Mała encyklopedia kultury antycznej



Pobieranie 11,54 Mb.
Strona96/159
Data23.10.2017
Rozmiar11,54 Mb.
1   ...   92   93   94   95   96   97   98   99   ...   159

Mezja

484


Midas

Mezja zob. Moesia.

Mezopotamia (gr.-łac. Mesopotamla) część Azji zachodniej, między rzekami Eufratem i Tygrysem, z których pierwsza oddziela M. od Syrii i Arabii, a druga od Asyrii. Północną granicę stanowi od­gałęzienie gór Taurus, zw. Masius. Na południe M. graniczy z Babilonią przez mur medyjski (Medicus murus). Nazwa Af. była używana przez Greków w okresie Seleucydów. Przedtem kraj ten uważany był za część Syrii lub Asyrii.



miary 1. m. długości. Pierwszymi jednost­kami długości, jakimi posługiwał- się człowiek, były wymiary różnych członków ciała ludzkiego. Stąd pochodzą nazwy jednostek greckich i analo­gicznych rzymskich: ddktylos szerokość palca;

palajstedłoń; pusstopa; pwhysprzed­ramię aż do końca palców („łokieć"); órgyjadługość obu wyciągniętych w bok ramion. Dla mierzenia odległości posłużono się jako jednostką długością kroku (gr. bema, łac. passus) i odle­głością, jaką mógł przebiec bez oddychania bie­gacz (gr. stddion), oraz ich wielokrotnościami (2 stadia = diaulos; 4 stadia = hippikón, tj. dłu­gość toru do wyścigów konnych; 12 stadiów = dólichos). Z Persji przejęli Grecy jednostkę dla mierzenia dużych odległości — parasang (para-sdngeś) równy 30 stadiofn. Af. długości na te­renie Grecji nigdy nie uległy ujednoliceniu: pra­wie każde większe miasto posługiwało się jakimiś jednostkami specjalnymi, a i te, które były przy­jęte przez całą Helladę, różniły się swymi wymia­rami, tak np. stopa (pus) olimpyska = 320,5 mm;

eginecka =333 mm; samijską =350 mm; at-tycka = 296 mm. Wobec zmiennego wymiaru stopy miary odległości ulegały również waha­niom. W okresie panowania rzymskiego miary rzymskie nie wyparły bynajmniej miejscowych, a były używane raczej równolegle. Najbardziej popularnym, systemem, miar był system attycki, przejęty w głównych zarysach przez Rzym (szczegółowe zestawienie m. długości zob. ta­bela I). 2.'m. powierzchni. Za podstawę m. powierzchni w Grecji i Rzymie przyjmowano pierwotnie ilość ziemi, jaką mogła zaorać para wołów w ciągu dnia. Najszerzej stosowaną jed­nostką w Grecji był plethron, który stanowił kwadrat o boku 100 stóp. Tak więc wielkość jego zależała od wymiaru stopy, zmieniającego się na różnych terenach. Na Sycylii i w Kyrenie posługiwano się jednostką zwaną medimnos (ilość gruntu, jaką można obsiać jednym medim­nos pszenicy). Dokładniej są nam znane rzymskie



m. powierzchni (zob. tabela II.). Z wymienionych w tabeli jednostek najczęściej używaną było iugerumprostokąt o bokach 120x240 stóp (tzn. 35,5x71 m — 2520,6 m2). 3. m. obję­tości. Różne określenia dla jednostek objętości wywodzą się bądź z nazw naczyń, w których przechowywano podstawowe produkty gospo­darki rolnej, zboże i wino, bądź z wzajemnego Stosunku miar (np. sextarius = 1/6, tetarton czy guadrarius = 1/4, hemichojntkion == 1/2 chojniksa). Wyróżniano jednostki dla produktów płynnych i sypkich przy większych objętościach, dla mniej­szych były one wspólne. Rzymskie m. objętości są identyczne z jednostkami attyckimi z tą różni­cą, że Rzymianie nie używali dużej jednostki w rodzaju medimnos, o 48 chojniksach, a po-. sługiwali się odpowiednikiem hekteus zwanym modios, równającym się 8,733 litra (l modius = = 2 semimodtt == 16 sextiarii). Największą miarą dla produktów płynnych był culleus, równający się 20 amforom. Zestawienie m. objętości zob. tabela m.

miasto-państwo zob. polis.

