Spis treści Lokalnej Strategii Rozwoju Lokalnej Grupy Działania „Gminy Powiatu Świeckiego”



Pobieranie 1,96 Mb.
Strona5/8
Data24.02.2019
Rozmiar1,96 Mb.
1   2   3   4   5   6   7   8

Niezbędne staje się otoczenie opieką i kompleksowe wsparcie osób z grup defaworyzowanych, w tym z zastosowaniem innowacyjnych technik i metod aktywizująco-motywująco-integrujących, co staje się możliwe biorąc pod uwagę dość wysoki potencjał instytucjonalny i możliwości wsparcia unijnego na działania w zakresie polepszania i udoskonalania usług społecznych.


III.6. CHARAKTERYSTYKA ROLNICTWA I RYNKU ROLNEGO

W powiecie świeckim większość gmin ma charakter rolniczy i jest dostatecznie wyposażonych w obiekty obsługi rolnictwa oraz przetwórstwa rolno-spożywczego. Według danych z Powszechnego Spisu Rolnego z 2010 r. działalność rolniczą na terenie powiatu prowadziło 4 900 gospodarstw rolnych, użytki rolne zajmowały 67 678,16 ha, co stanowiło 45,91% powierzchni całego powiatu. W 2011 roku liczba gospodarstw wzrosła o 11%. Natomiast liczba pracujących w rolnictwie wyniosła 10,7 tys., w tym 10,4 tys. osób stanowiła rodzinna siła robocza, a 0,2 tys. pracownicy najemni.

Użytki rolne stanowią 54,9% ogólnej powierzchni gruntów, a pozostałe tereny cechują się wysokimi walorami przyrodniczymi i predyspozycjami do rozwoju funkcji rolniczej. Przeciętnie na 1 mieszkańca powiatu przypada 0,69 ha użytków rolnych. Największy udział (ponad 50%) mają małe gospodarstwa liczące od 1 do 5 ha oraz te do 1 ha. Gospodarstw powyżej 15 ha jest 22%. Najmniej gospodarstw mieści się w przedziale od 10 – 15 ha18. Średnia powierzchnia gospodarstw rolnych na terenie LGD wynosi ok. 6-8 ha, co świadczy o rozdrobnieniu gospodarstw. Niska średnia wielkości powierzchni gospodarstw rolnych świadczy o tym, że powinny one pozyskiwać dodatkowe dochody spoza produkcji rolniczej. Powiat świecki charakteryzował się jednym z najwyższych udziałów gospodarstw, które uzyskiwały ponad 50% dochodów z działalności pozarolniczej wśród ogółu gospodarstw domowych z użytkownikiem gospodarstwa indywidulanego (6,1%) oraz odznaczał się najwyższym odsetkiem gospodarstw produkujących głównie na rynek (84,7%). W powiecie dominuje produkcja roślinna. Uprawiane są przede wszystkim zboża oraz rzepak, rośliny przemysłowe, ziemniaki, buraki cukrowe, warzywa gruntowe i rośliny strączkowe na ziarno. W produkcji zwierzęcej dominuje hodowla drobiu (głównie kurzego), trzody chlewnej, bydła oraz koni19.

Niewątpliwie obszar LGD charakteryzuje się wysokim potencjałem rolniczym, który odpowiednio wspierany przyczyni się do zwiększenia wydajności produkcyjnej oraz rozwoju działalności pozarolniczej. Badanie własne wykazało konieczność podejmowania działań w zakresie podnoszenia świadomości na temat możliwości wykorzystania obszarów o niekorzystanych warunkach (np. na cele agroturystyczne, rekreacyjne) oraz obszarów objętych programem Natura 2000, co przyczyni się do wzmocnienia gospodarki lokalnej. Poza tym istnieje potrzeba zwiększenia wiedzy rolników w zakresie norm dostosowywania gospodarstw rolnych do standardów unijnych, co ułatwi pozyskiwanie dotacji na ich rozwój.


III.6.1. Rolnictwo ekologiczne

Wzrost świadomości ekologicznej społeczeństwa spowoduje, że coraz silniej popierane jest rolnictwo ekologiczne dające szansę małym gospodarstwom rolnym. Atutem dla rozwoju rolnictwa ekologicznego na terenie powiatu świeckiego jest niewielkie skażenie środowiska naturalnego, szczególnie gleb i dobre warunki do stosowania naturalnych metod produkcji oraz możliwość wykorzystania obszarów o niekorzystnych warunkach (ONW) i obszarów Natura 2000. Rolnictwo ekologiczne, zwłaszcza połączone z turystyką staje się szansą rozwoju głównie dla rolników. W powiecie świeckim funkcjonują m.in. następujące gospodarstwa ekologiczne:



  • Gospodarstwo ekologiczne Bagniewska Elżbieta - Gacki

  • „Zagroda pod lipami" Kloneccy Elżbieta i Marek - Jeżewo

  • Gospodarstwo ekologiczne Tabor Stanisław - Dolna Grupa

  • Gospodarstwo ekologiczne Szulc Leon - Pruskie

  • Gospodarstwo eko-agroturystyczne "Wrota Tucholskie" Górski Maciej i Anna - Bochlin

