Przedmowa



Pobieranie 2,94 Mb.
Strona1/25
Data09.05.2018
Rozmiar2,94 Mb.
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   25

Przedmowa

PRZEDMOWA

Polska Klasyfikacja Działalności (PKD) jest umownie przyjętym, hierarchicznie usystematyzowanym podziałem zbioru rodzajów działalności społeczno-gospodarczych jakie realizują jednostki (podmioty gospodarcze) tworzące gospodarkę narodową stosowanym w celu:

- przedstawiania struktury gospodarki narodowej z punktu widzenia społecznego podziału pracy,

- zestawiania dynamicznych szeregów dla potrzeb ekonomicznej analizy rozwoju gospodarczego,

- opracowywania bilansów gospodarki narodowej, w tym zintegrowanych rachunków narodowych,

- sporządzania porównań międzynarodowych,

- zestawiania informacji statystycznych, odpowiednio porównywalnych z innymi krajami,

- klasyfikowania podmiotów gospodarczych dla potrzeb krajowego, urzędowego rejestru podmiotów gospodarki narodowej REGON - wg. rodzaju prowadzonej przez nie działalności.

PKD jest podstawą systemu klasyfikacji gospodarczych i społecznych, do której nawiązują inne klasyfikacje, a zwłaszcza Polska Klasyfikacja Wyrobów i Usług.


Polska Klasyfikacja Działalności ustala symbole, nazwy i zakres poszczególnych grupowań klasyfikacyjnych na pięciu różnych poziomach, tj. sekcji i podsekcji, działów, grup, klas, podklas.

Symbole PKD są jedną z cech podmiotów gospodarczych zawartych w numerach statystycznych nadawanych w ramach krajowego urzędowego rejestru podmiotów gospodarki narodowej REGON.


PKD została opracowana na podstawie statystycznej klasyfikacji działalności gospodarczej Unii Europejskiej - NACE Rev.1, opublikowanej w Official Journal of the European Communities (OJ) Nr L 293 z 24.10.1990r. z późniejszymi zmianami opublikowanymi w (OJ) Nr L 83 z 03.04.1993 r. oraz publikacji" NACE Rev.1 Statistical classification of economic activities in the European Community".(Eurostat, Bruksela, Luksemburg 1996r).

W związku z powyższym PKD zachowuje pełną spójność i porównywalność metodologiczną, pojęciową, zakresową i kodową z klasyfikacją NACE Rev.1.

Opracowane wydanie pt. Polska Klasyfikacja Działalności różni się od obowiązującej dotychczas Europejskiej Klasyfikacji Działalności (EKD) wyd. II o wprowadzone zmiany, oprócz zmiany nazwy klasyfikacji, polegające na:

- korektach wynikających ze zmian w NACE Rev. 1, od 1.06.1990 r.,

- zdefiniowaniu wszystkich sekcji stanowiących pierwszy poziom

klasyfikacyjny,

- wprowadzeniu, konsekwentnie we wszystkich klasach podklas, stanowiących niższy, piąty poziom klasyfikacyjny w dostosowaniu do warunków polskich na podstawie analizy liczby podmiotów gospodarczych, zatrudnienia, potrzeb statystyki,

- zastosowaniu alfanumerycznych symboli dla wszystkich podklas,

- zdefiniowaniu zakresu działalności na poziomie wszystkich podklas,

- korektach opisu podstawowych rodzajów jednostek statystycznych oraz szczególnych zasad interpretacyjnych wynikających ze wstępu do NACE

Rev. 1,


- rozszerzeniu części metodycznej o szczegółowe opisy i przykłady.
Prezentowane wydanie, oprócz schematu, zasad metodycznych i części zawierającej wyjaśnienia, zawiera dodatkowo:

- "Powiązanie NACE Rev. 1 - EKD wyd. II - KWiU - PKD" mające na celu przedstawienie zakresowej spójności rodzajów działalności pomiędzy klasyfikacjami NACE Rev.1, EKD wyd. II, PKD i KWiU,

- angielską wersję językową klasyfikacji NACE Rev.1. do obowiązkowego wykorzystania (w zakresie kodów i nazw) przy przekazywaniu informacji i danych do organizacji i publikacji międzynarodowych; nazwy grupowań w języku polskim dla tych poziomów nie zawsze stanowią bezpośrednie tłumaczenie nazw angielskich.

