Uwagi wstępne


/ stosowanie prawa unijnego i pytania prawne



Pobieranie 2,36 Mb.
Strona4/26
Data24.02.2019
Rozmiar2,36 Mb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   26

7/ stosowanie prawa unijnego i pytania prawne
Nie ulega wątpliwości, że dokonywanie analizy i wykładni norm unijnych, powołanie tych norm i orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia sądu jest już stałym elementem orzecznictwa. Szczególnie często występuje to w sprawach dotyczących podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego, w sprawach celnych i dotyczących tzw. dopłat unijnych dla rolników a także transportu drogowego oraz świadczeń rodzinnych. W niektórych z tych spraw przepisy unijne mają bezpośrednie zastosowanie. Ważniejsze rozstrzygnięcia, odwołujące się do prawa europejskiego, przedstawione zostały w dalszej części informacji, przy omawianiu zagadnień materialnoprawnych w poszczególnych rodzajach spraw.

Podobnie jak w roku poprzednim z grupy spraw, w których bezpośrednio stosowne były przepisy unijne należy szczególnie wskazać orzeczenia dotyczące określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym, VAT i innych należności od paliwa importowanego na obszar Unii Europejskiej z Rosji.

Fakt, że Województwo Warmińsko-Mazurskie graniczy z Rosją powoduje, że w 2012 r. sprawy takie nadal wpływały w stosunkowo dużej liczbie (łącznie 83, przykładowo: o sygnaturach akt I SA/Ol 70 do 81/12, I SA/Ol 106-113/12, I SA/Ol 159-169/12, I SA/Ol 380-406/12, I SA/Ol 576-634/12). Zastosowanie miały w nich przepisy art. 110-116 Rozporządzenia Rady (EWG) 918/83 z dnia 28 marca 1983 r. ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych (D. Urz. UE L nr 105, s. 1), zastąpionego od 1 stycznia 2010 r. Rozporządzeniem Rady UE 1186/2009 z dnia 16 listopada 2009r. (D. Urz. UE L nr 324, s. 23) oraz przepisy Rozporządzenia Rady (EWG) 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny (D. Urz. UE L nr 302, s.1). Celem tych uregulowań jest ochrona rynku unijnego. Podstawowym zagadnieniem rozpoznawanym w wymienionych sprawach była ocena, czy paliwo przywożone z Rosji w zbiornikach pojazdów było usuwane spod dozoru celnego (zlewane) i czy naruszone były warunki zwolnienia od podatku oraz, czy zbiornik paliwa zamontowany w pojeździe był standardowy, czy podlegał przeróbkom lub był dodatkowy. Prawo unijne dopuszcza bowiem zwolnienie z należności celnych tylko paliwa, które przewożone było w zbiornikach zwykłych (standardowych), zamontowanych przez producenta (art. 112 cyt. rozporządzenia nr 918/83 i art. 107 rozporządzenia nr 1186/2009). W niektórych z tych spraw Sąd, interpretując pojęcie „zbiornik standardowy”, powołał się także na wyrok Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 3 grudnia 1998r., C - 247/97 (D.Urz. UE L nr 105, s.1).

W 2012 roku w tej grupie spraw wystąpiła nowa kwestia prawna (sprawy o sygnaturach akt I SA/Ol 613/12, I SA/Ol 634/2, I SA/Ol 580/12), niepodnoszona poprzednio, a dotycząca podmiotu odpowiedzialnego za niezgodny z prawem import paliwa. Problem sprowadza się do kwestii, czy i w jakiej sytuacji podmiot prowadzący działalność gospodarczą można obciążyć obowiązkami podatkowymi i należnościami celnymi w przypadku, gdy bezpośrednim wykonawcą importu paliwa jest pracownik tego podmiotu. W wyroku z dnia 22 listopada 2012 r., sygnatura akt I SA/Ol 580/12, Sąd uwzględnił skargę, odwołując się m.in. art. 202 ust. 3 tiret 1 i 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (D.U. WE L 302 z 19.10.1992r., s. 1; D.U. UE polskie wydanie specjalne, rozdz. 2, t. 4, s. 307; cyt. jako WKC) oraz do wyroków Trybunału Sprawiedliwości UE: z dnia 4 marca 2004 r., połączone sygnatury C-238/02