  • Gospodarstwo ekologiczne Woźniak Bogumiła i Bronisław - Pruszcz

  • Gospodarstwo ekologiczne Łoboccy Magdalena i Igor - Lipinki

Ważna stanie się wzajemna współpraca rolników, między sobą i konsumentami w produkcji i dystrybucji produktów rolnych. Rolnicy zajmujący się rolnictwem ekologicznym powinni tworzyć grupy producenckie, produkujące żywność o jednakowych parametrach. Aby wspomóc rozwój tej nowej formy rolnictwa, powinna być zorganizowana sieć dystrybucji zdrowej żywności. Zharmonizowanie rolnictwa ekologicznego z przyjaznym dla środowiska przetwórstwem stanowić będzie ważny czynnik podnoszenia efektywności samego rolnictwa, poprzez pełniejsze wykorzystanie walorów ziemi, tworzenie miejsc pracy i aktywizację zawodową osób zamieszkałych na terenach wiejskich. Lokalna baza surowców staje się jednocześnie podstawą dla rozwoju przetwórstwa rolno spożywczego.
III.7. OPIS PRODUKTÓW LOKALNYCH, TRADYCYJNYCH I REGIONALNYCH

Tradycje kulinarne obszaru LGD kształtowały warunki środowiska naturalnego, które w przeszłości miały większy wpływ niż obecnie na rodzaje upraw i gatunki hodowanych zwierząt. Rolę odegrało także tempo rozwoju gospodarczego ziem będących pod zaborem pruskim i zaborem rosyjskim. Uwidoczniły się różnego rodzaju zapożyczenia kulturowe, przede wszystkim niemieckie i z sąsiednich regionów etnograficznych – Wielkopolski, Mazowsza i Kaszub. Dania wiejskie na przestrzeni wieków podlegały ciągłym przemianom, na które wpływ miały głównie organizacje społeczne skupiające kobiety wiejskie. Po drugiej wojnie światowej wzrósł poziom oświaty na wsiach, zaktywizowały się kobiety, a wieś otworzyła się na wzory miejskie. Produkty lokalne i te osadzone w tradycji, zaczęły być traktowane jako dobra lokalne i do teraz pełnią ważną rolę w różnicowaniu produkcji żywnościowej i stwarzają możliwości wzrostu dochodów rolniczych bez wzrostu produkcji rolnej. Stanowi to atrakcję turystyczną, a także marketingowy wyróżnik danej miejscowości. Dobrym przykładem są członkinie Kół Gospodyń Wiejskich z obszaru LGD, które pojawiają się na wszelkiego rodzaju festynach, jarmarkach i konkursach kulinarnych i co istotne, zaczynają odnosić sukcesy na szczeblu powiatowym, wojewódzkim, a nawet ogólnopolskim. Słynne „klopsy z kalafiora” czy produkty pochodzące z tradycyjnej kuchni kociewskiej jak „ruchanki z fjutem” czyli miodem z maślanki oraz chleb swojski z ziarnem na zakwasie, babeczki z masą twarogową, pierogi czy liczne przetwory, syropy i nalewki, to przykłady produktów lokalnych, które coraz częściej promowane są na wszelkiego rodzaju wydarzeniach i stanowią wyróżnik obszaru LGD20. Dla mieszkańców produkty te są codzienne, pospolite, natomiast dla osób z zewnątrz stanowią coś wyjątkowego i specyficznego. Dlatego warto promować je i zabiegać o ich rejestrację, co wpłynie na zwiększenie poziomu rozpoznawalności tych produktów, utożsamianie ich z obszarze LGD oraz utworzenie marki lokalnej, z czym jednocześnie wiąże się wzmocnienie współpracy pomiędzy podmiotami w obszarze turystyki, produktów i usług oraz wdrożenie wsparcia instytucjonalnego dla zasobów lokalnych.

Wytwarzaniem produktu lokalnego często zajmują się również mali producenci rolni, którym taka produkcja zapewnia zbyt, przynosi zysk i daje źródło utrzymania. Taka produkcja wspiera lokalną gospodarkę, zmniejsza koszty transportu i pozytywnie wpływa na środowisko, dlatego ważne jest wspieranie przetwórstwa lokalnego, dbałość o zachowanie dziedzictwa kulinarnego na obszarze LGD i zwiększenie poziomu wykorzystania gospodarczego potencjału tych produktów. Warto zaznaczyć, że na Liście Produktów Tradycyjnych, prowadzonej przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi można znaleźć produkty pochodzące z powiatu świeckiego, w tym:


  • Chleb żytni na zakwasie - chleb z mąki żytniej na zakwasie, zagniatany w drewnianej "koponce", wypiekany w piekarniku opalanym drewnem. Podstawą jest mąka żytnia, charakterystyczna na Kociewiu i w Borach Tucholskich, gdzie występują słabe gleby. Produkt wytwarzany metodą tradycyjną od wielu pokoleń w rodzinie Henryki Buchholz w Średniej Hucie, gmina Warlubie;

  • Syrop świerkowy - produkt wytwarzany z gałęzi świerku, które gotuje się aż do uzyskania różowego koloru, a następnie dodaje cytryny i cukier. Syrop świerkowy ma właściwości lecznicze. Tradycja jego wytwarzania znana jest i kontynuowana w gospodarstwie Marii Szwarc w Średniej Hucie, gmina Warlubie;

