Uwagi wstępne



Pobieranie 2,36 Mb.
Strona7/26
Data24.02.2019
Rozmiar2,36 Mb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   ...   26

4/ podatek akcyzowy
Do rozpatrzenia z 2011 r. pozostało 8 skarg o symbolu 6111. W 2012 r. wpłynęło 79 skarg na rozstrzygnięcia organów w sprawach dotyczących podatku akcyzowego oznaczonych symbolem 6111 (3,32 % ogólnego wpływu do sądu).

W 2012 roku załatwiono łącznie 66 skarg (2,76 % spraw załatwionych w Sądzie). Na rozprawie załatwiono 53 skargi, w tym oddalono 40 skarg, a 12 skarg uwzględniono. Połączono do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia - 1 skargę. Na posiedzeniu niejawnym załatwiono 13 spraw, odrzucając 10 skarg, 3 skargi załatwiono w inny sposób.

Do rozpatrzenia w 2013 r. pozostało 21 spraw.

Od orzeczeń wydanych w analizowanym zakresie wniesiono 21 skarg kasacyjnych. W okresie sprawozdawczym nie zostały one rozpoznane przez Naczelny Sąd Administracyjny. W omawianych sprawach dominowała problematyka związana ze stosowaniem ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29 poz. 257) i ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 3 poz. 11), zwane dalej u.p.a. Wniesione skargi dotyczyły przede wszystkim podatku akcyzowego od paliw, od wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego, od olejów smarowych.



Wyrokiem z dnia 14 listopada 2012 r., w sprawie w przedmiocie zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym, o sygnaturze akt I SA/OI 516/12, WSA uwzględnił skargę. Z niespornego stanu faktycznego wynikało między innymi, że skarżący nie ujął czterech transakcji sprzedaży oleju opałowego w złożonych do Naczelnika Urzędu Celnego zestawieniach oświadczeń za miesiąc marzec i kwiecień 2009 r., przez co nie spełnił warunków określonych w art. 89 ust. 15 ustawy o podatku akcyzowym. Dyrektor Izby Celnej podzielił pogląd organu I instancji, że niespełnienie warunków określonych w ustawie skutkuje zgodnie art. 89 ust. 16 ustawy z 2008 r. bezwzględnym obowiązkiem zastosowania stawki określonej w ust. 4 pkt 1 w/w ustawy. WSA nie podzielił tego poglądu i wskazał, że strona skarżąca w trakcie sprzedaży, stosując obniżoną stawkę akcyzy i odbierając od nabywców wymagane przepisami prawa oświadczenia, używała tego wyrobu akcyzowego, jako oleju opałowego. Sąd podkreślił, że przepis art. 89 ust. 16 powołanej ustawy faktycznie kreuje powstanie powtórnego obowiązku podatkowego. Obowiązek podatkowy powstaje w dacie sprzedaży oleju opałowego. Ustawodawca może określić takie warunki stosowania określonej stawki akcyzy, które mogą być spełnione w dacie powstania obowiązku podatkowego. Naruszenie przepisów prawnych przez podatnika, które dotyczą obowiązków o charakterze formalnoprawnym, może być ewentualnie oceniane na gruncie kodeksu karnego skarbowego. Przepisy prawa krajowego, które uzależniają stosowanie stawki akcyzy od zaistnienia zdarzeń zaistniałych po dacie powstania obowiązku podatkowego, są sprzeczne z prawem wspólnotowym. Oświadczenie złożone przez nabywcę ma charakter materialnoprawny, gdyż od jego prawidłowości i kompletności uzależnione jest zastosowanie stawki podatkowej czyli elementu konstrukcyjnego podatku akcyzowego. Natomiast miesięczne zestawienie oświadczeń jest dokumentem o charakterze formalnoprawnym i wtórnym w stosunku do oświadczeń składanych przez nabywców, a mającym na celu umożliwienie bieżącej kontroli przez organ podatkowy obrotu określonymi wyrobami. Stosownie do treści art. 2 ust. 3 Dyrektywy Rady 2003/96/WE (Dz.U.UE.L.2003.283.51) w przypadku przeznaczenia do wykorzystania, oferowania na sprzedaż lub wykorzystywania jako paliwo silnikowe lub paliwo do ogrzewania, produkty energetyczne inne niż te, których poziom opodatkowania został określony w niniejszej dyrektywie, podlegają podatkowi zgodnie z wykorzystaniem, według stawki przyjętej dla równoważnego paliwa do ogrzewania lub paliwa silnikowego.

