjenci znajdujący się w słabej kondycji fizycznej mogli również liczyć na osobistą pomoc autorki pracy w wypełnieniu ankiety.



WYNIKI
Niemal 1/3 ankietowanych pacjentów przebywało wcześniej w oddziale chirurgicznym, a główne powody tego pobytu to: zapalenie wyrostka robaczkowego, przepuklina, dolegliwości ze strony pęcherzyka żółciowego, amputacja kończyn i operacje ginekologiczne.

Najczęściej powtarzające się, aktualne diagnozy hospitalizowanych na oddziale chirurgicznym chorych to: kamica pęcherzyka żółciowego (13 osób, 26%), stany po operacji pęcherzyka żółciowego (12 osób, 24%), przepuklina (7 osób, 14%), amputacja kończyny dolnej (4 osoby, 8%) i krwawienie z przewodu pokarmowego (3 osoby, 6%).

Większość badanych (76%) została przyjęta na oddział planowo, jednak 24% to nagłe przypadki zachorowań, wymagające natychmiastowej hospitalizacji.

Główne objawy chorobowe ankietowanych to: ból (u 45 osób), wymioty (u 15 osób), żółtaczka (u 7 osób), zaparcia (u 2 osób), krwawienia (u 2 osób) oraz inne pojedyncze objawy występujące u 13 chorych. U niektórych pacjentów obserwowano po kilka objawów.

Wobec 68% ogółu ankietowanych, hospitalizowanych na oddziale pacjentów zastosowane zostało leczenie operacyjne, w 22% leczenie zachowawcze i w 10% leczenie farmakologiczne.

Zabiegi operacyjne takie jak: usunięcie pęcherzyka żółciowego, przepuklina brzuszna


i pachwinowa, resekcja jelita cienkiego i jelita grubego wykonano u 26 osób w znieczuleniu ogólnym, u 2 osób przy znieczuleniu miejscowym wykonano natomiast zabiegi typu: punkcja pęcherza moczowego z założeniem cewnika przez powłoki brzuszne i nacięcie ropnia na pośladku. U 6 kolejnych pacjentów wykonano amputację kończyny dolnej i zabieg na przepuklinie pachwinowej w tzw. znieczuleniu przewodowym.

Najczęściej zgoda na zabieg operacyjny, to samodzielna decyzja pacjenta podjęta celem ratowania własnego życia (2 osoby), zmniejszenia dolegliwości bólowych (30 osób), czy zwiększenia osobistego komfortu fizyczno – psychicznego (2 osoby). Większość ankietowanych osób (64%) była już wcześniej operowana, a główną przyczyną interwencji chirurgicznej były wspomniane wcześniej problemy z wyrostkiem robaczkowym, przepukliną czy pęcherzykiem żółciowym.

Znaczna część pacjentów, bo 74% postrzega swoją obecną chorobę jako ciężką, 16% jako bardzo ciężką, a tylko 10% uważa ją za lekką. Aż 92 % ogółu hospitalizowanych w oddziale pacjentów jest zadowolona z opieki medycznej, 6% połowicznie, a 2% nie ma zdania na ten temat. Prawie wszyscy chorzy (94%) zaadoptowali się już do warunków szpitalnych.

U 16% ankietowanych chorych wystąpiły powikłania związane z zastosowanym leczeniem, polegające głównie na zakażeniu rany pooperacyjnej, zaburzeniach krążenia, reamputacji, niewydolności nerek czy trudnościach w gojeniu się ran. W przypadku 4 osób wystąpił również problem odleżyn.

Na pytanie „czy chory jest odwiedzany w szpitalu?” – 47 osób odpowiedziało, że „tak”, natomiast tylko 3, że „nie”. Większość chorych, bo 38 osób odwiedzana jest w szpitalu codziennie, pozostałe 9 osób przynajmniej raz w tygodniu

Najczęściej chorych odwiedza rodzina (38 pacjentów), zaś znajomi, sąsiedzi i przyjaciele przychodzą w odwiedziny tylko do 12 chorych. Należy dodać, że wśród pacjentów są również i tacy, którzy są odwiedzani zarówno przez członków rodziny jak i znajomych czy przyjaciół. 24% respondentów po zakończonym leczeniu obawia się powrotu do domu. Główne przyczyny tych obaw to: brak fachowej opieki i opieki w ogóle, ewentualne nawroty bólu, strach przed powikłaniami, trudności finansowe czy brak osób bliskich. Jednak pozostałe 76% ankietowanych nie obawia się powrotu do domu.

