Pomiary ilości ciepła I badania ciepłomierza



Pobieranie 1,67 Mb.
Strona1/13
Data15.04.2018
Rozmiar1,67 Mb.
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   13

Politechnika Lubelska Katedra Automatyki i Metrologii

ĆWICZENIE NR 6

POMIAR ILOŚCI CIEPŁA I BADANIE CIEPŁOMIERZA



(opracował Eligiusz Pawłowski)

Cel i zakres ćwiczenia


Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z problematyką pomiaru ilości ciepła, obowiązującymi w tym zakresie przepisami a także z budową, zasadą działania i podstawowymi parametrami ciepłomierza oraz sposobem jego sprawdzania.

1. WSTĘP


Ciepło, podobnie jak energia elektryczna oraz nośniki energii chemicznej (w postaci paliw płynnych, węgla i gazu), jest towarem podlegającym operacjom kupna ‑ sprzedaży pomiędzy jej wytwórcą, dystrybutorem i odbiorcą. Ustawa Prawo energetyczne (Dz. U. z 2006 r., Nr 89, poz. 625 z późn. zm.) nakłada na właściciela lub zarządcę każdego budynku obowiązek wyposażania go w układ pomiarowo rozliczeniowy, służący do obliczania należności za ciepło dostarczane do budynku oraz podziału kosztów ciepła na użytkowników w poszczególnych lokalach. Cena ciepła jest stosunkowo wysoka i koszty ogrzewania stanowią poważną część wydatków społeczeństwa. Dla zapewnienia rzetelności rozliczeń finansowych niezbędne są więc odpowiednie przyrządy pomiarowe do wyznaczania ilości ciepła, czyli mierniki ilości ciepła (ang. heat meters), zwane również licznikami ciepła (niem. wärmzählern) lub krótko ciepłomierzami. Ze względu na wysokie koszty wytwarzania i dystrybucji ciepła oraz jego duże znaczenie zarówno w produkcji przemysłowej jak i dla indywidualnych odbiorców, zagadnienia pomiaru ciepła są na tyle ważne, że zostały uregulowane prawnie poprzez uchwalenie odpowiednich ustaw oraz wydanie norm przemysłowych i rozporządzeń ministerialnych [1], [2], ... , [8].

Wszelkie działania, które wynikają z różnych wymagań ustawowych i dotyczą pomiarów, jednostek miar, przyrządów pomiarowych oraz metod pomiarowych i które są przeprowadzane przez kompetentne organy, stanowią szczególny dział metrologii nazywany metrologią prawną. Celem metrologii prawnej jest zapewnienie rzetelności wykonywanych pomiarów w handlu, usługach i innych ważnych dziedzinach działalności człowieka, takich jak: ochrona życia i zdrowia, obronność i bezpieczeństwo państwa, pobieranie podatków, kontrola celna oraz kontrola jakości produkcji itp. Kompetentne organy odpowiedzialne za działania metrologii prawnej, lub za część tych działań, są zwykle nazywane służbami metrologii prawnej (organami administracji miar). W Polsce naczelnym organem administracji miar jest Prezes Głównego Urzędu Miar [1].



Obowiązująca w Polsce Ustawa Prawo o miarach [1] wprowadza obowiązek prawnej kontroli metrologicznej przyrządów pomiarowych. Prawna kontrola metrologiczna są to działania zmierzające do wykazania, że przyrząd pomiarowy spełnia wymagania określone we właściwych przepisach. Jednocześnie w chwili obecnej, na mocy Ustawy O systemie zgodności [2] wszystkie wyroby (nie tylko przyrządy pomiarowe) przed wprowadzaniem do obrotu lub oddaniem do użytku w każdym kraju członkowskim Unii Europejskiej podlegają ocenie zgodności z zasadniczymi i/lub szczegółowymi wymaganiami określonymi w odpowiednich przepisach. Zasadnicze wymagania dla przyrządów pomiarowych określa tzw. dyrektywa MID Parlamentu Europejskiego (Measuring Instruments Directive), wdrożona do stosowania w Polsce rozporządzeniem Ministra Gospodarki [3]. Dyrektywa ta określa również procedury oceny zgodności dla przyrządów pomiarowych, sposoby oznakowania metrologicznego przyrządów pomiarowych (znak M) oraz wzór znaku .

Zgodnie z Ustawą Prawo o miarach [1], prawnej kontroli metrologicznej podlegają przyrządy pomiarowe, które mogą być stosowane:

1) w ochronie zdrowia, życia i środowiska,

2) w ochronie bezpieczeństwa i porządku publicznego,

3) w ochronie praw konsumenta,

4) przy pobieraniu opłat, podatków i innych należności budżetowych oraz ustalania upustów, kar umownych, wynagrodzeń i odszkodowań, a także przy pobieraniu i ustalaniu podobnych należności i świadczeń,

5) przy dokonywaniu kontroli celnej,

6) w obrocie (handlu)

- i są określone w rozporządzeniu Ministra ds. gospodarki [4]. Szczegółowy sposób przeprowadzania tej kontroli określa kolejne rozporządzenie [5]. Dodatkowo, dla poszczególnych rodzajów przyrządów pomiarowych są określone wymagania opisane w odpowiednich normach. Wymagania, którym powinny odpowiadać ciepłomierze, są określone w rozporządzeniu [6] oraz w Polskiej Normie [7]. W znacznej części wszystkie te dokumenty oparte są na rekomendacji Międzynarodowej Organizacji Metrologicznej OIML [9]. Prawna kontrola metrologiczna obejmuje zatwierdzenie typu i legalizację. Zatwierdzenie typu jest to potwierdzenie, w drodze decyzji kompetentnego organu administracji miar, że typ przyrządu pomiarowego spełnia wymagania. Legalizacja (pierwotna, jednostkowa lub ponowna) jest to zespół czynności obejmujących sprawdzenie, stwierdzenie i poświadczenie dowodem legalizacji, że przyrząd pomiarowy spełnia wymagania. Zatwierdzenie typu dotyczy wszystkich przyrządów pomiarowych danego typu, natomiast legalizacja dotyczy każdego egzemplarza przyrządu pomiarowego z osobna. Zasadniczym elementem legalizacji jest wzorcowanie. Wzorcowanie są to czynności ustalające relację między wartościami wielkości mierzonej wskazanymi przez przyrząd pomiarowy a odpowiednimi wartościami wielkości fizycznych, realizowanymi przez wzorzec jednostki miary. W wyniku wzorcowania wyznaczane są błędy przyrządu pomiarowego.

Zgodnie z przepisami ciepłomierze podlegały obowiązkowi zatwierdzenia typu do 2007 roku, obecnie podlegają obowiązkowi dokonania oceny zgodności [6]. Po 5 latach ciepłomierze podlegają obowiązkowi legalizacji ponownej [5]. Legalizacji dokonują organy administracji miar przy pomocy podległych im urzędów na wniosek zgłaszającego [1]. Legalizacja może być dokonywana w punkcie legalizacyjnym utworzonym w porozumieniu z dyrektorem Okręgowego Urzędu Miar na terenie zgłaszającego, który powinien zapewnić niezbędne pomieszczenie, urządzenia techniczne i pomoc przy jej dokonywaniu.




  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   13


©operacji.org 2017
wyślij wiadomość

    Strona główna