Polityka kursowa



Pobieranie 47,49 Kb.
Data07.01.2018
Rozmiar47,49 Kb.

Bank of Japan

Siedziba


Główna siedziba Banku Japonii znajduje się z dzielnicy Nihonbashi w Tokio, Ze względu na położnie na uboczu w stosunku do szlaków turystycznych , za symbol banku uważana jest zwykle siedziba oddziału w Osace, korzystnie umiejscowiona w Nakanoshima.

Bank Japonii ma oddziały we wszystkich większych miastach w Japonii, a także przedstawicielstwa zagraniczne w największych centrach finansowych świata: w Londynie, Paryżu, Frankfurcie, Nowym Jorku, Waszyngtonie, Hongkongu i Pekinie.

Historia

Podobnie jak większość nowoczesnych instytucji w Japonii, Bank Japonii powstał podczas restauracji Meiji. Ustawa o Nowej Walucie wydana w 4 roku Meiji (1871) zlikwidowała je i wprowadziła jena, jako nową walutę opartą na systemie dziesiętnym. Wcześniejsze hany (lenna) zostały przekształcone w prefektury. Utworzony system bankowy był wzorowany na utworzonym w USA podczas wojny secesyjnej Narodowym Systemie Banków. Jako pokrycie emitowanych banknotów wykorzystywano obligacje państwowe. W ramach tego systemu do 1867 powstało 153 ogólnokrajowych banków z prawem emisji banknotów. Taki typ systemu bankowego oraz wydatki związane z przebudową państwa i tłumieniem doprowadziły do wysokiej inflacji. W 1881 pełniący rolę ministra finansów książę Matsukata rozpoczął przebudowę systemu bankowego, wprowadzając bank centralny wzorowany na belgijskim Banque Nationale de Belgique. Bank Japonii rozpoczął działalność w 15 roku Meiji (1882). Miał formę przedsiębiorstwa prywatnego, pozostającego jednak pod ścisłą kontrolą rządu. Otrzymał monopol na emisję pieniądza, a pozostałe banki przekształcono w bankikomercyjne. Przepisy regulujące działalność banków wzorowano na rozwiązaniach angielskich. W 1897 Japonia dołączyła do standardu złota, a w 1899 dawne "narodowe" pieniądze zostały oficjalnie wycofane. Bank Japonii działa od tamtego czasu z krótką tylko przerwą w okresie okupacji aliantów po II wojnie światowej, gdy wprowadzono okupacyjną walutę i zrestrukturyzowano Bank w kierunku większej niezależności. Jednakże, pomimo znacznych zmian wprowadzonych w 1997 do Japońskiego Prawa Bankowego, Bank Japonii jest krytykowany z powodu braku niezależności. Zależność ta wynika częściowo z Prawa. W artykule 4 zapisano:„W uznaniu faktu, że kontrola walutowa i monetarna są składnikami ogólnej polityki gospodarczej, Bank Japonii powinien zawsze pozostawać w ścisłym kontakcie z Rządem i wymieniać z nim opinie, tak aby jego kontrola walutowa i monetarna harmonizowała z podstawowymi założeniami polityki gospodarczej rządu.”



Cele i zadania
W 1997 r. znowelizowano prawo o banku centralnym, które uwzględniało dwa podstawowe założenia tj. „niezależność” i „przejrzystość”. Boj jest odpowiedzialny za podejmowanie decyzji i realizację polityki monetarnej. Podstawowym celem tej polityki jest wnoszenie wkładu w stały rozwój gospodarki krajowej poprzez zapewnienie stabilności cen.

W dziedzinie przejrzystości nowe prawo wymaga, aby bank próbował publicznie wyjaśniać treść swoich decyzji, jak również proces podejmowania tych decyzji poprzez np. publikowanie sprawozdań z przebiegu posiedzeń Rady dotyczących polityki pieniężnej oraz raportów przesyłanych do Parlamentu. W celu zwiększenia przejrzystości procedur operacji bankowych BOJ dokonał zmiany zasad i kryteriów wyboru oferentów w większości realizowanych przez siebie operacjach finansowych, w tym dotyczących: bonów bankowych i weksli finansowych, weksli handlowych czy też obligacji.

