Mała encyklopedia kultury antycznej



Pobieranie 11,54 Mb.
Strona95/159
Data23.10.2017
Rozmiar11,54 Mb.
1   ...   91   92   93   94   95   96   97   98   ...   159

metojkowie (gr. ntetojkoj, dosł. wspólnie miesz­kający) cudzoziemcy mieszkający w Atenach przez pewien określony czas. Wolni osobiście, nie mieli praw politycznych; wybrany przez nich opiekun (prostdtes) występował w ich imieniu wobec władz w sprawach publicznych i prywatnych. M. składali państwu ateńskiemu opłatę w wy­sokości 12 drachm rocznie, pełnili służbę wojsko­wą, powoływani byli do specjalnych świadczeń na rzecz państwa, tzw. liturgii (zob.). Nie mieli

prawa posiadania ziemi, zajmowali się rzemio­słem i handlem. W IV w. p.n.e. liczba ich wy­nosiła 10000.



Meton. 1. M. z Aten, syn Pauzaniasza, mier­niczy i architekt (V w. p.n.e.). M. skonstruował zegar słoneczny i w r. 433/2 p.n.e. umieścił go na murze Pnyksu, przeprowadził ponadto refor­mę kalendarza na zasadzie cyklu dziewięciolet­niego. Karykaturalną sylwetkę Af. przedstawił Arystofanes w Ptakach. 2. M. z Akragas, ojciec filozofa Empedoklesa (V w. p.n.e.).

Metone zob. Methone.

metonymia (gr. metonymia, tac. demminatio) zamiennia, trop polegający na zamianie pojęć pozostających ze sobą w ścisłym związku;

m. w szczególności polega na użyciu nazwy:

l) przyczyny zamiast skutku, np. Bacchus (bóg wina) żarn. vinum (wino), 2) materiału zamiast rzeczy z niego wykonanej, np. ferrum (żelazo) zamiast gladius (miecz), 3. pojęcia oderwanego zamiast konkretnego (abstractum pro concreto), np. cmtas (państwo) zamiast cives (obywatele).



metopa (gr. metópe) prostokątna płyta cera­miczna lub kamienna ozdobiona malowidłem lub płaskorzeźbą, stanowiąca obok tryglifów zasadniczy element we fryzie doryckim. M. wy­pełniały powierzchnię pomiędzy tryglifami.

metragyrtowie (gr. metragyrtaj) żebrzący ka­płani; kapłani bogini Kybele, Wielkiej Macierzy bogów, którzy wędrowali po kraju, żebrząc i zbierając dary w imię bogini.

metreta (gr. metretźs) zob. miary objętości.

Metrici scriptores (scriptores latini rei metricae) gramatycy zajmujący się metryką, tj. budową wiersza (zob. metryka).

Metrobios pisarz grecki z III w. p.n.e., znany jedynie z nazwiska, autor książki o wypieku chleba i ciast.

Metrodoros 1. Af. z Lampsakos, komentator Homera, alegorysta, uczeń filozofa Anaksago-rasa (druga poł. V w. p.n.e.), znany ze wzmianki u Platona i z dwu zachowanych fragmentów. 2. M. również z Lampsakos, uczeń Epikura, żyjący w latach ok. 330 - 227, autor wielu trak­tatów, z których zachowały się fragmenty. Znane tytuły: Perl tes epi safian porejas (O drodze do mądrości), Peri filosofias (O filozofii), Pertmega-lopsychtas (O wielkoduszności). Per f plutu (O bo­gactwie), Peri euegenejas (O szlachectwie), Peri theon (O bogach), Peri ajstheseón (O wrażeniach zmysłowych) i ia.; wśród nich są pisma pole­miczne. 3. Af. ze Stratonikei w Karii, filozof

