Małopolski Program Rozwiązywania Problemów Społecznych



Pobieranie 0,79 Mb.
Strona1/4
Data12.06.2018
Rozmiar0,79 Mb.
  1   2   3   4

MAŁOPOLSKI PROGRAM ROZWIĄZYWANIA PROBLEMÓW SPOŁECZNYCH

na lata 2002 - 2006

STRATEGIA DLA WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO

Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej w Krakowie

podstawa prawna :



  • art. 11b ust. 1 pkt.1 ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej

  • art. 18 pkt. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998r. o samorządzie województwa


Wprowadzenie
Ustawa z dnia 29 listopada 1990 r. (z późn. zmn.) o pomocy społecznej,
w art. 11b określa zadania przewidziane dla samorządów województw, gdzie jednym z nich jest „sporządzanie bilansu potrzeb i środków w zakresie pomocy społecznej we współpracy z gminami i powiatami oraz opracowywanie strategii rozwoju”.

Diagnozowanie rzeczywistości społecznej, wyznaczanie zakresów analiz, źródeł pozyskiwania danych, budowanie sieci konsultantów i współpracowników, opracowywanie narzędzi badawczych służących bilansowaniu potrzeb będących podstawą wyznaczania kierunków działań jest długotrwałym i złożonym procesem. Wymaga wspólnych działań z przedstawicielami jednostek organizacyjnych gmin i powiatów – ośrodków pomocy społecznej, powiatowych centrów pomocy rodzinie.


W takcie spotkań i prowadzonych konsultacji opracowano narzędzia badawcze służące gromadzeniu wiedzy o sytuacji pomocy społecznej – zasobach i problemach. W ramach zorganizowanego (25-26.09.2001 r. – Sucha Beskidzka) Seminarium nt. ”Tworzenie Strategii Rozwiązywania Problemów Społecznych”, z udziałem kierowników OPS i PCPR z terenu całego województwa małopolskiego, wspólnie pracowano nad zagadnieniem budowania strategii społecznej. Rozwinięto ponadto niezbędną współpracę z administracją rządową wykorzystując gromadzone dane z zakresu realizacji świadczeń pomocy społecznej. Uspołeczniając strategię rozwiązywania problemów społecznych oraz diagnozując patologie społeczne wykorzystano doświadczenie Komendy Wojewódzkiej Policji w Krakowie, Wojewódzkiego Urzędu Pracy, Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz działających
w regionie organizacji pozarządowych.

Małopolski Program Rozwiązywania Problemów Społecznych, zwany dalej „Programem” pozwoli zaplanować działania województwa z zakresu polityki społecznej w taki sposób, aby przeciwdziałać najistotniejszym zagrożeniom społecznym, przy aktywnym udziale samorządów lokalnych i organizacji pozarządowych. Zagrożenia takie, jak negatywne skutki ubóstwa i zjawisko wykluczenia społecznego to wyzwanie nie tylko dla Małopolski, ale również dla społeczeństw współczesnej Europy. Stąd „Program” odnosi się w dużej mierze do zapisów zawartych w dokumencie „Agenda Socjalna 2000”, określających wymagania unijne w dziedzinie socjalnej wobec krajów członkowskich i ubiegających się. Spójna polityka województwa wobec tych zagadnień, przyczyni się do realizacji postulatów przedakcesyjnych, związanych ze staraniami Polski o przystąpienie do Unii Europejskiej i umożliwi ubieganie się w przyszłości o środki pomocowe.

Niniejszy „Program” jest zgodny i wynika ze Strategii Rozwoju Województwa Małopolskiego, uchwalonej przez Sejmik Województwa Małopolskiego 28 sierpnia 2000r., Jest on rozwinięciem tych elementów Strategii, które odnoszą się do zagadnień polityki społecznej, tzn.:
w Polu: Mieszkańcy

Cel nadrzędny: A: Lepiej wykształceni, aktywni i przedsiębiorczy mieszkańcy

cel strategiczny: A.2.: Środowisko promujące przedsiębiorczość i aktywność


obywateli

rozwiązanie: A.2.4.: Rozszerzenie współpracy organizacji pozarządowych


z partnerami publicznymi i gospodarczymi
,

Cel strategiczny A.3.: Spójne, solidarne i bezpieczne społeczności.

rozwiązania: A.3.3.: Wyrównywanie szans życiowych dla osób


niepełnosprawnych

A.3.4.: Przeciwdziałanie patologiom społecznym



Cel strategiczny A.4.: Silna rodzina i zdrowy styl życia

rozwiązanie: A.4.1.: Prorodzinne rozwiązywanie problemów społecznych


Oczekiwane rezultaty tych działań to:

  • normalizacja sytuacji osób niepełnosprawnych we wszystkich dziedzinach życia społecznego i zawodowego,

