United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland



Pobieranie 79,1 Kb.
Data02.11.2017
Rozmiar79,1 Kb.

Ryszard M. Machnikowski

Kacper Rękawek

Centrum Studiów i Prognoz Strategicznych

Wyższa Szkoła Studiów Międzynarodowych w Łodzi
Globalne Sieci Islamistyczne (GSI) w Europie Zachodniej w XXI wieku.


  1. Wprowadzenie: myśl globalnie, działaj lokalnie.

W naszym artykule koncentrujemy się na działaniu globalnych sieci islamistycznych (GSI) w Europie Zachodniej w XXI wieku, poddając analizie funkcjonowanie i strukturę kilku z nich, zarówno takich, którym udało się dokonanie zamachów terrorystycznych (Madryt, Amsterdam, Londyn) jak i takich, które były, jak się wydaje, komórkami wsparcia logistycznego (Maaseik) oraz rozbitych przed dokonaniem zamachu (tzw. komórka „czeczeńska”). Są one relatywnie dobrze rozpoznane i opisane w literaturze przedmiotu oraz przez media, zatem istnieje wielość źródeł, z których można korzystać przy ich analizie.

W naszym artykule przyjmujemy stanowisko badawcze, przedstawione przez Marka Sagemana w jego interesującej pracy p.t. Understanding Terror Networks: “grupa ludzi może być rozumiana jako sieć, zestaw węzłów końcowych, połączonych więzami. Niektóre z tych węzłów są bardziej popularne i połączone większą ilością więzów, łączących ich z bardziej izolowanymi węzłami. Są one (…) istotnymi elementami sieci terrorystycznej”1.Traktujemy analizę dokonaną przez Sagemana jako istotny pierwszy krok prowadzący do dokładnego i szczegółowego rozpoznania i zrozumienia zarówno motywów jak i modus operandi współczesnych wrogów Zachodnich społeczeństw otwartych. Bez tego nie uda się wygrać tej dziwnej wojny toczonej na niemal wszystkich kontynentach jako, że działania GSI stanowią doskonałą ilustrację dla znanego od dawna hasła myśl globalnie, działaj lokalnie.

Jednakowoż, ograniczamy w naszym tekście zainteresowanie działalnością GSI do wybranych krajach Europy Zachodniej, czyli części kontynentu, którego nasz kraj, Polska, staje się coraz bardziej zintegrowaną częścią. Oznacza to, że prędzej czy później zetkniemy się z wyzwaniami i niebezpieczeństwami widocznymi dziś wyraźnie na ulicach Londynu, Madrytu, Amsterdamu, Paryża czy Rzymu. W interesującym zbiorze Al Qaeda Now zarówno Peter Bergen jak i Rohan Gunaratna, uznani eksperci w dziedzinie badań nad terroryzmem stwierdzili, że “Europa jest niesłychanie ważna” dla walki z GSI, oraz, że w ciągu ostatnich 15 lat wszystkie ważniejsze terrorystyczne spiski były w mniejszy lub większy sposób powiązane z tym kontynentem2. Ursula Mueller, niemiecki dyplomata, poszła jeszcze dalej zauważając: “Europa jest celem, a w niej głównym celem jest Wielka Brytania”3. Biorąc pod uwagę wydarzenia ostatnich lat oraz ostatnich dni, trudno nie przyznać jej racji.

Musimy także zauważyć, że ograniczenia objętościowe tekstu zmusiły nas do pewnego spłycenia analizy i ujęcia tematu w sposób skrótowy.


  1. Hiszpania. Komórka M 3/11.

Hiszpania była pierwszym krajem europejskim, który został z sukcesem zaatakowany przez GSI w XXI wieku. Atak 11 marca 2004 r. w Madrycie na system masowego transportu wpłynął na wyniki wyborów, które odbyły się w 3 dni później i radykalnie zmieniły sytuację polityczną w tym kraju. Nowy socjalistyczny rząd premiera Zapatero błyskawicznie podjął decyzję o natychmiastowym wycofaniu wojsk hiszpańskich z „antyterrorystycznej” koalicji w Iraku. Ten wspaniały sukces islamistów pokazał, jak gęsta i skomplikowana jest sieć powiązań między terrorystycznymi komórkami w tym kraju, Europie oraz krajach Maghrebu i Bliskiego Wschodu. Warto zauważyć, że w grudniu 2003 r. na stronach internetowych islamistów pojawiły się opracowania prezentujące analizy sytuacji politycznej w Hiszpanii przed wyborami i nawołujące do zaatakowania tego kraju – wzywał do tego sam lider Al Qaedy (AQ) Usama Bin Ladin (UBL) w swoim występie w stacji al Dżazira w październiku 2003 r4.