Metrofanes

480


metrum

średniej Akademii, uczeń Karneadesa, do któ­rego przyłączył się po opuszczeniu Epikura. 4. M. z Chios, III w. (?) p.n.e., autor fantastycz­nej historii Troi, Troikd. S. M. z Magnez/i, syn Apolloniosa, znany z inskrypcji komediopisarz grecki u schyłku epoki hellenistycznej; znany również z tytułu jego komedii Homo/oj (Po­dobni). 6. M. ze Skepsis, w. przed r. 150 p.n.e., uczeń Demetriosa ze Skepsis i Karneadesa, sławny uczony działający na Rodos. Słynął z fe­nomenalnej pamięci opartej o mnemotechnikę, którą doprowadził do doskonałości. 7. M. Młod­szy ze Skepsis (może syn M. ze Skepsis, ucznia Karneadesa), o przydomku Misoromajos (wróg Rzymian), gdyż w r. 88 p.n.e. stanął po stronie króla Fontu Mitrydatesa i uprawiał propagandę antyrzymską. Wysłany później jako poseł do króla Armenii, Tigranesa, dal się wciągnąć do spisku przeciwko Mitrydatesowi i poniósł przy tym śmierć (w r. 70). M. napisał (według świa­dectwa Strabona) historię Tigranesa, Ta perl Tlgr&nen. Przypisuje mu się także podręcznik atletyki. Perl alejptikis, oraz wspomnianą przez Strabona pracę Pert synethejas (O przyzwycza­jeniu), która zawierała zbliżone do mitów opo­wiadania o zwierzętach. O dziełach tych wiemy z zachowanych fragmentów. 8. malarz i filozof z II w. p.n.e. 9. syn Apolloniusza, komediopi­sarz z I w. p.n.e. 10. wyzwoleniec Cycerona, lekarz. 11. epigramatyk grecki, zajmował się również geografią i astronomią, żył prawdopo­dobnie za czasów Konstantyna Wielkiego.



Metrofanes gramatyk z III w. n.e., objaśniał Ksenofonta, komentował Hermogenesa.

Metrokles filozof z platońskiej Akademii, uczeń Ksenokratesa i Teofrasta, następnie wy­znawca szkoły cyników, uczeń Kratesa z Teb. Pamięci swego ostatniego mistrza poświęcił zbiór Chrejaj, w którym zgromadził dowcipne powie­dzenia Diogenesa i Kratesa.

metronomos (gr. metronómos) urzędnik w Ate­nach przeprowadzający kontrolę miar i wag. W epoce demokracji, tj. po reformach Solona, było 5 m. w Atenach i 5 w Pireusie.

Metroon (gr., od mtter matka) 1. świątynia Matki bogów (Rhea Kybele) w Olimpii. 2. świą­tynia Matki bogów a zarazem archiwum pań­stwowe w Atenach, przy agorze, na północ od Areopagu.



Metropolia 1. najstarsza stolica Frygii, leżąca w północnej części kraju. 2. miasto w Lidii, między Smymą i Efezem. 3. miasto w Tesalii

w pobliżu rzeki Penejos, między Gomfoj i Far-salos. 4. warowne miasto Akamanii, nie opodal wschodniego wybrzeża Zatoki Ambrakijskiej.