  • ograniczenie procesów rozkładu rodziny,

  • obniżenie przestępczości, zwłaszcza nieletnich,

  • ograniczenie uzależnień (alkoholizm, narkomania) zwłaszcza wśród młodzieży

  • Wzmocnienie rodziny jako wspólnoty podstawowej

  • ograniczenie zjawiska skrajnej biedy i wykluczenia społecznego

  • zmniejszenie odsetka rodzin patologicznych

Rozwiązywanie problemów społecznych to nie tylko zadanie samorządu województwa. To przede wszystkim organizowanie wsparcia i pomocy osobom potrzebującym w miejscu ich zamieszkania a więc przy udziale jednostek organizacyjnych samorządów lokalnych. Województwo poprzez działalność Regionalnego Ośrodka Polityki Społecznej pełni rolę wspierającą, aktywizującą, koordynującą i inicjującą nowe rozwiązania, zmierzając tym samym do wyrównywania poziomu życia mieszkańców naszego regionu. Małopolski Program Rozwiązywania Problemów Społecznych określa zatem główne działania samorządu województwa zgodnie z przypisanymi województwu zadaniami z zakresu pomocy społecznej.


Wymagania unijne wobec zagadnień socjalnych.1
Od połowy lat 80-tych w działaniach integracyjnych Unii Europejskiej poza celami ekonomicznymi zaczynają się pojawiać postulaty o konieczności wyrównywania poziomu sfery socjalnej. Do zasadniczej wymiany ustaleń doszło
w roku 1992 i zakończyło się podpisaniem porozumienia w ramach Układu
w Maastricht zwanego Brukselską Kartą Społeczną. Porozumienie to zapoczątkowało wiele europejskich akcji socjalnych proponowanych m.in. w tzw. Białej Księdze Europejskiej Polityki Socjalnej (1994), gdzie zwrócono uwagę na zagadnienia dotyczące przeciwdziałania ubóstwu i społecznej ekskluzji, a także nierównościom w przekroju pokoleń. Z jednej strony chodziło o zwrócenie uwagi na edukację i to nie tylko dzieci i młodzieży, lecz także dorosłych i seniorów, a z drugiej strony na koszty związane ze starzeniem się społeczeństw. Dalszym krokiem wspólnych działań członkowskich w sprawach społecznych stał się Układ Amsterdamski (1997) oraz wynikający z niego tzw. „proces luksemburski”, dotyczący głównie europejskiej strategii zatrudnienia. W 2000 roku Unia Europejska podjęła kolejną inicjatywę w sprawie realizacji idei wspólnej przestrzeni socjalnej.
W Lizbonie, w czerwcu 2000r., sformułowane zostały zadania w dziedzinie unijnej polityki społecznej pn. „Agenda Socjalna 2000”. Unia Europejska postuluje koncentrację na zadaniach związanych z ograniczaniem ubóstwa i społecznego wykluczenia (ekskluzji). W „Agendzie” zobowiązuje się kraje kandydackie do ukierunkowania swych działań krajowych na zbliżanie standardów socjalnych do istniejących w Europie, które składają się na europejski model socjalny. Cele te, jak postuluje się w “Agendzie”, powinny być osiągane przestrzegając zasad dialogu społecznego, z udziałem samorządów lokalnych i organizacji pozarządowych.

Podczas Szczytu Lisbońskiego przywódcy państw członkowskich uzgodnili, że polityka przeciwdziałania wykluczeniu społecznemu powinna opierać się na otwartej metodzie koordynacji łączącej Narodowe Plany Działań na rzecz Integracji Społecznej i „Wspólnotowy Program Działań na rzecz Zwalczania Wykluczenie Społecznego”, inicjującej współpracę w tym obszarze. Rada Europejska w Nicei przyjęła cztery cele zwalczania ubóstwa i wykluczenia społecznego:




  1. udział w zatrudnieniu i dostęp wszystkich do środków, praw, dóbr i usług,

  2. zapobieganie ryzyku wykluczenia

  3. pomoc dla najbardziej potrzebujących

  4. mobilizacja wszystkich odpowiednich instytucji

W grudniu 2001r. Rada, Parlament i Komisja Europejska uzgodniły Wspólnotowy Program Przeciwdziałania Wykluczeniu Społecznemu na lata 2002-2006. Celem Programu jest wsparcie współpracy pomiędzy państwami członkowskimi i zwiększenie skuteczności przeciwdziałania społecznemu wykluczeniu poprzez :




  1. lepsze zrozumienie zjawiska społecznego wykluczenia i ubóstwa przy wykorzystaniu porównywalnych wskaźników;

  2. wymianę doświadczeń w zakresie prowadzonej polityki i narodowych planów działania;

  3. zwiększenie zdolności przeciwdziałania społecznemu wykluczeniu i promocję innowacyjnego podejścia w tym zakresie;

W wyniku współpracy z Komisją Europejską Polska zobowiązała się do przygotowania, jeszcze przed akcesją (do końca 2003), „Wspólnego memorandum


w sprawie integracji społecznej” („Joint Inclusion Memorandum” –JIM). Dokument ten będzie podstawą do wypracowania po akcesji Narodowego Planu Działań na Rzecz Integracji Społecznej.