Znacząca grupa spraw dotyczyła problematyki wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu. W tych sprawach spór dotyczył tego, czy przedmiotem nabycia był samochód ciężarowy, czy też osobowy. W skargach podnoszono, że przed przywozem do Polski samochód był zarejestrowany jako samochód ciężarowy. Wyrokiem z dnia 18 października 2012 r., w sprawie w przedmiocie zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym, o sygnaturze akt I SA/OI 495/12, WSA w Olsztynie, skargę oddalił. Sąd wskazał, że spór pomiędzy skarżącym a organami podatkowymi dotyczył kwalifikacji nabytego przez skarżącego samochodu marki Volkswagen Caravelle jako samochodu osobowego lub ciężarowego, co ma decydujący wpływ na ocenę, czy prawidłowo organy uznały, że skarżący jest podatnikiem podatku akcyzowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego tego pojazdu. W celu określenia zakresu wyrobów podlegających opodatkowaniu podatkiem akcyzowym, w art. 3 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym prawodawca odwołał się do klasyfikacji statystycznej, tj. Nomenklatury Scalonej (CN) zawartej w Taryfie Celnej Wspólnot Europejskich, stanowiącej załącznik 1 do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 z dnia 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. WE L 256 z 1 września 1987 r., s. 1 ze zm.). Według zaś art. 100 ust. 4 w/w ustawy, samochody osobowe są to pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne objęte pozycją CN 8703 przeznaczone zasadniczo do przewozu osób, inne niż objęte pozycją 8702, włącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi, z wyłączeniem skuterów śnieżnych o kodzie CN 8703 10 11, pojazdów typu meleks o kodzie CN 8703 10 18 oraz pojazdów typu quad o kodzie CN 8703 10 18. Zdaniem Sądu, organy zasadnie uznały, że związanie sposobem klasyfikacji przyjętej w Nomenklaturze Scalonej uniemożliwia uwzględnianie klasyfikacji wyrobu przeprowadzonej dla innych celów, np. rejestracyjnych. Stąd zarejestrowanie samochodu jako ciężarowy, czy to poza granicami kraju, czy też na jego terytorium, nie ma z tego punktu widzenia, znaczenia. Istotne jest bowiem dokonanie jego prawidłowej klasyfikacji do odpowiedniego kodu CN, co podnoszono już w dotychczasowym orzecznictwie tut. Sądu (m.in. wyroki z dnia 25 listopada 2010 r., o sygnaturze akt I SA/Ol 631/10, oraz z dnia 22 czerwca 2011 r. o sygnaturze akt I SA/Ol 333/11). Powyższe potwierdzają wyjaśnienia do Taryfy Celnej, ogłoszone przez Ministra Finansów w formie załącznika do obwieszczenia z dnia 1 czerwca 2006 r. w sprawie wyjaśnień do Taryfy Celnej (M.P. Nr 86, poz. 880), w których w odniesieniu do pozycji 8703 stwierdzono, że obejmuje ona pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne przeznaczone zasadniczo do przewozu osób (inne niż te objęte pozycją 8702), włącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami osobowymi. Klasyfikacja pojazdów mechanicznych objętych pozycją 8703 jest wyznaczana przez pewne cechy, które wskazują, że te pojazdy są głównie przeznaczone raczej do przewozu osób, niż do transportu towarów. Natomiast nota wyjaśniająca odnosząca się do pozycji 8704 wskazuje, że klasyfikacja pewnych pojazdów mechanicznych do tej pozycji jest wyznaczana przez pewne cechy, które wskazują, że te pojazdy są zasadniczo przeznaczone do przewozu towarów, a nie do transportu osób. Chodzi zatem o związaną z przeznaczeniem pojazdu jego funkcję dominującą, przeważającą.