Micipsa król Numidii, najstarszy syn Masynissy. Po śmierci ojca (w r. 148 p.n.e.) panował wspólnie z dwoma braćmi, Gulussą i Mastana-balem. Należała do niego stolica Numidii, Cirta, powierzone mu były sprawy finansowe królestwa. Po śmierci obu braci sam rządził krajem; pro­wadził politykę prorzymską, m. in. w r. 134 przysłał Rzymianom na pomoc przeciw Numancji oddział pod wodzą Jugurty. Umarł w r. 118, zo­stawiając królestwo dwóm swoim synom, Adher-balowi i Hiempsalowi, oraz adoptowanemu Ju-gurcie.



Midas mit. król Frygów, których przepro­wadził z Macedonii do Frygii, opiekun kultu Dionizosa. Mity związane z jego postacią przed­stawiają go jako człowieka pozbawionego roz­sądku. Według jednej z wersji zaopiekował się zbłąkanym Sylenem z orszaku Dionizosa; bóg z wdzięczności obiecał spełnić jego życzenie. M. zapragnął, ażeby pod jego dotykiem wszystko zmieniało się w złoto. Ponieważ i pokarmy sta­wały się złote, zagrożony głodową śmiercią prosił boga o uwolnienie go od daru. Na polecenie Dionizosa obmył się w wodach rzeki Paktolos (która od tego czasu miała złotonośny piasek). Według innego podania M. oceniając grę Apollina na lirze i Pana na fujarce, przyznał pierwszeństwo Panowi, za co Apollo ukarał go oślimi uszami. M. usiłował to zachować w tajemnicy, osłaniając

Mideja

485


MUcoIa{

uszy czapką frygijską; fryzjer jednak, któremu znana była tajemnica .króla, wyszeptał ją do jamy wykopanej w ziemi. Wyrosła na tym miej­scu trzcina rozniosła w szumie wiadomość, że król M. ma ośle uszy. M., jako związany z kul­tem Dionizosa, był częstą postacią w dramacie satyrowym.

Mideja 1. miasto w Argplidzie. 2. miasto w Beocji, wg jednych źródeł identyfikowane z późniejszą Lebadeą, według innych zatopione w jeziorze Kopais.

Mierzynski Antoni (1829 -1907) profesor filo­logii klasycznej w latach 1863 -1869 w Szkole Głównej Warszawskiej, a następnie na Uniwersy­tecie Warszawskim. Napisał w języku łacińskim rozprawę doktorską o Klonowicu, De vita, mo-ribus, scriptisgue latinis Seb Fab. Acerni (Ber­lin 1857). Przetłumaczył Ajasa Sofoklesa (War­szawa 1883) i Żywoty sławnych mężów Neposa (Warszawa 1883).

