Rok Polski Program dla uczniów – lat uczących się za granicą Spis treści



Pobieranie 0,8 Mb.
Strona1/13
Data23.11.2017
Rozmiar0,8 Mb.
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   13

Rok Polski

Program dla uczniów 5 – 9 lat uczących się za granicą

Spis treści:

  1. Wstęp. Przesłania programu

  2. Cele kształcenia i wychowania

  3. Treści – Karty programowe

  4. Procedury osiągania celów

  5. Opis założonych osiągnięć

Maria Lorek, Magda Szpyrko-Ankiewicz


  1. Wstęp

Wyznacznikami prezentowanego poniżej programu są wartości humanistyczne. Jego akcent położony jest na kształtowanie poczucia przynależności do narodu polskiego, zaś idee kształcenia i wychowania sięgają do myśli konstruktywizmu. Zgodnie z założeniami podstawy programowej MEN dla uczniów uczących się poza granicami kraju, program integruje język polski i literaturę z historią i geografią Polski. Został skonstruowany w taki sposób, aby stanowił praktyczny wzorzec, będąc użytecznym w codziennej pracy nauczyciela. Jego struktura obejmuje 4 elementy:



Cele kształcenia i wychowania wskazujące, co chcemy osiągnąć i dokąd zmierzamy.

Treści - będące ofertą, która proponuje działania pozwalające osiągnąć zakładane cele.

Procedury osiągania celów – stanowiące swoisty poradnik wskazujący, jak organizować i prowadzić zajęcia, poszerzony o przykładowe scenariusze oraz alternatywny model kart programowych.

Przewidywane osiągnięcia – określające zestaw kompetencji, które powinny osiągnąć dzieci 9- letnie w wyniku działań przewidzianych w niniejszym programie wraz z proponowanym sposobem ich dokumentowania.
Istotą programu jest 35 Kart Programowych. Każda karta zawiera 3 różne propozycje przeprowadzenia kilkugodzinnych zajęć (2,5 – 3 h) z dziećmi w wieku wczesnoszkolnym (5 – 9 lat). Propozycje te, zredagowane w formie krótkich scenariuszy zajęć, zróżnicowane są ze względu na wiek uczniów oraz ich umiejętności językowe. I tak:

    • I grupa – to scenariusze zajęć dla dzieci w wieku przedszkolnym, będących w tzw. okresie przed-literowym, gdyż nie znają jeszcze liter,;

    • II grupa – to scenariusze zajęć dla to dzieci, które przychodzą do szkoły, aby nauczyć się czytać i pisać, poznają litery;

    • III grupa – to scenariusze zajęć dla uczniów najstarszych w tym przedziale wiekowym, którzy kontynuują naukę w polskiej szkole, doskonaląc umiejętności językowe (zwłaszcza technikę czytania i pisania po polsku).

Tak opracowane propozycje scenariuszowe pozwalają poprowadzić lekcje zarówno w trzech różnych zespołach, jak też – w zależności od warunków organizacyjnych szkoły – nauczyciel będzie mógł równolegle prowadzić zajęcia z jednym zespołem, w którym znajdą się dzieci w różnym wieku i na różnym poziomie kompetencji językowych. Skonstruowany w tak uniwersalny sposób program przedstawia treści, założenia i metody, które można wykorzystywać w każdych warunkach organizacyjnych. Tym niemniej, przesłania, które akcentuje powinny być zachowane, gdyż nawet w grupie jednorodnej wiekowo znajdują się dzieci o różnych możliwościach, dlatego indywidualne podejście na tle idei współdziałania z innymi jest tu bardzo ważne.