Mając na względzie powyższe przepisy wyrokiem z dnia 5 grudnia 2012 r., w sprawie w przedmiocie zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym, o sygnaturze akt I SA/OI 645/12, WSA w Olsztynie uwzględnił skargę podatnika. W uzasadnieniu wyroku Sąd podkreślił, że organy podatkowe dokonały błędnej subsumcji przepisów prawa materialnego. Ustalony stan faktyczny nie pozwalał na przyjęcie, że skarżący dokonał nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego. W związku z tym brak było podstaw do obciążenia go podatkiem akcyzowym.

Wyrokiem z dnia 30 maja 2012 r., w sprawie o sygnaturze akt I SA/OI 224/12 w sprawie ze skargi podatnika na decyzję Dyrektor Izby Celnej, w przedmiocie zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym, WSA w Olsztynie uchylił zaskarżoną decyzję. Podstawę wydania tej decyzji stanowiły ustalenia kontroli podatkowej, z której wynikało, że Spółka w 2005 r. dokonywała sprzedaży oleju opałowego z przeznaczeniem na cele grzewcze. Od nabywców oleju opałowego odbierane były oświadczenia na podstawie § 4 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego (Dz. U. Nr 87, poz. 825 ze zm.). W toku postępowania podatkowego była podważana autentyczność części takich oświadczeń. W pierwszej kolejności wymagała rozważenia kwestia ich autentyczności. Z punku widzenia przepisów prawa materialnego oświadczenie jest autentyczne jeżeli zostało ono złożone na piśmie, zawiera dane określone przez ustawodawcę: imię i nazwisko nabywcy, PESEL i NIP, adres zamieszkania nabywcy, określenie ilości nabywanego oleju opałowego, określenie ilości posiadanych urządzeń grzewczych oraz miejsca (adresu), gdzie znajdują się urządzenia, jeżeli jest ono inne niż adres wymieniony w pkt 2, wskazanie rodzaju i typu urządzeń grzewczych, datę i miejsce wystawienia oświadczenia oraz podpis składającego oświadczenie. W związku z tym Sąd stwierdził, że nie stanowią dowodu sprzedaży oleju opałowego na cele opałowe oświadczania fikcyjne. Oświadczenie jest fikcyjne, gdy nie zostało podpisane przez składającego oświadczenie. W razie sporu o autentyczności dokumentu decyduje opinia biegłego grafologa. W konsekwencji Sąd uznał, że Dyrektor Izby Celnej naruszył treść art. 188 O.p. poprzez zaakceptowanie stanowiska Organu I instancji, który nie uwzględnił wniosku dowodowego skarżącej o powołanie biegłego grafologa, celem ustalenia czy kwestionowane oświadczenia zostały podpisane przez nabywców.
5/ podatek od spadków i darowizn
Do rozpatrzenia z 2011 r. nie pozostała żadna skarga z zakresu podatku od spadków i darowizn. Natomiast w 2012 r. wpłynęły 4 skargi na rozstrzygnięcia organów w sprawach dotyczących omawianej problematyki. Załatwiono 4 skargi, co stanowi 0,16 % ogółu spraw załatwionych w sądzie. Na posiedzeniu niejawnym załatwiono 3 skargi, wszystkie odrzucając. Na rozprawie załatwiono 1 skargę, którą oddalono (wyrok z dnia 14 czerwca 2012 r., sygnatura akt I SA/Ol 244/12). Strona skarżąca nie wniosła w ustawowym terminie wniosku o sporządzenie uzasadnienia.