  • Wino z czarnego bzu - sporządzane z soku czarnego bzu wyciskanego prasą ręczną, z dodatkiem cukru. Na Pomorzu zaczęło pojawiać się od 1771 roku, podawane w Polskim Konopacie w sporych szklankach, grzane zimą. Od 40 lat wytwarzane przez Wiktorię Radecką21;

Charakterystyczne dla obszaru LGD są również Miody z regionu Dolnej Wisły oraz Powidła z regionu Dolnej Wisły. Ponadto w powiecie świeckim aktywnie funkcjonują członkowie sieci regionalnej Dziedzictwo Kulinarne Kujawy i Pomorze, tj.:

I. Producent pierwotny w sektorze rolnictwo, ogrodnictwo i rybołówstwo/rybactwo

1. Pasieka Rodzinna Sławomir Wnuk w Lnianie



II. Producent wytwórca i przetwórca artykułów rolno-spożywczych

1. Spółdzielnia Mleczarska w Drzycimiu



III. Restaurator i właściciel innych obiektów gastronomicznych lub hotelarskich

1. Restauracja "Stylowa" Mirosława Czubek w Świeciu

Na obszarze LGD, w miejscowości Jania Góra - gmina Świekatowo funkcjonuje jedyna w powiecie świeckim „Wioska Chlebowa”, w której można prześledzić drogę od kłosów zboża do bochenka pachnącego chleba. Dla turystów orgaznizowane są pokazy tradycyjnego młócenia zboża, przygotowanie ciasta zgodnie z oryginalną recepturą oraz wspólne wypiekanie chleba w oryginalnym piecu chlebowym, co stanowi główną atrakcję również na corocznym Festiwalu Chleba22. W zamyśle mieszkańców obszaru LGD jest tworzenie kolejnych wiosek tematycznych związanych m.in. z łąkami, grzybami czy turystyką rowerową. Warto podjąć działania wspierające wszelkie przejawy działalności organizacji społecznych - tego typu podmioty będą postrzegane przez gminy jako społeczni partnerzy przy podejmowaniu ważnych decyzji dotyczących rozwoju lokalnego.

III.8. TURYSTYKA I AGROTURYSTYKA NA OBSZARZE LGD
III.8.1. Szlaki turystyczne

Obszar powiatu świeckiego wyróżnia się dość dużą liczbą wytyczonych w terenie tras turystycznych, które świetnie uwypuklają walory krajobrazowe i krajoznawcze (patrz rozdział III) z uwzględnieniem warunków bezpieczeństwa turystów i ochrony środowiska, niektóre oznaczone umownymi znakami umożliwiającymi znalezienie właściwej i obowiązującej drogi. Liczne ścieżki rowerowe umożliwiają zwiedzanie wielu malowniczych zakątków, a miłośników turystyki wodnej przyciąga rzeka Wda zwana Czarną Wodą. Ukształtowanie terenu powiatu umożliwia również uprawianie paralotniarstwa, narciarstwa nizinnego oraz Nordic Walking, które z powodzeniem przyjęły się na Ziemi Świeckiej jako formy aktywnego spędzania czasu.


III.8.1.1 Szlaki piesze

Poniżej opisano wybrane szlaki piesze oznakowane i uczęszczane przez mieszkańców i turystów:



  • Zielony szlak „Nadwiślański” - Świecia - Kosowo - Włóki - Strzelce Górne – Bydgoszczy, KP-4051z, liczy 50 km, wyjątkowo piękny i urokliwy z uwagi na lewobrzeżny obszar Doliny Dolnej Wisły, prezentujący szeroki wachlarz krajobrazów i walorów Zespołu Parków Krajobrazowych Chełmińskiego i Nadwiślańskiego.

  • Czarny Szlak „Na Diabelce” - Świecie – Sartowice - liczy 11 km, prowadzi brzegiem Wisły, po jednej stronie Czarcie Góry, po drugiej Wisła,. Stanowi przedłużenie szlaku zielonego „Nadwiślańskiego”.

  • Szlak żółty – im. Hoffmanna - Leosia - Żur - leśna krzyżówka k. Grzybka - Tleń - Stara Rzeka - Błędno, nr KP–4055–y, liczy 42,7 km. Poświęcony jest prof. Alfonsowi Hoffmannowi. Szlak wyjątkowo malowniczy i bardzo interesujący pod względem walorów przyrodniczych i antropogenicznych.

  • Szlak czerwony "Stu z Nieba", Szlachta – Warlubie, nr KP-4001c, liczy 60 km, swój początek ma na stacji PKP Szlachta - Śliwice - Laski - Stara Rzeka - Lipinki - Borowy Młyn Bąkowski Młyn - Warlubie PKP. Prowadzi po terenach działania ugrupowań partyzanckich AK, TOW „Gryf Pomorski” oraz współdziałających z nimi desantowych grup dywersyjno – wywiadowczych Wojska Polskiego i Armii Czerwonej desantującym pod koniec II wojny światowej w rejonie Borów Tucholskich. W desantach tych uczestniczyło ponad stu spadochroniarzy, stąd też nazwa "Stu z Nieba". W dużej części szlak prowadzi przez tereny Wdeckiego Parku Krajobrazowego.

