Istota logistyki



Pobieranie 0,67 Mb.
Strona1/7
Data18.06.2018
Rozmiar0,67 Mb.
  1   2   3   4   5   6   7

WSTĘP


Rozwój i zastosowanie logistyki w gospodarce światowej mają niewielkie tradycje, ale obecnie należy ona do najdynamiczniej rozwijających się nauk zarządzania w USA, Europie Zachodniej i Japonii. W Polsce potrzebę wprowadzania systemów logistycznych w przedsiębiorstwach dostrzeżono wraz z wprowadzeniem zasad gospodarki rynkowej.

W ostatnim okresie nastąpił znaczny rozwój praktycznych zastosowań logistyki, wyprzedzając rozwój logistyki jako dyscypliny naukowej. Zarządzający przedsiębiorstwami mają coraz większą świadomość jakie znaczenie dla efektywności ich przedsiębiorstw może mieć wdrożenie logistyki do praktyki gospodarczej zarządzanych przez nich jednostek .



  1. ISTOTA LOGISTYKI

1.1.Pojęcie logistyki


Korzeni logistyki należy szukać w greckich słowach „logos” lub „logicos” czyli liczenie, sztuka liczenia, prawidłowo myślący.1

W 1837 roku po opublikowaniu przez barona de Jomini w Paryżu dzieła „Zarys sztuki wojennej” treści w nim zawarte zaczęto wiązać z terminem logistyka. W pracy tej mówi się o lokalizacji i zaopatrywaniu magazynów, planowaniu i realizacji marszów, przygotowywaniu środków transportu, urządzaniu dróg komunikacyjnych i zaopatrywaniu oddziałów. Wyżej wymienionymi zagadnieniami zajmuje się współczesna logistyka. Modele logistyczne i formy analizy systemowej zostały efektywnie wykorzystane przez siły zbrojne, zainteresowane w skoordynowanych czasowo i przestrzennie w dostawach materiałów niezbędnych dla wsparcia działań militarnych. Techniki logistyczne poznane w czasie wojny zostały w powojennej praktyce gospodarczej zignorowane przy nastawieniu przemysłu na zaspokojenie popytu na towary.

Kolebką logistyki cywilnej są Stany Zjednoczone, kiedy to w 1950 roku w czasie recesji gospodarczej poczyniono pierwsze nieśmiałe próby analiz stanowiących początek systemów logistycznych. Kolejna recesja zapoczątkowana w 1958 roku i będące jej efektem kurczenie się zysków, stworzyły obiektywne warunki których ludzie biznesu zaczęli poszukiwać bardziej efektywnych systemów kontroli kosztów. Wiele przedsiębiorstw zdało sobie wówczas sprawę, że sfera przepływów rzeczowych przedsiębiorstwa jest właśnie tą dziedziną, której kosztów jak dotąd nie zbadano ani nie skoordynowano. Zaczęły się wówczas uwidaczniać również inne trendy determinujące potrzebę dokładniejszej analizy tej sfery.2

W punkcie wyjścia logistyka utożsamiana była z fizyczną dystrybucją towarów i zajmowała się optymalizacją procesów transportu i magazynowania. W późniejszym czasie rozszerzyła zakres swych zainteresowań obejmując zapasy, lokalizację produkcji i magazynowanie, przepływ informacji a także analizę logistyczną kosztów. Jednocześnie zaczęto interesować się rynkowymi aspektami procesów logistycznych.3

W latach dziewięćdziesiątych dał się zauważyć znaczny wzrost zainteresowania logistyką wśród ekonomistów oraz upowszechnianie tego terminu w literaturze i praktyce gospodarczej. Doprowadziło to do powstania różnych interpretacji i wielu definicji z tego zakresu odnoszących logistykę do dziedziny wiedzy ekonomicznej a także praktyki gospodarczej. W 1991 roku na I Kongresie Międzynarodowym w Poznaniu D.Back podał definicję logistyki jako procesu zarządzania całym łańcuchem dostaw.