Dokładne śledztwo przeprowadzone po zamachach ujawniło, że ataku dokonała komórka dowodzona przez Tunezyjczyka Serhana bin Abdelmajida Fakheta - szwagra Marokańczyka Mustaphy al-Maymouniegpo, który został wcześniej zwerbowany przez swego krajana Amera Aziziego – członka rozbitej komórki Syryjczyka Imada Eddina Barakata Yarkasa alias Abu Dahdah, powiązanego z Marokańską Islamską Grupą Zbrojną (GICM, al-Jama`ah al-Islamiyya al-Muqatila bi’l- Maghrib) i Libijską Islamską Grupą Zbrojną, powiązanymi z AQ. Komórka Abu Dahdaha została rozbita na przełomie 2001 i 2002 roku, przypuszcza się, że część zamachowców z 11 września była z nią powiązana5.

Azizi i al-Maymuni kontynuowali swoją działalność terrorystyczną w Madrycie i marokańskich miastach Kenitra i Larache. Al-Maymuni został później aresztowany pod zarzutem współpracy z grupą, która dokonała zamachów w Casablance 16 maja, 2003. Aziziemu udało się natomiast uniknąć aresztowania. Dwaj hiszpańscy obywatele pochodzenia syryjskiego, bracia Moutaz i Mohannad Almallah Dabas odegrali ważną rolę w działaniach tej komórki. Mieli oni kontakty z Abu Khalidem (osobistym przedstawicielem UBL w Europie) oraz ze znanym kaznodzieją nienawiści Abu Qatadą (Moutaz mieszkał w Londynie i widziano go w niesławnym meczenie Finsbury Park, więcej o jego „duchowym przywódcy w dalszej części tekstu).

Po aresztowaniu al-Maymuniego jego szwagier, Serhane bin Abdelmajid Fakhet został przywódcą tej komórki. W jej skład wchodził także algierczyk Allekema Lamari, Morokańczyk Jamal Zougam, jego krajan Jamal Ahmidan. Serhane pracował jako handlowiec w agencji nieruchomości, pisząc jednocześnie doktorat z ekonomii na uniwersytecie (jako stypendysta rządu hiszpańskiego – sic!), Allekema był członkiem algierskiej Islamskiej Grupy Zbrojnej (GIA) i spędził 5 w hiszpańskim więzieniu (został zwolniony w 2002), Zougam był właścicielem sklepu z telefonami komórkowymi w Madrycie, Ahmidan był handlarzem narkotyków i dołączył do zbrojnego dżihadu w czasie pobytu w więzieniu – jego zadaniem było finansowanie działań komórki oraz dostarczenie broni i materiałów wybuchowych. Inni członkowie komórki, o których warto wspomnieć, to Marokańczycy Mohamed Afallah i Driss Chebli. Byli oni powiązani z Yousefem Belhadżem, przywódcą GICM w Europie. Przypuszcza się, że jako Aby Dujanah, “rzecznik prasowy” AQ pojawił się na kasecie biorąc odpowiedzialność za madryckie zamachy (później został aresztowany w Belgii i przekazany hiszpańskiemu wymiarowi sprawiedliwości). Afallah i Chebli mieli przedstawić Belhadża Serhanowi6.

Komórka tego ostatniego była powiązana z dwoma niezwykłymi osobnikami - Rabeim Osmanem Saidem Ahmedem, znanym jako Mohamed Egipcjanin, oraz z Syryjczykiem Mustafą Setmariamem Nasarem, alias Abu Musab al-Suri alias Umar Abd al-Hakim alias Mustafa Abdul-Qadir Mustafa Hussein al-Sheikh Ahmed al-Mazeek al-Jakiri al-Rifa'ei. Ten pierwszy był wysokim przedstawicielem AQ na Europę oraz emirem tej komórki. Miał kontrolować komórki terrorystyczne w sześciu krajach europejskich (Hiszpanii, Francji, Włoszech, Niemczech, Belgii i Holandii), został on zatrzymany w Mediolanie 7 czerwca, 2004 i jest sądzony we Włoszech. Jedna z jego komórek miała planować ataki na Parlament Europejski w Strasbourgu i kwaterę główną NATO w Brukseli. Drugi, Mustafa Setmariam Nasar jest weteranem ruchu islamistycznego, postacią niezwykłego kalibru – praktykiem i teoretykiem zbrojnego dżihadu7.

Mimo bardzo licznych aresztowań w środowiskach islamistów po zamachu, rozbicia komórki M3/11 (jak jest nazywana) oraz spełnienia politycznych żądań islamistów, Hiszpania nadal pozostaje państwem poważnie zagrożonym możliwością kolejnego ataku terrorystycznego. Kolejne wykrywane komórki prowadzą do nowych członków terrorystycznych konspiracji. Aresztowania są kontynuowane, co potwierdza jedynie rozległy charakter GSI w tym kraju.
3. Holandia. Komórka Hofstad (Polder Mujahideen).
Holandia była drugim krajem na tym kontynencie, w którym szersza publiczność miała okazje zapoznać się z działalnością islamskich komórek terrorystycznych. Wyjątkowo brutalne zabójstwo kontrowersyjnego reżysera filmowego Theo Van Gogha (dokonane w zastępstwie, jako, że główny cel - holenderska parlamentarzystka i główny “wróg islamu” w tym kraju, Ayan Hirshi Ali – była dobrze chroniona przez policję; mimo propozycji van Gogh odmówił przyjęcia ochrony) zostało dokonane na ulicy w Amsterdamie 2 listopada 2004 przez holenderskiego obywatela pochodzenia Marokańskiego, Muhammada Bouyeri, alias Abu Zubair. Celem zabójstwa była nie przypadkowa osoba, lecz człowiek-symbol oraz sterroryzowanie społeczeństwa holenderskiego, a za samym zabójstwem miała iść seria zamachów na osoby i obiekty publiczne w Holandii. Na szczęście działalność komórki planującej te zamachy, tzw. komórki Hofstad od nazwy miasta Haga, została skutecznie powstrzymana przez holenderską policję i służbę bezpieczeństwa AIVD.