miesiące w systemie kalendarzowym poszcze­gólnych gmin greckich były znaczne różnice, które zaznaczyły się także w nazwach m.', zesta­wiając nazwy m. z poszczególnych gmin, można by wyliczyć około 300 nazw. W Atenach początek m. przypadał na nów księżyca (numenia). 15. dzień m. na pełnię (panselenos). Rok rozpoczynał się w m. Hekatombajw (połowa lipca — połowa sierpnia) i składał się zasadniczo z 12 m. (zob. kalendarz). W roku przestępnym, który przypa­dał co kilka lat, powtarzano Posejdeśn. M. dzielili Grecy na dekady: pierwsza, men hista-menos początek m. (l. -10. dzień); druga, men mesonśrodek m. (11. -20. dzień); trzecia, men fthinOn koniec m. (21.-29. bądź 30. dzień). Podział ten służył za podstawę do liczenia dni w m; które oznaczano liczebnikami porządko­wymi ,z dodaniem nazwy dekady (np. dekdte fthtnontos10. dzień trzeciej dekady, czyli 30. dzień m.). Rok rzymski pierwotnie składał się z 10 m.: Martius, Aprilis, Maius, lunius, Quinc-tilis, Sextilis, September, October, November, December. Dla uzgodnienia z rokiem słonecznym dodano (zob. rok) dwa m.: lanuarius i Februa-rius. Na cześć Cezara i Oktawiana Quinctilis nazwano Julius, a Sextilis — Augustus. Pierwszy dzień m. nazywał się Kalendae. Na dzień 15. bądź 13. przypadał środek m. zw. Idus. Dzień dziewiąty przed Idami zwano Nonae. Terminy te służyły do oznaczania pozostałych dni m. Zob. rok; mmdinae, kalendarz.



Mfldtos (Mikythos) 1. wiemy niewolnik Ana-

ksilaosa, tyrana Messeny i Regium. Po śmierci swego pana, w r. 476 p.n.e., wychowywał jego synów do czasu objęcia przez nich władzy w r. 467. następnie wrócił do ojczystej Tegei Arkadyjskiej. Ok. r. 470 założył miasto Buxen-tum w Lukanii, sprowadzając do niego osadni­ków z Messeny i Regium. 2. Młody Tebańczyk, ulubieniec Epaminondasa. Poseł perski Diomedon starał się za jego pośrednictwem przekupić tego znakomitego wodza dla planów swego króla, Artakserksesa II, Epaminondas jednak odrzucił dary perskie, rozkazał także Af. zwrócić pod groźbą sądu otrzymane od Diomedona pieniądze.

Mikołaj (Nikólaos) 1. M. z Damaszku w Pa­lestynie (ok. 64 p.n.e. - ok. 14 n.e.), syn Anty-patra i Stratoniki, wszechstronnie wykształcony historyk (studiował gramatykę, retorykę, muzykę, matematykę i filozofię); działacz polityczny u boku Heroda Wielkiego. W r. 40 p.n.e. towa­rzyszył Herodowi w podróży z Arabii poprzez Egipt na Rodos, a w r. 12 p.n.e. — do Rzymu. Po śmierci Heroda wyjechał z następcą króla Judei, Archelaoscm, ponownie do Rzymu, gdzie wygłosił mowę w obronie testamentu Heroda. Był autorem największej historii powszechnej (wg Flawiusza tytuł grecki Historią/) w 144 księgach, zachowanej w dużych fragmentach. Źródłem był dlań logograf Ksantos i Ktezjasz (Wschód) oraz Eforos (Zachód) i prawdopo­dobnie Hellanikos (mitologia), a w historii Rzy­mu korzystał z Połybiusza, Posydoniusza i Ce­zara. Dzieło zaczynało się od najdawniejszych dziejów Asyrii i Medii, obejmowało historię Grecji i Rzymu, kończyło się prawdopodobnie na śmierci Augusta. M. pisał także tragedie i komedie oraz rozprawy filozoficzne: Perl Aristotelus filosoftas (O filozofii Arystotelesa), Perl theon (O bogach). Per! tu pantós lub Perl ponton ton en to kósmo (O wszystkim, co jest na świecie) i in. U Stobajosa zachowało się kilkadziesiąt fragmentów dzieła etnograficznego EthÓn synagogę (Zbiór obyczajów). Posiadamy też nieco fragmentów autobiograficznych i bio­graficznych dotyczących Oktawiana. 2. Af. z Myry, retor z V w. n.e. należący do szkoły Lacharesa retora, nauczyciel retoryki w Kon­stantynopolu, autor (zachowanych) ćwiczeń re­torycznych Progymndsmata, opartych na pismach Libąniusza. Napisał (nie zachowane) deklamacje (Metetaf) i podręcznik retoryki (techne retorikS), również nie zachowany.