  • Zielony szlak "Cisów Staropolskich" Tleń - Błądzim - KP-4011 - o długości 26,7 km (na terenie obszaru Ziemi Świeckiej ok. 12 km). Jest to najstarszy szlak prowadzący przez centralny obszar Borów Tucholskich, dzięki temu stało się łatwiejsze dotarcie do rezerwatu Cisów Staropolskich im. Leona Wyczółkowskiego.23

Na terenie gminy Świecie poza szlakami turystycznymi wytyczone są dwie ścieżki przyrodnicze, służące głównie celom promocyjno – edukacyjnym walorów przyrodniczych, są to ścieżka dydaktyczna „Czarcie Góry” i ścieżka dydaktyczna „Góry Diabelce” - obie prezentują krajobrazy dna doliny Wisły i strefy zboczowej.24 Z kolei na terenie Gminy Osie w ramach Centrum Nordic Walking – Bory Tucholskie zostało oznakowanych siedem tras Nordic Walking, które z powodzeniem mogą być one wykorzystywane do wędrówek pieszych i wycieczek rowerowych.25
III.8.1.2. Szlaki rowerowe

Poniżej zaprezentowano wybrane trasy rowerowe oznakowane i uczęszczane przez mieszkańców i turystów:



Międzynarodowa Trasa Rowerowa R-1( Euro Route R1) szlak rowerowy zielony. Liczy 3600 km, jej początek jest w Boulogne-sur-Mer we Francji i biegnie aż do Sankt Petersburga w Rosji. W powiecie świeckim szlak biegnie przez środek wsi Gruczno do Głogówka Królewskiego, a następnie dalej przez most na Wiśle do Chełmno i dalej do Grudziądz, a stamtąd w kierunku morza.26
Czarny szlak rowerowy po Dolinie Dolnej Wisły - liczy 480 km, jego całkowity przebieg to Cierpice –Bydgoszcz – (Topolno – Gruczno) - Świecie – (Morsk - Czaple - Sartowice - Bratwin - Michale – Dragacz) – Nowe – Gniew – Tczew – Kwidzyn – Grudziądz – Chełmno – Ostromecko – Zamek Bierzgłowski. To jeden z najdłuższych szlaków rowerowych w Polsce. Biegnie lewym brzegiem Wisły między innymi po terenie Doliny Dolnej Wisły, został wytyczony dla rowerzystów preferujących nieco urozmaicony teren.
Czerwony szlak Toruń – Czersk - prowadzi z Płocka przez Włocławek, dalej – Toruń – Zamek Bierzgłowski – Unisław – Chełmno – GłogówkoŚwiecie – Sulnówko – Biechówko Gródek – Drzycim – Żur – Osie – Tleń, aż do Śliwic. W sumie to 201,7 km długości, w obrębie Ziemi Świeckiej szlak użytkowany jest na 70 km odcinku, od miejscowości Głogówko Królewskie przez Świecie do Tlenia.
Żółty szlak rowerowy Łąkosz – GrudziądzWarlubie Borowy Młyn – Osie – Tleń liczy 102 km. W obszarze naszego regionu, od Grudziądza do Tlenia liczy 49 km i jest sklasyfikowany jaki CG-15y. Łączy on Warmię i Mazury z Borami Tucholskimi, po drodze zahaczając od północną część Ziemi Chełmińskiej i Dolinę Dolnej Wisły. Od Tlenia jego kontynuacją jest zielony szlak do Tucholi. 27
Zielony szlak ks. dr. Bernarda Sychty - Osie – Żur – Drzycim – Gródek – Laskowice – Jeżewo - Czersk Świecki – Jaszcz – Brzeziny – Miedzno – Osie, liczy 55 km. Szlak uwypukla atrakcje przyrodnicze, krajobrazowe i kulturowe na terenie gmin Osie, Jeżewo i Drzycim.28
Wiślana Trasa Rowerowa – to najmłodszy szlak rowerowy. Trasa powstała w ramach ogólnopolskiego projektu, którego głównym zadaniem było połączenie 8 województw poprzez utworzenie 1200-kilmetrowego szlaku rowerowego wzdłuż Wisły. Jednocześnie WTR połączyła największe miasta regionu takie jak Bydgoszcz, Toruń, Świecie, Chełmno, Grudziądz i Włocławek. Przez obszar Ziemi Świeckiej trasa biegnie od Topolna przez Chrystkowo – Gruczno – Świecie – Czaple – Sartowice – Święte i Michale.29
III.8.1.3. Szlaki wodne

Ziemia Świecka jest wyjątkowo bogata w wody płynące - rzeki Wisła, Wda i Mątawa wraz z dopływami. Wisła jako szlak wodny jest właściwie wcale nie wykorzystywana. Wda jest lewym dopływem Wisły i doskonale nadaje się do organizacji spływów kajakowych. Cała rzeka, w sumie 195 km, jest spływalna i dostępna do użytku dla kajakarzy. Od lat na odcinku od Czarnej Wody do Świecia, na początku lipca Klub Turystów Wodnych „Celuloza” Świecie organizuje na rzece Ogólnopolskie Spływy Kajakowe na odcinku od Czarnej Wody do – Świecia. Jednodniowe spływy rekreacyjne przeważnie obywają się na odcinku Stara Rzeka – Tleń, lub też Tleń – Żur.