Nowe prawo zobowiązało Bank Japonii do podejmowania działań na rzecz zapewnienia stabilizacji cen oraz utrzymania sprawnego systemu finansowego i znacząco rozszerzyło jego kompetencje. Stworzono prawną podstawę do przeprowadzania operacji otwartego rynku. Decyzje dotyczące zmian wysokości stóp procentowych banku centralnego i poziomu minimalnej rezerwy obowiązkowej, a także zasad przeprowadzania operacji otwartego rynku pozostają tylko i wyłącznie w gestii Rady Polityki. Bank Japonii uzyskał niezależność, przestając być wykonawcą zaleceń Ministra Finansów. Ograniczono przy tym możliwości bezpośredniego udzielania przez Bank Japonii kredytów instytucjom finansowym. Takiej swobody nie uzyskał jednak Bank Japonii w zakresie interwencji na rynku walutowym. W ustawie wyraźnie stwierdzono, że operacje sprzedaży i zakupu walut obcych przez bank centralny powinny odbywać się za wiedzą i aprobatą Ministra Finansów, który ma również prawo żądania podjęcia interwencji walutowych, jeżeli jest to niezbędne do stabilizowania jena. Zgodnie z wymogami nowej ustawy, w dniu 9.09.1998 r. po raz pierwszy publicznie został ogłoszony cel operacyjny Banku Japonii. Poinformowano wówczas, że celem tym jest utrzymanie stopy overnight na poziomie 0,25%. Od tej pory cele operacyjne Banku Japonii są systematycznie podawane do wiadomości publicznej.

Bank Japonii zaczął na szeroka skalę przeprowadzać z bankami operacje otwartego rynku (repo i outright purchase).


Władze

Władze Banku Japonii składają się z prezesa, dwóch zastępców, do trzech audytorów wykonawczych, do sześciu dyrektorów wykonawczych oraz kilku radców (obecnie dziesięciu). Prezes i wiceprezesi są powoływani na pięcioletnią kadencję przez rząd, przy akceptacji obu izb parlamentu. Rząd powołuje także audytorów wykonawczych (czteroletnia kadencja).Pozostałych członków rady wykonawczej wyznacza minister finansów na wniosek Rady Politycznej (odpowiednik polskiej Rady Polityki Pieniężnej). W skład Rady Politycznej wchodzą: prezes i wiceprezesi Banku oraz sześciu szeregowych członków. Rada wybiera swojego przewodniczącego (nie musi być nim prezes banku)Prezes Banku Japonii (sosai) ma znaczny wpływ na politykę gospodarczą japońskiego rządu. Obecnie funkcję tą pełni pan Toshihiko Fukui, który zastąpił pana Masaru Hayami w marcu 2003.

Prezesi

Shigetoshi Yoshihara (6.10.1882 - 19.12.1887)



Masaru Hayami (20.03.1998 - 19.03.2003)

Toshihiko Fukui (od 20.03.2003)

POLITYKA KURSOWA


Narzędziem do walki z deflacją może być polityka kursowa, mająca na celu dewaluację waluty krajowej. Działanie to może przynieść teoretycznie podwójny cel: zmniejszyć presję deflacyjną oraz zwiększyć tempo wzrostu gospodarczego. Istnieją trzy drogi jego realizacji. Pierwsza to zmiana stopy procentowej, która miałaby osłabić jena i podwyższyć oczekiwania inflacyjne.. Jeżeli występuje silne powiązanie bazy monetarnej z nominalnym kursem waluty możliwe jest, że wzrost ilości pieniądza w obiegu doprowadzi do wzrostu cen i znajdzie wyraz w deprecjacji.

Trzeci sposób opiera się na aktywach i uwzględnia efekt równowagi portfelowej, który polega na tym , że wzrost aktywów gromadzonym w jenach wzrośnie w stosunku do aktywów gromadzonych w innych walutach. Sytuacja ta spowoduje deprecjację waluty japońskiej, gdyż opiera się na założeniu o niepełnej substytucji walorów w portfelu inwestycyjnym.