i C-246/02 Viluckas i Jonusas; z dnia 23 września 2004r., sygnatura C-414/02 Spedition Ulustrans i z dnia 17 listopada 2011 r., sygnatura C-454/10 Oliver Jestel. Wykładnia art. 202 ust. 3 tiret 1, 2 i 3 WKC prowadzi do wniosku, że istnieje rozróżnienie pomiędzy sytuacjami wskazanymi w poszczególnych tiret.

W okolicznościach wskazanych w tiret pierwszym pracodawca może zostać uznany za podmiot, który sam dokonał nielegalnego wprowadzenia towaru i w związku z tym, sam lub solidarnie z pracownikiem, staje się dłużnikiem. W okolicznościach wskazanych w tiret drugim i trzecim pracodawca tylko uczestniczy we wprowadzeniu towaru i może zostać uznany za dłużnika solidarnego wyłącznie w razie wystąpienia subiektywnych przesłanek. Nadto w okolicznościach, gdy nielegalne wprowadzenie towaru nie może być przypisane pracodawcy, lecz jest wynikiem działania pracownika, pracodawca może zostać dłużnikiem jeśli uczestniczył w tym wprowadzeniu, co może miejsce w szczególności wtedy, gdy nielegalnego wprowadzenia dokonano za pomocą środków bądź personelu jego przedsiębiorstwa i jeżeli wiedział, że operacja wprowadzenia towaru była nielegalna. Istnieje zatem konieczność wykazania, że pracodawca uczestniczył we wprowadzeniu towarów, w szczególności poprzez fakt, że wiedział lub powinien był wiedzieć, iż takie wprowadzenie jest nielegalne. Nie jest przy tym dopuszczalne przyjmowanie niewzruszalnego domniemania współodpowiedzialności pracodawcy za dług pracownika. Uchylając zaskarżoną decyzję, Sąd zalecił organowi celnemu wyjaśnienie okoliczności sprawy aby możliwe było dokonanie prawidłowej oceny stanu faktycznego zgodnie z wykładnią art. 202 WKC, wynikającą z cytowanych wyroków Trybunału.

Odwołanie do prawa europejskiego było także elementem argumentacji dotyczącej oceny pozycji lokalnej grupy (LGR) działania w procedurze kwalifikowania do dofinansowania wniosków o pomoc zgłaszanych w ramach programu operacyjnego „Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich”. W postanowieniu z dnia 17 kwietnia 2012r., sygnatura akt I SA/Ol 137/12, Sąd rozważając tę kwestię, powołał przepisy art. 44 i 45 rozporządzenia Rady (WE) nr 1198/2006 z dnia 27 lipca 2006 r. W świetle tych przepisów rolą LGR jest wybór operacji realizowanych w ramach lokalnej strategii rozwoju obszarów zależnych od rybactwa, kształtowanie tej strategii na poziomie lokalnym i ocena z tego punktu widzenia wniosków o dofinansowanie zgłaszanych projektów. Taka rola LGR nie pozbawia jednak instytucji pośredniczącej uprawnienia do wydania rozstrzygnięcia (decyzji) o przyznaniu lub odmowie przyznania pomocy.

W 2012 roku w WSA w Olsztynie nie zapadło żadne orzeczenie o wystąpieniu z pytaniem prejudycjalnym do Trybunału Sprawiedliwości UE lub o przedstawieniu pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu.