Mikon

486


Milon

Mikon malarz grecki z pierwszej poł. V w. p.n.e., uczeń Polignota. Razem z Polignotem i Panajnosem ozdobił malowidlami Stoa Pojkile.

Mikythos zob. Mikitos.

mila (łac. mille passuum, mUliarum, milia, gr. milion) zob. wtory długoSci.

Milanion (Mejlanwri) mit. mąż Atalanty (zob.).

Miicjades zob. Miltiades.

miles gloriosus tac. żołnierz samochwał, po­stać greckiej komedii nowej oraz komedii rzym­skiej; tytuł komedii Plauta, w której głównym bohaterem jest typowy żołnierz samochwał. Po­stać ta przeszła do komedii europejskiej (np. Papkin Fredry).

Milet (gr. MOetos) 1. greckie (jońskie) miasto handlowe na wybrzeżu Azji Mn., ośrodek wy­twórczości ceramicznej, tkackiej (słynne tka­niny wełniane), farbiarskiej oraz metalurgicznej. M. łączyły ożywione stosunki handlowe z wy­brzeżem Propontydy, Morza Czarnego oraz z Ita­lią, szczególnie z Sybaris. W r. 546 p.n.e. miasto wraz z całą Jonią opanowane zostało przez Per­sów, przeciwko którym podniosło bunt w r. 500 p.n.e. W r. 494 p.n.e. M. został przez Persów doszczętnie zburzony. Miasto odbudowano po roku 497. Po śmierci Aleksandra W. dostało się pod panowanie Pergamonu, a następnie — Rzy­mu. W VI w. p.n.e. M. był ośrodkiem jońskiej szkoły filozoficznej. Miasto' rodzinne Talesa, Anaksymandra i Anaksymenesa. Z najważniej­szych zachowanych ruin miasta wymienić nale­ży gymnazjon i buleuterton z okresu hellenistycz­nego oraz z okresu rzymskiego — termy cesa­rzowej Paustyny, teatr i bramę targową, obec­nie częściowo rekonstruowaną w Muzeum Per-gamońskim w Berlinie. Wykopaliska archeolo­giczne na terenie M. prowadził Theodor Wiegand w latach 1899 -1914. 2. miasto na północnym wybrzeżu Krety; za czasów Stracona znajdo­wało się już w ruinie.

Miletos mit. heros-eponim Miletu; wygnany przez Minosa, czy też uchodząc przed jego mi­łością, przybył z Krety do Kani, gdzie założył miasto Milet.

Milezyjskie opowiadania (gr. Milesiakd, łac. Milesiae fabulae) zbiór nowel Arystydesa z Mi­letu (II w. p.n.e.). Tematem ich były przygody i miłostki bohaterów. Na język-łaciński przeło­żył je Lucjusz Korneliusz Sizenna (Sisenna) w I w. p.n.e. O twórczości tego rodzaju daje nam pojęcie Satyricon Petroniusza (zob. Arysty-des z Miletu; Petroitiusz; Sisenna).

miUiarensis łac. drobna, srebrna moneta rzym­ska, wprowadzona przez Dioklecjana w r. 301 n.e., stanowiąca 1/1000 część libry złotej; waży 3,27 g. M. kursowała w cesarstwie rzymskim i bizantyńskim za Anastazjusza I (491 - 518) i jego następców do Justyniana I (527-565) włącznie.

milliarium 1. kamień milowy umieszczany na głównych drogach rzymskich w odległości co tysiąc kroków (zob. mila). Na m. oznaczona była odległość pomiędzy miastami. Prawdopo­dobnie Gajusz Grakchus pierwszy wprowadził ten sposób oznaczania odległości. 2. m. aureum, złocony kamień milowy, wystawiony przez Au­gusta na Forum Romanum w miejscu, gdzie zbiegały się wszystkie główne drogi Imperium.