Wstępny Narodowy Plan Rozwoju na lata 2002 – 20032
W związku z wprowadzeniem dla państw Europy Środkowo-Wschodniej,
w tym także dla Polski, nowych przedakcesyjnych instrumentów finansowych (począwszy od 2000 roku) konieczne stało się przygotowanie odpowiedniego dokumentu programującego działania wdrażane w regionach i współfinansowane
z funduszy przedakcesyjnych. W konsekwencji 22 grudnia 1999 r. Komitet Integracji Europejskiej przyjął przygotowany przez Ministerstwo Gospodarki we współpracy
z innymi resortami Wstępny Narodowy Plan Rozwoju na lata 2000-2002. Zadaniem WNPR było rozpoznanie największych różnic rozwojowych pomiędzy Polską
a Wspólnotą oraz określenie na tej podstawie najważniejszych priorytetów rozwoju
w dziedzinie spójności społeczno-gospodarczej w okresie przedakcesyjnym.

Biorąc pod uwagę przedstawione w Raporcie Okresowym rekomendacje Komisji Europejskiej konieczna okazała się nowelizacja przygotowanego Wstępnego Narodowego Planu Rozwoju na lata 2000 -2002. Nowelizację wymusiły zaistniałe


w ostatnim okresie obiektywne czynniki. Rewizji wymagał również obraz dynamicznie zmieniającej się sytuacji społeczno-gospodarczej kraju i niektórych nieaktualnych już założeń dokumentów strategicznych sprzed dwóch lat. Wobec powyższego opracowano Wstępny Narodowy Plan Rozwoju 2002-2003 (Warszawa, styczeń 2002) który stanowi uzupełnienie i rozszerzenie dokumentu „Wstępny Narodowy Plan Rozwoju 2000-2002”. Podstawowym zadaniem znowelizowanego WNPR pozostaje nadal rozpoznanie największych różnic w poziomie rozwoju pomiędzy Polską a Wspólnotą Europejską. Na tej podstawie określone zostały najważniejsze priorytety rozwoju w dziedzinie spójności społeczno-gospodarczej w okresie przedakcesyjnym.
Osie rozwoju i kierunki działań w ramach wstępnego narodowego planu rozwoju:





OSIE ROZWOJU




1. POPRAWA KONKURENCYJNOŚCI GOSPODARKI POPRZEZ MODERNIZACJĘ I STRUKTURALNE DOPASOWANIE SEKTORA PRZEMYSŁU I USŁUG

2. PRZEKSZTAŁCENIA STRUKTURALNE W ROLNICTWIE I RYBOŁÓWSTWIE, ROZWÓJ OBSZARÓW WIEJSKICH

3. INTEGRACJA GOSPODARKI POLSKIEJ POPRZEZ MODERNIZACJĘ I ROZBUDOWĘ SIECI TRANSPORTOWYCH

4. TWORZENIE WARUNKÓW TRWAŁEGO ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU POPRZEZ MODERNIZACJĘ I ROZWÓJ INFRASTRUKTURY OCHRONY ŚRODOWISKA

5. ROZWÓJ ZASOBÓW LUDZKICH I ZATRUDNIENIA

6. WZMOCNIENIE POTENCJAŁU ROZWOJOWEGO REGIONÓW I PRZECIWDZIAŁANIE MARGINALIZACJI NIEKTÓRYCH OBSZARÓW

KIERUNKI DZIAŁAŃ (PRIORYTETY)

