Instrukcja w sprawie gospodarki kasowej



Pobieranie 76,47 Kb.
Data06.06.2018
Rozmiar76,47 Kb.

Instrukcja w sprawie gospodarki kasowej


§1

Instrukcję opracowano na podstawie przepisów ogólnych obowiązujących oraz wypracowanych i sprawdzonych przez praktykę rozwiązań w zakresie gospodarki kasowej.


§2

Ilekroć w niniejszej Instrukcji jest mowa o:



  1. jednostce – oznacza to      ,

  2. kierowniku jednostki – oznacza to      ,

  3. księgowym – oznacza to      ,

  4. wartościach pieniężnych – oznacza to krajowe i zagraniczne znaki pieniężne, czeki, weksle i inne dokumenty zastępujące w obrocie gotówkę oraz złoto, srebro i wyroby z tych metali, kamienie szlachetne i perły, a także platynę i pozostałe metale z grupy platynowców,

  5. jednostce obliczeniowej (j.o.) – oznacza to jednostkę pieniężną stosownie do przepisów w sprawie szczegółowych zasad i wymagań, jakim powinna odpowiadać ochrona wartości pieniężnych przechowywanych i transportowanych przez przedsiębiorców i inne jednostki organizacyjne, użytych do określenia limitu przechowywanych i transportowanych wartości pieniężnych.

§3


    1. Kasjerem może być jedynie osoba posiadająca minimum średnie wykształcenie, mająca nienaganną opinię, nie karana za przestępstwa gospodarcze lub wykroczenie przeciwko mieniu oraz posiadająca pełną zdolność do czynności prawnych.

    2. Przyjęcie/przekazanie kasy może nastąpić jedynie protokolarnie, w obecności komisji wyznaczonej przez kierownika jednostki.

    3. Kasjer musi na dowód przyjęcia odpowiedzialności materialnej złożyć deklarację o odpowiedzialności za powierzone mienie oraz o znajomości przepisów w zakresie dokonywania operacji kasowych i transportu gotówki.

    4. Kasjer powinien posiadać obowiązującą w jednostce instrukcję w sprawie gospodarki kasowej oraz wykaz osób upoważnionych do dysponowania gotówką i zatwierdzania dowodów kasowych, jak również wzory ich podpisów.

§4


    1. Pomieszczenie przeznaczone do przechowywania wartości pieniężnych powinno być odpowiednio wydzielone i zabezpieczone. Wszystkie okna pomieszczenia kasy winny być okratowane. Drzwi wejściowe do kasy winny być specjalnej konstrukcji, z blokadami bocznymi lub wzmocnione blachą i zaopatrzone w co najmniej dwa zamki.

    2. W pomieszczeniu kasy powinno znajdować się okratowane i zamykane okienko, przez które kasjer dokonuje wypłaty. Powinno ono być tak zainstalowane, aby uniemożliwiło wejście jakiejkolwiek osoby do wnętrza kasy.

    3. W pomieszczeniu kasy winno być zainstalowane urządzenie alarmowe. Ponadto powinno być ono wyposażone w szafę stalową do przechowywania wartości pieniężnych.

§5


      1. Wartości pieniężne muszą być przechowywane w warunkach zapewniających należytą ochronę przed zniszczeniem, utratą lub zagarnięciem.

      2. Wartości pieniężne przechowywane w kasie nie mogą przekraczać 0,3 j.o.

§6

1. Transport wartości pieniężnych w kwocie nie przekraczającej równowartości 0,1 j.o. może być wykonywany pieszo bez dodatkowego pracownika.



2. Transport wartości pieniężnych w kwocie przekraczającej równowartość 0,1 do 0,3 j.o. może być wykonywany pieszo przy ochronie w postaci dodatkowego pracownika.
§7

        1. W kasie może być:

  1. niezbędny zapas gotówki na bieżące wydatki,

  2. gotówka podjęta z rachunku bankowego na pokrycie określonych rodzajowo wydatków,

  3. gotówka pochodząca z bieżących wpływów do kasy jednostki,

  4. gotówka przechowywana jako depozyt od osób fizycznych i prawnych.

        1. Wysokość niezbędnego zapasu gotówki w kasie ustala się na kwotę       zł.

3. Nadwyżkę gotówki znajdującą się w kasie na koniec dnia, ponad ustaloną wysokość jej niezbędnego zapasu, odprowadza się w dniu powstania nadwyżki na właściwy rachunek bankowy.