Milo l (Titus Amius M. Papinianus) z La-nuvium, syn Papiusa, adoptowany przez dziadka (ze strony matki), Gajusa Anniusa. W r. 57 p.n.e. był trybunem ludowym wraz z Klodiu-szem. Między obydwoma trybunami wybuchła otwarta walka. Przeciw bandom gladiatorów Klodiusza, które terroryzowały Rzym, zwerbo­wał M. takie same oddziały, nie udało mu się jednak przeszkodzić wybraniu Klodiusza edy« lem kurulnym na rok 56; w dodatku został przez niego oskarżony o dokonanie gwałtu. Toteż gdy ubiegał się o konsulat na r. 52, zwal­czył go Klodiusz przy pomocy swych band. W dniu l stycznia 52 r. urząd konsula i pretora nie był obsadzony; 20 stycznia bandy Af. udają­cego się do Lanuwium zabiły pod Aricią Klo­diusza, który powracał ze swych posiadłości do Rzymu. Śmierć Klodiusza wywołała w Rzymie zaburzenia, Af, po powrocie do Rzymu z trudem uniknął śmierci. Senat mianował Pompejusza konsulem bez kolegi. M. stanął przed sądem i mimo obrony Cycerona musiał na mocy wy­roku udać się na wygnanie. W r. 48 powrócił samowolnie do Italii południowej, gdzie połą­czył się z Celiuszem Rufusem, wysuwając hasło oddłużenia. Dla przeprowadzenia swych planów zorganizowali oni oddziały złożone z gladiato­rów i niewolników, którym obiecali wolność. • Z Rzymu przysłano cały legion dla stłumienia powstania; podczas tych walk Af. został zabity.

Milo2 obecna nazwa wyspy Melas (zob.).

Milon 1. syn Diotimosa, pitagorejezyk, sła­wny atleta grecki' z Krotonu z VI/V w. p.n.e., słynący ze swej niezwykłej siły fizycznej, wielo­krotny zwycięzca w igrzyskach olimpijskich, py-tyjskich, nemejskich i istmijskich. Podają, że

milowy kamień

487

mina

w czasie igrzysk w Olimpii niósł na barkach przez stadion czteroletniego byka na ofiarę, zabił go jednym uderzeniem pięści, a mięso jego zjadł w przeciągu jednego dnia. W walce Krotonu z Sybarytami w r. 510 p.n.e. przyczynił się do zwycięstwa rodzinnego miasta. Poniósł śmierć, gdy próbując sił starał się rozedrzeć rękami gruby pień drzewa, w którym tkwiły kliny. Ręce uwięzły mu w szczelinie i M, nie mając znikąd pomocy rozszarpany został przez dzikie zwierzęta. 2. wódz Pyrrusa z Epiru, dowódca załogi Tarentu w czasie walk tego miasta z Rzymianami (pierwsza poł. III w. p.n.e.).



milowy kamień zob. milliarium.

Miltiades 1. M. Starszy, syn Kypselosa, jeden z wybitnych przywódców pediaków, prze­ciwnik polityczny Pizystrata. Na prośbę miesz­kańców Chersonezu Trackiego udał się tam, by bronić ich przed sąsiednimi ludami. Został władcą Chersonezu. 2. bratanek poprzednie­go, syn Kimona, bohater bitwy maratońskiej. W r. 524 p.n.e. był archontem w Atenach, na­stępnie tyranem Chersonezu. W czasie wyprawy Dariusza przeciw Scytom poparł propozycję Scytów, by zburzyć most na Dunaju, strzeżony przez tyranów greckich, i doradzał wszczęcie walki o wolność Jonii. Po zgnieceniu powstania w Miłecie uszedł do Aten. W r. 490 p.n.e. został jednym z dziesięciu strategów. Przekonał Gre­ków o konieczności walki z Persami w otwartym polu. Pod jego dowództwem Grecy odnieśli zwycięstwo pod Maratonem dzięki genialnemu wykorzystaniu terenu i szybkiemu natarciu. M. wziął następnie udział w.wyprawie przeciw Paros, zajętej przez Persów. Skazany na grzywnę za porażkę, umarł w więzieniu z ran. 3. M. z Azji Mniejszej, apologeta chrześcijański z II w. n.e., występował przeciw walentynianom i mon-tanistom, był autorem 3 (zaginionych) apologii:

