Rada ministróW



Pobieranie 1,65 Mb.
Strona1/15
Data02.12.2019
Rozmiar1,65 Mb.
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   15

RADA MINISTRÓW

Sprawozdanie z wykonania

ustawy z dnia 26 października 1982 r.
o wychowaniu w trzeźwości


i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

w okresie

1 stycznia – 31 grudnia 2010 roku*

opracowane przez

Ministra Zdrowia

Warszawa 2013





Spis treści


Spis treści 2

Wstęp 5


Rozdział I – Szkody zdrowotne i rozwojowe występujące u młodych Polaków spowodowane piciem alkoholu 11

1.2 Profilaktyka skierowana do dzieci i młodzieży 13

1.2.1 Działania gminne 14

1.2.2 Działania wojewódzkie 15

1.2.3 Działania urzędów centralnych 26

Rozdział II - Szkody zdrowotne spowodowane piciem alkoholu przez dorosłych 42

2.1 Szkody zdrowotne spowodowane piciem alkoholu 43

2.2 Profilaktyka problemów alkoholowych dorosłych 44

2.2.1 Profilaktyka problemów alkoholowych wśród dorosłych w działaniach samorządów gminnych 44

2.2.2 Profilaktyka problemów alkoholowych wśród dorosłych w działaniach samorządów wojewódzkich 45

2.3 Profilaktyka problemów alkoholowych wśród dorosłych w działaniach urzędów i instytucji centralnych 45

Rozdział III – Szkody zdrowotne związane z uzależnieniem od alkoholu) 50

3.1 Szkody zdrowotne związane z uzależnieniem od alkoholu 50

3.2 Podstawy prawne i organizacja systemu lecznictwa odwykowego 50

3.3 Dostępność świadczeń dla osób uzależnionych od alkoholu 51

3.5. Finansowanie lecznictwa odwykowego 56

3.5.1 Dane Narodowego Funduszu Zdrowia 56

3.5.2 Wspieranie zakładów lecznictwa odwykowego przez samorządy 57

3.6 Działania w zakresie lecznictwa odwykowego podejmowane przez urzędy centralne 59

Rozdział IV – Negatywne konsekwencje dla zdrowia i społecznego funkcjonowania osób żyjących w rodzinach z problemem alkoholowym 66

4.1 System pomocy terapeutycznej dla dorosłych członków rodzin z problemem alkoholowym 66

4.1.1 Pomoc dla dorosłych członków rodzin z problemem alkoholowym w działaniach samorządów gminnych i wojewódzkich 66

4.1.2 Pomoc osobom z rodzin z problemem alkoholowym w działaniach urzędów i instytucji centralnych 67

4.2 Przeciwdziałanie przemocy w rodzinie 68

Rozdział V – Zaburzenia zdrowotne i rozwojowe dzieci z rodzin alkoholowych 84

5.1 Gminne programy pomocy dzieciom z rodzin z problemem alkoholowym 85

5.2 Działania podejmowane przez samorządy województw 86

5.3 Działania podejmowane przez urzędy centralne 88

Rozdział VI - Przestępstwa i wykroczenia spowodowane przez osoby nietrzeźwe, w szczególności przez nietrzeźwych kierowców 94

6.1.1 Działania samorządów gminnych 95

6.1.2 Działania samorządów wojewódzkich 95

6.1.3 Działania instytucji i urzędów centralnych 96

6.2 Nietrzeźwość w miejscach publicznych 97

6.3 Przestępstwa i wykroczenia związane z alkoholem 99

Rozdział VII – Szkody ekonomiczne związane z nadużywaniem alkoholu 100

7.1 Główny Inspektorat Pracy 100

7.2 Szkolenia pracownicze 100

7.2.1 Działania samorządów gminnych i samorządów wojewódzkich 100

7.2.2 Działania instytucji i urzędów centralnych 100

Rozdział VIII - Działania edukacyjne w profilaktyce i rozwiązywaniu problemów alkoholowych 102

8.1 Działania podejmowane przez samorządy lokalne 103

8.2 Działania podejmowane przez samorządy województw 103

8.3 Działania urzędów centralnych 109

Rozdział IX – Dostępność i promocja napojów alkoholowych 115

9.1 Sprzedaż detaliczna napojów alkoholowych 115

9.2 Obrót hurtowy napojami alkoholowymi 116

9.3 Naruszenia prawa związane z obrotem alkoholem 117

9.4 Ceny napojów alkoholowych) 120

9.7 Nielegalna reklama napojów alkoholowych 123

Rozdział X - Działalność legislacyjna w obszarze profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych w 2010 r. 125

Podsumowanie: 128




Wstęp


Zgodnie z art. 20 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu
w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2012 r. poz. 1356), zwanej dalej „ustawą o wychowaniu w trzeźwości”, sprawozdanie z wykonania tej ustawy jest corocznie przedstawiane przez Radę Ministrów Sejmowi Rzeczypospolitej Polskiej.