Prezes GUS




ZASADY

METODYCZNE
Rozdział I
Struktura Polskiej Klasyfikacji Działalności

1. Polska Klasyfikacja Działalności PKD jest klasyfikacją

pięciopoziomową z jednym, dodatkowym poziomem pośrednim dla

niektórych sekcji.


2. Poziom pierwszy (sekcja) dzieli ogólną zbiorowość na 17 grupowań rodzajów działalności, na które składają się czynności związane ze sobą z punktu widzenia tradycyjnie ukształtowanego, ogólnego podziału pracy. Grupowania te są oznaczone kodem jednoliterowym.
3. Poziom pośredni (podsekcja) występuje tylko w sekcjach obejmujących działalność przemysłową, tj. w sekcji C "Górnictwo i Kopalnictwo" (2 podsekcje) oraz w sekcji D "Działalność produkcyjna" (14 podsekcji). Poziom ten jest oznaczony kodem dwuliterowym.
4. Poziom drugi (dział) dzieli ogólną zbiorowość na 60 grupowań rodzajów działalności, na które składają się czynności według cech mających zasadnicze znaczenie zarówno przy określaniu stopnia podobieństwa, jak i przy rozpatrywaniu powiązań występujących w gospodarce narodowej (np. w tablicach przepływów międzygałęziowych). Poziom ten jest oznaczony dwucyfrowym kodem numerycznym.
5. Poziom trzeci (grupa) obejmuje 222 grupowania rodzajów

działalności dające się wyodrębnić z punktu widzenia procesu

produkcyjnego, przeznaczenia produkcji bądź też charakteru usługi

lub charakteru odbiorcy tych usług. Poziom ten jest oznaczony

trzycyfrowym kodem numerycznym.
6. Poziom czwarty (klasa) obejmuje 503 grupowania rodzajów działalności dające się wyodrębnić przede wszystkim z punktu widzenia specjalizacji procesu produkcyjnego, czy też działalności usługowej. Poziom ten jest oznaczony czterocyfrowym kodem numerycznym.
7. Poziom piąty (podklasa) obejmuje 647 grupowań, został wprowadzony konsekwentnie we wszystkich klasach w celu wyodrębnienia rodzajów działalności charakterystycznych dla polskiej gospodarki i będących przedmiotem obserwacji statystycznej. Poziom ten oznaczony jest pięcioznakowym kodem alfanumerycznym, w którym cztery pierwsze znaki-cyfry oznaczają klasę, natomiast piąty znak -litera wyróżnia podklasy w ramach danej klasy. Podklasa odpowiadająca swym zakresem klasie (jedna podklasa w ramach danej klasy) oznaczona jest literą Z.

Rozdział II
Działalność
8. Działalność ma miejsce wówczas, gdy czynniki takie jak: wyposażenie, siła robocza, technologia produkcji, sieci informacyjne lub produkty są powiązane w celu wytworzenia określonego wyrobu lub wykonania usługi. Działalność charakteryzowana jest przez produkty wejściowe (wyroby lub usługi), proces technologiczny oraz przez produkty wyjściowe.

9. W praktyce większość jednostek (podmiotów gospodarczych) prowadzi różne rodzaje działalności. Identyfikacja podstawowego, głównego rodzaju działalności jest niezbędna w celu zaklasyfikowania jednostki do określonego poziomu (grupowania) klasyfikacji PKD.


10. Działalność podstawowa, główna to ta działalność, która ma największy udział w wartości dodanej jednostki (podmiotu gospodarczego) albo działalność, której wartość dodana przekracza jakiekolwiek inne działalności tej jednostki. Nie jest konieczne aby podstawowa, główna działalność miała 50% lub wyższy udział w wartości dodanej tej jednostki. We wszystkich przypadkach działalność jest określana metodą "góra - dół" (patrz rozdz. VI).
11. Działalność drugorzędna jest każdym innym (poza działalnością podstawową) rodzajem działalności jednostki, która produkuje wyroby lub świadczy usługi dla strony trzeciej.
12. Działalności: główna i drugorzędne nie mogą być realizowane bez wsparcia pewnej liczby działalności pomocniczych, takich jak: księgowanie, transport, magazynowanie, zaopatrzenie, promocja sprzedaży itp. Tak więc działalności pomocnicze są to te działalności, które są realizowane po to by wspierać główną działalność produkcyjną jednostki przez dostarczanie nietrwałych wyrobów i usług, wykorzystywanych przez tę samą jednostkę.