Pros Hellenas (Przeciw Hellenom) w 2 księgach, Pros Juddjus (Przeciw Żydom) w 2 księgach i Pros tus kosmikus drchontas hyper filosofias apologta (Apologia filozofii chrześcijańskiej do władców świeckich).

MUyius pons zob. Mulyius pons.

mim (łac. mimus, gr. mimos, dosł. naśladu­jący, naśladowca) rodzaj widowiska przedsta­wiający" w formie monologu lub dialogu obrazki z żyda miejskiego. Początki m. w Grecji wią­że się z Sofronem z Syrakuz (V w. p.n.e.), który miał przyczynić się do rozwoju tej formy sce­nicznej. Z m. Sofrona zachowało się kilka tytu­łów i fragmenty nie dające wyobrażenia o jego twórczości. Rozwój m. przypada na okres hel­lenistyczny. Świadczą o tym m. Herondasa, odzwierciedlające z naturalizmem scenki z życia miejskiego. Prawdopodobnie niektóre utwory Sofrona posłużyły za wzór Teokrytowi, którego 2 sielanki są m. W wieku IV m. miał charakter parodii literackiej (Eubojos z Paros i Bojotos z Syrakuz). Z początkiem III w. rozwinął go Rinton z Tarentu w tzw. hilarotragedię. Pewne pojęcie o m. greckich epoki aleksandryjskiej dają nam fragmenty papirusowe o tytułach: Teś­ciowa, Wiarołomna żona i in. W epoce aleksan­dryjskiej zamiłowanie do m. usunęło ze sceny wielki repertuar teatralny (tragedie i komedie). Z południowej Italii dotarły także ludowe farsy-m. do Rzymu (I w. p.n.e.). Treść m. była skąpa, zaczerpnięta przeważnie z życia codziennego. Aktorzy w m. występowali bez masek. M;

który dopuszczał żarty i złośliwe aluzje pod adresem osobistości znanych w Rzymie, stawał się wyrazem opinii i nastrojów społeczeństwa rzymskiego. W połowie I w. p.n.e. pisywali m. Decimus Laberius i Publilius Syrus.

Mimas1 mit. 1. gigant zabity przez Aresa czy Zeusa w walce gigantów z bogami olimpij­skimi. 2. towarzysz Eneasza, zabity przez Tur-nusa czy Mezentiusa.

Mimas2 lesista góra w Jonii na półwyspie, który otacza od wschodu zatoka Hermaicka, od zachodu zaś Morze Egejskie.

mimiambi zob. mimyamby.

mimijamby (gr. mimfamboj, łac. mimiambi) rodzaj mimów, krótkie sceny rodzajowe z życia codziennego pisane trymetrem jambicznym lub cholijambicznym. Forma ta powstała w okresie hellenistycznym, głównym jej przedstawicielem w. literaturze greckiej był Herondas z Kos, ży­jący w poł. III w. p.n.e. W Rzymie m. tworzył Cn. Matius.