Została ona najprawdopodobniej założona przez Syryjczyka Ridwana al-Issar alias Abu Khalid (który w dniu ataku na van Gogha zniknął z tego kraju, uciekając prawdopodobnie do Syrii)8. Abu Khalid był imamem w radykalnym meczecie as-Sunna w Hadze, który odwiedzali późniejsi członkowie komórki Hofstad. Bouyeri zradykalizował się w holenderskim więzieniu dokąd trafił za pobicia, spotykając swoich kompanów we wspomnianym wyżej meczecie. Do komórki należeli Samir Azzouz i jego żona Abida , Ahmed Hamdi, Ismael Akhnikh alias Suheib, Jason Walters alias Abu Mujahied al-Amrikie, jego brat Germaine, Outhman Ben Ali, Nouredine el Fathni i jego żona Soumaya Sahla oraz Malika Shabi.

Wszyscy oni są bardzo młodymi Holendrami pochodzącymi z rodzin imigranckich. Samir Azzouz i Muhammad Bouyeri byli liderami tej grupy, Ahmed Hamdi był jej skarbnikiem, Ismael Akhnikh i Jason Walker (konwertyta na islam, syn Afroamerykanina i białej Holenderki) przeszli szkolenie wojskowe na pograniczu afgańsko-pakistańskim i byli odpowiedzialni za zakup i przygotowanie broni i materiałów wybuchowych, Outhman Ben Ali, pracował jako tłumacz dla AIVD i był prawdopodobnie „kretem” tej grupy w holenderskich służbach. Nouredine el Fathni był “łowcą głów” i propagandzistą, odpowiedzialnym za rekrutacje nowych członków do tej komórki.

Ich działalność była obserwowana przez służby bezpieczeństwa od 2002 roku, jednakże początkowo zostali oni uznani za niegroźnych. Co ciekawe, Samir Azzouz był aresztowany po zabójstwie van Gogha lecz został przez sąd oczyszczony z zarzutów i zwolniony. Został on aresztowany niecały rok później, w jego domu znaleziono mapy i środki chemiczne, które mgły być użyte do produkcji ładunków wybuchowych. Jego grupa planowała ataki na holenderskich polityków prawicowych (Geerta Wildersa i Ayan Hirshi Ali), budynki rządowe, parlament, biura AIVD, lotnisko Schiphol i elektrownie jądrową Borssele.

Jak wskazuje raport Norwegian Defence Research Establishment (z ang. NDRE) The slaying of the Dutch filmmaker – religiously motivated violence or Islamist terrorism in the name of global jihad? “siatka Hofstad była zaangażowana w działania poza Holandią i ustanowiła wiele międzynarodowych kontaktów (…) z islamskimi terrorystami z Maroka, Belgii, Hiszpanii, Szwajcarii i Arabii Saudyjskiej” 9.

Co więcej, jak sugeruje wspomniany wyżej raport, “siatka Hofstad planowała także ataki poza Holandią. 11 czerwca 2004 Portugalska policja aresztowała grupę islamskich bojowników w Porto. Podejrzewa się, że planowali oni zabójstwo Jose Manuela Durao Barroso, prezydenta Komisji Europejskiej oraz innych gości zagranicznych na przyjęciu w pałacu Freixo dzień przed otwarciem mistrzostw Europy w piłce nożnej Euro 2004. Wywiad portugalski otrzymał informację od holenderskich kolegów, że trzech holenderskich Marokańczyków wyjechało do Portugalii”10. W maju 2005 francuska policja aresztowała w Tours 25-letniego Czeczena w związku z zamordowaniem Theo van Gogha. Holenderscy prokuratorzy podejrzewają, że Bouyeriemu pomagali separatyści czeczeńscy, między nimi aresztowany Ismaiłow. Jego odciski palców odnaleziono podobno na liście, który Bouyeri zostawił wbity nożem w ciało van Gogha. Miesiąc później 32-letni obywatel holenderski Racid Belkacem został zatrzymany przez Scotland Yard w Whitechapel, we wschodnim Londynie. Utrzymywał on bliski kontakty z komórką Hofstad, na co wskazują pliki komputerowe odnalezione w Holandii przez tamtejsze służby bezpieczeństwa.