§8

1. Podjętą z rachunku bankowego gotówkę, przeznaczoną na pokrycie określonych rodzajowo wydatków jednostki, należy przeznaczyć na cel określony przy jej podjęciu. Niewykorzystaną część tej gotówki (nie podjęte należności oraz zwroty wypłaconych z niej zaliczek lub nienależnie pobranych kwot) spółka może również przeznaczyć na inne cele niż określone przy podjęciu gotówki z rachunków bankowych.



2. Gotówka podjęta z rachunku bankowego na pokrycie określonych rodzajowo wydatków może być przechowywana w kasie, pod warunkiem należytego jej zabezpieczenia.

3. Gotówka przechowywana w kasie w formie depozytu, podlegająca zwrotowi osobie prawnej lub osobie fizycznej, która depozyt złożyła, nie może być wykorzystana na pokrycie wydatków jednostki, jak również w celu uzupełnienia niezbędnego zapasu gotówki i nie jest wliczana do ustalonej wielkości tego zapasu.

§9

Dokumentację kasy stanowią:



1. dokumenty operacyjne kasy:

  1. raport kasowy „RK”,

  2. dowód wpłaty „KP”,

  3. dowód wypłaty „KW”,

  4. bankowy dowód wpłaty.

2. dokumenty źródłowe – dyspozycyjne:

  1. dowody zakupu – faktury, rachunki,

  2. dowody sprzedaży,

  3. wnioski o zaliczkę,

  4. rozliczenie zaliczki,

  5. rozliczenie delegacji służbowej,

  6. listy płac,

  7. listy wypłat zasiłków, premii, nagród,

  8. rachunki za prace wykonane na podstawie umów zleceń lub umów o dzieło,

  9. oświadczenia zawierające wyliczenie kosztów używania pojazdu prywatnego do celów służbowych,

  10. inne akceptowane przez kierownika jednostki lub skarbnika.

3. dokumenty organizacyjne kasy:

  1. instrukcja w sprawie gospodarki kasowej,

  2. oświadczenie o odpowiedzialności materialnej,

  3. zakres czynności kasjera,

  4. wykaz osób upoważnionych do dysponowania pieniężnymi składnikami majątkowymi (z wzorami podpisów),

  5. protokoły przyjęcia/przekazania kasy,

  6. protokoły kontroli kasy,

  7. protokoły inwentaryzacyjne.

4. dokumenty sporządzane przez kasjera:

  1. rejestr przechowywanych depozytów,

  2. rejestr papierów wartościowych,

  3. zestawienie nie podjętych w terminie wynagrodzeń i innych należności objętych listami płac,

  4. inne rejestry.

§10


1. Wszelkie obroty gotówkowe powinny być udokumentowane dowodami kasowymi:

  1. wpłaty gotówkowe – przychodowymi dowodami kasowymi,

  2. wypłaty gotówkowe – rozchodowymi dowodami kasowymi, którymi są źródłowe dowody kasowe lub zastępcze własne dowody wypłat gotówki.

2. Zastępcze dowody wypłat nie mogą być wystawione przez kasjera, lecz wyłącznie przez księgowego lub osobę upoważnioną. Zastępczym dowodem kasowym może być asygnata kasowa – kasa wypłaci „KW” lub nota.

3. Przychodowe dowody kasowe wystawia się w trzech egzemplarzach. Oryginał, stanowiący pokwitowanie wpłaty gotówki, zostaje wręczony wpłacającemu. Kopia egzemplarza przychodowego dowodu kasowego przeznaczona jest dla księgowości.

§11

1. Przed przyjęciem lub wypłatą gotówki kasjer zobowiązany jest sprawdzić, czy odpowiednie dowody księgowe są podpisane przez osoby upoważnione do zlecania wypłaty lub wpłaty. Dowody księgowe nie podpisane przez osoby do tego upoważnione, nie mogą być przez kasjera przyjęte do realizacji. Nie dotyczy to przychodowych dowodów kasowych wystawianych przez kasjera.



2. W dowodach kasowych nie można dokonywać żadnych poprawek kwot wypłat lub wpłat gotówki wyrażonych cyframi i słowami. Błędy popełnione w tym zakresie poprawia się przez anulowanie błędnych przychodowych lub rozchodowych dowodów kasowych lub zastępczych dowodów w celu udokumentowania wpłaty lub wypłaty gotówki oraz poprzez wystawienie nowych prawidłowych dowodów, celem udokumentowania wpłat i wypłat gotówki.

3. W przypadku, gdy błędy zostały popełnione w źródłowych dowodach kasowych, w celu ich skorygowania, należy dokonać wypłat gotówki na podstawie wystawionych na ich miejsce zastępczych dowodów.

4. Wpłaty gotówki mogą być dokonywane wyłącznie na podstawie wszelkich tytułów przychodowych dowodów kasowych, ujednoliconych dla wpłat, podpisanych przynajmniej przez kasjera.