Biorąc pod uwagę rozkład zajęć w polskich szkołach, w których spotkania odbywają się zwykle tylko 1 raz w tygodniu (najczęściej w sobotę), w programie zaproponowano 35 tematów ogólnych zebranych w 10 bloków problemowych, z założeniem, iż w ciągu trzech lat trwania nauki na etapie początkowym należy powracać do tej samej tematyki na coraz wyższym stopniu szczegółowości jej omawiania wraz z doskonaleniem umiejętności językowych uczniów. Program proponuje następujące kręgi tematyczne:



  1. WRZESIEŃ: JESTEM UCZNIEM POLSKIEJ SZKOŁY

  1. Ja i moi koledzy

  2. Ja i moja rodzina

  3. Moje polskie korzenie

  1. PAŹDZIERNIK: W MOIM DOMU

  1. Mój dom rodzinny

  2. Zwierzęta w domowe i przydomowe

  3. Domowe obowiązki, rozrywki, zabawy i zabawki

  1. PAŹDZIERNIK/LISTOPAD: POLSKA JESIEŃ

  1. Jesienne zbiory w sadzie, ogrodzie, lesie, parku i na polu

  2. Jesienna pogoda – stosowny ubiór

  3. Jesienna pogoda – zdrowy tryb życia

  1. LISTOPAD: LISTOPADOWE OPOWIEŚCI

  1. Dawno temu w Polsce. Polskie legendy

  2. Listopadowe święta w polskiej kulturze

  3. Jesienne poezjowanie, rymy i rytmy

  1. GRUDZIEŃ: GRUDNIOWE ŚWIĘTOWANIA

  1. Czas podarunków – Mikołajowe zwyczaje

  2. Kalendarzowa zima

  3. Idą święta – tradycje bożonarodzeniowe w polskiej kulturze

  1. STYCZEŃ: ZEGAR ODMIERZA CZAS

  1. Witamy Nowy Rok – noworoczne życzenia

  2. Karnawał w starym Krakowie

  3. Pomagamy potrzebującym

  4. W zdrowym ciele zdrowy duch – zimowe sporty i zabawy

  5. Długie zimowe wieczory – sposoby spędzania czasu wolnego

  1. LUTY. PIĘKNE MIEJSCA W POLSCE I SŁAWNI POLACY

  1. Polskie góry

  2. Warszawa stolicą Polski

  3. Od Tatr do Bałtyku

  4. Sławni Polacy – co o nich wiemy?

  1. MARZEC: W MARCU JAK W GARNCU

  1. W naszej szkole mówimy, czytamy i piszemy po polsku

  2. Książki to nasi przyjaciele – korzystamy z biblioteki

  3. Pożegnanie zimy – powitanie wiosny

  4. Wiosenne porządki

  1. KWIECIEŃ: „ZIEMIA – NAJPIĘKNIEJSZY DOM W KOSMOSIE”

  1. Wielkanoc – zwyczaje i obrzędy w polskiej tradycji

  2. Nasza planeta – Ziemia

  3. W Polsce wiosna w pełni

  1. MAJ/CZERWIEC: KOLOROWA POLSKA

  1. Polska w bieli i czerwieni

  2. Majowe barwy i dźwięki. Polscy muzycy, malarze

  3. Wkrótce kolorowe wakacje

  4. Dzieci i marzenia

Maria Lorek, Magda Szpyrko-Ankiewicz
2. Cele kształcenia i wychowania
W polskich szkołach obowiązuje Podstawa programowa wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół, rozstrzygająca o tym, czego powinien uczyć się każdy młody Polak mieszkający w kraju. Zgodnie z zapisem tejże podstawy „celem edukacji wczesnoszkolnej jest wspomaganie dziecka w rozwoju intelektualnym, emocjonalnym, społecznym, etycznym, fizycznym i estetycznym. Ważne jest również takie wychowanie, aby dziecko w miarę swoich możliwości było przygotowane do życia w zgodzie z samym sobą, ludźmi i przyrodą. Należy zadbać o to, aby dziecko odróżniało dobro od zła, było świadome przynależności społecznej (do rodziny, grupy rówieśniczej i wspólnoty narodowej) oraz rozumiało konieczność dbania o przyrodę. Jednocześnie dąży się do ukształtowania systemu wiadomości i umiejętności potrzebnych dziecku do poznawania i rozumienia świata, radzenia sobie w codziennych sytuacjach oraz do kontynuowania nauki w klasach IV-VI szkoły podstawowej”. (Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 23 grudnia 2008r. w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół, załącznik 2 „Podstawa programowa kształcenia ogólnego dl szkół podstawowych”, s. 4/ Dz. U. nr 4, poz. 17/.)