POLITYKA ZEROWEJ STOPY PROCENTOWEJ – ZAŁOŻENIA I ICH REALIZACJA (LATA 1999-2000)
W tym okresie polityka Banku Japonii składała się z dwóch elementów:

1. ze zobowiązania do sprowadzenia do zera stopy overnight ( wyznaczającej koszt pozyskania kapitału na rynku międzybankowym);

2. ze zobowiązania do utrzymania jej ( stopy overnight) na tym poziomie tak długo, jak to będzie konieczne.

Przyjęty cel udało się zrealizować. Stopa overnight obniżyła się w grudniu 1999r. do zakładanego poziomu 0,01%. Spowodowało to, że oprocentowanie dziesięcioletnich obligacji rządowych wynosiło od 1,6% do 2,0%. Znaczący spadek długoterminowych stóp procentowych umożliwił zahamowanie spadku cen obligacji skarbowych i skłonił banki do zwiększenia ich zakupów.

Przeprowadzone przez Bank Japonii operacje otwartego rynku wywołały korzystne zmiany w strukturze bilansów banków. Aby móc uczestniczyć w tych operacjach, japońskie banki zwiększyły w latach 1998-2000 zasoby obligacji skarbowych i bonów skarbowych znajdujące się w ich posiadaniu o około 180%.

Rozwój operacji otwartego rynku sprawił, że japońskie banki ograniczyły wysokość nadwyżkowych rezerw utrzymywanych ze względów ostrożnościowych na rachunku bieżącym w Banku Japonii. Uczestnicy rynku pieniężnego uznali, że bank centralny jest w stanie zasilać banki płynnością odpowiednio do ich zapotrzebowania.

Spadek rezerw nie wywołał jednak przystosowań w strukturze portfeli banków. Uczestnicząc w operacjach otwartego rynku, banki jedynie zamieniały papiery wartościowe na pieniądz bezgotówkowy. Co więcej, często popyt na pieniądz banku centralnego ze strony banków był ta niski, że oferty przez nie składane nie wyczerpywały wolumenu bonów i obligacji skarbowych oferowanych na aukcjach przez Bank Japonii.
REALIZACJA TZW. ŁAGODNEJ ILOŚCIOWEJ POLITYKI PIENIĘŻNEJ ( LATA 2001- 2003)
W 2000 r. poziom stopy overnight ustalono w wysokości 0,25%. Naciski rządu na wstrzymanie podwyżki doprowadziły do ostrego konfliktu z bankiem centralnym. Po ogłoszeniu komunikatu niektóre banki podniosły oprocentowanie depozytów z 0,05 do 0,10%.

Rezygnacja z polityki zerowej stopy procentowej wywołała pogorszenie sytuacji gospodarczej. Nasiliły się oczekiwania deflacyjne, co spowodowało spadek poziomu cen mierzonego indeksem CPI. Znacząco osłabł popyt wewnętrzny i eksport. W tej sytuacji w lutym 2001 roku obniżono docelowy poziom stopy overnight do 0,15%. W marcu krótkoterminowe stopy procentowe na rynku pieniężnym ponownie osiągnęły poziom zbliżony do zera. Sytuacja została ustabilizowana, konieczne było jednak przezwyciężenie pesymistycznych oczekiwań podmiotów gospodarczych. W tym celu Rada Polityki pieniężnej zdecydowała o powrocie do polityki zerowej stopy procentowej. Zmieniono jednak cel operacyjny. Zamiast utrzymywania stopy overnight na wybranym poziomie , zdecydowano się przyjąć za punkt odniesienia saldo rezerw utrzymywanych przez banki na rachunku bieżącym w banku centralnym. Nową politykę Banku Japonii nazwano łagodną ilościową polityką pieniężną (quantitative monetarny easing policy).

Bank Japonii zapowiedział, że w operacjach otwartego rynku będzie wykorzystywał cztery rodzaje papierów wartościowych, a mianowicie: Bony skarbowe (z terminem wykupu wynoszącym rok lub mniej); Obligacje skarbowe – średnioterminowe ( 2 do 5 lat); - długoterminowe (6-10 lat) oraz superdługoterminowe (powyżej 10 lat).
Zmienił się sposób przeprowadzania operacji otwartego rynku przez Bank Japonii. W listopadzie 2002 roku nastąpiła konsolidacja operacji repo, w których wykorzystywane były obligacje i bony skarbowe. W ich miejsce wprowadzono operacje zakupu skarbowych papierów wartościowych z przyrzeczeniem odkupu. Było to następstwem sygnalizowanego wcześniej zjawiska rezygnacji inwestorów z operacji pożyczania obligacji pod zastaw gotówki.
Bank Japonii udostępnił bankom również kredyt lombardowy. Mogły one pozyskać fundusze z banku centralnego według zerowej stopy procentowej, przedstawiając jako zabezpieczenie skarbowe papiery wartościowe.