4. Belgia. Komórka wsparcia logistycznego Maaseik.
Muriel Degauque, 38-letnia Belgijska konwertytka, która zginęła w Iraku 9 listopada, 2005 była pierwszą białą Europejką zamachowcem-samobójcą. Jej przypadek przypomniał o istnieniu GSI w Belgii. Dobrym przykładem na obecność tych struktur w Belgii jest komórka z Maaseik, mająca powiązania z terrorystami w niemal całej Europie Zachodniej11. To małe belgijskie miasteczko znajdujące się w Limburgii, niedaleko granicy z Holandią i Niemcami, okazało się być siedliskiem islamistów.

W styczniu 2004 belgijska policja aresztowała Khalida Bouloudo, lat 30, urodzonego w Belgii potomka imigrantów z Maroka – władze tego ostatniego państwa poszukiwały go w związku z podejrzeniem o pomaganie zamachowcom z Casablanki. W procesie, który rozpoczął się w listopadzie 2005 r. został także oskarżony o wspomaganie zamachowców należących do komórki M3/11. W czerwcu, lipcu i wrześniu 2004 belgijska policja aresztowała ponad dwudziestu podejrzanych po otrzymaniu informacji od Hiszpanów i Włochów. Aresztowany wówczas został Lahoussine Haski, który wrócił właśnie z podróży do Syrii i Turcji. Ten Marokańczyk, który walczył w Algierii, Czeczenii oraz Afganistanie, był poszukiwany przez władze Saudyjskie w związku z rolą, jaką miał odegrać w zamachach bombowych w tym królestwie. Również władze marokańskie poszukiwały go w związku z zamachami w Casablance. Lahoussine Haski był członkiem GICM i ożenił się z muzułmanką - mieszkanką Maaseik. Jego brat, Hassan Haski został aresztowany w grudniu 2004 na Wyspach Kanaryjskich i oskarżony przez hiszpańskiego prokuratora o udział w terrorystycznym spisku, jako jeden z jego liderów. Innego aresztowanego, Murada Chabarou, podsłuchano w czasie rozmowy, jaką prowadził z domniemanym architektem madryckich ataków, Rabeim Osmanem Saidem Ahmedem. Ponadto ukrywał on w swoim mieszkaniu w Brukseli innego oskarżonego o przygotowanie tych zamachów, Mohammeda Afalaha. W tej fali aresztowań schwytano także wspomnianego wcześniej Yousefa Belhadża który został przekazany stronie hiszpańskiej. Komorka Maaseik była obserwowana przez belgijską Agencję Bezpieczeństwa Państwa, początkowo pod zarzutem przemytu nielegalnych emigrantów do pracy na farmach szparagów w Limburgii. Dopiero potem wykryto jej terrorystyczne powiązania i ponieważ nie odkryto planów ataku traktuje się ją jako komórkę wsparcia logistycznego.


5. Francja. Komórka “Czeczeńska”.
Interesujacym przykładem globalnych koneksji ruchu islamistycznego jest spisek, który zakładał zaatakowanie ambasady rosyjskiej w Paryżu. 16 grudnia 2002 policja francuska zatrzymała dziewięciu podejrzanych, głównie w regionie Paryża12. Aresztowano m. in. Algierczyków Merouana Benahmeda i jego żonę, Menada Benchellaliego, Nouredina Merabeta, Saida Arifa, Mohameda Merbaha oraz Ahmeda Belhouda. Ci weterani islamskiego dżihadu z Czeczenii, Gruzji i Afganistanu, należeli do Salafickiej Grupy Wiary i Walki (GSPC), odłamu GIA i planowali zaatakowanie ambasady rosyjskiej w zemście za rosyjski szturm na Dubrowce przeciwko ich krajanom, a także atak bronią chemiczną na paryskie metro oraz wysadzenie wieży Eiffela i centrum handlowego w Paryżu. Po przeszukaniu znaleziono w ich domach broń, dużą ilość chemikaliów oraz ubiór ochronny. Merouane Benahmed był szkolony w produkowaniu broni chemicznej w afgańskich obozach AQ. Według raportu NDRE Report mieli oni powiązania z terrorystami w Wielkiej Brytanii i Włoszech13. W połowie czerwca zostali oni skazani na wieloletnie wyroki więzienia przez francuski sąd.
6. Wielka Brytania i Irlandia Północna.
Wielka Brytania ma długą historię obecności sieci terrorystycznych na swoim terenie. Przez ostatnie 35 lat rząd brytyjski był zaangażowany w walkę z różnymi typami organizacji terrorystycznych. W chwili obecnej największe zagrożenie stwarzają grupy lub osoby działające w ramach GSI. Wzrost zagrożenie płynącego z tego kierunku najpełniej obrazują statystyki brytyjskiego rządu, który przyznał, że w latach 2003 – 2005 o 300 procent wzrosła liczba inwigilowanych przez służby bezpieczeństwa podejrzanych o działalność terrorystyczną14. Co więcej, te same służby odkryły i unieszkodliwiły „*** terrorystycznych spisków w Wielkiej Brytanii[...] od września 2001 r., w tym trzy od lipca 2005 r.” 15.