metrum łac. (gr. metron) 1. jednostka ryt­miczna w metryce iloczasowej składająca się z elementów długich i krótkich i zawierająca zwykle od 5 do 8 jednostek czasowych, zwa­nych morami (zob.). Zasadnicze metra uży­wane w metryce greckiej i łacińskiej są następu­jące: m. daktyliczne L.^"~iL^i^i, m. jambicz-ne o_^^., m. trocheiczne —^->J-v, m. ana-pestyczne \-1 ^ ^-\~' '-' -^-, chorijamb J-^i^-il., jonik a minor e ^-'•^-il.L, joniko maiore -'--L^^i kretyk (inaczej peon) -l ^, bakchej ^ _ L, dochmius ^ -'- — ^ L, hypodochmius —^iL^-i. M. może zawierać dwie stopy, np. m. jambicz-ne zawiera dwie stopy jambiczne (^ -'-). Me­trami podzielnymi na stopy są oprócz m. jam-bicznego również m. daktyliczne, trocheiczne i anapestyczne. Pozostałe metra są niepodzielne. W heksametrze daktylicznym i pentametrze stopa liczy się jako m., dlatego heksametr (-^-\—' '^'-^-'^ '^'-L'^ ^ _'"*\"' —^ ^J- ^) zawiera tylko sześć stóp daktylicznych, a pentametr (-'-^^-'-'-'^^-11 | -i^/^-'-^'"'—) dwie trypodie katalektyczne, czyli w sumie pięć stóp. Analo­gicznie do tych nazw używa się czasem naz­wy „tetrametr" zamiast „dymetr" na oznacze­nie wiersza składającego się z czterech stóp daktylicznych ( L^-i ^_^^-i^^i^i_^i^>). 2. to samo co wiersz, miara wierszowa, np. m. Anacreonteum wiersz anakreontejski. Metry­ka (od gr. metrikt techne, dosł. sztuka mierze­nia) zasady tworzenia wierszy zwłaszcza w po­ezji antycznej, greckiej i łacińskiej. Termin m. pokrywa się więc z terminem wersyfikacja (łac. yersificatio), używanym raczej w odniesieniu do poezji nowożytnej. Terminy te oznaczają również naukę o rodzajach budowy wierszy oraz o spo­sobie komponowania z nich większych całości rytmicznych, np. strof. Zasady tworzenia wierszy i rozwój form metrycznych w greckiej i łacińskiej poezji antycznej przedstawiają się następująco:

l. m. grecka jest m. iloczasową (kwanty ta-tywną), podstawą rytmu w antycznej poezji greckiej jest uregulowane następstwo zgłosek o różnym iloczasie. Wiersz grecki zawiera zwykle elementy długie (oznaczane w schematach: (—), krótkie (\-1) i obojętne (o), tj. takie, które mogą być wypełnione zarówno zgłoską krótką, jak i długą. W obrębie wiersza przeważnie można wyróżnić mniejsze jednostki rytmiczne, zw.