Jak wynika z danych, po powrocie ze szpitala chorymi zaopiekuje się w 25 przypadkach – współmałżonek (współmałżonka), 10 – córka, 6 – syn, 2 – siostra, 2 – brat, 2 – wnuk, 1 – sąsiad, 1 – pielęgniarka i w 1 – nikt.

Hospitalizowani pacjenci oczekują od lekarza szczegółowych informacji na temat: przebiegu choroby (49 osób), konsekwencji ewentualnego nawrotu choroby (50 osób), diety (42 osoby), trybu życia po wypisie ze szpitala (50 osób), pielęgnacji rany pooperacyjnej (37 osób) i dalszego leczenia (50 osób).



OMÓWIENIE WYNIKÓW
Temat szeroko rozumianej hospitalizacji wnosi kompleksowe spojrzenie na wcześniejszy i obecny stan zdrowia ankietowanych pacjentów, hospitalizowanych na oddziale chirurgicznym, gdzie większość z nich, bo 70% przebywa już kolejny raz. Oto, co mówią na ten temat dane literaturowe: „ Niemal połowa hospitalizowanych osób starszych trafiła do szpitala po raz kolejny w ciągu 12 – tu miesięcy. Wskazuje to na pilną potrzebę podjęcia działań zapobiegających hospitalizacjom osób starszych”. „Udział osób starszych w ogóle leczonych w szpitalach systematycznie wzrasta. Osoby w wieku powyżej 65 lat stanowią obecnie 1/4 wszystkich hospitalizowanych” [1].

Najczęstsze powody wcześniejszego i obecnego pobytu ankietowanych w szpitalu to dolegliwości ze strony pęcherzyka żółciowego u 25 osób, przepukliny u 7 osób i choroby kończyn u 4 osób.

Znaczna część pacjentów, bo 67 % została przyjęta na oddział planowo, czyli nie były to przypadki nagłych zachorowań wymagające natychmiastowej interwencji chirurgicznej. U większości z nich zastosowano leczenie operacyjne, z tym, że 26 zabiegów wykonano w znieczuleniu ogólnym, 2 w znieczuleniu miejscowym i 6 w przewodowym. Decyzja zgody na zabieg to z reguły osobista decyzja chorego, podjęta celem ratowania życia, likwidacji dolegliwości bólowych czy zwiększenia komfortu fizyczno–psychicznego. Duża część pacjentów postrzega swoją chorobę jako ciężką lub bardzo ciężką, obawiając się o swoje życie, tym bardziej, że u 1/3 z nich wystąpiły lub występują powikłania związane
z leczeniem. Mimo to prawie wszyscy chorzy deklarują zadowolenie z obecnej opieki leczeniem medycznej i sposobu leczenia.

Wielu pacjentów przed hospitalizacją (na miarę swoich możliwości) prowadziło aktywny tryb życia, a tylko nieznaczna część żyła biernie. Podczas pobytu w szpitalu większość z nich jest często i systematycznie odwiedzana przez rodzinę, chociaż do wielu badanych przychodzą z wizytą również sąsiedzi, znajomi i przyjaciele. Mimo, że prawie wszyscy pacjenci po leczeniu szpitalnym trafią do domu pod opiekę rodziny, to część z nich po zakończeniu leczenia i tak z różnych względów obawia się tego powrotu. Najczęstsze obawy wiążą się z brakiem fachowej opieki, nawrotem bólu, strachem przed powikłaniami lub trudnościami finansowymi. Może, dlatego pacjenci gremialnie oczekują od lekarzy kompleksowych, rzetelnych informacji związanych z chorobą i okresem pochorobowym.

Wyniki niniejszych, przeprowadzonych przez autorkę badań znajdują kolejne potwierdzenie w analizach innych autorów np. K. Kaczor i M. Kowalewskiej – „ Prawie wszyscy pacjenci (95,5%) uważają, że informowanie jest ważne, w tym 83,5% stawia je na równi z leczeniem i pielęgnowaniem”[4]. Uzyskane informacje pozwalają choremu na świadome uczestniczenie w procesie leczenia i pielęgnowania, akceptację działań personelu medycznego oraz daje mu swoiste poczucie bezpieczeństwa.

