Tytuł: "Choroby reumatyczne"



Pobieranie 1,57 Mb.
Strona9/21
Data24.10.2017
Rozmiar1,57 Mb.
1   ...   5   6   7   8   9   10   11   12   ...   21

istniejących deformacji lub zapobieganie narastaniu ich jest

kolejnym etapem programu leczenia. Stabilność narządu ruchu

zależy od sprawnej siły mięśniowej i sprawnego układu

więzadłowego utrzymującego układ szkieletowy człowieka (ryc.

10.5). Układ tych trzech sił jest w pewnej, ukształtowanej

rozwojem równowadze. Rola układu więzadłowego i mięśniowego w

odniesieniu do poszczególnych stawów jest różna. Stabilność

stawów nadgarstkowych, kolanowych i skokowych uwarunkowana jest

głównie układem więzadłowym, dlatego też chorzy w przypadkach

dysfunkcji tego układu w tych stawach podświadomie wzmacniają

stabilność stawów elastycznymi bandażami lub opaskami. Stabilność

stawów biodrowych i barkowych uwarunkowana jest głównie układem

mięśniowym. Sportowcy z dyscyplin siłowych zawsze bandażują stawy

nadgarstkowe, kolanowe i skokowe dla wzmocnienia układu

więzadłowego. Informacja ta jest bardzo ważna dla stosowania

stabilizatorów zewnętrznych u chorych w przypadkach rozluźnienia

układu więzadłowego. Stabilizacja zewnętrzna działa w pewnym

stopniu na odciążenie pracy mięśniowej. Dlatego też wzmocnienie

siły mięśniowej jest równoległym zadaniem fizjoterapii. Każda

dysfunkcja w narządzie ruchu powoduje uwolnienie mechanizmów

kompensacyjnych. Skrócenie jednej kończyny powoduje skośne

ustawienie miednicy, skrzywienie kręgosłupa i inny rzut środka

ciężkości, oddziahaje na stawy kończyn dolnych (ryc. 10.6).

Kompensacja tej dysfunkcji może polegać na zmniejszeniu

deformacji przez chodzenie na palcach stopy po stronie krótszej

kończyny (kompensacja wewnętrzna), co jednak będzie prowadzić do

przeciążenia mięśni łydki, a tym samym stawu kolanowego i

skokowego. Kompensacja zewnętrzna przez wyrównanie skrócenia

przez but ortopedyczny zmniejszy wyraźnie zagrażające

przeciążenie obu kończyn dolnych i kręgosłupa. Nie zawszejednak

kompensacyjne obciążenie poszczególnych stawów udaje się

zmniejszyć przez kompensację zewnętrzną. Przykurcz stawu

biodrowego w pozycji stojącej wywołuje zwiększenie lordozy

lędźwiowej (ryc. 10.7) i powoduje przeciążenie odcinka

lędźwiowego i narastające bóle kręgosłupa. Wczesne ćwiczenie

mięśni odciążających kręgosłup jest metodą zmniejszającą skutki

niewłaściwej kompensacji. Plan leczenia dysfunkcji narządu ruchu

obejmuje: I) zapobieganie deformacjom, 2) leczenie istniejących

deformacji lub zapobieganie narastaniu deformacji, 3) utrzymanie

potrzebnej siły mięśni, 4) sterowanie prawidłową kompensacją.