Ponadto obszar LGD przecinają też Prusina, Ryszka, Sobińska Struga i Wyrwa, będące dopływami Wdy wszystkie te rzeki określane są typem rzek zwałkowych - użytkownicy muszą liczyć się z licznymi przeszkodami i zwalonymi drzewami na trasie. Z kolei Mątawa to drugi pod względem długości, liczący 64 km dopływ Wdy, wpływający do Wisły w okolicy Warlubia. Jako szlak wodny wykorzystywana jest na odcinku od młyna w Rozgartach, przez Buśnię, aż do miejscowości Święte w gminie Świecie.
III.8.1.4. Jeziora i inne zbiorniki wodne

Na obszarze Ziemi Świeckiej występuję wyjątkowe bogactwo zbiorników wód stojących i płynnych - ponad 90 jezior i zbiorników wodnych większych niż 1 ha. Ich całkowita powierzchnia wynosi 1660 ha. Jest to 1,13 % jeziorności, taki wynik przewyższa średnią Polski wynoszącą 0,9 %.

W przeważającej większości są to jeziora klasyfikowane jako średniej wielkości z II i III klasą czystości wód.30

Potencjał jest ogromny, jednak niezbędne staje się odpowiednie jego wykorzystanie. Wiele zbiorników wodnych zagrożonych jest degradacją, zanieczyszczaniem przez okoliczne zakłady produkcyjne, gospodarstwa rolnicze czy dzikie wysypiska śmieci, co należy niwelować i chronić, a w efekcie adaptować zbiorniki do celów rekreacyjnych czy budowę form małej retencji.



Tabela nr III.10 Wybrane jeziora występujące na obszarze LGD, mające znaczenie turystyczne31

Gmina

Nazwa
jeziora


Powierzchnia wody [ha]

Głębokość
[m]


Uwagi

Osie

Piaseczno

32,5

11,7

rezerwat I kl. czystości

Mukrz

34

9,0

kąpielisko ze stałą opieką ratowników WOPR

Jezioro Żurskie

/ Tleńskie (Zalew Żurski)

440

15

ośrodki wypoczynkowe, wypożyczalnie sprzętu wodnego, kąpieliska

Świecie

Deczno

38,5

12,5

kąpielisko ze ratownikiem WOPR, przystań jachtowa
i wypożyczalnia sprzętu wodnego


Czaple

11,0

12,5

kąpielisko

Jeżewo

Stelchno

151

10,3

I klasa czystości
dwa kąpieliska, wypożyczalnia sprzęty wodnego, dwie wyspy


Jeżewko

2,4

-----

kąpielisko

Bielskie (Bielak)

45,0

3,6

kąpielisko

Krokwiki Małe

6,1

-----

kąpielisko

Warlubie

Rybno Duże

18,5

9,2

kąpielisko

Radodzież

240, 0

9,5

kąpieliska, ośrodki wypoczynkowe


III.8.2. Ruch turystyczny

W okresie ostatnich siedmiu lat dynamika przyrostu turystów korzystających z usług noclegowych pozostała na podobnym poziomie, znaczący wzrost o 18% zauważalny jest w liczbie noclegów udzielonych rezydentom, co świadczy o wzroście ruchu turystycznego krajowego. W przypadku turystów zagranicznych nastąpił nieznaczny 6% wzrost korzystających z usług noclegowych w powiecie świeckim.


Tabela nr III.11: Ruch turystyczny w powiecie świeckim i gminach w 2013r. – dane GUS

Jednostka terytorialna

obiekty ogółem

miejsca noclegowe

korzystający rezydenci (Polacy)

udzielone noclegi rezydentom (Polakom)

turyści zagraniczni korzystający

udzielone noclegi turystom zagranicznym

ob.

msc.

osoba

-

osoba

-

Powiat świecki

18

1129

35175

57986

1899

3372

Dragacz

1

44

4708

6455

66

95

Nowe - miasto

1

54

3307

2448

859

859

Nowe - obszar wiejski

3

64

911

2497

163

567

Osie

9

831

16624

33202

56

123

Świecie - miasto

2

72

4230

5022

658

1584

Warlubie

2

64

5395

8362

97

144

Obsługa ruchu turystycznego skupia się głównie na mieście Świecie. Pełnio ono rolę stolicy powiatu i jednocześnie stanowi centrum ruchu turystycznego, głównie krajoznawczego i drogowego. W centrum miasta, w budynku Ośrodka Kultury Sportu i Rekreacji, znajduje się punkt informacji kulturalno – turystycznej. W sezonie letnim funkcję tę po części przejmuje Zamek w Świeciu, który jest jedną z jednostek organizacyjnych OKSiR, w tamtejszym punkcie można zakupić pamiątki i podstawowe materiały promocyjno – informacyjne dotyczące obszaru LGD. Jednocześnie w miejscowości gminnej Osie przy Gminnym Ośrodku Kultury funkcjonuje punkt informacji turystycznej związany z funkcjonującym tam Centrum Nordic Walking Bory Tucholskie oraz leżącą na terenie gminy miejscowością uzdrowiskową Tleń.32