MA1SON CARREE

2. MACHINY wojenne (rzymskie)

3. MALARSTWO RZYMSKIE, fragment fresku

4. MAREK AURELIUSZ

imuBpuoa 1121 •vzna3M 'c

nmop ispooi 'S013M Z

a30V3iaw i

axxx V3navi

TABLICA XXXVI



ia saivaAanw 'f

buim ]UJOłM.(» AumJ 'I>13MaiN '£

haxxx v3navi

TABLICA XXXVIII

l. MYKENY, złota maska

2. NEMEJSKI LEW

)8pUBS K)»{»IM 3HIN -f

nM3)^M BU33S *^U*j •I

^x vonavJ-



metrom

481


metrami (metrum), np. trymetr jambiczny. o_-^_| ^L^-iL l CT_^i«i zawiera trzy me­tra jambiczne: o_^_. Ostatni element wiersza jest zwykle obojętny. Element długi noże ulegać rozwiązaniu na dwa elementy krótkie, dwa zaś elementy krótkie mogą być ściągnięte w jeden element długi; np. zamiast jambu ^J- może wystąpić trybrach '^"^"~', zamiast daktyla —'-' spondcj ——. Język polski nie zna różnic w iloczasie zgłosek i ma akcent dynamiczny, a nie muzykalny, jaki mieli' starożytni Grecy. Z tego powodu nie możemy w pefau ani oddać, ani też odczuć wartości akustycznych greckiego wiersza. Przy czytaniu wierszy greckich dla uchwycenia w przybliżeniu ich rytmu wymawiamy z przyciskiem rytmicznym, czyli iktusem (łac. icfus) długie elementy każdego metrum. W schematach metrycznych iktus ozna­czany bywa znakiem umieszczonym nad zgło­ską. Elementy krótkie i obojętne wymawiamy słabiej. W wypadku rozwiązania elementu dłu­giego na dwa elementy krótkie iktus otrzymuje pierwsza zgłoska krótka. Oczywiście, przy czy­taniu wierszy greckich należy się starać o uwzględ­nienie w miarę możności również iloczasu zgło­sek (zasady mierzenia iloczasu zob. prozodia). Podane wyżej zasady znakowania iktusu zasto­sowano w hasłach metrycznych Encyklopedii. Jest jednak rzeczą niepewną, czy antyczne wiersze greckie miały iktus. Wyraźnego świadectwa starożytnego o występowaniu iktusu nie mamy, wielu więc uczonych zaprzecza jego istnieniu. Zasadnicze metra m. greckiej — zob. metrum. Wierszami występującymi w najstarszych za­bytkach poezji greckiej są heksametr daktyliczny i trymetr jambiczny. Wiersze te występowały najczęściej w użyciu stychicznym, tzn. ten sam wiersz był powtarzany bezpośrednio po sobie nieograniczoną ilość razy. W elegiach Kallinosa (około r. 670 p.n.e.) spotykamy po raz pierwszy dystych elegijny, będący połączeniem heksametru i pentametru daktylicznego. Różne odmiany dys-tychów z członów przede wszystkim daktylicz-nych, jambicznych i trocheicznych tworzy Ar-chiloch (około r. 650 p.n.e.). W lesbijskiej liryce monodycznej Safony i Alkajosa występują wier­sze różniące się znacznie zasadami budowy od innych miar greckich (zob. eolskie wiersze chori-jambiczne, eolskie daktyle). Safona i Alkąjos używają tych wierszy zarówno stychicznie, jak i w dystychach albo też w trzy- lub w czterowier-szowych strofach (por. nicejska strofa, safickie

wiersze l). Ta sama strofa może powtarzać się w różnych utworach. U Anakreonta (druga poł. VI w. p.n.e.), wzorującego się zarówno na m. eolskiej, jak i na miarach Archilocha, na pierwszy plan wysuwają się joniki. Już od po­łowy VII w. p.n.e. na terenie Grecji właściwej rozwija się liryka chóralna. Strofy liryki chóral­nej są od początku objętościowo znacznie więk­sze niż strofy liryki monodycznej i wykazują duże zróżnicowanie rytmów. Utwory liryki chó­ralnej składają się albo z szeregu odpowiadających 'sobie budową strof, albo budowane są na zasa­dzie responsji (odpowiedniośd) triad. Triada składa się ze strofy, odpowiadającej jej budową antystrofy i inaczej już zbudowanej epody. Sche­mat triady czy pojedynczej strofy może być wielokrotnie powtórzony, ale tylko w obrębie tego samego utworu. Każdy nowy utwór liryki chóralnej przynosi nam w swych strofach nową kombinację wierszy i członów metrycznych. Charakterystyczną miarą dla liryki chóralnej są daktyloepitryty. Duża ilość ód Pindara zbudo­wana jest z miar eolskich; przeważają w nich glikoneje i zupełnie drobne człony chorijam-bieżne. Metryczne elementy liryki monodycznej i chóralnej, pomnożone o doryckie anapesty i niejasnego pochodzenia dochmie, zużytkowuje w swych partiach lirycznych dramat attycki (V - IV w. p.n.e.). W tragedii strofa może być powtórzona tylko raz, w postaci antystrofy. Każda następna para strof w obrębie tej samej pieśni ma już inną budowę. Epoda stoi naj­częściej dopiero na końcu pieśni. W komedii i dramacie satyrowym strofa może się powtarzać więcej razy. Jako wiersz dialogu służy w dramacie trymetr jambiczny i o wiele rzadziej tetrametr trocheiczny katalektyczny. Pod koniec V w. p.n.e. strofika poezji greckiej zaczyna ulegać ograni­czeniu na korzyść utworów i pieśni astroficznych, tj. o kompozycji ciągłej, bez podziału na-odpo­wiadające sobie budową strofy. Uwidacznia się to przede wszystkim w astroficznym ,,nowym dytyrambie" V i IV w. p.n.e. i w pozostających pod jego wpływem partiach lirycznych ostatnich tragedii Eurypidesa, a częściowo także Sofoklesa. Te astroficzne kompozycje, tworzone głównie dla towarzyszącej im muzyki i będące zwykle bogatą mieszaniną różnorodnych rytmów, często jednak dość ubogie treściowo, stanowią szczyto­wy, ale równocześnie końcowy punkt rozwoju m. greckiej. Epoka Kallimacha w okresie hel­lenistycznym (in w. p.n.e.) charakteryzuje się