Taki program usprawniania powinien być znany lekarzom. i według

tego programu fizjoterapeuta powinien budować plan ćwiczeń. W

programie ćwiczeń, który fizjoterapeuta przedstawia lekarzowi do

akceptacji, każdy punkt programu powinien być logicznie

uzasadniony doborem właściwych metod i technik. Metody i techniki

ćwiczeń powinny uwzględnić czynnik bólowy, który powoduje

wzmożone napięcie mięśniowe, a to z kolei daje przeciążenie

systemu i ból (ryc. 10.8): Objaw błędnego koła, występujący

szczególnie w chorobach reumatycznych, hamuje aktywność ruchową,

zmniejsza współpracę fizjoterapeuty z pacjentem. Błędne koło

należy przerwać równocześnie w 3 punktach: przez zmniejszenie

bólu, przez zastosowanie leków ,przeciwbólowych i zlecenie

zabiegów fizykalnych przeciwbólowych, przez zlecenie leków i

zabiegów rozluźniających napięcie mięśniowe oraz przez wskazanie

technik odciążenia. Dlatego też współpraca lekarza z

fizjoterapeutą jest konieczna, gdyż tylko lekarz może i powinien

zlecić środki przeciwbólowe i rozluźniające. Dobór metody i

techniki zabiegów fizjoteraputycznych należy do fizjoterapeuty

i powinien uwzględniać: I) stopień uszkodzenia chrząstki

stawowej, 2) stan układu więzadłowego, 3) stan układu

mięśniowego, 4) wielkość i strukturę istniejących i zagrażających

deformacji. Dobór np. metod (manualna mobilizacja) i technik

(mobilizacja w odciążeniu) jest uzasadniony stanem układu

więzadłowego i rodzajem przykurczy, stopniem destrukcji chrząstki

stawowej. Również dobór metod i technik ćwiczeń wzmacniających

układ mięśniowyjest oparty na ocenie stanu mięśniowego.

Prowadzenie np. ćwiczeń dynamicznych z oporem (ryc. 10.9) może

przyspieszać destrukcję stawów. Ćwiczenia izometryczne mogą być

w wielu przypadkach korzystniejsze (ryc. 10.10). Ochrona stawów

jest działaniem profilaktycznym zmniejszającym czynniki

mechaniczne, które działają destrukcyjnie na stawy. Proces

chorobowy np. w reumatoidalnym zapaleniu stawów niszczy chrząstkę

stawową, natomiast czynniki mechaniczne, jak np. zbyt duże

obciążenie, zwiększa tarcie powierzchni przyspieszając proces

destrukcji. Celem ochrony stawów jest zmniejszenie tarcia

powierzchni stawowych i obciążenia. Chód na usztywnionym przez

silne mięśnie stawie kolanowym oraz zastosowanie kuli i opaski

elastycznej na niestabilny staw kolanowy odciąża staw i zapobiega

dodatkowej destrukcji mechanicznej stawu. Ćwiczenie w odciążeniu

(ryc. 10.11) zapewnia utrzymanie potrzebnego dla czynności dnia

codziennego (ubieranie butów, pozycja siedząca) zakresu ruchów.

Ćwiczenia izometryczne zapewniają dostateczną siłę do czynnego

usztywnienia stawu w fazie obciążenia. Taki krótki ,i logicznie

prosty program usprawniania wymaga jednak dobrej współpracy

zespołu pacjent - lekarz - fizjoterapeuta. Dla wzajemnego

zaufania w relacji pacjent - lekarz - fizjoterapeuta konieczne

jest właściwe poinformowanie pacjenta o przebiegu i leczeniu jego

choroby.przez układ bloczkowy, zwalnia odciążenie i utrzymuje

czynnie obciążoną kończynę przez 3-6 s. Informacja i komunikacja

między tymi trzema osobami mającymi ze sobą najbliższy kontakt

muszą być spójne. Wyłączne, bez rozmowy wprowadzającej odsyłanie

pacjenta, dla poznania istoty choroby i leczenia, do popularnych

książek i broszur, często odbiera zaufanie chorego do zespołu

leczącego, wobec przeczytanych różnych informacji dotyczących

leczenia i przebiegu choroby często sprzecznych ze sobą. 10.2.2.