5. Na dowodzie wpłat gotówki należy wpisać słownie kwotę wpłaconej gotówki oraz datę i jej tytuł.


§12

1. Formularze dowodów wpłat powinny być połączone w bloki formularzy przychodowych dowodów kasowych, które należy ponumerować przed oddaniem ich do użytku.

2. Formularze przychodowych dowodów kasowych należy ponumerować, zachowując ciągłość numeracji w okresie każdego roku sprawozdawczego. Liczba formularzy w każdym bloku powinna być poświadczona przez księgowego lub osobę przez niego upoważnioną. Na okładce każdego bloku należy odnotować:

– numer kolejny bloku formularzy,

– numer kart bloku formularzy (od nr       do nr      ),

– okres, w którym korzystano z bloku formularzy (od dnia       do dnia      ).

3. Bloki formularzy przychodowych dowodów kasowych mogą być wydawane osobom upoważnionym wyłącznie za pokwitowaniem w ewidencji druków ścisłego zarachowania, która powinna umożliwić kontrolę przychodu, rozchodu oraz stan bloków formularzy. Odpowiednie uregulowania zawarto w „Instrukcji w sprawie ewidencji i kontroli druków ścisłego zarachowania”.
§13

1. Wypłata gotówki z kasy może nastąpić na podstawie źródłowych dowodów uzasadniających wypłatę, to znaczy na podstawie:

1) dowodów wpłat na własne rachunki bankowe, przy czym fakt dokonania wpłaty powinien potwierdzać stempel banku na dowodzie wpłaty, rachunku, fakturze,

2) list wypłat dotyczących wynagrodzeń, stałych świadczeń pieniężnych, nagród oraz zbiorczych zestawień wypłat sporządzonych na podstawie rejestru nie podjętych płac,

3) własnych źródłowych dowodów kasowych (np. w związku z wypłatą zaliczek do rozliczenia na zakup materiałów i usług),

4) dowodów wypłat – kasa wypłaci.

2. Własne źródłowe dowody kasowe, wystawione w związku z wypłatą zaliczek do rozliczenia, w tym także zaliczek na koszty podróży służbowych, powinny określać termin, do którego zaliczka ma być rozliczona.

3. Źródłowe dowody kasowe i zastępcze dowody wypłat gotówki powinny być przed dokonaniem wypłaty sprawdzone pod względem merytorycznym i formalnym. Pracownicy zobowiązani do wykonywania tych czynności zamieszczają na dowodach kasowych swój podpis i datę.

4. Sprawdzone dowody zatwierdza do wypłaty kierownik jednostki i Główny Księgowy lub osoba przez nich upoważniona.
§14

1. Zastępcze dowody wypłat gotówki mogą być podpisane tylko przez jedną osobę zlecającą wypłatę, jeżeli wynika to ze źródłowych dowodów kasowych uprzednio już podpisanych przez kierownika jednostki i Głównego Księgowego lub osoby przez nich upoważnione.

2. Gotówkę wypłaca się osobie wymienionej w rozchodowym dowodzie kasowym. Odbiorca gotówki kwituje jej odbiór na rozchodowym dowodzie w sposób trwały, atramentem lub długopisem, podając słownie kwotę i datę jej otrzymania oraz zamieszczając swój podpis.

3. Obowiązek wypisywania słownie otrzymanej kwoty nie dotyczy przypadku wypisywania przez wystawcę tych dowodów na zbiorczych zestawieniach, w których umieszczona jest ogólna suma do wypłaty w złotych.

4. Jeżeli rozchodowy dowód kasowy wystawiony jest na więcej niż jedną osobę, to każdy odbiorca kwituje kwotę otrzymanej przez siebie gotówki.
§15

1. Przy wypłacie gotówki osobom nieznanym, kasjer obowiązany jest zażądać okazania dowodu osobistego lub innego dokumentu stwierdzającego tożsamość odbiorcy gotówki oraz wpisać na rozchodowym dowodzie kasowym numer, datę oraz określenie wystawcy dokumentu.

2. Przy wypłacie gotówki osobie nie mogącej się podpisać, na jej prośbę lub na prośbę kasjera podpis może złożyć inna osoba (z wyjątkiem pracownika zlecającego wypłatę), stwierdzając jako świadek swoim podpisem fakt wypłaty gotówki osobie wymienionej w rozchodowym dowodzie kasowym.

3. Na rozchodowym dowodzie kasowym zamieszcza się numer, datę i określenie wystawcy dowodu stwierdzającego tożsamość osoby otrzymującej gotówkę oraz imię i nazwisko osoby podpisującej się jako świadek. Kwotę wypłaca się osobie nie mogącej się podpisać.