13. Jeżeli jednak działalności jednostki statystycznej oraz związane z nimi działalności pomocnicze są realizowane w różnych obszarach terytorialnych, może być wskazane zebranie oddzielnej informacji o tych jednostkach w odniesieniu do tych kategorii i danych, które są klasyfikowane według obszarów terytorialnych.


14. Działalność pomocnicza musi spełniać następujące warunki:

a) służy jedynie jednostce, którą obsługuje, a jej

wyroby lub usługi nie mogą być sprzedawane na rynku;

b) porównywalna działalność o podobnej skali jest prowadzona w podobnych jednostkach;

c) efektem działalności są usługi, a w wyjątkowych przypadkach wyroby nietrwałe, które nie stanowią części produktu finalnego jednostki, którą obsługuje jednostka realizująca działalność pomocniczą;

d) działalność pomocnicza (a także działalność jednostki realizującej działalność pomocniczą) jest liczona po stronie kosztów bieżących obsługiwanej jednostki, tzn. nie tworzy kapitału trwałego brutto.


15. Do działalności pomocniczej nie należy zaliczać:

a) produkcji wyrobów i świadczenia usług, które są częścią inwestycji, np. robót budowlanych na własny rachunek, które są klasyfikowane osobno, w budownictwie; jeśli dane dotyczące tej produkcji są dostępne,

b) produkcji, która jest sprzedawana na wolnym rynku;

c) produkcji wyrobów, które następnie stają się integralną częścią efektu działalności podstawowej lub drugorzędnej, np. produkcja pudeł przez dział przedsiębiorstwa w celu pakowania wyrobów produkowanych przez przedsiębiorstwo;

d) wytwarzania energii (w elektrowni lub kotłowni) nawet jeśli

całość produktu jest zużywana przez zakład macierzysty;

e) zakupu wyrobów do dalszej sprzedaży w niezmienionym stanie;

f) działalności badawczo - rozwojowej, ponieważ nie jest ona wykonywaniem usług, które byłyby wykorzystywane w bieżącej produkcji.


16. We wszystkich tych przypadkach, gdzie dostępne są oddzielne dane dla tych działalności, należy wyróżnić oddzielne jednostki klasyfikacyjne, które powinny być uważane za Jednostki Rodzaju Działalności i klasyfikowane zgodnie z ich rodzajem działalności.
17. Jednostki powinny być klasyfikowane na najbardziej szczegółowym poziomie PKD a więc na poziomie podklas.
18. Jednostki powinny być klasyfikowane do tego grupowania, które najlepiej opisuje ich działalność, przy czym należy brać pod uwagę nie tylko wytwarzane wyroby lub wykonywane usługi (czynniki wyjścia) ale także czynniki wejścia (surowce, zużywane usługi) oraz zastosowany sposób przetwarzania.
19. W praktyce często nie jest możliwe uzyskanie informacji na temat wartości dodanej i wtedy stosuje się inne kryteria aby otrzymać możliwe przybliżenie do kryterium wartości dodanej, tak jak wymieniono poniżej:

a) oparte na czynnikach wyjścia:

- produkcja brutto jednostki, wynikająca z produkowanych wyrobów lub świadczonych usług związanych z rodzajami działalności;

- wartość sprzedaży produktów będących efektem tych działalności.

b) oparte na czynnikach wejścia:

- wynagrodzenie (w tym płace), przy czym jeżeli działalność jest kapitałochłonna a wynagrodzenia stanowią niewielką część kosztów, możliwe jest wyliczenie procentowych udziałów wartości środków trwałych dla różnych rodzajów działalności;

- liczba pracujących w różnych działalnościach danej jednostki.
Rozdział III

Jednostki statystyczne
20. Rodzaj jednostki klasyfikacyjnej przyjmowanej w planowaniu i statystyce ma istotne znaczenie dla wartości poznawczej danych liczbowych, decyduje on bowiem o:

- możliwości przyjęcia większej lub mniejszej szczegółowości grupowań (sięgającej, np. do podklas, klas, grup lub tylko działów i sekcji).