ZMIANY PRZECIĄŻENIOWE W różnych typach przychodni, zarówno

ogólnych - rejonowych, jak i specjalistycznych -

ortopedycznych,reumatologicznych,neurologicznych,badaniileczeni

są chorzy ze zmianami przeciążeniowymi. Zmiany te dotyczą

wszystkich odcinków narządu ruchu. Definicja przeciążenia jest

trudna do sprecyzowania. Można przeciążenie określić jako zbyt

dużą wartość siły działającej na narząd ruchu, która prowadzi do

jego dysfunkcji i destrukcji. Są jednak sytuacje, kiedy

"normalne" obciążenie, adekwatne do budowy narządu ruchu,

działając w zbyt długim czasie lub dużą częstotliwością na zdrowy

narząd ruchu prowadzi do przeciążenia. Typowym tego przykładem

jest praca ciągła taśmowa kilkugodzinna przy nawet niewielkich

obciążeniach (np. montaż podzespołów elektronicznych) (ryc.

10.12). Drugim stopniem przeciążenia jest trwałe działanie zbyt

dużego Ryc. 10.12. Modele przeciążeń. obciążenia na zdrowy

organizm. Znane są przypadki źle prowadzonego treningu sportowego

zdrowych i młodych ludzi, co w następstwie prowadzi, do trwałych

zmian przeciążeniowych. Trzecim stopniem przeciążenia jest

działanie tzw. normalnego obciążenia na uszkodzony narząd ruchu.

Dysplazja stawu biodrowego nie leczona ujawnia się w wieku

dojrzałym, nawet u osób pozbawionych nadwagi. Czwarty stopień

przeciążeń występuje u osób z dysfunkcją narządu ruchu i z

dodatkowym zbyt dużym obciążeniem zewnętrznym. Np. robotnik z

dyskopatią pracujący z dużym obciążeniem zewnętrznym. Podział.ten

ma istotne znaczenie dla doboru metod leczenia. Łączenie tych

grup w szablonowe zespoły terapeutyczne nie może przynieść

poprawy, a w wybranych przypadkach może wywołać pogorszenie.

Kończyny dolne. Zmiany reumatyczne w kończynach dolnych stwarzają

gorsze warunki dla ochrony stawów niż w kończynach górnych ze

względu na istniejące stałe obciążenie masą ciała. W kończynach

górnych obciążenie zewnętrzne masą ciałajest proporcjonalnie

mniejsze, a obciążenie dodatkowe, jak noszenie ciężarów, może być

regulowane. Stopa. U chorych reumatycznych, a w szczególności w

r.z.s., występuje często dysfunkcja stóp, przeważnie pod postacią

stopy płasko-koślawej. Wspólną cechą tej deformacji jest ból

występujący przede wszystkim przy chodzeniu po terenie nierównym.

Ograniczenie ruchu nawracania i odwracania pod obciążeniem, a tym

samym brak dostosowania się stopy do nierówności podłoża jest

przyczyną bólu. Stosowanie wkładek ortopedycznych nie może być

szablonowe - stopa płasko-koślawa = wkładka. Wkładki można

stosować tylko w tym przypadku, gdy pod obciążeniem stopa

zachowuje ruchomość w dolnym stawie skokowym. Sposób badania jest

prosty. Chory stoi na jednej nodze. Badający poleca wykonanie

pełnego maksymalnego obrotu tułowia w obie strony (ryc. 10.13).

W końcowej fazie ruchu stopa odchyla się w kierunku odwracania

i nawracania. Tylko w takich przypadkach wkładka odegra rolę

korygującą. W przypadkach usztywnienia stopy pod obciążeniem

wskazane jest dosztywnienie stopy taśmą elastyczną (skarpetką)

używaną przez sportowców, bądź też butem z mocno dociśniętą

cholewką. Staw kolanowy - równie częste umiejscowienie zmian

reumatycznych. Jednym z pierwszych objawów jest wyraźne nasilanie

się bólu przy schodzeniu ze schodów. W r.z.s. stan zapalny

przebiega ostro z bólem, wysiękiem, zatarciem obrysów i

ograniczeniem wyprostu. Obciążenia wewnętrzne stawu kolanowego

w chodzie, szczególnie w terenie nierównym, są wielokrotnie

większe od masy ciała, co prowadzi do szybkiej destrukcji stawu.