Chociaż zdecydowana większość ankietowanych pacjentów przebywających na oddziale (78%) ma pozytywny stosunek do okresu starości i akceptuje go, to jednak pozostała 22% część nie może się z tym faktem pogodzić i traktuje ten okres sceptycznie. Być może, dlatego 6% hospitalizowanych na oddziale chorych wg ankiety nie wykazuje chęci wyzdrowienia i walki z chorobą.




WNIOSKI





  1. Główne przyczyny hospitalizacji w oddziale chirurgicznym to: ból, wymioty, zaparcia, żółtaczka mechaniczna i krwawienia z przewodu pokarmowego (fusowate wymioty lub smoliste stolce).

  2. Najczęstsze rozpoznania lekarskie wśród badanych to: kamica pęcherzyka żółciowego
    w trakcie diagnozowania lub stany po operacji pęcherzyka żółciowego, przepukliny (najczęściej pachwinowe), krwawienie z przewodu pokarmowego i amputacje kończyny dolnej.

  3. U większości chorych (68%) zastosowano leczenie operacyjne, gdzie wiek nie był przeciwwskazaniem do zabiegu operacyjnego.

  4. Zabiegi operacyjne były wykonywane najczęściej w znieczuleniu ogólnym. Rodzaj znieczulenia był zależny od rodzaju i rozległości zabiegu operacyjnego.

  5. Informowanie pacjentów jest ważne; informacji oczekuje prawie 100% respondentów. Spośród poszczególnych tematów informacji końcowej, najwięcej chorych przywiązało dużą wagę do: trybu życia po wypisie ze szpitala, dalszego leczenia i konsekwencji nawrotu choroby.


PIŚMIENNICTWO





  1. Bień B.: Opieka zdrowotna i pomoc w chorobie. W: Polska starość, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk 2002, 78-100.

  2. Blichowski A.: Starość a chirurgia. W: Geriatria, PZWL 1971, 396.

  3. Fibak J.: Odrębność chirurgii wieku podeszłego. W: Zarys chirurgii, PZWL 1992, 785-789.

  4. Kaczor M. i wsp.: Problematyka informowania w opinii chorych hospitalizowanych. Materiały II Konferencji Naukowej Pielęgniarstwa, Kraków 13-14.09.1989, 92.

  5. Roszkowska H. i wsp.: Hospitalizacja osób starszych w Polsce w latach 1978-1996. W: Gerontologia Polska 8/2000, 39-45

  6. Różyk A.: Współczesne spojrzenie na problemy ludzi starych. W: Nasze sprawy nr 8/1998, 24-26.


STRESZCZENIE

W ciągu ostatnich dziesięcioleci obserwuje się gwałtowny wzrost liczby hospitalizacji osób starszych. Przedłużenie życia ludzkiego zwiększyło liczbę starszych chorych wymagających chirurgicznego leczenia, współczesny chirurg coraz częściej operuje więc chorych powyżej 70 roku życia.

Celem badań była ocena przebiegu hospitalizacji osób starszych w oddziale chirurgicznym.

Badaniem objęto 50 chorych oddziału chirurgicznego, a metodą badawczą był kwestionariusz ankiety zawierający 23 pytania.

Główne przyczyny hospitalizacji w oddziale chirurgicznym to: ból, wymioty, zaparcia, żółtaczka mechaniczna i krwawienia z przewodu pokarmowego. U większości chorych (68%) zastosowano leczenie operacyjne. Zabiegi operacyjne były wykonywane najczęściej
w znieczuleniu ogólnym.


SUMMARY

Last decades observes violent height of number of hospitalization of older persons. Prolongation of human life enlarged number older ill exacting surgical treatments, present surgeon more and more often operates so ill above 70 year of life.



Opinion of course of hospitalization of older persons in surgical ward was aim of investigations.

Investigative method was questionnaire including 23 question. It was examined 50 ill surgical ward.



Main cause of hospitalization in surgical ward this: pain, vomitings, constipations, mechanical jaundice and bleeding from alimentary line. At ill most (68%) operating treatment was applied. Operating endeavours were executed often in general insensibility.







©operacji.org 2017
wyślij wiadomość

    Strona główna