Od orzeczeń wydanych w analizowanym zakresie spraw wniesiono w 2012 r. 3 skargi kasacyjne – dotyczące orzeczeń wydanych w 2011 r., które w okresie sprawozdawczym nie zostały po rozpoznaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny.


6/ podatek dochodowy od osób prawnych
W 2012 r. do Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie wpłynęło 9 skarg w sprawach z zakresu stosowania przepisów ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.), co stanowiło 0,37 % wpływu spraw do Sądu. Łącznie w 2012 r. rozpoznano 13 skarg (0,54 % spraw załatwionych w Sądzie). W związku z ich rozpoznaniem 6 skarg oddalono, a 4 zostały uwzględnione. Jedną skargę połączono do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia. W jednej sprawie umorzono postępowanie sądowe. Jedną skargę przekazano według właściwości. W sześciu sprawach wniesiono skargi kasacyjne do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Wszystkie one pozostają do rozstrzygnięcia przez Sąd II instancji.

Większość kwestii spornych z zakresu podatku dochodowego od osób prawnych dotyczyła kwalifikowania wydatków do kosztów uzyskania przychodów.

Wyrokiem z dnia 12 lipca 2012 r. o sygnaturze akt I SA/Ol 297/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną działającego z upoważnienia Ministra Finansów Dyrektora Izby Skarbowej uznając, iż w związku z jej wydaniem doszło do naruszenia przepisów prawa podatkowego. Przedmiot sporu w tej sprawie dotyczył możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów, wydatków związanych z wypłatą odszkodowania za wypowiedzenie umowy o pracę oraz zwrotu połowy opłaty od pozwu, wypłaconych na podstawie zawartej ugody sądowej. Odnosząc się do stanowiska organu, że sporne należności nie były związane z uzyskaniem przychodu, ale poniesiono je w celu zwolnienia się ze zobowiązań ciążących na skarżącej, Sąd stwierdził, iż każdy z wydatków w konsekwencji ponoszony jest w celu zwolnienia się ze zobowiązań. Dla oceny, czy zwolnienie się ze zobowiązań może być uznane za koszt uzyskania przychodów w rozumieniu art. 15 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, istotne jest, czy te zobowiązania mają, czy też nie mają związku z prowadzoną działalnością gospodarczą i uzyskaniem przychodu, czy też zabezpieczeniem lub zachowaniem źródła przychodów. Sąd uznał, że prawidłowe wywiązanie się przez uczelnię z umowy o pracę nie może być traktowane jako wydatek nie będący kosztem podatkowym, tylko z tego powodu, że w dacie wypłaty osoba uprawniona nie była już zatrudniona. Wypłacone przez skarżącą odszkodowanie na rzecz byłego pracownika z tytułu nieprawidłowego rozwiązania z nim umowy o pracę niewątpliwie miało związek z uzyskanym przychodem i jako takie winno stanowić koszt uzyskania przychodów.

W odniesieniu do zwrotu połowy opłaty od pozwu w związku z zawarciem ugody sądowej z byłym pracownikiem Sąd orzekł, że poniesione przez skarżącą uczelnię koszty procesu, w którym wystąpiła ona w charakterze strony pozwanej o zapłatę odszkodowania za rozwiązanie umowy o pracę, nie mogą być zaliczone do kategorii kosztów podatkowych. Proces sądowy nie był bowiem ukierunkowany na osiągnięcie przez uczelnie przychodów, zaś udział w nim, miał na celu jedynie uniknięcie lub też ograniczenie ciążących na stronie skarżącej należności.