Odciążenie stawu kolanowego laską lub kulą trzymaną w ręce po

przeciwnej stronie chorego kolana oraz zastosowanie (w razie

niestabilności) stabilizatora należy do obowiązującego programu

fizjoterapii (ryc. 10.14). Staw biodrowy. Obciążenie wewnętrzne

stawu biodrowego w chodzie (faza jednonożnego podparcia) jest

również wielokrotnością masy ciała. Pod tak dużym obciążeniem

ruch poślizgu prowadzi do szybszego zniszczenia uszkodzonej

chrząstki stawowej. Często pierwszym objawem destrukcji

biodrajest ból umiejscowiony przez pacjenta w okolicy stawu

kolanowego przy wchodzeniu po schodach. Objawy te prowadzą często

do wadliwej diagnozy i leczenia stawu kolanowego. Dokładne

badanie stawu hiodrowego, a przede wszystkim ograniczenie

przeprostu stawu biodrowego i rotacji wewnętrznej jest

symptomatyczne dla dysfunkcji stawu biodrowego. Odciążenie stawu

biodrowego przez laskę lub kulę (dwie kule) trzymaną po stronie

przeciwnej oraz wzmocnienie siły mięśniowej w celu uzyskania

usztywnienia czasowego w fazie obciążenia stawu stanowią jeden

z elementów programu fizjoterapii. Kręgosłup. Zesztywniające

zapalenie stawów kręgosłupa (z.z.s.k) leczonejedynie

farmakologicznie, prowadzi do dużego kalectwa. Brak swoiście

działającego środka, hamującego postępujący proces usztywniający,

nakłada na fizjoterapię następujący cel: "jeżeli chory na

z.z.s.k. ma zesztywnieć, to niech zesztywnieje w pozycji

najbardziej funkcjonalnej". Rozpoczynający się przeważnie w

stawach krzyżowo-biodrowych proces zapalny prowadzi do odciążenia

stawów krzyżowo-biodrowych przez pionowe ustawienie kości

krzyżowej. Temu ustawieniu towarzyszy zmniejszenie lordozy

lędźwiowej (ryc. 10.15), przeprost w stawach biodrowych i

przeniesienie obciążenia kręgosłupa do przodu, przed oś

kręgoshzpa (ryc. 10.16). Zaginający się ku przodowi kręgosłup,

przesunięte nie korygowane obciążenie i postępujący proces

kostnienia prowadzą do utrwalenia dużej deformacji. Program

leczenia obejmuje: 1) opóźnienie procesu usztywnienia przez

ćwiczenia czynne kręgosłupa, głównie w odciążeniu i z

zaakcentowaniem wyprostu, 2) zapobieganie deformacjom przez

wyciąganie lordozy lędźwiowej i przeprostu stawów biodrowych. 3)

wzmocnienie mięśni głównie brzusznych i pośladkowych, które mają

zbliżone przyczepy na skutek zmian kształtu kręgosłupa, 4)

ćwiczenia oddechowe opóźniające zesztywnienie klatki piersiowej.

Taki program powinien być realizowany przez fizjoterapeutę.

Zmiany przeciążeniowe kręgoshzpa pod postacią dyskopatii i zmian

zwyrodnieniowych występują najczęściej wśród chorób narządu

ruchu. Leczenie tzw. bólów krzyża jest różnorodne w zależności

od przyczyn. Sam fakt, że bóle krzyża leczą specjaliści od chorób

kręgosłupa - spondyliatrzy, ortopedzi, specjaliści rehabilitacji

narządu ruchu fizykoterapeuci, neurolodzy, neurochirurdzy mówi

o złożoności problemu. Do grona tych specjalistów należą również

lekarze stosujący niekonwencjonalne środki lecznicze, jak

akupunktura, techniki medycyny manualnej (mobilizacja-

manipulacja), akupresura oraz różne' techniki przejęte z medycyny

krajów Wschodu. Te niekonwencjonalne techniki leczenia często są

stosowane również przez ludzi nie mających żadnego medycznego

przeszkolenia, co prowadzi często do pogorszenia, jak również w

wielu przypadkach do trwałego kalectwa. Podstawą prawidłowego

leczenia bólów odcinka lędźwiowego kręgosłupa jest dokładne

określenie jego przyczyny. Budowa kręgosłupa jest skomplikowana.