- stopniu jednorodności uzyskanych grupowań z punktu widzenia

przedmiotu działalności,

- zakresie informacji jakie można zestawić w wyniku grupowania danych uwzględniając stopień szczegółowości ewidencji prowadzonej przez jednostki,

- możliwości uzyskania informacji w układzie terytorialnym.


21. Proces produkcji jest obserwowany i analizowany przy pomocy

jednostek statystycznych.


22. Przez jednostkę statystyczną rozumie się jednostkę, która jest zdefiniowana w sposób pozwalający na jej rozpoznanie i zidentyfikowanie. Definicje jednostek statystycznych mogą się odnosić do jednostek faktycznych: (osób prawnych lub fizycznych) lub jednostek teoretycznych (np. osób w przypadku jednostek jednorodnej produkcji).
23. W celu zapewnienia międzynarodowej porównywalności przyjęte w klasyfikacji PKD definicje jednostek statystycznych są spójne z definicjami jednostek statystycznych stosowanymi na poziomie europejskim (zawarte we wstępie do NACE Rev.1) i światowym (zawarte we wstępie do ISIC1 Rev.3 oraz dokumentach SNA2.

24. Co najmniej trzy kryteria muszą być brane pod uwagę przy określaniu jednostki statystycznej, tj.:

- prawne, finansowe lub organizacyjne,

- geograficzne,

- działalności.

Wzajemna relatywna ważność wymienionych kryteriów zależy od rodzaju jednostki organizacyjnej.

25. Kryteria prawne, rachunkowe i organizacyjne.

a) Dla zdefiniowania jednostek, które dają się rozróżnić i zidentyfikować w gospodarce, należy zastosować kryteria prawne lub instytucjonalne. W celu zdefiniowania niektórych typów jednostek, należy ponadto zastosować także kryteria rachunkowe lub finansowe.


b) Jednostki prawne obejmują:

- osoby prawne, których istnienie jest uznane przez prawo, niezależnie od osób indywidualnych lub instytucji, które mogłyby być ich właścicielami lub ich członkami,

- osoby fizyczne, które są uznawane przez prawo w swoim własnym imieniu.
c) Jednostki prawne zawsze tworzą bazę prawną dla jednostek statystycznych, znanych jako „przedsiębiorstwa”.

26. Kryteria geograficzne

a) Jednostka może być zidentyfikowana wg. kryteriów

geograficznych. Dokonuje się rozróżnienia pomiędzy obszarami:

lokalnym, regionalnym, krajowym, Wspólnotowym i Światowym.

b) Poziom lokalny oznacza terytorium, związane z najmniejszym

obszarem administracyjnym.

c) Poziomy regionalne są definiowane przez nomenklaturę

jednostek terytorialnych określonych dla celów statystycznych

(NUTS), w których wyróżniono trzy poziomy (I, II, II).

d) Jednostki są definiowane w ten sposób aby umożliwić przede

wszystkim określenie i wyróżnienie danych dla każdego kraju.

e) Reguły dotyczące kryteriów geograficznych muszą umożliwiać

konsolidację oraz unikanie podwójnego liczenia i pomijania

danych.
27. Kryteria działalności

Działalności są opisane wyczerpująco w Rozdziale II. Działalność właściwa dla danej jednostki jest określona przez kod poziomu (grupowania) PKD. Jeśli jeden rodzaj aktywności stanowi więcej niż 50% odpowiedniej wielkości, fakt ten determinuje klasyfikację jednostki. We wszystkich innych przypadkach należy analizować reguły klasyfikacji poczynając od najwyższego poziomu klasyfikacji. Metodyka jest opisana i zilustrowana szczegółowo w Rozdziale VI Zasad Metodycznych.