Wprowadzenie łagodnej ilościowej polityki pieniężnej miało na celu w pierwszej kolejności wywołanie obniżki stóp procentowych. W dalszej perspektywie realizacja łagodnej ilościowej polityki pieniężnej ma wywołać „nasycenie” banków pieniądzem banku centralnego i niejako wymusić na nich przystosowanie struktury portfeli. Konsekwencja tych przystosowań ma być zwiększenie działalności kredytowej.


Japoński model systemu bankowego
Bezpośrednio po drugiej wojnie światowej Japonia postawiła na stopniową liberalizację rynku finansowego i globalizację. W 1996 roku rząd ogłosił plan drastycznej deregulacji systemu finansowego do 2001 roku. Zadania w procesie deregulacji objęły: swobodę przepływu dewiz, zniesienie zakazu łączenia różnych form działalności bankowej : ubezpieczeniowej i inwestycyjnej oraz odgórnego określania wysokości prowizji w sferze ubezpieczeń. Dąży się też do wzrostu roli rynku kapitałowego kosztem systemu bankowego w finansowaniu inwestycji przemysłu.
Wniesienie w 1998 roku poprawki do Ustawy o wymianie dewizowej i kontroli handlu zagranicznego doprowadziło do zniesienia ograniczeń w przepływie obcych walut , w wyniku czego rynek krajowy został poddany zagranicznej konkurencji. Aby jej sprostać wielkie banki planują połączenia. w 2001 roku z 13 banków miejskich powstały tylko 4: Grupa Finansowa Mizuho (z Industrial Bank of Japan) , Mitsubishi Tokyo, z połączenia 3 banków powstał bank Mitsui-Sumitomo oraz po połączeniu 4 banków powstał United Financial of Japan. Przewiduje się także częściowe zniesienie segmentacji usług. Ma temu służyć akceptacja dwóch alternatywnych metod fuzji: poprzez filie np. bank handlowy jako swoje przedstawicielstwo otwiera bank powierniczy i dom maklerski albo firma maklerska zakłada bank komercyjny i bank powierniczy. Poprzez wspólne przedsiębiorstwo, posiadające kontrolny pakiet akcji banku handlowego, banku powierniczego oraz domu maklerskiego.

Złagodzenie regulacji znalazło także wyraz w rozszerzeniu zasięgu usług świadczonych przez poszczególne podmioty finansowe. Proponowane zmiany objęły następujące przedsięwzięcia: banki zostały np.uprawnione do obrotu powierniczymi funduszami inwestycyjnymi a instytucje spoza sektora finansowego mogą wkraczać na tradycyjny dotąd obszar oferowanych im usług, objęły również deregulację prowizji pobieranych przez fimry ubezpieczeniowe z tytułu handlu akcjami i obligacjami. Inne przedsięwzięcia to także np. rezygnacja z podatku od transakcji papierami wartościowymi.



Economic growth rate

Wyraźna dynamika wzrostu w latach pięćdziesiątych wynikała nie tylko z postępu technicznego, czy sprzyjających warunków zewnętrznych, ale przede wszystkim z przyjęcia za cel pełnowymiarowego zatrudnienia w wielu krajach rozwiniętych oraz ustalenia stałych kursów walutowych przez Międzynarodowy Fundusz Walutowy. Zmieniono w ten sposób system wymiany waluty na złoto, co utorowało drogę bardziej stabilnym warunkom dla swobodnego handlu międzynarodowego.