Polskie szkoły oraz polskie ośrodki edukacyjne działające poza krajem otrzymały od MEN Podstawę programową dla uczniów polskich uczących się za granicą. Adresatem tego dokumentu są nauczyciele z polskich szkół, zlokalizowanych poza krajem, a odgrywających ważną rolę w codziennym życiu Polaków tam przebywających. Pracujący w tych szkołach nauczyciele często zmagają się z ograniczeniami i trudnościami wynikającymi z warunków kraju, w jakim odbywa się kształcenie, a mimo tego realizują ważne zadanie dla losów polskiej wspólnoty narodowej – uczą polskie dzieci ich ojczystego języka, literatury, historii, geografii i kultury Polski.
Zgodnie z zapisem tej podstawy celem edukacji dzieci w grupie wiekowej 5 – 9 lat jest poszerzanie i utrwalanie wiedzy o polskiej kulturze, społeczeństwie polskim i środowisku geograficznym Polski oraz wzmacnianie procesu identyfikowania się uczniów z ojczystą tradycją przy jednoczesnym zachowaniu szacunku dla odmienności kulturowych i tradycji kraju zamieszkania.
Program nauczania dla najmłodszych uczniów szkoły polskiej za granicą opracowany został w taki sposób, aby był użyteczny w codziennej pracy polskich nauczycieli uczących w różnych warunkach organizacyjno-dydaktycznych poza granicami kraju. Natomiast uczniom ma zapewnić kształcenie umiejętności posługiwania się językiem polskim oraz systematyczne wzbogacanie zasobu słownictwa. Jednocześnie realizowanie niniejszego programu ma pomagać im lepiej funkcjonować w środowisku obcojęzycznym i wielokulturowym, z poczuciem własnej wartości oraz z szacunkiem dla innych, zaś dzieciom powracającym z zagranicy powinien ułatwiać kontynuowanie nauki w Polsce.
W programie niniejszym wyszczególniono zatem następujące cele:

  1. Cele ogólne

  1. Umacnianie polskiej tożsamości narodowej i kulturowej.

  2. Nabycie kompetencji językowych niezbędnych w procesie komunikowania się po polsku, poznawania literatury, historii i kultury polskiej.

  3. Kształcenie kulturowo-literackie na podstawie polskiej literatury dziecięcej i tekstów kultury.

  4. Zapoznanie, utrwalenie bądź poszerzenie wiedzy o polskiej kulturze, historii, społeczeństwie polskim oraz środowisku przyrodniczo – geograficznym.



  1. Cele szczegółowe

W zakresie umacniania polskiej tożsamości narodowej i kulturowej

  • Rozbudzenie zainteresowania Polską i umacnianie poczucia dumy z bycia Polakiem;

  • Wzmocnienie procesu identyfikacji z ojczystą kulturą i tradycją przy jednoczesnym zachowaniu szacunku dla odmienności kulturowych i tradycji kraju zamieszkania;

  • Pielęgnowanie więzi z ojczystym krajem, z Polską jako krajem pochodzenia oraz osobami, które tam pozostały;

  • Podtrzymanie tożsamości kulturowej;

  • Wzmacnianie świadomości przynależności do narodu polskiego;

  • Propagowanie polskiej kultury w lokalnym środowisku. Zaszczepienie przekonania, że zdobywana wiedza powinna również służyć promocji Polski na świecie;

  • Łagodne wprowadzenie w inne kulturowo środowisko rówieśnicze;

  • Zapewnienie możliwości kształcenia opartego o polski system edukacyjny.

W zakresie kompetencji językowych

  1. W zakresie słuchania, wyposażenie ucznia w następujące umiejętności:

- Rozróżniania wszystkich głosek współczesnej polszczyzny

- Rozumienia rozbudowanych poleceń

- Rozumienia złożonych wypowiedzi monologowych i dialogowych

- Rozumienia tekstów literackich i innych tekstów kultury.



