Nasz ŚwiatNR9(40)2008



Pobieranie 45,89 Kb.
Data05.02.2018
Rozmiar45,89 Kb.

Nasz ŚwiatNR9(40)2008

LISTOPAD
MIESIĘCZNIK DLA RODZICÓW DZIECI

PRZEDSZKOLA NR 24





SPRAWY BIEŻĄCE:


  • Imieniny grupy: „Żabki”

  • Zajęcia otwarte w grupach najstarszych: „Biedronki” oraz „Motylki” – udział rodziców

  • Zabawy i wróżby Andrzejkowe

Formy aktywności dziecka.


W wieku przedszkolnym podstawowa formą aktywności jest nadal zabawa. Nie jest to jedyna dziedzina działalności dziecka. Wraz z wiekiem w życiu dziecka coraz większego znaczenia nabierają rozmaite zajęcia, które przygotowują dziecko do podejmowania nowych obowiązków.

W trzeciej fazie wieku przedszkolnego niektóre formy nauki i pracy zostają wyodrębnione jako czynności specyficzne. Na przykład dziecko pełni dyżury w grupie, pomaga mamie w zajęciach domowych, uczy się wierszyka na pamięć z okazji różnych uroczystości, jak również ćwiczy odwzorowywanie „szlaczków” lub „literek”. Wraz z wiekiem dziecka obserwuje się zmianę postawy wobec własnych czynności, ich przebiegu i efektu, niezależnie nawet od charakteru tych czynności. Dziecko traktuje to, co robi, coraz bardziej poważnie, z poczuciem odpowiedzialności za swoje „dzieło”. Idąc do szkoły jest już całkiem zdolne do podejmowania czynności intencjonalnych, tj. takich, w których toku zmierza do określonego celu i wyniku, usiłując przy tym przezwyciężyć ewentualne przeszkody utrudniające wykonanie zadania.

Zabawa dziecka przybiera w tym wieku różnorakie i bogate formy. Od zabaw indywidualnych i samotnych dzieci przechodzą do zabaw zespołowych. Najbardziej typowe dla tego okresu rodzaje zabaw to: zabawa tematyczna i zabawa konstrukcyjna


  • Zabawy tematyczne.

Przełomowym momentem w rozwoju zabaw tematycznych jest świadome podjęcie i podtrzymywanie w toku zabawy określonej roli. Wówczas następuje zmiana postawy dziecka wobec dorosłych. Kiedy dziecko opanuje proste działania na przedmiotach, pragnie brać udział w zajęciach i pracach, jakie wykonują dorośli. Występowanie w roli osoby dorosłej, otwiera przed dzieckiem pole do działania.

Zabawy tematyczne można charakteryzować z wielu różnych stron. Tematyka zabaw jest szeroka i różnorodna. Krąg tematów rozszerza się wraz z wiekiem. Wg radzieckich psychologów dzieci przechodzą od zabaw o treści wziętej z życia codziennego do inscenizowania w zabawach zdarzeń zaczerpniętych z opowiadań, bajek, filmów aż do zabaw odtwarzających szersze treści społeczne.

Zabawy tematyczne dzieci starszych są dłuższe i bardziej stałe. Dzieci trzymają się ustalonego tematu, nie zmieniają go
w toku podjętej już zabawy.

W zabawie tematycznej, wraz z wiekiem, bierze udział coraz więcej dzieci. Zauważono, że już nawet dzieci 3- letnie łączą się w małe dwu- trzyosobowe grupki, jednak nie są one zbytnio trwałe. Dzieci 4 i 5- letnie łączą się w większe grupki a czas ich wspólnej zabawy jest zdecydowanie dłuższy. Zespoły dzieci 6 i 7- letnich są bardziej liczne, a ich zabawy trwają znacznie dłużej.

W zabawach tematycznych dzieci używają przedmiotów
i zabawek w znaczeniu symbolicznym tzn. nadają im szczególny, umowny sens w zależności od celu i charakteru zabawy. Dziecko zazwyczaj dokonuje selekcji przedmiotów, jakie ma pod ręką, biorąc tylko te, które są mu najbardziej przydatne do zabawy.

Na koniec warto zaznaczyć, że przedmiotem zainteresowań psychologów był związek mowy z działaniem podczas zabawy.

Okazało się, że w miarę rozwoju mowy zmienia się struktura działania: staje się ono bardziej planowe i konstruktywne, ukierunkowane na realizację kolejnych faz zabawy. Wypowiedzi nie tylko towarzyszą czynnościom dziecka, ale mowa „kreuje akcję”.