Do chwili obecnej Brytyjczykom nie udało się jedynie powstrzymać dwóch terrorystycznych spisków, które zakończyły się udanymi atakami na środki transportu publicznego w Londynie 7 lipca 2005 i nieudanymi atakami w dwa tygodnie później. Brytyjczykom udało się jedynie przypadkiem powstrzymać komórkę terrorystyczną Muhammada Afroza, która 11 września 2001 miała dokonań samobójczych ataków na budynki brytyjskiego parlamentu przy użyciu samolotu16. Większych sukcesów nie zanotowała także komórka Algierczyka Khamela Bourgassa17. W marcu 2004 aresztowano ośmiu Brytyjczyków pakistańskiego pochodzenia, którzy planowali ataki terrorystyczne przeciwko celom kulturalno – rozrywkowym18. Kolejnych ośmiu Brytyjczyków zostało aresztowanych w sierpniu tego samego roku – planowali oni ataki przeciwko celom „gospodarczym” w Nowym Jorku i New Jersey19. Ostatnia wielka operacja antyterrorystyczna miała miejsce w maju tego roku, kiedy to aresztowano po raz kolejny osiem osób pod zarzutem „ułatwianie terroryzmu za granicą”20.

Zdaniem Stephena Ulph’a z Jamestown Foundation Wielka Brytania stała się „duchowym i komunikacyjnym epicentrum zbrojnego islamu”21. Już w latach 80-tych pojawiły się tam pierwsze radykalne organizacje islamskie. AQ pojawiła się w 1994, kiedy to powstał Komitet Porad i Reformacji (ARC), biuro „wypłacające środki finansowe, zakupujące sprzęt i rekrutujące członków” 22.

Powyższe biuro zostało ostatecznie zakończyło oficjalnie działalność w 1998 r., ale to nie oznaczało końca GSI w Wielkiej Brytanii. Służby bezpieczeństwa wydawały się niezbyt zainteresowane tym tematem. Dwaj prominentni “kaznodzieje nienawiści” Abu Qatada i Abu Hamza, zgodnie twierdzili, że byli w stałym kontakcie z policją i kontrwywiadem brytyjskim, które udzielały przyzwolenia na ich działalność, jeśli nie będą miały miejsca ataki terrorystyczne na cele w Wielkiej Brytanii23. Podobne sugestie czynił Omar Bakir Mohammed mówiący o „pakcie bezpieczeństwa” z władzami brytyjskimi24.

Cała trójka ww. „kaznodziei” była zaangażowana w nielegalne działania na rzecz umacniania nieformalnych struktur GSI nie tylko w Wielkiej Brytanii ale i w całej Europie25. Czynili to chociażby poprzez działalność w Al Muhajiroun - Emigranci – (Omar Bakri Mohammad) i The Supporters of Sharia – Zwolennicy Szarjatu (Abu Hamza) lub poprzez swoje kazania w meczetach Finsbury Park i Baker Street26.

Dla wielu pierwsza z tych organizacji, wydawała się nielicznym, kilkusetosobowym zbiorowiskiem lunatycznych radykałów, którzy zasłynęli szokującymi demonstracjami27. Co ciekawe, do ok. 2001 r. Al Muhajiroun zaangażowani byli w zbiórkę funduszy dla palestyńskiego Hamasu. Było to dość szokujące, zwłaszcza jeśli weźmiemy pod uwagę fakt, że Emigranci nawoływali do obalenia brytyjskiej monarchii parlamentarnej i zastąpienia jej w wyniku zbrojnego zamachu stanu republiką islamską28. Dodatkowo, Omar Bakri Mohammed otwarcie mówił o swoich związkach z UBL29. Jego organizacja funkcjonowała także jako „terrorystyczny portal” wysyłający młodych muzułmanów na samobójcze misje30. W chwili obecnej Al Muhajiroun są oficjalnie rozwiązani, ale najprawdopodobniej operują pod nazwami Al Ghurabaa i Sekty Zbawiciela. Omar Bakri Mohammed ma zakaz powrotu do Wielkiej Brytanii po nagłym wyjeździe do Libanu w lipcu 2005 r31.

Kolejny “kaznodzieja nienawiści”, Egipcjanin Abu Hamza, okazał się kluczowy dla rozwoju GSI w całej Europie. Zyskał sławę jako imam meczetu Finsbury Park w Londynie, w którym zbierała się prawdziwa śmietanka brytyjskich islamistów. Co więcej Hamza odgrywał rolę oficera rekrutacyjnego dla algierskiej GIA, a także wysłał grupę swoich zwolenników do Jemenu, by tam porywali zagranicznych turystów32. Jego działalności kres położył wyrok z lutego 2006 r. skazujący go na siedem lat więzienia za „nawoływanie do mordowania nie – muzułmanów”33.