Sprawozdanie z wykonania ustawy o wychowaniu w trzeźwości w okresie 1 stycznia – 31 grudnia 2010 r. zostało opracowane na podstawie materiałów uzyskanych z następujących źródeł:



  1. sprawozdań: Ministerstwa Edukacji Narodowej, Ośrodka Rozwoju Edukacji, Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego, Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Ministerstwa Finansów, Ministerstwa Gospodarki, Ministerstwa Pracy
    i Polityki Społecznej, Głównego Inspektoratu Pracy, Ministerstwa Sportu i Turystyki, Ministerstwa Sprawiedliwości, Prokuratury Generalnej, Centralnego Zarządu Służby Więziennej Biura Penitencjarnego, Ministerstwa Środowiska, Ministerstwa Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, Ministerstwa Obrony Narodowej, Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Ministerstwa Spraw Wewnętrznych, Komendy Głównej Policji, Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Narodowego Funduszu Zdrowia, Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, Polskiego Radia S.A., Zarządu TVP S.A., Instytutu Psychiatrii i Neurologii, Głównego Urzędu Statystycznego, Najwyższej Izby Kontroli, Rzecznika Praw Dziecka, Rzecznika Praw Obywatelskich, urzędów marszałkowskich, a także wojewodów i regionalnych izb obrachunkowych;

  2. ankiet PARPA-G1 – Roczne sprawozdanie z działalności samorządów gminnych
    w zakresie profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych w 2010 r., zbieranych w ramach „Programu badań statystycznych statystyki publicznej na rok 2010” –
    dane z 98% gmin, czyli 2.433 z 2.479 gmin;

  3. bazy danych zakładów lecznictwa odwykowego prowadzonej przez Państwową Agencję Rozwiązywania Problemów Alkoholowych we współpracy z Wojewódzkimi Ośrodkami Terapii Uzależnienia od Alkoholu i Współuzależnienia, na podstawie ankiet wypełnianych przez placówki lecznictwa odwykowego; w 2010 r. zebrano dane z 605 placówek odwykowych, co stanowiło 88,3% wszystkich zakładów lecznictwa odwykowego w bazie adresowej Państwowej Agencji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych;

  4. Rocznika Statystycznego Instytutu Psychiatrii i Neurologii na rok 2009 i 2010;

  5. strony internetowej Głównego Urzędu Statystycznego: „Ceny w gospodarce narodowej”, „Rynek wewnętrzny w 2010 r.”, „Budżety gospodarstw domowych w 2010 r.”, „Mały Rocznik Statystyczny” 2011”;

  6. „Sprawozdania z wykonania budżetu państwa za okres od dnia 1 stycznia
    do dnia 31 grudnia 2010 r.”;

  7. innych analiz i badań, m.in.:

      1. badań HBSC – zdrowie subiektywne, styl życia i środowisko psychospołeczne młodzieży szkolnej w Polsce (Instytut Matki i Dziecka, Zakład Epidemiologii),

      2. badań prowadzonych przez Pracownię Profilaktyki Młodzieżowej Pro-M Instytutu Psychiatrii i Neurologii w Warszawie „Czynniki chroniące i czynniki ryzyka związane z zachowaniami problemowymi warszawskich gimnazjalistów
        2008-2010”,

      3. badań realizowanych w roku 2010 przez Centrum Badania Opinii Społecznej
        we współpracy z Krajowym Biurem do Spraw Przeciwdziałania Narkomanii „Młodzież 2010”,




      1. badania „Wzory konsumpcji alkoholu w Polsce”, przeprowadzonego przez Fundację Centrum Badania Opinii Społecznej w Warszawie w 2008 r. na zlecenie Państwowej Agencji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych,

      2. badania „Wzory konsumpcji alkoholu w Polsce”, przeprowadzonego w 2005 r. przez Pracownię Badań Społecznych w Sopocie na zlecenie Państwowej Agencji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych,

      3. raportu P. Andersona, B. Baumberga Alcohol in Europe. [London: Institute
        of Alcohol Studies (2006). Polskie wydanie: Alkohol w Europie, Wydawnictwo Edukacyjne PARPAMEDIA, Warszawa 2007].