Każda jednostka klasyfikacyjna jest zaliczana na podstawie przedmiotu jej działalności tylko do jednej podklasy, co jednocześnie oznacza jej przynależność do określonej klasy, grupy, działu i sekcji.
28. Dla potrzeb statystycznych stosuje się następujące rodzaje jednostek:

- Przedsiębiorstwo,

- Jednostka Instytucjonalna,

- Grupa Przedsiębiorstw,

- Jednostka Rodzaju Działalności (JRD),

- Jednostka Jednorodnej Produkcji (JJP),

- Jednostka Lokalna (JL),

- Jednostka Lokalna Rodzaju Działalności (JLRD),

- Jednostka Lokalna Jednorodnej Produkcji (JLJP).
29. Przedsiębiorstwo jest najmniejszą kombinacją jednostek prawnych tzn. jednostką organizacyjną produkującą wyroby lub świadczącą usługi, która osiąga korzyści z pewnego stopnia samodzielności w podejmowaniu decyzji, zwłaszcza w zakresie alokacji swoich bieżących zasobów. Przedsiębiorstwo prowadzi jedną lub kilka rodzajów działalności w jednym lub kilku miejscach. Przedsiębiorstwo może składać się z więcej niż jednej jednostki prawnej. Wiele jednostek prawnych istniejących samodzielnie dla celów administracyjnych (mogą one nie zatrudniać ludzi) objętych jest tą właśnie kategorią.

Każde przedsiębiorstwo powinno mieć przynajmniej jedną jednostkę lokalną rodzaju działalności (JLRD).


30. Jednostka Instytucjonalna jest to elementarne centrum podejmowania decyzji gospodarczych, charakteryzujące się jednolitym systemem rachunkowości i autonomią w podejmowaniu decyzji związanych ze spełnianiem jego podstawowych funkcji. Jednostka jest uważana za tworzącą Jednostkę Instytucjonalną jeśli ma samodzielność w podejmowaniu decyzji związanych z jej podstawowymi funkcjami i utrzymuje kompletny zestaw kont (rachunków).

- Aby można było powiedzieć, że Jednostka utrzymuje kompletny zestaw kont (rachunków), musi ona przechowywać zarówno zapisy rachunkowości, obejmujące wszystkie jej transakcje gospodarcze i finansowe, przeprowadzane w okresie rozrachunkowym, jak i bilans aktywów i pasywów.

- Aby można było powiedzieć o jednostce, że ma samodzielność podejmowania decyzji z punktu widzenia jej podstawowych funkcji, jednostka musi być odpowiedzialna i zdolna do rozliczania się z decyzji i akcji, które podejmuje.
31. W sektorze przedsiębiorstw typu korporacji, przedsiębiorstwo odpowiada Jednostce Instytucjonalnej, stosowanej w ESA3 i SRN4. Podobne jednostki istnieją także w sektorach: ogólnorządowym i prywatnych instytucji nie nastawionych na przynoszenie dochodu (non-profit). Jednostka Instytucjonalna w sektorze gospodarstw domowych obejmuje wszelkie rodzaje działalności w gospodarstwach domowych, podczas gdy określenie „Przedsiębiorstwo” jest zarezerwowane wyłącznie dla ich działalności produkcyjnych.
32. Jednostki Instytucjonalne, które nie spełniają kryteriów, to:

a) gospodarstwa domowe, nawet jeśli nie prowadzą kompletnej

rachunkowości,

b) jednostki, które nie prowadzą kompletnego zestawu kont

(rachunków). Są one powiązane z Jednostkami Instytucjo-

nalnymi, w których rachunkowość i konta są łączone z

innymi w jedną całość.

c) jednostki, które utrzymując kompletny zestaw kont, nie

mają samodzielności decyzyjnej w realizacji swych

podstawowych funkcji. Są one połączone z jednostkami kontrolującymi je.

d) jednostki, które odpowiadają definicji Jednostki

Instytucjonalnej, jeśli nie publikują one swoich

sprawozdań finansowych.
e) jednostki, które stanowią część grupy przedsiębiorstw i

utrzymują kompletny zestaw kont są uważane za jednostki

instytucjonalne, nawet jeśli część ich samodzielności

decyzyjnej została podporządkowana faktycznie lub zgodnie

z aktem prawnym, organowi centralnemu, odpowiedzialnemu za

generalne (ogólne) zarządzanie grupą.

Firma holdingowa, jest uważana za jednostkę insty-

tucjonalną w odróżnieniu od jednostek, które kontroluje.