W sprawie o sygnaturze akt I SA/Ol 752/1, Sąd poddał analizie kwestię, jakiego rodzaju kosztem podatkowym jest składka poniesiona na ubezpieczenie kontraktu na realizację inwestycji budowlanej oraz w jaki sposób koszt ten powinien być rozliczony. Mając na uwadze, że poza sporem w związku z wnioskiem o interpretację przepisów prawa pozostawało, iż koszt polisy ubezpieczającej kontrakt budowlany jest kosztem podatkowym w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, Sąd nie podzielił jednak stanowiska Dyrektora Izby Skarbowej, że jest to koszt pośredni, do którego mają zastosowanie reguły art. 15 ust. 4d ustawy. Skład orzekający w sprawie nie zgodził się z tezą, iż koszty ponoszone na zawierane polisy ubezpieczeniowe, w sytuacji gdy dotyczą okresu przekraczającego rok podatkowy, Spółka powinna podzielić proporcjonalnie do długości okresu, który obejmuje konkretna umowa i w tej proporcji zaliczyć je do kosztów uzyskania przychodów poszczególnych okresów. Zdaniem Sądu, stanowisko takie nie uwzględnia istotnego, wskazanego w opisie stanu faktycznego elementu, jakim jest ścisłe powiązanie danej umowy ubezpieczeniowej i związanych z nią wydatków z konkretnym, indywidualnie oznaczonym kontraktem budowlanym. Ten kontrakt budowlany stanowi niewątpliwie skonkretyzowane źródło przychodów, które spółka będzie osiągać w okresie dłuższym niż jeden rok. Aby to źródło przychodów zaistniało i zaczęło przynosić przychody, konieczne jest jednak zawarcie umowy ubezpieczeniowej jako warunku, od spełnienia którego uzależnione jest zawarcie kontraktu budowlanego. Bez tej polisy w ogóle nie powstałby przychód z realizacji danej inwestycji (budowy). Koszty polisy bezpośrednio warunkują zaistnienie przychodu. W takim stanie faktycznym koszt wykupienia polisy ubezpieczającej dany kontrakt budowlany należy zaliczyć do bezpośrednio związanego z przychodem. Kosztami bezpośrednio związanymi z przychodami są bowiem koszty, co do których można wskazać konkretny przychód, do którego się one odnoszą.

W stanie faktycznym przedstawionym we wniosku o interpretację, koszt zawarcia umowy ubezpieczenia skonkretyzowanego kontraktu budowlanego Sąd uznał tym samym za koszt bezpośrednio związany z konkretnym źródłem przychodu i jako taki potrącalny na zasadach określonych w art. 15 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Z kolei w motywach wyroku z dnia 11 stycznia 2012 r. o sygnaturze akt I SA/Ol 658/11 oddalając skargę na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie podtrzymał stanowisko organu, że za koszty uzyskania przychodów w myśl art. 12 ust. 4 pkt 4 oraz art. 7 ust. 1 i 2 w zw. z art. 15 ust.1 tej ustawy, nie mogą być uznane, związane z podwyższeniem kapitału zakładowego spółki akcyjnej koszty doradztwa prawnego, doradztwa finansowego, przygotowania prospektu emisyjnego, czy związane z przygotowaniem i przeprowadzeniem emisji akcji. Uznał natomiast, że do kosztów uzyskania przychodów zalicza się ogólne koszty związane z prawidłowym funkcjonowaniem spółki, np. koszty doradztwa prawnego, finansowego itp., ale pod warunkiem, że podatnik wykaże, iż nie są to koszty związane w emisją nowych akcji.
7/ podatek dochodowy od osób fizycznych
W 2012 r. wpłynęło 110 skarg na rozstrzygnięcia organów podatkowych w sprawach dotyczących podatku dochodowego od osób fizycznych (4,62 % wpływu spraw do Sądu), z których załatwiono 92 sprawy. Nadto w 2012 r. zakończono 29 spraw, w których skargi wpłynęły w roku 2011, łącznie 121 spraw, co stanowi 5,06 % spraw załatwionych w sądzie. Skargi oddalono w 69, a uwzględniono w 22 sprawach. Odrzucono 13 skarg, w 2 sprawach umorzono postępowanie, a 15 spraw załatwiono w inny sposób.