W ramach powojennych reform MFW , dolar amerykański stał się głowną walutą z ustalanymi kursami wymiany. Dla Japonii w 1949. roku kurs ten wynosił 360 jenów za dolara i utrzymał się do rewaloryzacji zwyżkowej jena w 1971, co znacznie umocniło konkurencyjność gospodarki japońskiej. Takie warunki otworzyły japońskim firmom drogę do zdobywania trudnego międzynarodowego rynku. Intensywna konkurencja doprowadziła do powstania nowych dziedzin, importu nowych technologii, w celu prześcignięcia rywali i wyrównywania różnicy pomiędzy Japonią a krajami zachodnimi. Przemysłowa polityka rządu, która zapewniła pomoc w czasie recesji poprzez kartele, ulgi podatkowe, zwiększone zamówienia, zachęcała firmy do odważnej działalności i podejmowania nowych przedsięwzięć. Układ ten przynosił sukcesy do początku lat siedemdziesiątych. Inwestycje przemysłowe przestały wykorzystywać jedynie kapitał akcyjny i zwróciły się ku pożyczkom, emisji obligacji itd. Pierwsze symptomy wyczerpania dotychczasowego modelu rozwoju pojawiły się wraz z wybuchem pierwszego kryzysu naftowego w 1973 roku. Towarzyszyło mu załamanie systemu monetarnego z Bretton Woods. Skutkiem była recesja w 1974 roku i wzrost inflacji do ponad 30% rocznie. Gospodarka japońska dość szybko powróciła na ścieżkę wzrostu, który nie przekraczał jednak od tej pory 5% rocznie. W połowie lat 80-tych miała miejsce gwałtowna ekspansja gospodarki Stanów Zjednoczonych, najważniejszego partnera handlowego Japonii. Chroniąc rodzimy przemysł, wprowadziły one szereg restrykcji importowych na towary japońskiej produkcji. Wynikające z tego problemy bilansu handlowego wymusiły poluzowanie polityki monetarnej i liberalizację finansową w Kraju Kwitnącej Wiśni. Skutkiem był gwałtowny wzrost cen aktywów, szczególnie ziemi. Jednocześnie rozpoczęły się problemy systemu bankowego, spowodowane liberalizacją systemu finansowego i wynikającym z niego obniżeniem jakości portfela kredytowego. W latach 90-tych gospodarka japońska weszła w okres stagnacji. Wzrost gospodarczy w 1992 roku wyniósł 1%, zmniejszył się do 0,3% rok później i ostatecznie przeszedł w recesję w 1994 roku. W celu ożywienia gospodarki znacznie poluzowano politykę fiskalną, co spowodowało gwałtowny wzrost długu publicznego. Osiągnięto krótkie ożywienie w latach 1995-96, które przeszło w recesję wraz z początkiem kryzysu azjatyckiego w 1997 roku.


Przyczyny kryzysu:

W połowie lat 80. nastąpiło złagodzenie kontroli na japońskim rynku finansowym liberalizacja przepływów kapitałowych, która zapewniła dużym przedsiębiorstwom dostęp do Światowych rynków finansowych. Liberalizacja rynku dla sektora bankowego przyniosła w konsekwencji zmianę profilu potencjalnego kredytobiorcy z dużych i znanych bankom przedsiębiorstw na podmioty małe i średnie – dotychczas obce bankom. Najbardziej atrakcyjnym rodzajem zabezpieczeń kredytowych w tym czasie pozostawały nieruchomości, których wartość od wielu lat systematycznie

wzrastała. Jednoczenie w 1986 r. Bank Japonii przyłączył się do banków centralnych grupy G-7 w akcji skoordynowanego obniżania stóp procentowych w tych krajach

w celu ożywienia gospodarki Światowej Prawdopodobnie obie te zmiany, tj. liberalizacja rynku oraz złagodzenie polityki pieniężnej, były impulsem do powstania bąbla spekulacyjnego zarówno na rynku akcji, jak i nieruchomości. Zmiana polityki władz monetarnych w kierunku wzrostu restrykcyjności polityki pieniężnej w grudniu 1989 r. doprowadziła do załamania cen na rynku aktywów