1. Wzrost konkurencyjności restrukturyzowanych sektorów przemysłu

1. Rozwój i doskonalenie infrastruktury na obszarach wiejskich

1. Modernizacja i rozbudowa sieci drogowej, w tym budowa sieci autostrad

1. Poprawa jakości wód powierzchniowych

1. Aktywne formy przeciwdziałania bezrobociu i doskonalenie instytucjonalnej obsługi rynku pracy

1. Rozbudowa i modernizacja infrastruktury służącej wzmacnianiu konkurencyjności regionów

2. Rozwój małych i średnich przedsiębiorstw

2. Rozwój i różnicowanie działalności gospodarczej na obszarach wiejskich

2. Modernizacja sieci kolejowej

2. Poprawa jakości wody do picia i zwiększenie jej dostępności

2. Przeciwdziałanie zjawisku wykluczenia społecznego

2. Restrukturyzacja bazy ekonomicznej regionów i tworzenie warunków jej dywersyfikacji

3. Wzrost innowacyjności

3. Poprawa przetwórstwa i marketingu produktów rolnych i rybnych

3. Poprawa dostępności portów morskich

3. Poprawa jakości powietrza na obszarach o przekroczonych wartościach stężeń

3. Rozwój systemu kształcenia .ustawicznego

3. Rozwój zasobów ludzkich





4. Inwestycje w gospodarstwach rolnych

4. Rozbudowa portów lotniczych

4. Racjonalna gospodarka odpadami

4. Doskonalenie kadr gospodarki (rozwój adaptacyjnego potencjału przedsiębiorstw) i promocja przedsiębiorczości

4. Wsparcie obszarów wymagających aktywizacji i zagrożonych marginalizacją




5. Dostosowania w zakresie instytucjonalnym







5. Promocja równości szans kobiet i mężczyzn na rynku pracy

5. Rozwój międzynarodowej współpracy regionów

Narodowy Plan Rozwoju 2004-2006 – projekt3

Priorytety rozwoju kraju wpisane we Wstępny Narodowy Plan Rozwoju na lata 2000 -2003 znajdują swoją kontynuację i rozwinięcie w priorytetach przygotowanego przez Ministerstwo Gospodarki Narodowego Planu Rozwoju, który zawiera propozycje działań oraz wykorzystania środków funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności.



W perspektywie przyszłego członkostwa Polski w Unii Europejskiej podstawę planowania poszczególnych dziedzin interwencji strukturalnych, jak i zintegrowanych wieloletnich programów operacyjnych o charakterze horyzontalnym i regionalnym stanowi Narodowy Plan Rozwoju, przygotowywany na lata 2004-2006. Na podstawie tego dokumentu Polska prowadzić będzie uzgodnienia z Komisją Europejską
w zakresie Podstaw Wsparcia Wspólnoty (
Community Support Framework). Ostateczna wersja Narodowego Planu Rozwoju wraz z projektami programów operacyjnych zostanie przedstawiona Komisji Europejskiej do końca 2002 roku. Jednak podstawowe informacje dotyczące systemu implementacji funduszy strukturalnych, układu celów, priorytetów oraz programów operacyjnych są już znane. Interwencja publiczna w pięciu głównych osiach rozwojowych zidentyfikowanych w ramach Narodowego Planu Rozwoju ma charakter kompleksowy i komplementarny w stosunku do działań, które nie będą współfinansowane ze źródeł funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności. Wyznaczone priorytety będą realizowane zarówno w ramach środków przedakcesyjnych oraz wydatkowane w ramach realizacji programów rządowych, działań rozwojowych podejmowanych przez samorządy terytorialne oraz działań ustawowych dla poszczególnych funduszy celowych.
Celem strategicznym Narodowego Planu Rozwoju jest rozwijanie konkurencyjnej gospodarki opartej na wiedzy i przedsiębiorczości, zdolnej do długofalowego, harmonijnego rozwoju, zapewniającej wzrost zatrudnienia i poprawę spójności społecznej, ekonomicznej i przestrzennej z Unią Europejską na poziomie regionalnym i krajowym.
Realizacja celu strategicznego odbywać się będzie poprzez osiąganie celów cząstkowych:

  • zwiększenie w strukturze gospodarki udziału sektorów o wysokiej wartości dodanej,

  • stworzenie wszystkim regionom i grupom społecznym w Polsce szans udziału
    w procesach rozwojowych i modernizacyjnych, poprzez przeciwdziałanie dalszemu pogłębianiu się gospodarczych i społecznych zróżnicowań przestrzennych.

Warunkiem realizacji wyznaczonego celu strategicznego Narodowego Planu Rozwoju oraz celów cząstkowych jest, obok działań o charakterze prawnym


i fiskalnym, koncentracja dostępnych środków finansowych na kilku podstawowych osiach rozwoju (priorytetach):
Osie rozwoju Narodowego Planu Rozwoju:

  1. Wspieranie konkurencyjności sektora przemysłu i usług

  1. Rozwój zasobów ludzkich i zatrudnienia

  1. Tworzenie warunków dla zwiększania poziomu inwestycji, promowanie zrównoważonego rozwoju i spójności przestrzennej

  1. Przekształcenia strukturalne w rolnictwie i rybołówstwie

  1. Wzmocnienie potencjału rozwojowego regionów i przeciwdziałanie marginalizacji niektórych obszarów


  1   2   3   4


©operacji.org 2017
wyślij wiadomość

    Strona główna