Trzecim i dla AQ najważniejszym z trójki “kaznodziejów” był Jordańczyk Abu Qatada, który w tej chwili oczekuje na ekstradycję do swojej ojczyzny34. Wielokrotnie był on nazywany „ambasadorem Al Qaedy w Europie” 35. Był powiązany z GSI operującymi na terenie Niemiec i poprzez Mohammeda Atte i Zacariasa Moussaoui z grupą zamachowców z 11 września 2001 r. Miał także wspierać finansowo „mudżahedinów w Czeczenii”36.


7. Włochy
Włochy są bardzo często wymieniane w opracowaniach, raportach i wiadomościach dot. działalności GSI w Europie. Ostatnie tego typu wzmianki, autorstwa m.in. Baltazara Garzona, pochodzą z maja 2006 r. 37. W obecnej chwili wygląda na to, że ów kraj przeszedł już drogę od „bazy logistycznej” dla ataków terrorystycznych GSI i stał się potencjalnym celem ataków38. Włochy stały się w latach 90tych XX w. prawdziwą „wylęgarnią” islamskiego ekstremizmu, w której centrum znajdował się meczet Viale Jenner w Mediolanie39. W ostatnim czasie owa „fabryka samobójców” przestawiła swoją eksportową produkcję na kierunek iracki i wspieranie działań algierskich GIA i GSPC we Włoszech i na terenie całej Europy40. Zwłaszcza ta druga organizacja na dobre usadowiła się nad Tybrem41.

Włochy mogły do niedawna jeszcze uchodzić za miejsce rekrutacji do GSI, bazę logistyczną42 lub „schronienie dla operatorów poszukiwanych w innych częściach Europy” 43, ale po atakach z 7 lipca w Londynie i przed zbliżającymi się igrzyskami olimpijskimi w Turynie stawało się jasne, że kraj ten wkrótce może sam stać się celem ataku terrorystycznego popełnionego przez komórkę GSI. Hasło „następni w kolejce po Londynie” odbiło się szerokim echem w Europie i co wcale nie powinno nikogo dziwić – odkryto powiązania zamachowców z 21 lipca z Londynu Włochami44.

Podobnie jak w Wielkie Brytanii, włoskie służby bezpieczeństwa odkryły i zdemontowały cały szereg terrorystycznych spisków organizowanych w tym kraju. W kwietniu 2001 na terenie Włoch aresztowany został jeden z prominentnych członków Al Qaedy w Europie i jej przywódca w północnych Włoszech- Essid Sami Ben Khemais45. W następnym roku przeprowadzono we Włoszech wiele aresztowań islamistów, m .in. ośmiu Marokańczyków podejrzewanych o przygotowywanie ataku terrorystycznego przeciwko ambasadzie USA w Rzymie46 oraz dziewięciu Marokańczyków i Tunezyjczyków, którzy stanowili logistyczną komórkę AQ w Mediolanie47. Kolejne aresztowania nastąpiły w styczniu 2003 r. – pięciu Marokańczyków za nielegalne posiadanie materiałów wybuchowych48. W tym samym roku deportowano do krajów pochodzenia sześciu Algierczyków i Marokańczyka oskarżonych o wspieranie działalności GSI. Podobny los spotkał także imama Lombardii, Abdul Qadir Fall Mamoura, który chwalił się tym, że walczył u boku UBL49. Walka z GSI jest ciągle kontynuowana, a przykładem tego są chociażby operacje z 2005 r. przeciwko turyńsko – mediolańskiej siatce marokańskiej GICM50.

8. Konkluzje.
Marc Sageman zauważył, że “globalny dżihad ma nieokreślone granice. (…) Jest on dynamicznym ruchem społecznym, który tworzy i rozbija więzi miedzy różnymi salafickimi grupami terrorystycznymi, istotą tych więzi może być wsparcie finansowe, logistyczne lub wspólne planowanie operacji”51. Przedstawione wyżej przykłady różnorodnej działalności GSI w Zachodniej Europie w pełni potwierdzają to przekonanie. Komórki terrorystyczne mogą działać niezależnie, ale znajdują się wśród nich osoby, które dzięki swoim kontaktom tworzą powiązania między nimi. Sieci tworzą się w oparciu o miejsca, wokół których krążą osoby mogące być do nich zwerbowane, takie jak meczety, centra kulturalne, wiezienia czy uniwersytety. Specjalna rolę odgrywają w nich tak zwani kaznodzieje nienawiści jak Abu Khalid, Abu Qatada, Abu Hamza czy Omar Bakri, którzy mogą przyciągnąć rekrutów i wpłynąć na nich ideologicznie. Dla poszukujących tożsamości w otwartych, heterogenicznych społeczeństwach zachodnich radykalny islam odpowiada na ich ziemskie potrzeby, nadając sens ich życiu, i bardzo często, także śmierci.