Od orzeczeń wydanych w analizowanym zakresie spraw, wniesiono w 2012 r. 50 skarg kasacyjnych, które w okresie sprawozdawczym nie zostały rozpoznane przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Kilka skarg dotyczyło rozstrzygnięć organów w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od dochodów z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości. W jednej ze spraw rozstrzyganej w tym przedmiocie spór sprowadzał się do odmiennej interpretacji art. 28 ust. 2, ust. 2a i ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w zakresie określenia terminu płatności i początku biegu terminu przedawnienia zobowiązania. W sprawie o sygnaturze akt I SA/Ol 650/11, w której wyrok zapadł w dniu 18 stycznia 2012 r., Sąd stwierdził, że zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych od przychodu z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych powstaje z mocy prawa, na skutek dokonania zbycia. Podatek jest płatny bez wezwania w terminie 14 dni od dnia dokonania sprzedaży na rachunek urzędu skarbowego właściwego według miejsca zamieszkania podatnika. Podatnik może jednak w tym samym terminie złożyć oświadczenie, że przychód uzyskany z odpłatnego zbycia nieruchomości przeznaczy na cele określone w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W przypadku spełnienia przez podatnika warunku wydatkowania przychodu na ustawowo określone cele, w ustawowo określonym terminie, przychód ze sprzedaży nieruchomości jest zwolniony od podatku dochodowego od osób fizycznych z mocy prawa. W przeciwnym wypadku, zgodnie z art. 28 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podatek jest płatny najpóźniej następnego dnia po upływie dwóch lat licząc od dnia dokonania odpłatnego zbycia wraz z odsetkami za zwłokę liczonymi od terminu płatności. Złożenie oświadczenia w trybie art. 28 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie powoduje nabycia prawa do zwolnienia podatkowego i nie powoduje zmiany terminu płatności podatku. Przepis ten stanowi jedynie o odroczeniu płatności podatku i nie można tego utożsamiać z ustanowieniem nowego dwuletniego terminu płatności dla podatników, którzy złożyli stosowne oświadczenie.

Zaznaczyć w tym miejscu należy, że w opisanej kwestii orzecznictwo sądów administracyjnych nie jest jednolite. W części wyroków prezentowany jest pogląd analogiczny do opisanego powyżej, a w części - pogląd odmienny, przyjmujący, że złożenie oświadczenia w trybie art. 28 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych powoduje przesunięcie rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia. Rozbieżność orzecznictwa w tym zakresie stanowiła podstawę wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji w przedmiocie określenia zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od przychodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości, w sprawie o sygnaturze akt I SA/Ol 412/12, w której wyrok zapadł w dniu 24 października 2012 r.

W sprawie o sygnaturze akt I SA/Ol 170/12, rozstrzygniętej wyrokiem z dnia 6 września 2012 r., sporna była ocena, czy środki uzyskane ze sprzedaży lokalu mieszkalnego wydatkowane przez skarżącego m.in. na spłatę kredytu zaciągniętego na jego nabycie stanowią realizację celu określonego w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a lub e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zdaniem Sądu, nie sposób poprzestać w tym przypadku na wykładni logiczno-gramatycznej spornego przepisu, w sytuacji gdy ustawodawca wprowadził katalog celów, na jakie mogą być wydatkowane środki uzyskane ze zbywanej nieruchomości, aby można było skorzystać ze wskazanego zwolnienia podatkowego. Co istotne, katalog ten ma charakter enumeratywny i nie wynika z niego możliwość zastosowania takiej ulgi w przypadku wydatkowania kwoty uzyskanej ze sprzedaży wskazanych nieruchomości na spłatę kredytu zaciągniętego na zbywaną nieruchomość. Oznacza to, że ustawodawca zwolnił od opodatkowania część przychodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych, wydatkowanego na spłatę kredytu lub pożyczki, a także odsetek od kredytu lub pożyczki, zaciągniętych na nabycie kolejnej nieruchomości, nie zaś zaciągniętych w związku ze zbywaną nieruchomością. Wykładnia celowościowa art. 21 ust. 1 pkt 32 (również lit. e wymienionego przepisu) wskazuje, że założeniem ustawodawcy było zachęcanie podatników do nabywania w miejsce zbywanych nieruchomości, innych nieruchomości lub praw przeznaczonych do zaspokajania ich indywidualnych potrzeb mieszkaniowych. U podstaw omawianego zwolnienia legło założenie, że nie powinny być opodatkowane środki wydane bezpośrednio lub także pośrednio (kredyty, pożyczki i odsetki od tychże) na realizację nowego - szeroko rozumianego - celu mieszkaniowego. Natomiast spłata kredytu zaciągniętego na nabycie zbywanej nieruchomości, nie realizuje w żaden sposób celu mieszkaniowego, nie powoduje bowiem, że podatnik zaspokaja swoje potrzeby mieszkaniowe.