Część II. Problemy wynikające z orzecznictwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie


  1. Zagadnienia procesowe


1/ właściwość wojewódzkiego sądu administracyjnego, zakres kontroli sądowej i wszczęcie postępowania sądowego
W 2012 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie wpłynęło kilkanaście spraw, dotyczących zagadnień, które wcześniej nie były w ogóle lub zbyt często przedmiotem kontroli tutejszego Sądu. W tej grupie wymienić należy przede wszystkim sprawy, w których wydano wyroki, a zatem uznano właściwość sądu administracyjnego do ich rozpoznania. Są to sprawy: waloryzacji kwoty odszkodowania za nieruchomość gruntową (sygnatura akt II SA/Ol 2/12); koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego (sygnatura akt II SA/Ol 79/12); niezatwierdzenia zakładu do uboju i rozbioru bydła (sygnatura akt II SA/Ol 318/12); nałożenia kary za naruszenie wymagań weterynaryjnych (sygnatura akt II SA/Ol 321/12); wykonania pasów przeciwpożarowych wzdłuż linii kolejowej (sygnatury akt II SA/Ol 183/12 i II SA/Ol 184/12); udrożnienia odcinka sieci kanalizacji sanitarnej (sygnatura akt II SA/Ol 210/12); udostępnienia danych z operatu ewidencji gruntów i budynków (sygnatury akt II SA/Ol 441/12 i II SA/Ol 442/12); umieszczenia w ewidencji pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze (sygnatura akt II SA/Ol 247/12); refundacji kosztów wyposażenia i doposażenia stanowiska pracy dla bezrobotnego (sygnatura akt II SA/Ol 1139/12). Sprawy te zostaną omówione w części poświęconej orzecznictwu w sprawach rozpoznawanych w WSA w Olsztynie.

W podanej grupie zagadnień procesowych warto także zwrócić uwagę na poglądy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie sformułowane w niektórych postanowieniach o odrzuceniu skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Przykładowo, postanowieniem z dnia 18 września 2012 r., sygnatura akt II SA/Ol 541/12, tutejszy Sąd odrzucił skargę nazwaną przez skarżącego „pozwem” przeciwko Gminie o ustalenie, że podwyżka czynszu za lokal mieszkalny jest niezasadna. W uzasadnieniu tego orzeczenia podniesiono, że okoliczność, iż konkretne działanie podejmuje organ administracji publicznej (w niniejszej sprawie Dyrektor Zakładu Lokali i Budynków Komunalnych działający w imieniu Gminy) nie przesądza jeszcze o właściwości sądu administracyjnego do rozpoznania skargi na jego działanie. Kontroli sądu administracyjnego została bowiem poddana wyłącznie działalność organów administracji publicznej realizowana w ramach tzw. władztwa administracyjnego, do której nie można jednak zaliczyć działalności organu polegającej na podwyżce czynszu najmu lokali mieszkalnych stanowiących własność gminy, dokonanej stosownym wypowiedzeniem. Czynsz stanowi bowiem element umowy najmu lokalu (art. 659 § 1 w zw. z art. 680 Kodeksu cywilnego). Umowa ta ma zaś charakter cywilnoprawny, co oznacza, że do rozpoznawania wszelkich sporów wynikłych z realizacji tej umowy właściwy jest sąd powszechny, a nie sąd administracyjny (art. 2 § 1 k.p.c.). Taka też droga sądowa została przewidziana w art. 8a ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (tekst jednolity Dz. U. z 2005r., Nr 31, poz. 266 ze zm.), w świetle którego, w ciągu 2 miesięcy od dnia wypowiedzenia lokator może zakwestionować podwyżkę, wnosząc do sądu pozew o ustalenie, na podstawie przepisów ust. 4a-4e, że podwyżka jest niezasadna albo jest zasadna, lecz w innej wysokości. Pozew, o którym mowa w powołanym przepisie, jest zaś jednym z pism procesowych inicjujących postępowanie przed sądem powszechnym. Podobny pogląd został sformułowany przez tutejszy Sąd także w sprawach o sygnaturach akt od II SA/Ol 542/12 do II SA/Ol 568/12.