  1. W zakresie mówienia, wyposażenie ucznia w następujące umiejętności:

- Prawidłowego wymawiania wszystkich głosek współczesnej polszczyzny

- Mówienia w sposób zrozumiały

- Stosowania zasad polskiej gramatyki w języku mówionym

- Skutecznego porozumiewania się z zastosowaniem właściwych form komunikowania się

- Poprawnego używania popularnych w polskiej mowie związków frazeologicznych

- Płynnego wypowiadania się na tematy bliskie dzieciom

- Uczestniczenia w rozmowie i wyrażania w prosty sposób własnego zdania

- Formułowania kilkuzdaniowej wypowiedzi

- Konstruowania życzeń i zaproszeń

- Opowiadania o akcji utworu oraz charakteryzowania postaci literackiej

- Stosowania formuł grzecznościowych

- Recytowania wierszy



  1. W zakresie czytania, wyposażenie ucznia w następujące umiejętności:

- Rozróżniania liter i odpowiadających im głosek (w tym samogłosek, spółgłosek i dwuznaków)

- Dzielenia wyrazu na sylaby

- Czytania cicho i ze zrozumieniem prostych, krótkich tekstów

- Czytania na głos prostych, krótkich tekstów z zachowaniem odpowiedniej intonacji

- Czytania prostych form użytkowych, tj. życzenia, zaproszenie, ogłoszenie, list, instrukcja

- Rozumienia utworów literackich dla dzieci i innych tekstów kultury

- Rozumienia podstawowego oraz przenośnego znaczenia wyrazów w tekście

- Zaznaczania wybranych fragmentów oraz wskazywania głównych bohaterów oraz innych elementów świata przedstawionego w utworze literackim lub tekście kultury

- Rozumienia przesłania utworu literackiego lub innego tekstu kultury

- Wyszukiwania w tekście potrzebnych informacji

- Korzystania ze słowników i encyklopedii


  1. W zakresie pisania, wyposażenie ucznia w następujące umiejętności:

- Pisania wszystkich małych i wielkich liter, dostrzegania różnic między literą i głoską

- Dbania o poprawność graficzną polskich liter

- Przepisywania wyrazów i prostych zdań, krótkich tekstów

- Pisania z pamięci i ze słuchu (wyrazów i prostych zdań)

- Tworzenia krótkich wypowiedzi składających się z prostych zdań

- Pisania według wzoru prostych tekstów na znane dziecku tematy

- Pisania prostych tekstów związanych z utworami literackimi i innymi tekstami kultury

- Stosowanie podstawowych formuł grzecznościowych w wypowiedzi pisemnej



- Pisania poprawnie ortograficznie łatwych wyrazów, stosowania wielkiej litery w nazwach własnych i interpunkcji.

W zakresie kształcenia kulturowo-literackiego

  • Zapoznanie z różnorodnymi tekstami kultury polskiej (utwory literatury dziecięcej, teksty plastyczne, muzyczne, filmowe itp.);

  • Zapoznanie z wybranymi utworami polskiej literatury dla dzieci;

  • Zachęcanie do systematycznego czytania literatury polskojęzycznej;

  • Zapoznanie z podstawowymi terminami z zakresu wiedzy o literaturze (baśń, bajka, opowiadanie, powieść, wiersz, rym);

  • Zapoznanie z podstawowymi terminami z zakresu wiedzy o języku: (głoska, samogłoska, spółgłoska, litera, sylaba, wyraz, zdanie, rodzaje zdań, rzeczowniki, czasowniki, przymiotniki, przyimki, zaimki, spójniki, przysłówki, liczebniki).

W zakresie wiedzy o polskiej kulturze, historii, społeczeństwie polskim oraz środowisku przyrodniczo – geograficznym

  • Uwrażliwienie na wartości domu rodzinnego poprzez uczestnictwo w życiu rodzinnym i pielęgnowanie w nim polskich tradycji;

  • Kształtowanie umiejętności współdziałania w szkolnej społeczności polskiej: koleżeńskość, współpraca, pomoc młodszym i rówieśnikom;

  • Wdrażanie do przestrzegania praw i obowiązków w polskiej szkole;

  • Uwrażliwianie na potrzeby osób starszych, chorych, niepełnosprawnych;

  • Kształtowanie postawy tolerancji wobec innych narodowości;

  • Rozbudzanie zainteresowań, zdolności i kreatywnego myślenia;

  • Wdrażanie do dbania o zdrowie, czystość, schludny wizerunek. Uwrażliwienie, że wygląd świadczy o nas samych, jak również wpływa na postrzeganie Polaków wśród innych narodowości;