Jest to zespół dynamiczny o dużej ruchomości, przenoszący duże

obciążenie. Samo pochylenie tułowia do przodu zwiększa obciążenie

odcinka lędźwiowego do wielokrotności masy ciała. Stabilizację

kręgosłupa zapewnia silny układ mięśniowy mięśni działających

bezpośrednio i pośrednio na kręgosłup. Wystarczy niewielkie

skróceniejednej kończyny dolnej, aby zaburzyć równowagę mięśniową

stabilizatorów kręgosłupa. Osłabienie jednej grupy mięśni

działających pośrednio na kręgosłup, np. mięśni brzusznych lub

pośladkowych, prowadzi do zmian fizjologicznych krzywizn

kręgosłupa, a tym samym do przeciążeń. Bliskość rdzenia kręgowego

i korzeni nerwowych, wychodzących z rdzenia poprzez otwory

międzykręgowe, w przypadku zmian strukturalnych poszczególnych

elementów kręgosłupa prowadzi do objawów bólowych o typie

korzeniowym. Bóle korzeniowe charakteryzują się bólami,

zaburzeniami czucia i dysfunkcją mięśniową odpowiednią dla

segmentu wyjścia korzenia nerwowego. Często jednak przeciążenie

układu więzadłowego na skutek np. osłabienia siły mięśniowej może

wywoływać również bóle promieniujące do kończyn. Niekiedy bóle

odczuwane w odcinku krzyżowo-lędźwiowym są powodowane chorobami

narządów wewnętrznych. U kobiet np. choroby dróg rodnych dają

objawy bólowe w okolicy stawów krzyżowo-biodrowych. Początkowe

okresy ciężkich chorób kręgosłupa, jak nowotwory, z.z.s.k.,

gruźlica, mogą dawać podobne objawy do banalnych objawów

przeciążeniowych. Wykonywanie w tych przypadkach szeroko obecnie

stosowanych zabiegów mobilizacyjnych lub manipulacyjnych może

prowadzić do tragicznych następstw. Leczenie bólów kręgosłupa

lędźwiowego, jak i analogicznych bólów kręgosłupa szyjnego wymaga

dużej znajomości diagnostyki. W praktyce ogólnolekarskiej nie

jest możliwe, aby każdy przypadek bólów odcinka lędźwiowego czy

szyjnego był kierowany do lekarzy specjalistów w zakresie

spondyliatrii. Warunkiem prowadzenia ogólnego chorych z bólami

kręgosłupa jest: 1) wykluczenie poważnych chorób kręgosłupa, 2)

stwierdzenie, że przyczyną bólów było działanie siły

przeciążeniowej na zdrowy kręgosłup (Iř i IIř). W przypadkach

stwierdzenia istniejących zmian strukturalnych w obrębie

kręgosłupa, jak zwężenie tarcz międzykręgowych z objawami

korzeniowymi współistniejących zmian kostnych w postaci zmian

wrodzonych kręgosłupa lub wtórnych zmian nabytych, jak skoliozy,

choroba Scheuermanna, z.z.s.k. lub zmiany pourazowe, należy

chorego skierować do leczenia specjalistycznego. Leczenie zmian

przeciążeniowych I i Il stopnia Okres ostry charakteryzuje się

silnym bólem odcinka lędźwiowego, niekiedy promieniującym ku

obwodowi do kończyn dolnych przeważnie nie przekraczającym

wysokości stawu kolanowego. Rzutowanie bólu do kończyn ma

charakter rozlany, nie zlokalizowany do strefy prżebiegu

korzenia. Równocześnie występuje duża sztywność kręgoshzpa

zarówno w pozycji stojącej, jak i leżącej na boku. W tym okresie

zaleca się tzw. ciszę mechaniczną, tj. odciążające ułożenie (ryc.