Mimnermos z Kolofonu, grecki poeta elegijny z początku VI w. p.n.e. (na ten przynajmniej okres przypada rozkwit działalności M.). Wa­runki polityczne (zajęcie Kolofonu przez Lidów) wpłynęły na charakter jego poezji, którą cechuje zaniechanie tematów politycznych i zwrot ku osobistym przeżyciom; elegia M. jest w prze­ważającej części zachowanych fragmentów ero­tyczna, poświęcona fletnistce Nanno (zob. elegia).

mimos, mimus zob. mim.

mina (gr. mną, łac. mina) grecka jednostka wa-

Mjnaei

488


Minoa

gowa równa 1/60 talentu; jako jednostka mone­tarna wynosiła 1/50 talentu. Wywodzi się z sy­stemu babilońskiego. Af. była złota (królewska ciężka od 841 g do 886,84 g; królewska lekka od 420 g.do 443,42 g; pospolita ciężka 818,62 g i pospolita lekka 409,31 g) oraz srebrna (kró­lewska ciężka od 1122 g do 1146 g, lub 747,88 g do 788,30 g; królewska lekka od 561 g do 573 g, lub od 373,94 g do 394 15 g; pospolita ciężka 1091 g, lub 727,67 g oraz pospolita lekka 545,75 g, bądź 363,83 g).



Minaei, Minnaei zob. Minejowie.

Minasowicz Józef Epifani ks. (1718-1796) wierszopis i tłumacz autorów starożytnych, prze­łożył m. in. 4 dialogi Lukiana, epigramaty Mar-cjalisa, bajki Fedrusa, pieśni Horacego, a z pol­skich poetów-humanistów piszących po łacinie — poezje Sarbiewskiego oraz Szymonowicza tra­gedię Castus Joseph i poemat Joel prophefa. Wydał też własny zbiorek łacińskich epigrama-tów i panegiryków Carmmum variorum manipu-lus (Augustae Masov. 1771).

Mincii zob. Mmicii.

Mincius (dziś Mincio) rzeka w północnej Italii, lewy dopływ Padu poniżej Mantui, wypły­wający z Alp Retyckich i przecinający jezioro Benacus. W r. 197 p.n.e. Rzymianie pokonali nad jej brzegami Insubrów l Cenomanów.

Mindaros dowódca floty peloponeskiej w r. 411/ /10 p.n.e. W czasie wojny peloponeskiej w bitwie pod Abydos pokonany przez flotę ateńską, dowo­dzoną przez Trazybulosa i Trazyllosa.

Minejowie (łac. Minaei, Minnaei, gr. Mindjoj, Minndjoj) jeden z czterech głównych szczepów zamieszkujących południową Arabię. Wg relacji pisarzy starożytnych prowadzili handel mirrą i kadzidłem. Zamieszkiwali żyzną krainę, której stolicą było miasto Karna (albo Karana, dziś prawdopodobnie Kara al-Manaził).

mineralogia w starożytności nauką o kamie­niach nie zajmowali się uczeni, interesowała tylko kupców, lekarzy i jubilerów. Traktaty znane nam z tytułów i fragmentów odnoszą się wyłącznie do tzw. drogich kamieni albo należą do literatury mineralogiczno-mistycznej, która jest wyrazem wiary w magiczne siły kamieni. Zachowały się również przepisy fałszowania dro­gich kamieni. Sotakos (III w. p.n.e.) w dziele O drogich kamieniach określa gatunki kamieni i ich siłę leczniczą i magiczną, podobnie Sudines i Zenothemis (II w. p.n.e.). Zachalias z Babi­lonii pisał dzieło o wpływie kamienia na losy

ludzkie. Ten rodzaj literatury reprezentowały dzieła wydawane pod imieniem Zoroastra, Demigerona, Nechepsa króla Egiptu, Orosa asyryj­skiego, Orfeusza. W zakres literatury alchemicz­nej wkraczają traktaty o fałszowaniu drogich kamieni, księgi farbiarskie. księgi o złocie, sre•brze, kamieniach drogich i purpurze, przypisy­wane filozofowi Demokrytowi. Wiele wiadomo­ści o obróbce i zastosowaniu drogich kamieni zawiera Historia naturalis Pliniusza.



Minerva zob. Minerwa.


1   ...   92   93   94   95   96   97   98   99   ...   159


©operacji.org 2017
wyślij wiadomość

    Strona główna