33. Niżej wymienione jednostki są uważane za jednostki

instytucjonalne:
- jednostki, które dysponują kompletnym bilansem rachunków i

samodzielnością decyzji:

a) prywatne i publiczne spółki i towarzystwa; publiczne

korporacje,

b) spółdzielnie lub spółki, uznawane za niezależne jednostki

prawne,


c) przedsiębiorstwa publiczne, które na mocy specjalnych aktów

prawnych są uważane za oddzielne jednostki prawne,

d) instytucje nie nastawione na przynoszenie dochodu uznane za

niezależne jednostki prawne,

e) agencje rządowe,

- jednostki, które mają kompletny bilans rachunków i które

umownie są uważane za samodzielne pod względem decyzyjnym,

f) przedsiębiorstwa typu quasi - korporacje; jednostki o

wyłącznej własności; spółki i przedsiębiorstwa publiczne,

inne niż pokazane w punktach: a,b,c, w stopniu, w jakim ich postępowanie w sprawach gospodarczych i finansowych może być oddzielone od postępowania właścicieli i przypomina postępowanie przedsiębiorstw typu korporacji,

- jednostki, które niekoniecznie utrzymują kompletny bilans

rachunków, ale które umownie uważane są za niezależne pod względem decyzyjnym:

g) gospodarstwa domowe
34. Grupa przedsiębiorstw to stowarzyszenie przedsiębiorstw,

powiązanych poprzez więzi prawne i/lub finansowe. Grupa

Przedsiębiorstw może mieć więcej niż jedno centrum decyzyjne,

zwłaszcza w odniesieniu do strategii produkcji, sprzedaży, zysków

itp.. Może też centralizować pewne aspekty zarządzania finansami

i opodatkowania. Tworzy całość gospodarczą, upoważnioną do

dokonywania wyborów, zwłaszcza dotyczących jednostek, które

obejmuje.

35. W pewnych przypadkach uzasadnione jest grupowanie przedsiębiorstw

o wzajemnych silnych powiązaniach. Koncepcja grupy przedsiębiorstw

stosowana tutaj wywodzi się z koncepcji grupy rozrachunkowej,

zgodnie z definicją 7-ej Dyrektywy Rady5, która zakłada, że

grupa istnieje tam, gdzie inne przedsiębiorstwo ma lub kontroluje

20% kapitału lub głosów ważnych.


36. Definicja wg. swego obecnego brzmienia nie jest odpowiednia do celów analizy statystycznej, ponieważ grupy rozrachunkowe nie stanowią wzajemnie wykluczających się dodatkowych grup przedsiębiorstw. Jednostka statystyczna znana jako „grupa przedsiębiorstw” oparta na koncepcji „grupy rozrachunkowej” musi być definiowana przy wykorzystaniu następujących zasad uzupełniających.

a) „Grupy rozrachunkowe” mają być brane pod uwagę na najwyższym

poziomie powiązań („głowa” grupy),

b) należy uwzględnić jednostki typu „ grupa przedsiębiorstw” których księgowość jest w pełni zintegrowana z księgowością firmy, z którą jednostka jest powiązana,

c) należy dodać jednostki kontrolowane na zasadzie wielkości,

których księgowość nie podlega ogólnej konsolidacji na mocy

jednego z kryteriów dopuszczonych przez Dyrektywę 7, tzn.

różnicy w typie działalności lub małej wielkości w relacji do

innych,

d) należy pominąć relacje okresowe, trwające krócej niż rok.


37. Grupa przedsiębiorstw jest często związana różnymi typami relacji, takich jak własność, udział większościowy, zarząd itp. Często są to złożone relacje sieciowe lub wynikające z szeroko rozumianego zakresu działalności.

38. Zawsze należy próbować rozróżnić jednostki danej grupy, które są „przedsiębiorstwami niefinansowymi” i te które muszą być klasyfikowane jako instytucje finansowe przy czym wśród tych ostatnich należy rozróżniać „instytucje kredytowe” i „przedsiębiorstwa ubezpieczeniowe”.