10.17) trwające około tygodnia oraz stosowanie leków

przeciwbólowych rozluźniających. Ryc. 10.17. Ułożenie chorego

odciążające kręgosłup lędźwiowy. 128
Fizjoterapia ogranicza się do ćwiczeń wyłącznie rozluźniających

napięcie mięśni grzbietu i brzucha. Po ustąpieniu okresu ostrych

bólów zaleca się ćwiczenia czynne według jednej z licznych metod

i technik, najbardziej opanowanych przez danego fizjoterapeutę.

Leczenie fizykalne ma na celu działanie przeciwbólowe i

rozluźniające napięcie mięśniowe i stanowi ważną część

leczniczego usprawnienia. Szeroki wachlarz możliwości

fizykoterapuetycznych zawiera różne typy masażu, termoterapii,

krioterapii, prądów o zmiennej częstotliwości, jontaforezy,

ultradźwięków i laseroterapię. Dobór najwłaściwszej z metod

uzależniony jest od celu zabiegu w danym przypadku i może być

dobrany jedynie przez lekarza specjalistę z fizykoterapii. Często

spotykanym błędem w ocenie radiologicznej kręgosłupa jest

niepotrzebne pokazywanie chorym na zdjęciach Rtg zmian

wytwórczych w postaci wyrośli kostnych na trzonach kręgów. Zmiany

te są skutkiem zasadniczej przyczyny przeciążenia kręgosłupa, jak

np. braku stabilności, nierównomiernego obciążenia kręgów,

osłabienia sił mięśniowych odciążających kręgosłup. Są one formą

obrony kręgosłupa, czego dowodem jest pojawienie się tych wyrośli

w skoliozach (ryc. 10.18) po stronie wklęsłej, co powoduje

rozszerzenie płaszczyzny podparcia. Ryc. 10.18. Osteofity trzonów

kręgowych po stronie wklęsłcj skrzywienia. W wyjątkowych

przypadkach wyrośla te przez ucisk na korzenie względnie gałązki

nerwowe mogą być bezpośrednią przyczyną bólu. Pokazanie tych

zmian na zdjęciu Rtg jako przyczyny bólów prowadzi do

zmniejszenia aktywności chorego, demobilizacji psychicznej i

nasilenia objawów bólowych. Obręcz barkowa. Sferyczny ruch

ramienia uwarunkowany jest pełną ruchomością stawów mostkowo-

obojczykowego, obojczykowo-łopatkowego i ramienno-łopatkowego.

Ponadto dwa (ryc. 10.19) stawy funkcjonalne: staw barkowy i staw

między łopatką a klatką piersiową zapewniają duży zakres ruchów

ramienia. staw ramienno-łopatkowy, 3-tzw. staw między łopatką a

klatką piersiową, 4 - staw łopatkowo-obojczykowy, S - staw

mostkowo-obojczykowy (wg I. A. Kapandji "Physiologie

articulaire"). Połączenie łopatki z klatką piersiową nie będące

anatomicznym stawem w schorzeniach reumatycznych nie wykazuje

zmian, przez co stanowi zasadniczy element kompensacji

ograniczenia ruchomości stawu ramienno-łopatkowego. Stabilizację

stawu ramienno-łopatkowego zapewniają liczne mięśnie, które leżą

bezpośrednio na stawie. Torebka stawowa i więzadła są luźne, co

zapewnia duży zakres ruchomości. Mała i płaska panewka oraz duża,

w porównaniu do panewki, głowa stwarzają warunki dla szerokiego

zakresu ruchu, ale zmniejszają stabilność stawu. Luźna torebka

i więzadła, w stanach zapalnych stawu czy tkanek okołostawowych,

ulegają łatwo obkurczaniu, co prowadzi do ograniczenia ruchomości

w samym stawie ramienno-łopatkowym. Maksymalne zgięcie ramienia

(ryc. 10.20) jest równocześnie maksymalnyrn odwiedzeniem i

zablokowaniem ruchów rotacji w pozycji pośredniej. Tak więc

istnieje ścisła zależność między poszczególnymi ruchami.