31 — Mała encyklopedia kultury antyczne]



metrum

482


metrum

przede wszystkim stychicznym używaniem wierszy zaczerpniętych z poezji epok wcześniejszych, których budowę starają się poeci hellenistyczni jak najbardziej wysubtelnić. Wyraźna jest przy tym u nich tendencja do normalizacji schematu metrycznego poszczególnych wierszy. Okresy późniejsze nie przynoszą już w zakresie grec­kiej m. iloczasowej nic istotnie nowego. Tym­czasem w pierwszych wiekach n.e. następuje powolny zanik różnic iloczasowych w języku greckim, a akcent z muzykalnego przechodzi w dynamiczny. Regulacja tego akcentu w po­ezji doprowadza (okolo r. 500 n.e.) do powstania opartej na akcencie dynamicznym m. bizantyń­skiej. M. iloczasowa uprawiana jest jeszcze aż do XV w. przez wielu greckich i bizantyńskich poetów, ale już od V w. n.e. nie ma żadnego oparcia we współczesnym sobie języku greckim. 2. m. łacińska nie jest m. oryginalną, wszystkie bowiem miary m. łacińskiej z wyjątkiem wiersza saturnijskiego zostały przejęte z m. greckiej. M. łacińska jest więc, podobnie jak grecka m., iloczasowa (zob. wyżej). Miary przejęte z poezji greckiej zostały dostosowane przez poetów rzym­skich do właściwości języka łacińskiego. W od­różnieniu od języka greckiego, posiadającego akcent muzykainny, język łaciński miał naj­prawdopodobniej akcent dynamiczny. Z więk­szym prawdopodobieństwem niż w w. greckiej możemy przyjąć, że w poezji rzymskiej istniał iktus wierszowy. Wyraźna jest bowiem u poetów łacińskich, zwłaszcza u sceników, tendencja do utrzymywania harmonii między akcentem wy­razowym a iktusem wierszowym. Miarą najstar­szych zabytków poezji rzymskiej i równocześnie jedynym w m. łacińskiej rodzimym wierszem italskim jest wiersz saturnijski (zob. saturnijski wiersz). Przejmowanie miar greckich zaczyna się od około r. 240 p.n.e. Jako pierwsze zostają przejęte metra dramatu. Zasób przejętych miar jest bardzo duży. W rzymskim dramacie epoki republikańskiej częste są jamby, trocheje, ana-pesty, kretyki, bakcheje, glikoneje i Reiziana. Rzadko występują czyste chorijamby, joniki i daktyle. Budowa tych miar w porównaniu z wzorami greckimi jest przeważnie bardziej swobodna. Jamby i trocheje mierzone są nie na metra, lecz na stopy; w związku z dużą ilością zgłosek długich w języku łacińskim w każdej (z małymi tylko wyjątkami) stopie jambicznej lub trocheicznej może występować długa teza i wynikające z tej długości rozwiązania. Z dru­giej zaś strony dążność do utrzymania zgodności iktusu z akcentem pociąga za sobą szereg ogra­niczeń w budowie wiersza, nieznanych w odpo­wiednich metrach greckich (por. wp.jambiczny try-metr akatalektyczny i jambiczny senarj. Rzadkie w dramacie greckim bakcheje występują często, zwłaszcza u Plauta, w użyciu stychicznym, po­dobnie kretyki, które ogólną budową różnią się znacznie od kretyków (czyli peonów) greckich. Cantica, czyli liryczne partie śpiewane dramatu rzymskiego, są przeważnie astroficzne, tzn. o kom­pozycji ciągłej, bez podziału na odpowiadające sobie budową strofy. Zdarzają się jednak również cantica zbudowane na zasadzie responsji stroficznej, lecz responsja ta jest trochę inna niż w m. greckiej. Strofa i antystrofa nie odpowiadają sobie bowiem pod względem ilości i jakości sylab, lecz identyczne są tylko rodzaje wierszy, a poza tym między strofą i antystrofa zachodzi zwykle związek treściowy. Do tych odrębności dochodzą jeszcze szczególne cechy archaicznej prozodii łacińskiej (por. prozodia przy końcu), co razem sprawia, że m. łacińska tego okresu jest tylko bardzo swobodnym naśladownictwem wzorów greckich. W tejże samej epoce archaicz­nej zostają przejęte z poezji greckiej jeszcze tak ważne miary, jak heksametr daktyliczny i dystych elegijny. Heksametr, wprowadzony przez En-niusza (III/II w. p.n.e.) i wzorowany na heksa-metrze Homera i Hezjoda, zastąpił używany dotąd w eposie rzymskim wiersz saturnijski. Heksametr ten wykazuje jeszcze różne dowol­ności w budowie, ale przez uprzywilejowanie cezur męskich jest już dostosowany częściowo do charakteru języka łacińskiego. W epoce cycerońskiej (około 100-31 p.n.e.) używane są jeszcze miary budowane według zasad ustalonych w epo­ce archaicznej, ale równocześnie zwolennicy no­wego kierunku, tzw. neoterycy, starają się oprzeć m. łacińską ściślej na wzorach greckich, przy czym najbardziej ich pociąga finezja metryczna epoki aleksandryjskiej. Wśród wielu nowych miar, które wtedy wchodzą w użycie, znajdują się jamby budowane na wzór grecki, z tezami pa­rzystymi zawsze krótkimi i trocheje o tezach nieparzystych krótkich. W liryce naśladuje się niekiedy swobodnie budowane wiersze liryki eolskiej (jak 11-zgłoskowiec falecejski, glikoneje i ferekrateje, strofę saficką). Częściej jednak używa się wierszy budowanych według maniery aleksandryjskiej lub też dokładnie w postaci na­danej im przez greckich poetów epoki kallima-