  • Wyposażenie w podstawowe informacje dotyczące ojczystego kraju: nazwa, hymn, flaga, godło, granice, położenie, stolica, wybrane miasta;

  • Zapoznanie z ważniejszymi wydarzeniami w historii Polski;

  • Zapoznanie z wybranymi zabytkami kultury polskiej;

  • Zapoznanie ze znaczącymi postaciami sławnych Polaków;

  • Zapoznanie z najbardziej znanymi polskimi legendami;

  • Zapoznanie z obrzędami i zwyczajami polskimi – współczesnymi i historycznymi;

  • Zapoznanie z najważniejszymi polskimi świętami oraz związanymi z nimi tradycjami;

  • Wdrożenie do poszanowania polskiej różnorodności tradycji kulturowej przy jednoczesnym poszanowaniu tradycji i kultury innych narodów. Wskazanie na niepowtarzalność kultury rodzimego kraju, również w kontekście kraju przyjmującego;

  • Uwrażliwienie na konieczność dbałości o polonica w miejscu aktualnego zamieszkania;

  • Zapoznanie z polskimi pieśniami i piosenkami: patriotycznymi, religijnymi, ludowymi, współczesnymi;

  • Zapoznanie z wybranymi charakterystycznymi strojami ludowymi oraz tańcami (ludowymi i narodowymi) jako elementami tradycji kulturowej;

  • Zapoznanie z polskimi porami roku i charakterystycznymi ich cechami;

  • Zapoznanie ze specyfiką polskiej przyrody i rodzimego krajobrazu;

  • Zapoznanie z ważniejszymi polskimi roślinami i zwierzętami oraz miejscami ich występowania: las, pole, łąka, sad (w tym niektóre rośliny chronione);

  • Zaznajomienie z podstawowymi terminami geograficznymi: krajobraz nadbałtycki, nizinny, wyżynny, górski;

  • Kształtowanie świadomości istnienia wspólnego dla wszystkich środowiska naturalnego Ziemi i potrzeby dbałości o jej zasoby;

  • Zachęcenie do oglądania polskich programów telewizyjnych, słuchania radia, korzystania z polskich stron Internetu i posługiwania się pocztą mailową w kontaktach z rodziną i znajomymi w Polsce;

  • Wdrożenie do poszukiwania i wykorzystywania informacji o Polsce z różnych źródeł (słowniki, atlasy, Internet, albumy, fotografie).


3. Treści programowe

oraz szczegółowe rozplanowanie materiału

w blokach tygodniowych – scenariusze lekcji

WRZESIEŃ

NAZWA BLOKU PROBLEMOWEGO: Jestem uczniem szkoły polskiej

KRĘGI TEMATYCZNE Z PODSTAWY PROGRAMOWEJ:

  1. Ja i moi bliscy

- podstawowe informacje o sobie

- wygląd zewnętrzny

- najbliższa rodzina

- przyjaciele, koledzy



  1. Wiedza o Polsce

- polonica w miejscu zamieszkania

- symbole narodowe




  1. Podróże i turystyka

- wakacje

  1. Język nauki

- podstawowe terminy historyczne i geograficzne;

- wiedza o języku



  1. Życie codzienne

- moja klasa i obowiązki szkolne

HISTORIA. GEOGRAFIA:

Uczeń:


  1. opowiada wybrane legendy ilustrujące narodziny państwa polskiego;

  2. opowiada o tradycjach swojej rodziny, tworzy własne drzewo genealogiczne, posługuje się terminami opisującymi pokrewieństwo;

  3. opowiada, czym zajmowali się jego przodkowie lub znane rodziny z Polsce;

  4. podaje nazwę regionu, z którego pochodzi jego rodzina, opisuje krajobraz tego regionu i wymienia najważniejsze jego obiekty;

  5. opisuje różnorodne przyczyny, które mogą prowadzić do emigracji;

  6. pokazuje na mapie świata Polskę i kraj w którym przebywa oraz na mapie Polski rodzinną miejscowość.

LITERATURA. TEKSTY KULTURY:

W. Bełza „Katechizm dziecka polskiego”

Legenda „O Piaście Kołodzieju”

Piosenka „Mam chusteczkę haftowaną”.