Ograniczenie np. zgięcia musi ograniczać odwiedzenie i rotację.

Zjawisko to jest istotne dla doboru metody mobilizacji stawu w

przypadkach przykurczu poszczególnych części układu więzadłowego

lub torebki. Płaska panewka i okrągła głowa mechanicznie mogą być

wzajemnie ustabilizowane jedynie wówczas, gdy na staw działają

równomiernie najmniej 3 siły (ryc. 10.21). Odtworzenie tej

równowagi mięśniowej zapewnia stabilizację stawu, a tym samym

funkcję całej kończyny górnej. W chorobach reumatycznych dochodzi

często do zaburzeń równowagi mięśniowej, co objawia się

podwichnięciem głowy kości ramiennej ku przodowi, głowa centruje

na przedni brzeg panewki, co zaburza statykę i dynamikę stawu i

prowadzi do częstych nowotworów. Program leczniczego usprawniania

obejmuje więc nie tylko zapobieganie względnie leczenie

istniejących przykurczy części miękkich, ale również odtworzenie

równowagi sił mięśniowych. W reumatoidalnym zapaleniu stawów

dochodzi do uszkodzenia chrząstki stawowej, co ogranicza poślizg,

a tym samym zakres ruchów, jak odwodzenie i rotację. Zgięcie

natomiast ramienia jest ograni I30
czone w mniejszym stopniu, gdyż przy tym ruchu głowa na płaskiej

panewce przetacza się jednopunktowo (ryc. 10..22). Dlatego też

ruch ten jest wskazanym ruchem w czynnościach dnia codziennego.

Ruch odwodzenia w stawie ramienno-łopatkowym w większej części

zakresu ruchu przebiega z poślizgiem, co powoduje mechaniczne

uszkodzenie chrząstki stawowej. Celem leczniczego usprawniania

stawu ramieniowo-łopatkowego w r.z.s. jest: 1) utrzymanie przez

ruchy bierne lub w odciążeniu możliwie pełnej ruchomości stawu,

2) zablokowanie mięśniami nadanej w odciążeniu pozycji ramienia

w stosunku do łopatki (ryc. 10.23), 3) ćwiczenie unoszenia

zablokowanej w stawie ramienno-łopatkowym kończyny przez

rotacyjny ruch łopatki. W zespole barku bolesnego (z.b.b.) proces

zapalny dotyczy części miękkich okołostawowych: powięzi,

więzadeł, kaletek. Podobne objawy kliniczne, tzw. bolesne

ograniczenia ruchomości, występują po dhzższym unieruchomieniu

stawu ramienno-łopatkowego. W okresie ostrym obowiązuje ułożenie

kończyny w odwiedzeniu, ostrożne wykonywanie ruchów biernych,

stosowanie środków przeciwbólowych, w tym również blokad, w

okresie późniejszym mobilizacja stawu, ćwiczenia mięśni,

fizykoterapia. Niewielkie trwałe ograniczenie ruchomości w stawie

ramienno-łopatkowym jest odczuwalne w nieznacznym stopniu.

Ograniczenie to kompensowane jest przez zwiększony ruch łopatki.

Mięśnie barku - przede wszystkim górna część mięśnia kapturowego,

unosząca łopatkę dogłowowo - pracują przy każdym niemal ruchu.

Przeciążenie tych mięśni powoduje bóle.karku promieniujące do

potylicy i wzdłuż brzegu mięśnia do okolicy wyrostka łopatkowego.

Bóle te często rozpoznawane są jako zmiany przeciążeniowe

kręgosłupa szyjnego, a tym samym program leczniczego usprawniania

ukierunkowany jest nie na staw barkowy. Badanie kliniczne



1   ...   5   6   7   8   9   10   11   12   ...   21


©operacji.org 2017
wyślij wiadomość

    Strona główna