Jest to pojęcie bardzo uproszczone , dlatego rzadko przytaczane. Bardziej znana jest definicja opracowana przez Council of Logistics Management, która określa logistykę jako proces planowania, realizowania i kontrolowania sprawnego oraz efektywnego ekonomicznie przepływu surowców, materiałów do produkcji, wyrobów gotowych oraz odpowiedniej informacji z punktu pochodzenia do punktu konsumpcji w celu zaspokojenia wymagań klienta.4

Z kolei M.Sołtysik definiuje logistykę następująco: „ logistyka jest dziedziną wiedzy o procesach logistycznych w gospodarce oraz sztuce skutecznego zarządzania tymi procesami”.5

Dokładniejsza analiza pojęcia logistyki pozwala zauważyć, że definicje sformułowane przez znanych autorów różnią się pod względem zakresu obejmowanych procesów fizycznego obiegu towarów (zasięgiem i strukturą przedziałowo – instytucjonalną), sposobem ich traktowania oraz interpretacją szczegółowych celów, wykazując na ogół zgodność co do istoty problemów stanowiących ich zasadniczą treść.

Znane definicje i koncepcje logistyki można rozważyć w następujących aspektach:


  • koncepcyjno – funkcjonalnym, traktującym logistykę jako koncepcję zarządzania przepływami dóbr i informacji w znaczeniu zbioru metod oraz funkcji planowania, sterowania, organizowania, a także kontroli opartych na zintegrowanym i systemowym ujmowaniu tych przepływów,

  • przedmiotowo – strukturalnym oznaczającym, że logistyka to zintegrowany proces przepływów towarowych i informacyjnych oraz określony kompleks przedsięwzięć i rozważań strukturalnych związany z integracją i realizacją tych przepływów,

  • efektywnościowym rozumianym jako pewną orientację i determinantę wzrostu efektywności, ukierunkowaną na oferowanie klientom pożądanego serwisu (poziomu jakości obsługi logistycznej), przy równoczesnej racjonalizacji struktury kosztów logistycznych i wzroście ogólnej efektywności gospodarowania w przedsiębiorstwie.

Uogólniając poglądy wyrażone w literaturze można wyróżnić trzy podstawowe koncepcje logistyki :6

  • Logistyka to procesy przepływu dóbr materialnych (surowców, materiałów półfabrykatów, wyrobów gotowych ) w przedsiębiorstwie, a także między przedsiębiorstwami oraz przepływy strumieni informacyjnych odzwierciedlające procesy rzeczowe i wykorzystane w sterowaniu tymi procesami.

  • Logistyka to pewna koncepcja, filozofia zarządzania procesami realnymi (przepływem dóbr), oparta na zintegrowanym, systemowym ujmowaniu tych procesów.

  • Logistyka to dziedzina wiedzy ekonomicznej, badająca prawidłowości i zjawiska przepływu dóbr oraz informacji w gospodarce, a także w poszczególnych ich ogniwach.

Wymienione trzy koncepcje nie wykluczają się wzajemnie a wręcz przeciwnie uzupełniają się. (Rys.1)



Nowoczesna logistyka jest traktowana z uwzględnieniem szerokiego spektrum aspektów zarządczych jako 7:



  • zasada, koncepcja myślenia i działania (idea, kryterium zarządzania),

  • zintegrowany system i proces podejmowania decyzji związany z zarządzaniem fizycznym, obiegiem towarów i informacji,

  • skoordynowana, zintegrowana funkcja przedsiębiorstwa,

  • zespół zintegrowanych instrumentów, metod zarządzania i działania,

  • koncepcja kierowania i dostarczania nowych wartości i użyteczności dla klientów w procesie dostaw towarów, działalność zorientowana na racjonalne wykorzystanie i kreowanie potencjału efektywności i wzrostu konkurencyjności,

  • koncepcja stymulowania, realizacji celów przedsiębiorstwa (marketingu),

  • koncepcja i funkcja organizacji (reorganizacji przedsiębiorstwa).