Wniesienie skargi w sprawie podlegającej kognicji sądów powszechnych było także przyczyną odrzucenia tego środka zaskarżenia w sprawie o sygnaturze akt II SA/Ol 82/12. W uzasadnieniu wydanego w tej sprawie postanowienia z dnia 14 marca 2012 r. tutejszy Sąd stwierdził, że pismo burmistrza, stanowiące odpowiedź tego organu na wniosek skarżącego o zamianę lokalu socjalnego nie dotyczy sprawy administracyjnej. Stanowi bowiem ono jedynie pisemne poinformowanie strony o sposobie załatwienia sprawy dotyczącej stosunku najmu, uregulowanego przepisami prawa cywilnego. Tym samym, nie stanowi ono rozstrzygnięcia, na które, w świetle art. 3 § 2 p.p.s.a., przysługiwałaby skarga do sądu administracyjnego.

Z tej samej przyczyny, tutejszy Sąd odrzucił skargę w sprawie o sygnaturze akt II SA/Ol 1123/12. W uzasadnieniu wydanego w tej sprawie postanowienia z dnia 21 listopada 2012 r. wskazał bowiem, że zasady gospodarowania mieszkaniowym zasobem gminy uregulowane są w ustawie z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2005 r., Nr 31, poz. 266 ze zm.). Ustawa ta nie przewiduje załatwiana spraw przyznawania lokali socjalnych w formie jakiegokolwiek aktu administracyjnego. Wręcz przeciwnie, zarówno odpłatne używanie lokalu wchodzącego w skład mieszkaniowego zasobu gminy (art. 5 cyt. ustawy), jak i najem wydzielonych z tego zasobu lokali socjalnych (art. 23 ustawy), regulowane są umowami cywilnoprawnymi i wszelkie spory w takim przypadku rozstrzygają sądy powszechne. Dodał, że co prawda, kwestie zapewnienia lokali socjalnych oraz lokali zamiennych należą do zadań własnych gminy (art. 4 ust. 1 i 2), jednak gmina realizując te zadania nie czyni tego w formach aktów administracyjnych wydawanych w trybie przepisów k.p.a.

Brak właściwości rzeczowej sądu administracyjnego stanowił podstawę odrzucenia skargi także w sprawie o sygnaturze akt II SA/Ol 813/12, w której strona kwestionowała pismo wojewody informujące o braku podstaw prawnych do stwierdzenia nieważności zarządzenia wójta w sprawie powołania komisji konkursowej, jak również przebiegu i sposobu przeprowadzenia konkursu na stanowisko dyrektora zespołu szkół oraz zarządzenia o zatwierdzeniu przedmiotowego konkursu. W uzasadnieniu wydanego w tej sprawie postanowienia z dnia 30 sierpnia 2012 r. Sąd uznał, że pismo organu nadzoru informujące o braku podstaw do stwierdzenia nieważności aktów organów jednostek samorządu terytorialnego nie jest rozstrzygnięciem nadzorczym lub decyzją i uprawnienie do wniesienia skargi na takie pismo nie przysługuje. Wyjaśnił przy tym, że wydanie rozstrzygnięcia nadzorczego w trybie art. 91 ustawy o samorządzie gminnym nie jest obowiązkowe, bowiem procedura nadzoru nad działalnością uchwałodawczą m.in. gminy stanowi jedynie uprawnienie organu nadzoru, nie zaś obowiązek. Ewentualne interwencje osób trzecich w kwestii objęcia nadzorem określonej uchwały, czy też zarządzenia w odniesieniu do organu wykonawczego, organ nadzoru może traktować jedynie jako swoisty „sygnał w sprawie”. Ocena natomiast, czy akt wymaga wzruszenia jest wyłączną domeną Wojewody, zaś postępowanie w tego rodzaju sprawach może być prowadzone jedynie z urzędu, nie zaś na wniosek strony.