Specyficzne cechy japońskiego biznesu

Model kapitalizmu pracowniczego zakłada ciągłość kariery w jednym przedsiębiorstwie i system awansu „od wewnątrz, co ma gwarantować wyższą efektywność. Dla efektywności ekonomicznej ważne jest także, aby akcjonariusze byli silni i niezależni. Konsekwencją kapitalizmu pracowniczego jest tzw. system dożywotniego zatrudnienia ( full-life employment) oraz wynagradzania i awansu wg kryterium stażu pracy . Takie rozwiązania są nastawione na identyfikowanie się z macierzystym przedsiębiorstwem oraz tworzenie kolektywu, utożsamiającego się z jego celami. Zakłada się, że kwalifikacje zawodowe rosną wraz z wiekiem, a pracownik niezagrożony zwolnieniem pracuje lepiej. Drugą specyficzną cechą japońskiego biznesu stanowi mechanizm cross - shareholding, czyli wewnątrz grupowej własności akcji.. Banki uzyskały wówczas możliwość posiadania akcji przedsiębiorstw, zastępując w ten sposób w funkcji strategicznego zarządzania firmą . Oznaczało to rozdrobnienie akcji co stanowiło utrudnienie dla zagranicznych firm chcących przejąć kontrolę nad przedsiębiorstwem. Tymczasem kryzys lat 90. dobitnie wykazał, że ani to co uważano za plusy tego systemu zostały przeszacowane: kadra zarządzająca, ani bank główny nie byli w stanie zastąpić silnych zewnętrznych akcjonariuszy w sprawowaniu przez nich funkcji alokacji i kontroli, a sami akcjonariusze wewnętrzni często rezygnowali z wysokich zysków na rzecz stałości (wyłączności) kontaktów w sferze gospodarczej. Dlatego firmy japońskie od lat cechowała stosunkowa niska rentowność działania.

Istota wielkiej recesji czy deflacja może być zjawiskiem korzystnym dla gospodarki?

Recesja Jest to sytuacja, w której tempo wzrostu PNB spada znacznie poniżej wynikającego z długookresowego trendu, powodując jednoczesny wzrost bezrobocia. Chodzi więc o różnicę między faktyczną a potencjalną dynamiką wzrostu PNB. Poczynając od 1996 r., inflacja mierzona wskaźnikiem CPI, WPI i delatorem PNB jest ujemna. Ekonomiści zwykli traktować deflację jako zjawisko niekorzystne dla gospodarki, powodujące m. in. wzrost realnej wartości zadłużenia w bankach, ograniczenie zakupów dóbr trwałego użytku, redukcję płac a nawet powoduje bezrobocie. Mimo to nie wszyscy obawiają się deflacji, będącej według nich świadectwem przekształceń strukturalnych, de regulacji i postępu technicznego. Przykładem sa poglądy prezesa Banku Japonii , Masa-ru HayamiŐego (2000). Stanowisko Banku Japonii w kwestii deflacji uzasadnia on następująco:.

  • Po pierwsze przynajmniej niektóre spadki cen mogą być objaśniane prowadzeniem reformy strukturalnej i wiążą się z postępem technicznym. Można więc spekulować, że deflacja przynajmniej w części odzwierciedla pozytywne dostosowania po stronie podaży. Nowe technologie rzeczywiście powodują spadek cen nowoczesnych produktów. Nie oznacza to, że musi im towarzyszyć spadek ogólnego poziomu cen.

  • Po drugie gospodarka Japonii przez 20 lat szczyciła się tylko niewiele ponad jednoprocentową roczną inflacją i w związku z tym musiałyby istnieć bardzo poważne przyczyny jej zdecydowanego podwyższenia.

  • Po trzecie efekt ogłoszenia (szczególnie związany z zakupem długookresowych obligacji rządowych) spowoduje wzrost oprocentowania, zanim jeszcze pojawią się postulowane rezultaty w postaci inflacji, a w ten sposób realne stopy procentowe pozostaną niezmienione i dodatnie.

  • Po czwarte raz wprawiona w ruch inflacja nie da się okiełznać inaczej niż drogą rygorystycznego zacienienia polityki pieniężnej.

  • Po piąte dalsze zwiększenie zakupów obligacji rządowych może okazać się niebezpieczne w stopniu wręcz podważającym wiarygodność Japonii na arenie międzynarodowej.