  • Zabawy konstrukcyjne.

Już u dzieci w 2 roku życia można zaobserwować początki zabaw konstrukcyjnych. Dopiero w wieku przedszkolnym wzrasta liczba tych zabaw i ich udział w działalności dziecka.

„Charakterystyczne tendencje w rozwoju zabawy konstrukcyjnej w wieku przedszkolnym to:



  1. wykorzystywanie coraz bardziej różnorodnego materiału konstrukcyjnego, dzięki czemu wzbogaca się treść i forma wytworów dzieci

  2. usprawnianie techniki czynności konstrukcyjnych

  3. coraz bardziej świadome planowanie poszczególnych etapów czynności.”

Najczęściej wykorzystywanym materiałem w zabawach konstrukcyjnych są klocki różnego formatu i kształtu. Budowanie

z tych klocków może mieć charakter zupełnie dowolnej i swobodnej czynności, w której toku dziecko dochodzi do wytworu


w mniejszym lub większym stopniu z góry zamierzonego
i zaplanowanego. Dziecko nazywa to, co wykonało pod koniec lub po ukończeniu „dzieła”. Dzieci starsze przechodzą od budowania schodków, pociągów i bram do ustawiania domów, fabryk, fortec
i zamków. Wraz z wiekiem dzieci wykonują budowle coraz bardziej złożone, używają podczas zabaw różnorodnego materiału. Oprócz prostych klocków sześciennych stosują też klocki o różnych kształtach: graniastosłupy, walce, stożki, łuki. Jeżeli zabraknie im klocków, wykorzystują chętnie materiał „naturalny”: różnego rodzaju patyczki, deseczki, kamienie, kawałki kory.

Budując z wyobraźni dziecko nie tylko konstruuje budowle coraz bardziej kunsztowne, ale również czyni to w sposób coraz bardziej przemyślany i planowany. Dzieci we wczesnej fazie przedszkolnej przystępują do budowania z zarysowanym planem „dzieła”, jednak często zmieniają pomysł w toku zabawy, tak więc ich projekty są niewykończone i chwiejne. Dzieci w średniej


i późnej fazie przedszkolnej wyobrażają sobie dość szczegółowo to, co mają zamiar zbudować.

„Budowanie według wzoru wymaga w znacznie większej mierze operacji analityczno – syntetycznych. Aby dziecko poprawnie odtworzyło podany (ustawiony lub naszkicowany) model, należy go poddać dokładnej analizie czyli wyodrębnić jego elementy składowe, dokonać ich klasyfikacji, porównać własności konstrukcji i materiału wzoru z własnościami materiału budowlanego, jaki dziecko ma do dyspozycji, zaplanować sposób postępowania


i w końcu kontrolować stan wytworu w kolejnych etapach jego budowy.

J. Popiel uszeregowała wg stopnia trudności 14 wzorów budowli z klocków przez dzieci w wieku od 2 do 7 lat. Wyniki jej badań ukazują rozwój umiejętności odtwarzania wzorów coraz bardziej złożonych.

Pod koniec wieku przedszkolnego dzieci dobrze orientują się już w strukturze wzoru oraz materiale jaki mają do swojej dyspozycji. Stosowana początkowo metoda prób i błędów zostaje zastąpiona ostrożnym i racjonalnym działaniem.

Celowa obserwacja, skierowana przez dziecko na model, staje się podstawą do działań konstrukcyjnych coraz bardziej efektywnych.





Wybrane teorie zabawy
Piaget ściśle wiąże rozwój zabawy z rozwojem inteligencji

i stwierdza, że po części można ocenić poziom rozwoju dziecka na podstawie obserwacji jego zabaw. Wyróżnia 3 stadia aktywności zabawowej:



  1. Zabawa sensoryczno – motoryczna odpowiada poziomowi

sensoryczno – motorycznemu w rozwoju inteligencji. W tej aktywności zabawowej nacisk jest położony na ćwiczenie i kontrolę ruchów a także na badanie przedmiotów za pomocą wzroku i dotyku.

  1. Zabawa symboliczna występuje na przedoperacyjnym poziomie

rozwoju inteligencji. Dziecko wykorzystuje tu fantazję i jest usatysfakcjonowane używaniem jednego przedmiotu jako symbolu innego.