Dość liczną grupę stanowiły skargi na rozstrzygnięcia organów podatkowych w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów. Podkreślić w tym miejscu należy, że w tutejszym Sądzie w zasadzie ujednolicił się pogląd, zgodnie z którym w sprawach z opisanego zakresu, skarżący winni udowodnić, a nie jedynie uprawdopodobnić, że kwoty, którymi dysponowali w danym roku, pochodziły ze źródeł opodatkowanych bądź wolnych od opodatkowania. Przykładowo w wyroku z dnia 11 października 2012 r., o sygnaturze akt I SA/Ol 384/12 Sąd stwierdził, że: „(…) skarżąca nie miała uprawdopodobnić, że czerpała dochody z nierządu, a udowodnić, że na dzień 1 stycznia 2004 r. dysponowała kwotą 50.000 euro oszczędności, oraz że w 2006 r. dysponowała deklarowanymi środkami finansowymi na pokrycie poniesionych w tym roku wydatków, nawet jeśli były to środki o jakich mowa w art. 2 ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f.”. Uzasadniając wyrok z dnia 8 listopada 2012 r., o sygnaturze akt I SA/Ol 510/12 Sąd wskazał: „W postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych do organów należy ustalenie, że w danym roku wydatki podatnika (w tym zgromadzone mienie) przekroczyły jego dochody poddane opodatkowaniu, natomiast rolą podatnika jest przedstawienie wiarygodnych dowodów na to, że dysponował dochodami na pokrycie stwierdzonej różnicy, które zostały wcześniej opodatkowane lub też są wolne od opodatkowania.” Z kolei w wyroku z dnia 26 stycznia 2012 r., o sygnaturze akt I SA/Ol 360/11, Sąd zaznaczył, że: „(…) mienie to musi pochodzić wyłącznie z opodatkowanych przychodów albo z przychodów zwolnionych z obowiązku podatkowego. Ustawodawca obowiązek podatkowy powiązał więc nie z momentem uzyskania przychodu, bowiem z przyczyn obiektywnych jest on nie do uchwycenia, a z momentem wydatkowania takiego przychodu. Zatem w poddanym wykładni przepisie chodzi o wykazanie nie w sposób hipotetyczny, ale konkretny, że ze zgromadzonego przez skarżącego mienia zostały sfinansowane przedmiotowe wydatki.”