Mettis

483


Mezetulus

cnowej. Należą tu np. senar jambiczny, budo­wany z samych tylko czystych jambów, cholijamb z piątą tezą zawsze krótką, asklepiadej większy z bazą zawsze spondeiczną, gallijamby i inne. Przeważa w tym okresie, podobnie jak w epoce aleksandryjskiej stychiczne użycie wier­szy. Epoka augustowska jest okresem szczyto­wym w rozwoju m. łacińskiej. Stare formy wier­szowe, jak senar jambiczny i septenar trocheiczny, występują w tym okresie już tylko w poezji lu­dowej. W tragedii miejsce senaru jako wiersza dialogu zajmuje odtąd trymetr jambiczny, ma­jący tezy parzyste zawsze krótkie. Budowa naj­więcej w tym okresie używanych wierszy, heksa-metru i pentametru daktylicznego, zostaje do­prowadzona do mistrzostwa. Zasób miar prze­jętych dotąd z poezji greckiej pomnaża Horacy o cale bogactwo form Archilocha i poetów eol­skich. Poeta ten przejmuje także ich kompo­zycję stroficzną i tworzy dystychy na wzór Archilocha oraz strofy czterowierszowe wzoro­wane na liryce eolskiej. W metrach eolskich przeprowadza jednak Horacy, kontynuując dąż­ności normalizacyjne epoki .aleksandryjskiej, sta­bilizację cezur i zamianę niektórych tez obojętnych na tezy długie. Na epoce augustowskiej kończy się okres przejmowania greckich miar wierszo­wych i zarazem wzbogacania m. łacińskiej no­wymi metrami. Poeci łacińscy pierwszych wie­ków n.e. wzorują się już "nie bezpośrednio na poezji greckiej, lecz na poetach rzymskich okre­sów wcześniejszych, a przede wszystkim epoki augustowskiej. Wielu z nich próbuje tworzyć nowe metra przez przekształcanie starych miar według metrycznych teorii gramatyków, tą drogą jednak nie udaje się uzyskać żadnych naprawdę nowych i żywotnych form metrycznych. Od około r. 300 n.e. zaczęła się rozwijać łacińska m. akcentuacyjna, czemu sprzyjał powolny zanik iloczasu zgłosek w języku łacińskim (zob. prozo-did). M. akcentuacyjna nie wyparła jednak zu­pełnie m. iloczasowej, tak że te obydwa kierunki metryczne będą odtąd istnieć obok siebie.