Mira Jaworczakowa „Jacek, Wacek i Pankracek”

Dodatkowo:

Joanna Papuzińska „Nasza mama Czarodziejka”

Wojciech Widłak „Pan Kuleczka”

Komiks „Legendarna historia Polski” Grzegorz Rosiński

Komiks „Tytus, Romek i Atomek” księga XI „Ochrona zabytków” Henryk. J. Chmielewski

Pląs „Mało nas”; + zdjęcia rodzinne, albumy, pamiątki



TEMATY ZAJĘĆ (Zaplanowane na 3 spotkania po 2,5 – 3 h )

  1. Ja i moi koledzy

  2. Ja i moja rodzina

  3. Moje polskie korzenie

NOWE LITERY: o, a, m, t

KOMPETENCJE JĘZYKOWE:

Słuchanie

Poziom A : Słucha tekstów (wierszy, piosenek, legendy, opowiadania) popartych ilustracjami. Rozumie proste polecenia.

Poziom B: Słucha tekstów z dobieraniem do nich ilustracji. Rozumie złożone polecenia.

Poziom C: Słucha tekstów bez bodźca wzrokowego. Włącza się w rozmowę na tematy poruszane w trakcie zajęć. Słucha opowiadań (rodziców, nauczyciela) o rodzimej miejscowości, przeszłości, regionie.

Mówienie

Poziom A: Przedstawia się z imienia i nazwiska. Stosuje zwroty grzecznościowe: dzień dobry, do widzenia, proszę, przepraszam. Stosuje zwroty: To ja. To nie ja, to on. To oni. To one. To my. Mało nas. Dużo nas itp. Śpiewa pląs „ Mało nas”.

Poziom B: Przedstawia się wraz z podaniem miejsca urodzenia oraz miejsca zamieszkania. Powtarza za nauczycielem wiersze na temat zwrotów grzecznościowych. Recytuje krótki prosty wiersz (W. Bełza „Katechizm dziecka polskiego”). Śpiewa pląs „ Mało nas”.

Poziom C: Przedstawia się za pomocą kilku zdań, mówiących o sobie, swojej rodzinie (dziadkowie, ciocie, brat, siostra), swoich zainteresowaniach, upodobaniach; nauka na pamięć wiersza. Recytuje z właściwą modulacją głosową. Uczestniczy w rozmowach na tematy poruszane w trakcie zajęć. Śpiewa piosenkę „Mam chusteczkę haftowaną”.

Czytanie

Poziom A: Odczytywanie globalne swojego imienia oraz znaczka (mak, kot, tygrys itp.)

Poziom B: Rozpoznawanie małych i wielkich liter „a, m, t, o”. Odczytywanie niektórych imion, znaczków oraz prostych zwrotów: To mama. To tata. To Ola. To Ala. Odczytywanie wyrazów, zdań na bazie poznanych liter:

Temat Ja i moi koledzy:

Temat Ja i moja rodzina: ma, mam, mama, mamo.

Temat Moje polskie korzenie: oto, tata, ma, Tom, tam, to, mam, tama, mata, tamto,



Poziom C: Odczytywanie wierszy oraz tekstów, w tym fragmentów lektury (też komiksu). Porządkowanie imion w kolejności alfabetycznej (np. imiona dziewczynek; Agata, Barbara, Celina, Danuta, Ewa, Felicja, Grażyna, Helenka, Irenka, Jagoda, Kasia, Lucynka, Łucja, Marysia, Natalka, Ola, Pola, Renia, Sławka, Tereska, Ula, Wanda, Zosia. Imiona chłopców: Adam, Bolek, Czarek, Dominik, Edek, Franek, Gustaw, Heniek, Irek, Janek, Karolek, Lucek, Łukasz, Marek, Norbert, Olek, Piotruś, Romek, Stefan, Tadek, Władek, Zenek). Zwrócenie uwagi na imiona z trudnością ortograficzną. Czytanie nazw geograficznych z mapy Polski.

Pisanie

Poziom A: Podpisanie się po śladzie.

Poziom B: Pisanie liter O, o; A, a; M, m; T, t oraz wyrazów: ma, mam, mama, to, tamto, oto, tam, tata, tato, tama, mata, motto, Ala, Ola.


  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   13


©operacji.org 2017
wyślij wiadomość

    Strona główna