III.8.3. Baza noclegowa i gastronomiczna

Bogactwo obiektów kulturalnych i przyrodniczych na obszarze powiatu świeckiego oraz dostępność do szerokiego wachlarza form uprawiania rekreacji przyczynia się do rozwoju usług turystycznych. Na turystów czekają atrakcyjne miejsca do wypoczynku i dobra kuchnia często sporządzana na bazie tradycyjnych produktów lokalnych. To najważniejsze elementy, w dużym stopniu decydujące o stopniu rozwoju funkcji turystycznych na obszarze LGD.

Na koniec 2013 roku odnotowano na obszarze LGD 1 129 miejsc noclegowych, których stopień wykorzystania wyniósł 22,7% i zmalał o 9% w stosunku do poprzedniego okresu programowania. Udzielonych noclegów było 61,4 tys. i nastąpił wzrost o 7% w okresie 7 lat. Korzystających z noclegów odnotowano 35,2 tys. i również nastąpił wzrost o 10%. Niewątpliwie warto podjąć działania przyczyniające się do rozwoju usług noclegowych, a tym samym systematycznego wzrostu ruchu turystycznego w regionie. Lista punktów noclegowych i gastronomicznych dostępna jest na stronie visitkujawsko-pomorskie.pl.
III.8.4. Agroturystyka

Powiat świecki posiada znacznie większy od obecnie wykorzystywanego, potencjał turystyczny związany przede wszystkim z doliną Wisły, doliną Wdy, dziedzictwem kulturowym, agroturystyką i turystyką wiejską, możliwością rozwoju zabudowy letniskowej. Badane ankietowe jednoznacznie wykazało, że potencjał agroturystyczny rośnie i postrzegany jest jako główne źródło tradycyjnych potraw lokalnych, i które należy wspierać, promować i rozwijać w sposób zapewniający wzrost ruchu turystycznego i rozpowszechniania ich produktów.

Wypoczynek w gospodarstwach agroturystycznych stanowi jedną z głównych al­ternatyw dla masowej turystyki wypoczynkowej i krajoznawczej. Korzyści wynika­jące z funkcjonowania takich gospodarstw dotyczą zarówno samych turystów, jak i usługodawców, dla których dodatkowy dochód z usług świadczonych na rzecz wczasowiczów jest często poważnym uzupełnieniem prowadzonej działalności rol­niczej33. Lista aktywnych gospodarstw agroturystycznych dostępna jest na stronie agroturystyka.kpodr.pl. Warto zaznaczyć, że na przestrzeni ostatnich 7 lat potencjał agroturystyczny na obszarze LGD wykazał nieznaczny wzrost, zwłaszcza na obszarach niekorzystnych rolniczo, co świadczy o aktywnym poszukiwaniu przez mieszkańców alternatywnych źródeł dochodów i skutecznego rozwoju działalności pozarolniczej. Ponadto gospodarstwa agroturystyczne stanowią cenne źródło tradycyjnych produktów kulinarnych, wytwarzanych często wedle tradycyjnych receptur, co warto wypromować i rozpowszechnić wśród turystów.

Niewątpliwie obszar LGD odznacza się wysokim potencjałem sprzyjającym rozwojowi atrakcyjnych form agro/turystycznych i rekreacyjnych wartych poznania i aktywnego wykorzystania. W odniesieniu do poprzedniego okresu programowania obszar turystyki uległ znaczącemu polepszeniu w obszarze usług i promocji, jednak nadal istnieje potrzeba tworzenia i modernizacji infrastruktury turystycznej, m.in. poprzez renowację istniejących szlaków, budowę stanic wodnych, miejsc obsługi rowerzystów, wyposażenie tras i miejscowości turystycznych w czytelne i dostosowane do osób niepełnosprawnych punkty informacyjne oraz zwiększenie dostępu do informacji o walorach i zasobach regionu.