W kilku sprawach konieczne było odrzucenie skarg na rozstrzygnięcia organów administracji publicznej, wydane w toku postępowania, na które nie przewidziano możliwości wniesienia samodzielnego środka zaskarżenia. Przykładowo, postanowieniem z dnia 4 maja 2012 r., sygnatura akt II SA/Ol 235/12, tutejszy Sąd odrzucił skargę na postanowienie wójta o odmowie wyłączenia pracownika, wydane na podstawie art. 24 i 25 k.p.a. W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd wskazał, że rozstrzygnięcie to nie mieści się w katalogu postanowień, które mogą być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 2 i 3 p.p.s.a. Nie przysługuje na nie bowiem zażalenie, nie kończy ono postępowania, ani nie rozstrzyga sprawy co do istoty. Nie jest też postanowieniem wydanym w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym. Wobec tego, postanowienie to podlegać może ocenie jedynie w trakcie kontroli decyzji wydanej w sprawie, w której strona domaga się wyłączenia pracownika. Podobny pogląd został sformułowany przez tutejszy Sąd także w sprawach o sygnaturach akt: II SA/Ol 248/12, II SA/Ol 249/12 i II SA/Ol 250/12.

Rozstrzygnięcie organu administracji publicznej wydane w toku postępowania administracyjne było także kwestionowane między innymi w sprawie o sygnaturze akt II SA/Ol 1178/12, w której - postanowieniem z dnia 10 października 2012 r., tutejszy Sąd odrzucił skargę na postanowienie wydane po rozpatrzeniu zażalenia na niezałatwienie sprawy przez organ w przepisanym terminie. Także w tej sprawie Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie mieści się w katalogu postanowień, które mogą być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 2 i 3 p.p.s.a. Wskazał, że zgodnie z art. 141 § w zw. z art. 37 § 1 i 2 k.p.a., na postanowienie to nie służy zażalenie. Biorąc zaś pod uwagę, że postępowanie wszczęte w trybie art. 37 k.p.a. jest tzw. „postępowaniem wpadkowym” (zmierzającym do rozstrzygnięcia jedynie kwestii procesowej w toku postępowania głównego), postanowienie wydane przez organ wyższego stopnia w następstwie rozpoznania zażalenia na bezczynność organu I instancji nie kończy postępowania i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty. Uprzednie skorzystanie przez stronę z zażalenia do organu wyższego stopnia umożliwia natomiast wniesienie odrębnej skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu I instancji. Podobny pogląd został sformułowany przez tutejszy Sąd także w sprawie o sygnaturze akt II SA/Ol 990/11.

Podzielając natomiast ugruntowany w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucał także skargi wnoszone w trybie Działu VIII k.p.a. Przykładowo, w uzasadnieniu postanowienia z dnia 8 sierpnia 2012 r., sygnatura akt II SAB/Ol 71/12, tutejszy Sąd wskazał, że postępowanie skargowo-wnioskowe przewidziane w tych przepisach k.p.a. stanowi instrument społecznej kontroli administracji, będący zarazem realizacją przyznanego każdemu prawa składania petycji, wniosków i skarg do organów władzy publicznej oraz organizacji i instytucji społecznych (art. 63 Konstytucji RP). Postępowanie to ma charakter odrębny od postępowania administracyjnego, a do czynności podejmowanych w postępowaniu skargowo-wnioskowym nie stosuje się przepisów Działu II k.p.a. W odróżnieniu od postępowania administracyjnego, postępowanie skargowo-wnioskowe nie kończy się wydaniem decyzji administracyjnej, ale czynnością materialno-techniczną, to jest zawiadomieniem o załatwieniu sprawy (art. 238 § 1 k.p.a.), które nie zostało zaliczone przez ustawodawcę do aktów i czynności podlegających kontroli sądów administracyjnych. Tryb skargowo-wnioskowy jest jednocześnie jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, którego zakończenie nie daje podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, a więc nie tylko postępowania odwoławczego, ale także postępowania sądowo-administracyjnego. Podobny pogląd został sformułowany przez tutejszy Sąd w sprawach o sygnaturach akt: II SA/Ol 263/12, II SA/Ol 816/12, II SA/Ol 817/12.