W kilku sprawach Sąd rozstrzygał kwestię opodatkowania przychodów z niezarejestrowanej działalności gospodarczej z zakresu obrotu nieruchomościami. W sprawach o sygnaturach akt I SA/Ol 694/11 i I SA/Ol 695/11, w których wyroki zapadły w dniu 5 stycznia 2012 r., Sąd oddalając skargi podzielił stanowisko organów podatkowych, że działania strony skarżącej polegające na wielokrotnym zawieraniu umów sprzedaży nieruchomości z zyskiem, z uwagi na podjętą skalę przedsięwzięcia oraz zawodowy i powtarzalny charakter, będąc podporządkowanymi zasadzie racjonalnego gospodarowania, świadczyły o realizowaniu działalności gospodarczej, stanowiącej źródło przychodu określone w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, do którego nie ma zastosowania wyłączenie, o którym mowa w art. 10 ust.1 pkt 8 lit. a oraz art. 28 ww. ustawy. Dokonywanie przez stronę sprzedaży lokali w sposób ciągły i zorganizowany, wykraczało poza zaspokajanie zwykłych potrzeb podatnika, bądź zwyczajne gospodarowanie swoim mieniem. Również w sprawie o sygnaturze akt I SA/Ol 109/12, w której wyrok zapadł w dniu 26 kwietnia 2012 r., Sąd stwierdził, że strona dokonując sprzedaży działek powstałych w wyniku podziału działki pierwotnie nabytej, prowadziła działalność w tym zakresie, a nie dokonywała sprzedaży swojego majątku osobistego. Analogicznie Sąd rozstrzygnął w wyroku z dnia 23 maja 2012 r., w sprawie o sygnaturze akt I SA/Ol 140/12. Stan faktyczny ustalony przez organy podatkowe dawał podstawy do stwierdzenia, że skarżący działał jako przedsiębiorca, a sprzedane nieruchomości nie wchodziły do jego majątku osobistego.

Kwestią sporną w sprawie o sygnaturze akt I SA/Ol 734/11, w której wyrok zapadł w dniu 19 stycznia 2012 r., była wykładnia użytego w art. 6 ust. 4 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, pojęcia „dochodów podlegających opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b”. Według organu podatkowego, oceniając spełnienie warunków wynikających z wymienionego przepisu, należy uwzględnić łączną sumę dochodów osiągniętych przez pełnoletnie dziecko podatnika z poszczególnych źródeł, a bez wpływu na wysokość dochodów, o których mowa w wymienionym przepisie, pozostają wykazane przez dziecko w zeznaniu podatkowym odliczenia od dochodu. Skarżący argumentowali natomiast, że „dochód podlegający opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b”, w rozumieniu wymienionego przepisu odpowiada kwocie dochodu pomniejszonej o odliczenia od dochodu, gdyż dopiero ta kwota stanowi podstawę obliczenia podatku dochodowego. W ocenie Sądu, poprzez nawiązanie w treści art. 6 ust. 4 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych do unormowań art. 27 i art. 30b tej ustawy, prawodawca wskazał, iż przy określaniu kwoty uprawniającej do zastosowania ulgi z tytułu wychowania pełnoletniego dziecka, należy uwzględnić kwotę odpowiadającą podstawie obliczenia podatku, do której odwołują się art. 27 i art. 30b ustawy. To od tej kwoty zależy bowiem bezpośrednio wysokość należnego podatku dochodowego oraz to, czy dziecko będzie w ogóle zobowiązane do jego uiszczenia. Przyjęcie natomiast, zgodnie z argumentacją organu II instancji, że odliczenia od dochodu nie mają wpływu na wysokość kwoty, o której mowa w art. 6 ust. 4 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, powodowałoby, tak jak w niniejszej sprawie, utratę przez podatnika ulgi z tytułu wychowania dziecka, mimo że z zeznania podatkowego dziecka wynikałby podatek w wysokości 0 zł. Skoro bowiem celem omawianej instytucji jest pomoc podatnikom w związku z ciążącym na nich obowiązkiem łożenia na utrzymanie pełnoletnich dzieci w okresie ich nauki, uzasadnionym jest pogląd, że osiągnięcie przez dziecko dochodu w wysokości nie powodującej powstania obowiązku podatkowego, nie oznacza, że jego rodzice, czy też opiekunowie prawni tracą prawo do odliczenia od podatku z tytułu powyższej ulgi. Ograniczanie pomocy Państwa dla podatników wychowujących dzieci w takiej sytuacji jest w ocenie Sądu bezpodstawne. Zapewniona jest natomiast pełna realizacja celu społecznego, jaki został ustanowiony w art. 27f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.



1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   ...   26


©operacji.org 2017
wyślij wiadomość

    Strona główna