Mettis (Melis) dziś Metz, miasto w Gallia Belgica, stolica Mediomatrików; wcześniej nazy­wało się Divodurum.

Mettius (Metius, Metus) 1. M. Fufetius, le­gendarny, ostatni władca w Alba Longa, wy­brany po śmierci Kluiliusza. Za jego panowania doszło pomiędzy Rzymem a Albą do walki (z. którą wiąże się podanie o Horacjuszach i Ku-riacjuszach), rozstrzygniętej na korzyść Rzymu.

W wojnie Rzymu z Wejami M. brał udział jako sprzymierzeniec Rzymian, dopuścił się jednak zdrady i został ukarany śmiercią. 2. Af. Pom-posianus, znany z próżności, wyzyskiwany przez astrologów, którzy mu przepowiadali wielką przyszłość. Kazał w swojej sypialni wymalować mapę ziemi, prawdopodobnie chcąc w ten spo­sób poznać swoje przyszłe królestwo. Został przez —podejrzliwego Domicjana skazany na śmierć.



Metymna (Methymna) miasto z dogodnym portem, na pomocnym wybrzeżu wyspy Lesbos. Wierne Atenom w czasie wojny peloponeskiej, nie zmieniło swej polityki nawet w czasie wielkiego buntu Lesbijczyków przeciw Atenom. Splądro­wane w r. 406 p.n.e. przez Spartan, nie wróciło do dawnej świetności. Miejsce urodzin Ariona.

MeTania (dziś Bevagna) miasto w Umbrii u zbiegu rzek Tinia i Clitumnus, słynne z uro­dzajnych pastwisk i wspaniałych winnic. Municypium w czasach cesarstwa. Tu w r. 308 p.n.e. Umbrowie przeciwstawili się Kwintusowi Fabiu-szowi. W r. 69 n.e. Witeliusz usiłował tu po­wstrzymać armię Wespazjana idącą na Rzym. Miasto rodzinne Propercjusza.

Mewiusz (Maevws) 1. właściwie Mevius, kiepski poeta rzymski, współczesny Wergiliu-szowi i Horacemu, wymieniany przez staro­żytnych krytyków razem z innym lichym poetą tego czasu, Bawiuszem (zob. Bmiiis). 2. Mevii fratres, dwaj bracia M, bohaterowie dwu elegii z I w. (autorstwo niepewne). Mieli oni polec w walkach domowych między Antoniuszem a Oktawianem.

Mezentius (pierwotnie Medentius, gr. Mesentios) legendarny król Etrusków panujący w Caere. Wg najbardziej rozpowszechnionej tradycji tyrania jego rozciągała się nad całym Lacjum. Bojąc się wzrostu nowej potęgi, miał wspierać Turnusa, króla Rutulów, przeciw Enea-szowi. Wg innej tradycji wygnany został z po­wodu okrucieństwa wobec swych poddanych i schronił się do Tumusa. Odwdzięczając mu się za schronienie, miał go wspomagać przeciw Eneaszowi. Został zabity przez Eneasza.

Mezetulus pochodzący z arystokratycznego rodu, Numidyjczyk, żyjący w końcu III w. p.n.e. Wywołał bunt przeciw królowi Numidii, Kapuzie, pokonał go i zdobył władzę. Przez małżeństwo z siostrzenicą Hannibala szukał oparcia w Kar­taginie. Został wypędzony przez Masynissę, który jednak po pewnym czasie odwołał go z wygnania.




1   ...   91   92   93   94   95   96   97   98   ...   159


©operacji.org 2017
wyślij wiadomość

    Strona główna