Kontynuując ukształtowaną linię orzeczniczą tutejszy Sąd odrzucał także skargi wnoszone przez organy orzekające w danej sprawie w I instancji. Przykładowo, w postanowieniu z dnia 15 lutego 2012 r., sygnaturze akt II SA/Ol 90/12, Sąd wskazał, że zgodnie z art. 50 p.p.s.a., podstawą uzyskania legitymacji procesowej strony w postępowaniu sądowo-administracyjnym jest posiadanie interesu prawnego rozumianego jako istnienie związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego a zaskarżonym aktem lub czynnością. Skarga może dotyczyć tylko jego „własnej sprawy administracyjnej”, rozumianej jako przewidziana w przepisach prawa administracyjnego możliwość konkretyzacji uprawnień i obowiązków stron stosunku administracyjnego, którymi są organ administracji publicznej i indywidualny podmiot niepodporządkowany organizacyjnie temu organowi. Organ powołany do wydania decyzji (postanowienia) w postępowaniu administracyjnym nie może być jednocześnie stroną tego postępowania, reprezentującą w nim własne interesy i co za tym idzie - nie ma prawa do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na ostateczne rozstrzygnięcie podjęte w tym postępowaniu. Podobny pogląd sformułowano w sprawach o sygnaturach akt: II SA/Ol 1135/12 i II SA/Ol 91/12.

Analizując problematykę wszczęcia postępowania sądowo-administracyjnego nie sposób nie zwrócić uwagi na nasilające się w ostatnim czasie zjawisko składania do sądu administracyjnego wniosków w sprawach pozostających poza jego kognicją. Tytułem przykładu wskazać można na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 28 września 2012 r., sygnatura akt II SO/Ol 27/12, mocą którego odrzucono wniosek o upublicznienie przez Prezesa Sądu Okręgowego nazwisk sędziów i publikację zaistniałych zdarzeń dotyczących rzekomego fałszowania dokumentów i wydawania wyroków opartych na podrobionym materiale dowodowym. W uzasadnieniu tego orzeczenia wyjaśniono, że przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej nie stanowią podstawy do wydawania przez sądy administracyjne zgody na upublicznienie nazwisk określonej grupy funkcjonariuszy publicznych, czy też zgody na publikację zaistniałych zdarzeń. Podniesiono, że z uregulowań przepisów p.p.s.a., jak i ustawy o dostępie do informacji publicznej wynika, że sądy administracyjne nie załatwiają spraw administracyjnych merytorycznie - w tym spraw związanych z udzieleniem informacji publicznej - co należy do organów władzy publicznej. Wskazano, że o ile wnioskodawca żąda załatwienia sprawy w oparciu o ustawę o dostępie do informacji publicznej, to winien złożyć stosowny wniosek w organie, w tym przypadku do Prezesa Sądu Okręgowego, który rozpozna sprawę. Następnie organ odwoławczy rozpozna środki zaskarżenia (jeżeli takie przysługują i zostały wniesione) i dopiero od jego rozstrzygnięć przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Jeżeli organy administracji publicznej (podmioty zobowiązane) nie rozpoznają sprawy w przewidzianym przepisami terminie, strona może wnieść do sądu administracyjnego skargę na bezczynność tego organu. Wówczas sąd administracyjny może nakazać organowi rozpoznanie wniosku w zakreślonym terminie, nie może jednak wskazywać sposobu jego załatwienia. Podobny pogląd został sformułowany w sprawie o sygnaturze akt II SO/Ol 29/12.