  1. Zabawa w role jest właściwa dla operacyjnego poziomu rozwoju inteligencji. Procesy myślowe dziecka stają się bardziej logiczne.

Piaget stwierdza, że zabawa jest procesem asymilacji,
w którym dziecko stara się włączyć wiedzę o otaczającym świecie dopasowując ją do posiadanych już doświadczeń i sposobu rozumienia świata.

Bruner kładzie nacisk na możliwości uczenia się, jakie daje zabawa. Twierdzi, że poprzez zabawę dzieci osiągają sprawności motoryczne i poznawcze. Zabawa pozwala dziecku eksperymentować na prostych czynnościach, które mogą być połączone w bardziej złożone sprawności wyższego rzędu.

Wygotski szczególny nacisk kładzie na reguły zabawy. Postawione wobec problemu dziecko nieświadomie go przekształca w sytuację zabawową, z którą mu łatwiej sobie poradzić. Uważa on, że zabawa stwarza „strefę najbliższego rozwoju”, w której dziecko może działać na najwyższym poziomie niż jest przewidziany dla jego wieku, czego przykładem może być wykonywanie niektórych ruchów składających się na czynność pisania.

Freud traktuje zabawę jako środek obniżenia poziomu stłumionych emocji. Sądzi, iż zabawę można traktować zarówno jako obronę przed problemami, jak i radzenie sobie z nimi.

Neofreudysta Erikson twierdzi, że:

[...] dziecięca zabawa jest infantylną formą ludzkiej zdolności do radzenia sobie ze swymi doświadczeniami przez tworzenie sytuacji modelowych i doskonalenie rzeczywistości przez eksperymentowanie

i planowanie.”

Psychodynamiczne podejście do zabawy widać w terapii zabawą stosowanej wobec dzieci trudnych. Podstawą jest założenie, że zabawa dziecięca jest odbiciem dziecięcej nieświadomości.


W trakcie takiej terapii dziecko bawi się w sytuacji bezpiecznej, nie wymagającej od niego wysiłku, zabawkami takimi jak lalki, klocki itp. Poprzez takie sesje zabawowe dziecko może odegrać i opanować swoje lęki

Twórczość artystyczna dziecka.
Rysowanie, malowanie, lepienie z gliny lub plasteliny oraz inne zajęcia manipulacyjno – konstrukcyjne, które są wykonywane przez dzieci w wieku przedszkolnym, to czynności, które można zaliczyć do zabaw dziecięcych, ponieważ podejmowane są one dla przyjemności, a w ich wyniku powstają wytwory nie posiadające wartości ekonomicznej i użytkowej. Wytwory te nie są sporządzone z gotowego ukształtowanego materiału, dziecko samo formuje
i modeluje ten materiał.

Jeśli chodzi o rysunek to: łączy w sobie ikoniczne


i symboliczne aspekty oznaczania. Ogólny trend rozwojowy prowadzi od bazgrot do symboli graficznych. Bazgroty są wynikiem pozostawiania śladów ołówka na papierze. Bazgroty pojawiają się wówczas kiedy dziecko potrafi rysować proste kształty geometryczne i ich kombinacje oraz traktować je jako graficzne symbole.

Zdaniem C. Golomb proste kształty stanowią wsporniki pamięci.

W tym czasie ogólną funkcję symboliczną pełni „głowonóg” – kombinacja okręgu i linii prostych. Takiej formy graficznej dziecko używa zarówno do przedstawiania postaci ludzi jak i zwierząt.

Zestawiając proste kształty dzieci rysują to, co wiedzą o danym obiekcie. Ich rysunki to ikoniczne symbole, które przypominają elementy rzeczywistości.


Literatura:


1. A. Birch, T. Malim: Psychologia rozwojowa w zarysie, Warszawa 2001

2. M. Przetacznik: Wiek przedszkolny W: Psychologia rozwojowa dzieci i młodzieży. Red. M.Żebrowska, Warszawa 1975

3. J. Popiel: Myśl planująca dziecka budującego z klocków według wzorów. Praca doktorska pod kierunkiem S. Szumana, UJ, 1948,

4. B. Harwas-Napierała, J. Trempała W: Psychologia rozwoju człowieka, oprac. M. Kielar-Turska, Warszawa 2001,

Redaktor Naczelny: mgr Aneta Chmiel

Tel./faks: (032) 249 30 71



przedszkolenr24@neostrada.pl

www.przedszkole24.kei.pl




©operacji.org 2019
wyślij wiadomość

    Strona główna