Ludzie, którzy stanowią centra sieci terrorystycznych nazywamy superwęzłami, gdyż mają oni powiązania z wieloma komórkami w różnych krajach – są to osoby takie jak: Abu Dahdah, Mohamed the Egyptian, Yousef Belhadj oraz Merouane Benahmed. Są oni połączeni z nomadami, takimi jak Mustafa Setmariam Nasar czy Lahoussine Haski, oraz z lokalnymi węzłami czyli liderami poszczególnych komórek takimi jak Serhane bin Abdelmajid Fakhet i Allekema Lamari, Muhammad Bouyeri i Samir Azzouz, Khalid Bouloudo czy Menad Benchellali. Oni z kolei tworzą powiązania z węzłami końcowymi – zwykłymi członkami sieci.



Ich doświadczenia zwykle się różnią. Superwęzły i nomadzi to zwykle weterani walk z takich miejsc jak Afganistan, Algieria, Bośnia czy Czeczenia, węzły mogą być absolwentami obozów treningowych w takich miejscach, ale nie musi to być regułą (vide komórka Hofstad) a węzły końcowe mogą nie mieć żadnych doświadczeń bojowych. Jedyne, co ich może łączyć to szczera chęć walki z niewiernymi i zdolność odnalezienia tych, którzy mogą się z nimi podzielić swoimi kontaktami i śmiertelną wiedzą. Do siatek terrorystycznych mogą trafiać mężczyźni i kobiety, ludzie młodzi i starsi, więźniowie i studenci, urodzeni muzułmanie i konwertyci. Wszyscy razem stanowią poważne zagrożenie dla bezpieczeństwa europejskich społeczeństw i powinni być zwalczani stanowczo i efektywnie – w przeciwnym wypadku można będzie się spodziewać kolejnych licznych aktów barbarzyństwa popełnianych na ulicach naszych miast.

Tekst został zaprezentowany na II międzynarodowej konferencji “Katastrofy naturalne i cywilizacyjne – terroryzm współczesny. Aspekty polityczne, społeczne i ekonomiczne.”, zorganizowanej przez Wyższą Szkołę Oficerską Wojsk Lądowych im.generała Tadeusza Kościuszki we Wrocławiu w dniach 7 – 9 czerwca 2006. Autor dziękuje organizatorom, w szczególności płk dr inż. Marianowi Żuberowi za zgodę na jego zamieszczenie na stronie internetowej.



1 M. Sageman, Understanding Terror Networks, University of Pennsylvania Press, Philadelphia, 2004, s. 137.

2 K. J. Greenberg (red.), Al Qaeda Now. Understanding Today’s Terrorists, Cambridge University Press, Cambridge 2005, ss. 8, 36.

3 Ibid., p. 48.

4 J. Jordán, R. Wesley, “The Madrid Attacks: Results of Investigations Two Years Later”, [w:] Terrorism Monitor, Volume 4, Issue 5, March 9, 2006, [w:] http://www.jamestown.org/terrorism/news/article.php?articleid=2369921.

5 K. Haahr, “Assessing Spain’s al-Qaeda Network”, [w:] Terrorism Monitor, Volume 3, Issue 13, July 1, 2005, [w:] http://www.jamestown.org/terrorism/news/article.php?articleid=2369733.

6 J. Jordán, R. Wesley, “After 3/11: The Evolution of Jihadist Networks in Spain”, [w:] Terrorism Monitor, Volume 4, Issue 1, January 12, 2006, [w:] http://www.jamestown.org/terrorism/news/article.php?articleid=2369863.

7 S.Ulph, “Setmariam Nasar: Background on al-Qaeda's Arrested Strategist”, [w:] Terrorism Focus, Volume 3, Issue 12, March 28, 2006, [w:] http://www.jamestown.org/terrorism/news/article.php?search=1&articleid=2369941; Murad Al-shishani, “Abu Mus’ab al-Suri and the Third Generation of Salafi-Jihadists”, [w:] Terrorism Monitor, Volume 3, Issue 16, August 11, 2005, [w:] http://www.jamestown.org/terrorism/news/article.php?search=1&articleid=2369766.

8 J. Neurink, “”Mujahideen of the Lowlands” on Trial in the Netherlands”, [w:] Terrorism Monitor, Volume 3, Issue 24, December 20, 2005, [w:] http://www.jamestown.org/terrorism/news/article.php?articleid=2369856.

9 P. Nesser, The slaying of the Dutch filmmaker – religiously motivated violence or Islamist terrorism in the name of global jihad?, Kjeller: Norwegian Defence Research Establishment report, 2005/00376, s.17.

10 Ibid., s. 19.

11 C. Whitlock, “How a Town Became a Terror Hub Belgian Haven Seen At Heart of Network”, The Washington Post, November 24, 2005, s. A01.

12 P. Nesser, Jihad in Europe, Kjeller: Norwegian Defence Research Establishment, 2004, report, 2004/01146.

13 Ibid., s. 62.

14 Government Response to the Intelligence and Security Committee’s into the London Terrorist Attacks on 7 July 2005, May 2006, s. 2.