III.9. OCHRONA ŚRODOWISKA
III.9.1 Czynniki środowiskowe

W 2013r. pobór wody na potrzeby gospodarki narodowej i ludności w województwie kujawsko--pomorskim wyniósł 247,4 hm3 i był o 2,8% niższy niż w ub. roku. Największy pobór wody po raz kolejny zanotowano m.in. w powiecie świeckim – 15,4% poboru wody w województwie (w tym najwięcej na cele produkcyjne – 83,5%). Zużycie wody na potrzeby gospodarki narodowej i ludności w 2013 r. wyniosło 218,3 hm3 (88,2% poboru wody) i zmalało w stosunku do 2012 r. o 2,5%. Największe zużycie, analogicznie jak w przypadku poboru wody, zanotowano m.in. w powiecie świeckim. W 2013r. ilość ścieków przemysłowych i komunalnych odprowadzanych do wód powierzchniowych lub do ziemi wyniosła 130,3 hm3, w tym 125,2 hm3 wymagało oczyszczania (96,1%). Najwięcej ścieków wymagających oczyszczania wytworzono w: powiecie świeckim – 21,8% udziału w ilości ogółem. W 2013 r. (tak samo jak w 2012 r.) za szczególnie uciążliwe dla czystości powietrza atmosferycznego w województwie kujawsko-pomorskim uznano 84 zakłady. Zakłady te wyemitowały 3,4 tys. ton zanieczyszczeń pyłowych (o 12,9% mniej niż w ub. roku). Podobnie jak w latach poprzednich, największy udział (69,4%) miały pyły wytworzone w procesie spalania paliw. Emisja zanieczyszczeń pyłowych w powiecie świeckim oscylowała na poziomie 0,3 tys. ton, natomiast zanieczyszczeń gazowych wyniosła 1 732,5 tys. ton. W powiecie świeckim stopień redukcji zanieczyszczeń pyłowych w 2013 r. wyniósł 99,3%, a w przypadku zanieczyszczeń gazowych (bez CO2) wskaźnik ten wyniósł 2,6%. Duży odsetek zanieczyszczeń pyłowych pochodzi również z nieprawidłowego spalania traw i resztek pożniwnych, co staje się niejako tradycyjnym zabiegiem rolniczym. W 2013 r. ilość odpadów komunalnych powstałych w ciągu roku w wyniku działalności bytowo-gospodarczej ludności w powiecie świeckim wyniosła 533,9 tys. ton, w tym udział odpadów poddanych odzyskowi wyniósł 88,6%.


Tabela nr III.12: Wyszczególnienie czynników środowiskowych [stan na 31 XII 2013r.]

Wyszczególnienie

Powiat świecki

Kujawsko-pomorskie

Pobór wody [hm3]

Ogółem, w tym na potrzeby:

38,1

247,4

- Przemysłu [%]

83,5

34,3

-Eksploatacji sieci wodociągowej [%]

13,2

44,7

Ścieki przemysłowe i komunalne wymagające oczyszczenia [hm3]

Ogółem, w tym:

27,3

125,2

- oczyszczone [%]

100

97,4

Ludność korzystająca z oczyszczalni ścieków [%]

63,4

70,8

Emisja zanieczyszczeń powietrza z zakładów szczególnie uciążliwych [tys. ton]

Pyłowych

0,3

3,4

Gazowych ogółem, w tym:

1 732,5

7 938,9

- SO2

1,4

19,3

- Tlenki azotu

1,7

12,8

- CO2

1 728,3

7 887,0

Zanieczyszczenia powietrza zatrzymane [% wytworzonych]

Pyłowe

99,3

99,3

Gazowe (bez CO2)

2,6

36,3

Odpady (z wyłączeniem odpadów komunalnych)

Wytworzone w ciągu roku ogółem, w tym:

533,9

4 605,6

- poddane odzyskowi

473,3

2 122,0

Dotychczas składowane

1 572,7

19 645,3

Odpady komunalne zebrane w ciągu roku [tys. ton]

19,2

442,2


9.2. Zapotrzebowanie w energię

Głównym dostawcą energii na obszarze LGD jest ENEA Operator Sp. z o.o. oddział w Bydgoszczy. Ponadto występują również małe kotłownie lokalne, a część mieszkańców ogrzewa się sposobami tradycyjnymi przez kotłownie przydomowe. Na terenie gminy Drzycim działa niewielka elektrownia wodna na Wdzie w Gródku oraz niewielka elektrownia w Bedlenkach, a w gminie Świecie Mała Elektrownia Wodna w Kozłowie i Przechowie.


9.3. Odnawialne źródła energii

Na terenie powiatu świeckiego funkcjonuje 13 małych elektrowni wodnych. Planowane są budowy wiatraków do celów energetycznych w gminach Pruszcz, Bukowiec, Drzycim, Warlubie i Jeżewo. Posadzonych jest powyżej 100 ha plantacji wierzby energetycznej. Rośnie liczba kotłów na biomasę służących do ogrzewania pomieszczeń, np. na terenie gminy Pruszcz funkcjonują one w kilkudziesięciu dużych obiektach użyteczności publicznej oraz u części rolników indywidualnych, którzy wykorzystują sprasowaną słomę do ogrzewania pomieszczeń. Na posesjach indywidualnych buduje się pompy ciepła i instalacje słoneczne do ogrzewania budynków mieszkalnych i podgrzewania wody na cele bytowe34. Ich ilość jest wciąż niezadowalająca, a przeważają w szczególności nieekologiczne systemy grzewcze powodujące systematyczne zanieczyszczanie środowiska naturalnego.