Ważnymi partnerami w realizacji zadań wynikających z ustawy o wychowaniu


w trzeźwości są organizacje społeczne. Prowadzą one m.in. pracę socjoterapeutyczną
z dziećmi z rodzin z problemem alkoholowym, opracowują i prowadzą programy profilaktyczne a także szkolenia z zakresu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych, wydają czasopisma z zakresu problematyki alkoholowej itp. Informacje
o swoich działaniach w 2010 r. przysłało kilkanaście z nich. Sprawozdania z ich działalności znajdują się w załączniku do niniejszego sprawozdania.

Podmiotami wyznaczonymi przez ustawodawcę do realizacji zadań z zakresu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych są organy administracji rządowej, samorządowej oraz Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji przy współudziale organizacji społecznych, Kościoła Katolickiego, kościołów i związków wyznaniowych. Zadania określone przez ustawę o wychowaniu w trzeźwości są zgodne z wytycznymi Unii Europejskiej i Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), dotyczącymi polityki wobec alkoholu.



System profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych oparty jest na trzech wzajemnie komplementarnych programach działań realizowanych na różnych poziomach administracji:

  1. gminnych programach profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych uchwalanych corocznie przez rady gmin i realizowanych przez samorządy gminne. Ustawa o wychowaniu w trzeźwości określa najważniejsze kategorie zadań, które
    w ramach gminnego programu powinny wypełniać samorządy oraz wskazuje źródło finansowania tych zadań;

  2. wojewódzkich programach profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych realizowanych na szczeblu samorządów województw;

  3. Narodowym Programie Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych na lata 2006-2010 – zbiorze zadań realizowanych przez organy administracji rządowej
    i Krajową Radę Radiofonii i Telewizji oraz Państwową Agencję Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, która koordynuje realizację Programu, a także integruje wszystkie obszary działań – centralny, wojewódzki i gminny – formułując spójne dla nich kategorie problemów i cele do zrealizowania.

Dane z ostatnich kilkunastu lat potwierdzają skuteczność polityki postulowanej w ostatnich latach przez Państwową Agencję Rozwiązywania Problemów Alkoholowych.



Poniższy wykres przedstawia krzywą spożycia 100% alkoholu na 1 mieszkańca
w latach 1998 – 2010.

Rycina 1. Wielkość spożycia 100% alkoholu na 1 mieszkańca (w litrach).

W latach 1998–2000 wielkość spożycia utrzymywała się na podobnym poziomie, nieznacznie powyżej 7 l w przeliczeniu na 100% alkohol na jednego mieszkańca. Lata 2001 i 2002
to spadek spożycia do poziomu 6,63 l i 6,93 l. Jednak od roku 2003 notuje się stały, wyraźny wzrost ilości spożytego alkoholu, aż do 9,58 l w 2008 r. Po podniesieniu akcyzy na alkohol
w 2009 r. można zauważyć wyhamowanie negatywnych tendencji związanych ze wzrostem spożycia alkoholu, w tym spadek spożycia alkoholu w 2010 r. do poziomu 9,02 l
z 9,06 l w przeliczeniu na 100% alkohol w 2009 r.


Lp.

Środki

Wydatki w 2010 r.



gminy1)**

586.419.495,24 zł



budżet państwa*

6.138.000,00 zł



powiaty**

1.117.317,89 zł



samorządy województw**

23.869.855,69 zł




Suma:

617.544.669,00 zł

Tabela 1. Podział środków zapisanych w rozdziale 85154 – Przeciwdziałanie Alkoholizmowi wydanych w 2010 r. na realizację zadań związanych z rozwiązywaniem problemów alkoholowych.

*Kwota obejmuje środki z rozdziału 85154 (przeciwdziałanie alkoholizmowi) klasyfikacji budżetowej.

**Źródło: Ministerstwo Finansów.

Podział środków wydatkowanych na realizację zadań z rozdziału 85154, wynikających z ustawy o wychowaniu w trzeźwości w Rzeczypospolitej Polskiej w 2010 r.:


Rycina 2. Podział środków wydatkowanych na realizację zadań z rozdziału 85154.



Źródło: Opracowanie na podstawie danych Ministerstwa Finansów oraz „Sprawozdania z wykonania budżetu państwa za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2010 roku”.
Na przestrzeni ostatnich pięciu lat wydatki w rozdziale 85154 klasyfikacji budżetowej
na wszystkich poziomach administracji kształtowały się następująco:

Rycina 3. Wydatki z rozdziału 85154 klasyfikacji budżetowej na wszystkich poziomach administracji w latach 2006-2010.

Źródło: Dane dotyczące wydatków samorządów województw, powiatów i gmin w latach 2006-2010 pochodzą
z Regionalnych Izb Obrachunkowych.
Zadania własne




  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   15


©operacji.org 2019
wyślij wiadomość

    Strona główna