Przedłużająca się deflacja wbrew powyższym argumentom nie jest zjawiskiem korzystnym. Jednym ze sposobów zahamowania spadku cen, mogło być podjęcie wiążącego zobowiązania odnośnie co do wysokości poziomu inflacji w przyszłości. Jeżeli bank centralny podejmie zobowiązanie, że średni poziom cen wzrośnie (podając przy tym orientacyjną da- tę), będzie to miało prawdopodobnie pewien wpływ na powstanie konkretnego układu płacowo - cenowego chwili obecnej.


DZIAŁANIA PODEJMOWANE PRZEZ BANK JAPONII W PIERWSZEJ FAZIE KRYZYSU

GOSPODARCZEGO W LATACH 1990 � 1996.


Bank Japonii był krytykowany za prowadzenie ekspansywnej polityki monetarnej przez zbyt długi czas oraz za gwałtowne przejecie z polityki ekspansywnej do restrykcyjnej. Władze banku centralnego podkreślały, że w tych latach zaostrzenie polityki pieniężnej nie było możliwe. Stopa inflacji zbliżona była do zera, stąd też nie było przesłanek do podniesienia

stóp procentowych. Rząd, a w szczególności Ministerstwo Finansów przeciwne było podniesieniu stóp procentowych, ponieważ pociągnęłoby to za sobą wzrost kosztów obsługi długu publicznego. Na zaostrzenie polityki pieniężnej zdecydowano się dopiero wówczas, gdy jen zaczął wyraźnie tracić na wartości. Nie przyniosło to jednak zamierzonych skutków, a wręcz pogorszyło sytuację. Narastanie kryzysu wymusiło powrót do ekspansywnej polityki. obniżono stopę procentową do 0,5%. Bank Japonii stopniowo udoskonalał narzędzia polityki pieniężnej, aby skuteczniej oddziaływać na gospodarkę. Stworzono warunki do rozwoju operacji otwartego rynku. Od stycznia 1990 r. w OOR oprócz obligacji skarbowych zaczęto wykorzystywać również krótkoterminowe bony skarbowe.



W czerwcu 1995 r. BC poinformował, iż oczekuje by krótkoterminowe rynkowe stopy procentowe kształtowały się na poziomie nieco niższym niż stopa dyskontowa. Rząd japoński zachęcony chwilowš poprawą sytuacji gospodarczej w 1996 r. zdecydował o jednoczesnym podniesieniu podatków oraz redukcji wydatków rządowych. Jednak w połowie 1997 r. kraje Dalekiego Wschodu dotknęły kryzysy walutowe wywołując spadek popytu zagranicznego na japońskie towary i usługi. Sytuacja ta pociągnęła za sobą spadek cen oraz nasilanie się napięć deflacyjnych. Pogorszyło to stabilność finansową wielu banków. Bank Japonii nie chciał jednak pozwolić instytucją finansowym na ogłoszenie upadłości, udzielajšc niskoprocentowych kredytów bankom znajdującym się w trudnej sytuacji finansowej. O przyznaniu takiego kredytu decydował Minister Finansów. W późniejszym okresie powołano korporację do Spraw Ubezpieczeń Depozytów, która miała udzielać kredytów silnym bankom po to, aby zapewnić im środki na przejęcie słabych banków. Miało to służyć zapewnieniu cišgło�ci wypłaty depozytów i nazwane zostało systemem konwoju. Niestety system ten okazał się niewydolny, dlatego też rząd japoński powołał do życia dwie agencje, których zadaniem było dekapitalizowanie banków wypłacalnych, znajdujących się w złej sytuacji finansowej. Polityka ta nie doprowadziła do restrukturyzacji japońskich banków, ponieważ miała jedynie doraźny charakter. Oceniając działania Banku Japonii w latach 1990 � 1996 należy zwrócić uwagę, iż był on właściwie tylko wykonawcš decyzji ministra finansów. Działania BC były ukierunkowane jedynie na wspomaganie polityki gospodarczej rządu. Ważna funkcja BC było finansowanie deficytu budżetowego, co zmusiło go do nabywania coraz większych ilości skarbowych papierów wartościowych. Bank Centralny, zatem zmuszony był do ograniczenia wykorzystywania prywatnych papierów wartościowych.



©operacji.org 2017
wyślij wiadomość

    Strona główna