Niektóre grupy przedsiębiorstw obejmują swym zasięgiem cały świat, ale wymagają analizy terytorialnej (w odniesieniu do terytorium Wspólnoty i do terytorium każdego z krajów).
39. Jednostka typu „Grupa przedsiębiorstw” jest szczególnie użyteczna przy analizach finansowych i badaniu strategii firm. Jest ona jednak zbyt zmienna i niestabilna aby mogła być uznana za centralną jednostkę dla celów obserwacji i analizy jaką jest przedsiębiorstwo.
40. Dla podjęcia analizy wg. regionu lub działalności, często jest konieczne odniesienie do jednostek mniejszych od przedsiębiorstwa. Do tego celu mogą być stosowane trzy rodzaje jednostek: Jednostka Rodzaju Działalności - JRD, Jednostka Lokalna i Lokalna Jednostka Rodzaju Działalności - LJRD.
41. Jednostka Rodzaju Działalności (JRD) grupuje wszystkie części przedsiębiorstwa, które mają swój udział w realizacji działalności na poziomie podklasy PKD i odpowiada jednej lub większej liczbie działów operacyjnej działalności przedsiębiorstwa. System informacyjny przedsiębiorstwa musi być w stanie określić ew. obliczyć dla każdej jednostki JRD, przynajmniej: wartość produkcji, zużycie pośrednie, koszt siły roboczej, nadwyżki zdolności przerobowych, zatrudnienie, wielkość inwestycji brutto.
42. Zadaniem systemu informacyjnego przedsiębiorstwa jest poprawa jednolitości wyników badań statystycznych w układzie działalności i osiągnięcie w ten sposób porównywalności wyników, ponieważ na poziomie przedsiębiorstwa można zaobserwować różne typy integracji poziomej i pionowej, zarówno w skali kraju, jak i w skali międzynarodowej.

Należy jednak zauważyć, że jednostka która prowadzi jedynie działalności pomocnicze dla przedsiębiorstwa, do którego należy, nie jest i nie może być uważana za oddzielną JRD.


43. Wszelkie koszty działalności pomocniczej przedsiębiorstwa muszą być przypisane do działalności podstawowej lub ubocznej, a więc do jednostek JRD, będących przedmiotem obserwacji w ramach przedsiębiorstwa.
44. Jednostka Lokalna (JL) to przedsiębiorstwo, lub jego część (np. warsztat, fabryka, magazyn, biuro, kopalnia lub garaż) zlokalizowana w miejscu dającym się geograficznie określić. W tym miejscu lub z tego miejsca prowadzona jest działalność gospodarcza, w której poza pewnymi wyjątkami, zaangażowana jest jedna lub wiele osób (nawet na niepełny etat), pracujących dla tego samego przedsiębiorstwa.
45. Tak więc dwie jednostki, należące do tego samego przedsiębiorstwa, ale o dwu różnych lokalizacjach, muszą być uważane za dwie jednostki lokalne. Gdy jedna jednostka lokalna jest położona na granicy obszarów administracyjnych, zwyczajowo przyjmuje się adres pocztowy jako czynnik decydujący.
46. Jednostka Lokalna Rodzaju Działalności (JLRD) jest częścią JRD, związaną z jednostką lokalną.
47. Każda jednostka rodzaju działalności (JRD) musi mieć

przynajmniej jedną jednostkę lokalną rodzaju działalności (JLRD).

48. Jednostka Jednorodnej Produkcji (JJP) charakteryzuje się jedną

działalnością, którą można określić przez jej jednorodne czynniki

wejścia (surowce itp.), proces produkcyjny i produkty wyjścia.

Produkty wejściowe i wyjściowe są rozróżnialne poprzez swe

parametry fizyczne i stopień przetworzenia oraz zastosowaną

technologię produkcji, w odniesieniu do klasyfikacji produktów.

Jednostka jednorodnej produkcji może odpowiadać jednostce

instytucjonalnej lub jej części, z drugiej strony, nigdy nie może

ona należeć do dwu różnych jednostek instytucjonalnych.

49. Jednostka Lokalna Jednorodnej Produkcji (JLJP) jest częścią

jednostki jednorodnej produkcji, odpowiadającą jednostce lokalnej.
50. Relacje między różnymi typami jednostek statystycznych ilustruje

poniższa tabela:






Jedna lub więcej

lokalizacji



Pojedyncza lokalizacja

Jedna lub więcej działalności

Przedsiębiorstwo
Jednostka instytucjonalna

Jednostka Lokalna

Tylko jedna działalność

JRD - Jednostka Rodzaju Działalności

JJP - Jednostka Jednorodnej Produkcji



JLRD - Jednostka Lokalna Rodzaju Działalności
JLJP - Jednostka Lokalna Jednorodnej Produkcji





  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   25


©operacji.org 2017
wyślij wiadomość

    Strona główna