1.2. Zadania logistyki

Analiza definicji logistyki pozwala wyróżnić trzy podstawowe jej stawiane zadania, a mianowicie8 :


  • koordynacja przypływu surowców, materiałów do produkcji i wyrobów gotowych od miejsca ich pozyskania aż do ostatecznego odbiorcy,

  • minimalizacja kosztów tego przepływu,

  • podporządkowanie działalności logistycznej wymogom obsługi klienta, a więc oddanie do dyspozycji klientowi żądanego produktu w odpowiednim miejscu, czasie i ilości.

Do tego ostatniego postulatu odnosi się popularna i bardzo praktyczna definicja „siedmiu W” , która mówi, iż celem działań logistycznych jest dostarczenie: właściwemu klientowi, właściwych towarów, we właściwej ilości, we właściwej kondycji, we właściwym miejscu, we właściwym czasie, po właściwych kosztach.9

Wymienione zadania są równoważne, wzajemnie powiązane i uwarunkowane. Sprawność przepływu to przede wszystkim dostarczenie dóbr materialnych kolejnym uczestnikom procesów w sposób płynny, tak aby gromadzone zapasy, jako stabilizatory tych procesów umożliwiały zaspokojenie potrzeb w każdym miejscu, czasie i w pożądanej ilości. Kluczową rolę odgrywa tutaj odbiorca – klient. Odpowiedni poziom obsługi klienta determinuje zatem organizację procesów logistycznych. Na sprawność przepływu należy jednak patrzeć przez pryzmat ekonomiczności i racjonalności, co przejawia się zwłaszcza w kosztach procesów logistycznych.

Zapewnienie sprawności przepływu i właściwej obsługi klientów przy minimalizacji ponoszonych kosztów, to niewątpliwie podstawowy cel procesów logistycznych. Całość procesów rzeczowych i informacyjno – decyzyjnych logistyki powinna być więc zorientowana na osiągnięcie tego celu.10
1.3. Systemowa koncepcja logistyki

Zadaniem logistyki jest scalenie różnych sfer działalności gospodarczej i traktowanie ich jako całości. Rezultatem takiego podejścia jest tak zwany efekt synergii „razem możemy więcej niż osobno”.11

Podstawowym założeniem koncepcji logistycznej jest kompleksowy sposób analizy jak również przyjęcie zasady, że dla wyjaśnienia funkcjonowania systemu nie wystarcza objaśnienie jego elementów składowych, ale należy określić związki między tymi elementami. W przypadku systemów logistycznych nie analizuje się zatem relacji w sposób wyizolowany, lecz ich wzajemne oddziaływanie przy realizacji przepływu dóbr fizycznych oraz informacji w czasie i przestrzeni. Nawet w przypadku koncentracji uwagi na opisie jednego z subsystemu logistycznego punkt ciężkości analizy przesuwa się na logistyczne punkty styku z innymi subsystemami.12

Podejście systemowe do koncepcji logistyki sięga do modelowych zasad teorii systemów i stanowi jeden z podstawowych aspektów nowoczesnej logistyki.

Określenie przedsiębiorstwa jako systemu zachowań umożliwia przełożenie zasad teorii systemów na obszar badań i działalności logistyki.13

Wszelkie procesy logistyczne realizowane są w obrębie systemów logistycznych, które rozpościerają się od miejsc pozyskiwania surowców do miejsc dostarczania wyrobów gotowych ostatecznemu nabywcy. Z uwagi na złożoność zadań oraz występujące różnice w problemach, które należy rozwiązywać przy funkcjonowaniu bądź kształtowaniu systemów logistycznych dokonuje się ich wyodrębniania i klasyfikacji. O złożoności problemów występujących w systemach logistycznych decyduje ich zakres oraz poziom agragacji (poziom analizy) . ze względu na obie wymienione cechy można dokonać wyodrębnienia systemów logistycznych według dwóch podstawowych kryteriów:14



  • instytucjonalnego,

  • funkcjonalnego.


  1   2   3   4   5   6   7


©operacji.org 2017
wyślij wiadomość

    Strona główna