Prognozowanie – racjonalne I naukowe przewidywanie przyszłości. Prognoza



Pobieranie 1,78 Mb.
Strona1/17
Data14.02.2018
Rozmiar1,78 Mb.
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   17

Wykład 1
Prognozowanieprzewidywanie przyszłości

  1. Racjonalne

    • Zdroworozsądkowe (na podstawie doświadczenia, obserwacji)

    • Naukowe (na podstawie metod naukowych)

  2. Nieracjonalne (wróżby itp.)

Prognozowanie – racjonalne i naukowe przewidywanie przyszłości.

Prognoza – wynik prognozowania, wniosek dotyczący przyszłości.

Prognoza jest stwierdzeniem:



  1. Odnoszącym się do określonej przyszłości

  2. Weryfikowalnym empirycznie

  3. Formułowanym z wykorzystaniem dorobku nauki

  4. Akceptowalnym (ale nie stanowczym)

Proces prognozowania obarczony jest niepewnością.

Prognoza gospodarcza - wybór w ramach danego układu najbardziej prawdopodobnej drogi rozwoju wyróżnionego zjawiska ekonomicznego w nadchodzącym okresie, przy czym podstawę tego wyboru stanowi dotychczasowy przebieg tego zjawiska i aktualny stan układu.

Prognoza ekonometryczna – zbudowana na podstawie modelu ekonometrycznego.

Predykcjawnioskowanie w przyszłość, proces prognozowania.

Horyzont predykcji (prognozy) – przedział czasowy (t, t+s), gdzie :

t- okres bieżący,

s – długość horyzontu prognozy

t+s – okres na który budujemy prognozę

s- horyzont

jeżeli s=2 to oznacza, ze prognozę budujemy na 2 następne okresy. Horyzont wynosi 2.



Rodzaje prognoz:

  1. Ze względu na długość prognozy

    • Krótkoterminowe (do 1 roku)

    • Średnioterminowe (2-5 lat)

    • Długoterminowe (pow. 5 lat)

W przypadku prognoz krótkoterminowych obserwujemy zmiany ilościowe, w długoterminowych jakościowe, w średnioterminowych obie te zmiany.

  1. Ze względu na charakter zmiennej

  • Ilościowe

  • Jakościowe

  1. Ze względu na strukturę

  • Proste (jedna zmienna)

  • Złożone (większa liczba zmiennych)

  1. Ze względu na zasięg terenowy

Funkcje prognoz:

  1. Preparacyjna (przygotowawcza)

Wg tej funkcji prognoza jest działaniem, które przygotowuje inne działania. Podejmowane są decyzje dotyczącej przyszłej działalności obiektu, którego prognoza dotyczy. Obiekt: przedsiębiorstwo, sektor, województwo.

  1. Aktywizująca

Polega na pobudzaniu do podejmowania działań sprzyjających realizacji prognozy, gdy zapowiada ona zdarzenia korzystne i przeciwstawiających się jej realizacji, gdy przewidywane zdarzenia są niekorzystne, odnosi się do prognoz takich zmiennych, na które mamy wpływ np. w przedsiębiorstwie, wewnętrzne czynniki.

  1. Informacyjna

Polega na oswajaniu ludzi z nadchodzącymi zmianami.

Metody prognostyczne:

  1. matematyczno – statystyczne oparte na modelach: deterministycznych i ekonometrycznych (uwzględniają czynnik losowy)

  2. niematematyczne – analogowe (wykorzystują podobieństwo), ankietowe, ekspertyz i heurystyczne, intuicyjne

Budowa prognoz:

Założenia modelowania predyktywnego i prognozowania na podstawie modeli przyczynowo – opisowych dla szeregów czasowych;



  1. znajomość modelu ekonometrycznego wyjaśniającego kształtowanie się zmiennej, dla której należy zbudować prognozę

  2. stabilność w czasie struktury opisywanej przez dany model ekonometryczny (relacje między zmiennymi nie zmienia się – postać zależności i oceny parametrów)

  3. znajomość wartości zmiennych objaśniających w okresie prognozowanym

  4. stabilność rozkładu składnika losowego modelu np. wartość oczekiwana równa 0, stałość wariacji, rozkład normalny

  5. dopuszczalność ekstrapolacji modelu poza zaobserwowany w próbie obszar zmienności zmiennych objaśniających

ekstrapolacja – rozszerzenie

Postulaty teorii predykcji ekonometrycznej (dot. mierników dokładności prognoz)

  1. Dla każdej prognozy ekonometrycznej powinna być obliczona wartość miernika określającego rząd dokładności predykcji.

  2. Prognozę należy budować w taki sposób aby wybrany miernik rządu dokładności predykcji przybrał możliwie korzystna wartość

Mierniki dokładności rzędu predykcji

- im wyższa wartość tym lepiej, np. R2

- im niższa wartość tym lepiej, np. błędy predykcji

Prognoza dopuszczalna

Taka prognoza, która została zbudowana w warunkach spełniających podstawowe założenia teorii predykcji oraz gdy rząd dokładności predykcji jest dostateczny w świetle wybranych mierników.



Predyktor

Mamy model ekonometryczny: Y = f ( X, U)



Y – zmienna objaśniana, X – wektor zmiennych objaśniających, U – reszty z modelu
Predyktor z próby:

T –okres prognozowany



Skrótowo mówimy ze predyktorem z próby jest model ekonometryczny.

- operacja, która należy wykonać na modelu, aby otrzymać prognozę.

Pojawia się zasada predykcji nieobciążonej.

Zasady predykcji:

1. Zasada predykcji wg największego prawdopodobieństwa ( związane z dominanta, musimy znać rozkład zmiennej)

2. Zasada predykcji minimalizującej oczekiwaną stratę

3. Zasada predykcji przedziałowej


Predyktor teoretyczny: T- okres prognozowany, F – model teoretyczny
Wykład 2

  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   17


©operacji.org 2017
wyślij wiadomość

    Strona główna