15 Intelligence and Security Committee Report into the London Terrorist Attack on 7 July 2005, May 2006, s. 4.

16 R. Gunaratna, Inside Al Qaeda. Global Network of Terror, Berkley Books, New York 2003, s. 159.

17 “The ricin case timeline”, http://news.bbc.co.uk/go/pr/fr/-/2/hi/uk_news/4433459.stm.

18 D. Gardham, ”Gang plotted to blow up Ministry of Sound”, http://www.telegraph.co.uk/news/main.jhtml?xml=/news/2006/05/26/nterr26.xml.

19 G. Taylor, “3 Britons indicted in terror plot”, http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/05/24/AR2006052401185.html.

20 K. Sullivan, “Britain Arrests 8 for “Facilitating Terrorism Abroad”, The Washington Post, May 25, 2006.

21 S. Ulph, “Londonistan”, [w:] Terrorism Monitor, Volume 2, Issue 4, on February 26, 2004, [w:] J. Sirrs, M. Abedin, Ch. Heffelfinger (red.), Unmasking Terror: A Global Review of Terrorist Activities, The Jamestown Foundation, Washington 2004, s. 501.

22 Gunaratna, op. cit., s. 155.

23 S. O’Neill, D.McGrory, “French plot to kidnap Abu Hamza and save the world cup”, The Times, May 31, 2006.

24 Q. Wiktorowicz, Radical Islam Rising. Muslim Extremism in the West, Rowman & Littlefield Publishers, Inc., Lanham 2005, ss. 9, 84.

25 Y. Fighel, “Londonistan”, ICT website, May 2003, www.ict.org.il, żeby zobaczyć ten artykuł proszę kliknąć na dział: “Articles”.

26 Ulph, op. cit., ss. 504-506.

27 Wiktorowicz, op. cit., p. 10.

28 Ibid., s. 7.

29 Fighel, op. cit.

30 M. Whine, “Al Muhajiroun. The Portal for Britain’s Suicide Terrorists”, www.ict.org.il, żeby zobaczyć ten artykuł proszę kliknąć na dział: “Articles”.

31 “Profile: Omar Bakri Mohammad”, http://news.bbc.co.uk/1/hi/uk/4703541.stm.

32 D. Leppard, R. Woods, “Focus: How liberal Britain let hate flourish”, The Sunday Times, February 12, 2006.

33 T. Panja, “Cleric linked to 9/11 plotter sentenced”, http://www.militantislammonitor.org/article/id/1639.

34 A. Travis, “Evidence against terror suspect extracted by torture, hearing told”, The Guardian, May 10, 2006.

35 Whine, op. cit.

36 “Profile: Abu Qatada”, http://news.bbc.co.uk/2/hi/uk_news/4141594.stm.

37 K. Haahr, „New reports allege foreign fighters in Iraq returning to Europe”, [w:] Terrorism Focus, Volume 3, Issue 20, May 23, 2006, [w:] http://jamestown.org/terrorism/news/article.php?articleid=2370003.

38 G. Olimpio, „Italy and Islamic militancy: from logistics base to potential target”, [w:] Terrorism Monitor, Volume 3, Issue 18 (September 21, 2005), [w:] http://www.jamestown.org/terrorism/news/article.php?articleid=2369789.

39 Ibid.

40 K. Haahr, „Italy: Europe’s emerging platform for Islamic extremism”, [w:] Terrorism Monitor, Volume 3, Issue 4, February 24,2005, [w:] http://jamestown.org/terrorism/news/article.php?articleid=2369318.

41 K. Haahr, “GSPC in Italy: the forward base of Jihad in Europe”, [w:] Terrorism Monitor, Volume 4, Issue 3 February 9, 2006, [w:] http://www.jamestown.org/terrorism/news/article.php?articleid=2369894.

42 Ibid.

43 Gunaratna, op. cit., s. 171.

44 L. Vidino, „Is Italy next in line after London?”, [w:] Terrorism Monitor, Volume 3, Issue 18, September 21, 2005, [w:] http://www.jamestown .org/terrorism/news/article.php?articleid=2369788 and “Italy and terrorism: The Next Target”, The Economist, July 16th , 2006.

45 Gunaratna, op. cit., s. 171.

46 F. Kennedy, „Analysis: ”Italy’s terror connection”, http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/1840921.stm.

47 “Italy arrests nine operatives over al-Qaeda links”, http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/2125101.stm.

48 “Arrests trigger Italy terror alert”, http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/2689915.stm.

49 F. Bordonaro, “Italy: The threat to the general elections”, [w:] Terrorism Monitor, Volume 4, Issue 4 February 23, 2006, [w:] http://www.jamestown.org/terrorism/news/article.php?articleid=2369908.

50 D. Willey, „Italy holds terror cells suspects”, http://news.bbc.co.uk/go/pr/fr/-/2/hi/europe/4558531.stm.

51 Sageman, Understanding Terror …, s. 151.






©operacji.org 2017
wyślij wiadomość

    Strona główna