Jak w poprzednich latach częstą przyczyną odrzucenia skargi było ustalenie, że strona nie dopełniła wszystkich wymogów skutecznego wniesienia skargi. W szczególności chodzi o przypadki, gdy strona wnosi skargę po terminie lub bez uprzedniego wyczerpania dostępnych w postępowaniu administracyjnym środków zaskarżenia zgodnie z art. 52 § 3 p.p.s.a. bądź po wezwaniu przez sąd nie uzupełniła braków formalnych skargi lub nie uiściła wpisu sądowego.

W kilku sprawach przesłanką odrzucenia skargi było uznanie przez Sąd, że przedmiotem zaskarżenia nie jest akt lub czynność wymieniona w art. 3 § 2 p.p.s.a.

Przykładem takich rozstrzygnięć są postanowienia z dnia 19 i 23 marca 2012 r., sygnatury akt I SA/Ol 53/12 i I SA/Ol 129/12. Orzeczono w nich o odrzuceniu skarg wniesionych przez ten sam podmiot na uchwałę Zarządu Województwa w sprawie zmian w indykatywnym wykazie indywidualnych projektów kluczowych Regionalnego Programu Operacyjnego Warmia i Mazury na lata 2007-2013. Zmiana wymienionego wykazu polegała na wskazaniu w miejsce podmiotu skarżącego innego podmiotu odpowiedzialnego za realizację zadania „Regionalny Port Lotniczy Olsztyn-Mazury”. W obu w/w postanowieniach Sąd stwierdził, że zaskarżona uchwała nie jest aktem z zakresu administracji publicznej, nie dotyczy uprawnień i praw wynikających z przepisów prawa oraz nie jest aktem prawa miejscowego, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznawszy skargę kasacyjną, postanowieniem z dnia 11 lipca 2012 r., sygnatura akt II GSK 994/12, oddalając skargę kasacyjną, podtrzymał stanowisko sądu I instancji. W szczególności podzielił argumentację WSA co do braku przesłanek z art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a. Nadto wskazał, że przedmiotowa uchwała nie należy także do kręgu aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., gdyż nie została podjęta w sprawie indywidualnej. Nie ma przy tym podstaw do zakwalifikowania jej z art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. Wprawdzie zaskarżona uchwała stanowi wyraz realizacji zadania z zakresu administracji publicznej przewidzianego ustawą lecz nie można twierdzić, że dotyczyła praw i obowiązków skarżącej spółki. Uchwała ta nie jest bowiem wynikiem procedury oceny wniosku (projektu) skarżącej o dofinansowanie w oparciu o przepisy ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U. Nr 84, poz. 712 z 2009r. ze zm.).

Na tle przepisów cytowanej wyżej ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju zapadło postanowienie z dnia 23 maja 2012 r., sygnatura akt I SA/Ol 191/12. Sąd odrzucił skargę spółki na informację zarządu województwa, stwierdzającą brak podstaw prawnych do merytorycznego rozpoznania protestu od negatywnej oceny projektu. Ocena projektu (i wniosku o dofinansowanie) dokonywana była ponownie, po wcześniejszym wyroku sądu, którym pierwszą ocenę negatywną uznano za dokonaną z naruszeniem prawa. Organ po ponownym rozpoznaniu wniosku, wydał powtórnie ocenę negatywną. Spółka wniosła od tej oceny protest, którego organ nie rozpatrzył, informując, że stronie nie przysługuje już prawo do protestu. Zgodnie z regulaminem naboru i oceny wniosków procedura odwoławcza została zakończona z zakończeniem postępowania sądowego. Sąd odrzucając skargę, stwierdził, że instytucja zarządzająca prawidłowo zastosowała przepisy regulaminu. Pismo (informacja) nie stanowiło aktu, na który przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Ustawa o zasadach prowadzenia polityki rozwoju dopuszcza bowiem skargę na negatywną ocenę wniosku. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 19 września 2012 r., sygnatura akt II GSK 1130/12 oddalił skargę kasacyjną spółki. Sąd ten stwierdził, że w stanie prawnym obowiązującym w dacie podejmowania rozstrzygnięcia oraz w dacie orzeczenia sądu I instancji w orzecznictwie sądowoadministracyjnym dominowało stanowisko, iż dopuszczalne jest posługiwanie się w ramach sądowej kontroli ocen projektów o dofinansowanie postanowieniami regulaminów konkursu łącznie z odpowiednimi przepisami prawa powszechnie obowiązującego. Skoro skarga przysługuje tylko na informację o negatywnej ocenie projektu, to brak jest podstaw do uznania, że skarga przysługuje na pismo wyjaśniające przyczyny takiego a nie innego pouczenia zawartego w piśmie informującym o negatywnej ocenie projektu .

Postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2012 r., sygnatura akt I SA/Ol 137/12, Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z § 3 p.p.s.a. W sprawie tej strona zaskarżyła uchwałę Komitetu Stowarzyszenia Lokalna Grupa Działania w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie projektu zgłoszonego na podstawie przepisów ustawy z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dz. U. Nr 72, poz. 619 ze zm., dalej jako u.w.z.r.s.r.). Sąd wskazał, że art. 14 ust. 5 cyt. ustawy rozciąga kognicję sądów administracyjnych poza akty i czynności wymienione w art. 3 § 2 pkt 1-8 p.p.s.a. i przewiduje prawo do skargi na odmowę przyznania pomocy o dofinansowanie na zasadach i w trybie określonym w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Ocena dokonywana przez lokalną grupę (LGR), jakkolwiek istotna w procedurze oceniania wniosków o dofinansowanie z punktu widzenia strategii działania w określonym zakresie na poziomie lokalnym, nie stanowi jednak rozstrzygnięcia o przyznaniu lub odmowie przyznania pomocy. Jako taka nie podlega więc zaskarżeniu do sądu. Skarga ta przysługuje tylko na rozstrzygnięcie instytucji pośredniczącej, która mając na względzie także ocenę LGR, orzeka, czy przyznana zostanie pomoc. Sąd zauważył przy tym, że strona nie jest pozbawiona obrony swych praw w związku z nieprawidłowościami na etapie postępowania przed LGR. Sądowa kontrola, w przypadku zaskarżenia rozstrzygnięcia instytucji pośredniczącej, obejmie bowiem również ten etap postępowania.

Natomiast w sprawie o sygnaturze akt I SA/Ol 63/12, postanowieniem z dnia 20 lutego 2012 r. Sąd odrzucił skargę na czynność dyrektora organu w przedmiocie odmowy okazania pełnomocnikowi akt kontroli. Organ, odmawiając dostępu do akt, umotywował swe stanowisko niezłożeniem przez pełnomocnika pełnomocnictwa zgodnie z art. 137 § 3 Ordynacji podatkowej. Badając skargę, sąd zauważył, że organ nie zachował przewidzianej w art. 178 § 1 Ordynacji podatkowej formy postanowienia. Mimo to, gdyby takie postanowienie było wydane, nie podlegałoby zaskarżeniu jako niespełniające wymogów art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., gdyż nie rozstrzygało sprawy co do istoty i nie było zaskarżalne w toku postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu zaskarżona czynność nie stanowi także aktu lub czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Kwestionowana czynność nie kończyła bowiem postępowania lecz podjęta była w toku postępowania zmierzającego do wydania decyzji administracyjnej. Prawidłowość odmowy okazania akt pełnomocnikowi może natomiast być zbadana w ramach kontroli sądowoadministracyjnej w przypadku zaskarżenia decyzji kończącej postępowanie, w którym czynność ta miała miejsce.

Ponadto w 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie przekazał Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu według właściwości dwa wnioski o rozpatrzenie sporów kompetencyjnych (sygnatury akt II SO/Ol 36/12 i II SO/Ol 38/12).




1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   26


©operacji.org 2019
wyślij wiadomość

    Strona główna