Warto promować źródła i techniki wykorzystania OZE oraz podejmować skuteczne działania szkoleniowe, podnoszące świadomość w tej dziedzinie, co sprzyjać będzie promocji lokalnych zasobów naturalnych, jak i poprawie efektywności ich wykorzystania i oszczędzania, co z kolei wpłynie na poprawę stanu środowiska poprzez redukcję zanieczyszczeń do atmosfery i wód oraz redukcję ilości wywarzanych odpadów.
III.9.4. Gospodarka odpadami

Szacuje się, że na obszarze LSR powstaje w sektorze komunalnym powyżej 30 tys. mg odpadów co roku. Zdecydowanie najwięcej odpadów komunalnych wytwarzanych jest się w Świeciu (ok. 45%). Systematycznie rośnie stopień pokrycia mieszkańców zorganizowaną zbiórką odpadów komunalnych. W 2013 roku na terenie powiatu świeckiego funkcjonowało 8 składowisk odpadów komunalnych. Na terenie gminy Osie funkcjonowały 2 składowiska, na terenie gminy Dragacz nie ma składowiska odpadów komunalnych, a w gminach Lniano, Świekatowo i Warlubie zostały zamknięte. Na terenach pozostałych gmin funkcjonowało po jednym składowisku odpadów komunalnych. W gminie Świecie powstał Międzygminny Kompleks Unieszkodliwiania Odpadów Komunalnych dla powiatu świeckiego i chełmińskiego, który znacząco wzmocni gospodarkę na obszarze LGD. Ponadto powiat świecki ma opracowany i wdrażany „Program usuwania azbestu z budynków zlokalizowanych na terenie powiatu świeckiego”, w którym, między innymi, omówiona jest diagnoza aktualnego stanu użytkowania wyrobów zawierających azbest oraz możliwości, koszty i sposób realizacji tego programu. Nadal istnieje wysokie zagrożenie występowanie dzikich składowisk śmieci, co negatywnie wpływa na stan środowiska naturalnego i


III.9.5. Gospodarka wodno-ściekowa

Poziom wyposażenia w sieć wodociągową oraz kanalizacyjną na terenie LGD jest dość dobrze rozwinięta. Prawie w każdej gminie działa oczyszczalnia ścieków, w tym przemysłowe oczyszczające ścieki pochodzące z produkcji. Ścieki z obszaru Gmin Świecie i Bukowiec oczyszczane są w Mechanicznej Komunalnej Oczyszczalni Ścieków w Świeciu, a następnie w Biologicznej Oczyszczalni Ścieków Zakładów Papierniczych w Świeciu. Badanie własne wykazało dość wysokie zapotrzebowanie na budowę przydomowych oczyszczalni ścieków w miejscowościach wiejskich oraz konieczność rozwoju proekologicznej gospodarki ściekowej.


III.9.6. Edukacja ekologiczna

Na terenie powiatu świeckiego znajduje się bardzo wiele obiektów zorganizowanych form ochrony przyrody, w związku z czym istnieje szeroki wachlarz możliwości oraz duży potencjał rozwoju klasycznej edukacji ekologicznej. Działania w zakresie edukacji ekologicznej podejmowane przez Starostwo Powiatowe mają charakter stałych działań. Co roku dofinansowane są konkursy ekologiczne organizowane przez poszczególne podmioty z terenu Powiatu Świeckiego. Działania podejmowane z ramienia urzędów poszczególnych gmin są zróżnicowane, koncentrują się przede wszystkim na wspieraniu edukacji ekologicznej w szkołach, organizowaniu akcji sprzątania świata. Uczniowie szkół opiekują się gminnymi pomnikami przyrody. Formy edukacji są zróżnicowane, a najważniejsze z nich obejmują:



  • zajęcia edukacyjne organizowane w salach dydaktycznych lub w plenerze,

  • szkolenia z zakresu ochrony środowiska, p-poż, zmian klimatycznych,

  • wycieczki do rezerwatów znajdujących się na terenie parków krajobrazowych, warsztaty terenowe,

  • konkursy fotograficzne, konkursy – testy z wiedzy o ochronie przyrody oraz wiedzy o parkach krajobrazowych,

  • programy przyrodnicze w mediach oraz artykuły w prasie.


Parki Krajobrazowe na terenie powiatu świeckiego w prowadzeniu edukacji ekologicznej współpracują z nadleśnictwami, szkołami, samorządami, uczelniami i organizacjami pozarządowymi35.

Świadomość młodych ludzi w zakresie ochrony środowiska jest stale kształtowana, co przyczynia się do większej dbałości zarówno o krajobraz przyrodniczy, jak i poprawę wizerunku własnego podwórka. Ponadto zauważalne staje się podejmowania działań proekologicznych przez przedsiębiorstwa (m.in. usługi turystyczne, gastronomiczne, hotelarskie), które świadczenie usług o wysokim standardzie uzależniają od spełniania wielu kryteriów

związanych z ich oddziaływaniem na środowisko przyrodnicze. Wprowadzanie w obiektach turystycznych rozwiązań technicznych i organizacyjnych sprzyjających ochronie środowiska ma znaczący wpływ na obniżkę kosztów ich eksploatacji, zwłaszcza w zakresie zużycia energii, wody, gospodarki odpadowej, bez obniżenia jakości świadczonych usług. Niewątpliwie stanowi to atut powiatu świeckiego i warto nadal kształtować wiedzę i podnosić świadomość całego społeczeństwa w zakresie zmian klimatycznych i ochrony środowiska naturalnego, w tym rozwiązań innowacyjnych, co korzystanie wpłynie na życie przyszłych pokoleń i pozwoli niwelować problemy środowiskowe i zjawisko antropopresji.



1   2   3   4   5   6   7   8


©operacji.org 2017
wyślij wiadomość

    Strona główna