4. Jeżeli wypłata następuje na podstawie upoważnienia przez osobę wymienioną w rozchodowym dowodzie kasowym, w dowodzie tym należy określić, że wypłata została dokonana osobie do tego upoważnionej.

5.Upoważnienie do odbioru gotówki powinno zawierać potwierdzenie tożsamości i własnoręczności podpisu wystawiającego upoważnienie przez notariusza lub właściwy urząd gminy.

6. Upoważnienie do odbioru powinno być dołączone do rozchodowego dowodu kasowego.

§16


1. Zrealizowane rozchodowe dowody kasowe powinny być oznaczone przez podanie na nich daty, numeru i pozycji raportu kasowego, w którym objęte nimi wypłaty zostały zewidencjonowane.

2. Wszystkie dowody kasowe dotyczące wypłat i wpłat gotówki, dokonywane w danym dniu, powinny być w tym dniu wpisane do raportu kasowego sporządzonego przez kasjera, który prowadzi raporty kasowe znormalizowane – „Raport kasowy RK”.

3. Wypłaty z list płac mogą być ewidencjonowane w raporcie kasowym w kwocie obejmującej sumę poszczególnych wypłat dokonywanych w danym dniu lub też w kwocie równej sumie wypłat ogółem przekazanych do wypłacenia płatnikom.

4. Gotówka znajdująca się w kasie do wypłaty z listy płac w okresie nie przekraczającym 7 dni, traktowana jest jako depozyt.

5. W razie nie dokonania pełnego rozchodu gotówki z kasy, kasjer zobowiązany jest przyjąć nie podjęte wypłaty z listy na podstawie przychodowego dowodu kasowego oraz wpisać go do raportu kasowego.

6. Dowody kasowe wpłat i wypłat mogą być ujmowane w raporcie kasowym zbiorczo, na podstawie odpowiednich zestawień wpłat i wypłat gotówkowych jednorodnych operacji gospodarczych.

7. Obroty kasowe kasjer rejestruje w raporcie kasowym, uzupełnionym kopią.
§17

1. Raport kasowy sporządza się i zamyka codziennie. Zapisy w raporcie kasowym powinny być dokonywane chronologicznie.

2. Po sporządzeniu raportu kasowego za dany dzień i ustaleniu pozostałości gotówki w kasie, kasjer podpisuje raport i oryginał z dowodami kasowymi przekazuje, za potwierdzeniem, Głównemu Księgowemu lub osobie upoważnionej.
§18

1. Rozchodu gotówki nie udokumentowanego rozchodowymi dowodami kasowymi nie uwzględnia się przy ustaleniu stanu gotówki w kasie. Rozchód taki stanowi niedobór kasowy i obciąża kasjera.

2. Gotówka w kasie nie udokumentowana przychodowymi dowodami kasowymi stanowi nadwyżkę kasową. Nadwyżka kasowa podlega przekazaniu na dochody budżetowe w ciągu 30 dniu od daty jej stwierdzenia.
§19

Dowód wpłaty „KP”:

1) Dowód wpłaty „KP” (kasa przyjmie) jest drukiem ścisłego zarachowania, ewidencjonowanym niezwłocznie po jego otrzymaniu lub wystawieniu i odpowiednio przechowywanym.

2) Dowód wpłaty „KP” wystawiany jest przez kasjera w trzech egzemplarzach, z których oryginał jest wręczany wpłacającemu jako dowód wpłaty, kopia jest dołączana do raportu kasowego, zaś druga kopia pozostaje w bloku do rozliczenia i kontroli.

3) W przypadku pomyłki należy wszystkie egzemplarze anulować.

4) Osoba wystawiająca dowód „KP” określa w nim:

– datę wpłaty,

– nazwisko i imię (nazwę) oraz adres osoby dokonującej wpłaty,

– dokładne określenie tytułu wpłaty,

– kwotę wpłaty cyframi i słownie.

5) Przyjęcie gotówki do kasy kasjer potwierdza swoim podpisem na dowodzie wpłaty. Dowód podlega zatwierdzeniu przez księgowego lub osobę upoważnioną.
§20

Kasa wypłaci KW:

1) Dowód „KW” (kasa wypłaci) jest znormalizowanym drukiem ścisłego zarachowania.

2) Wystawiany jest przez upoważnionego pracownika księgowości jako dowód zastępczy, w przypadku np. nie podjętych płac lub innych należności, do których został zastosowany dowód źródłowy, zatwierdzony przez upoważnione osoby.

3) Osoba wystawiająca dowód „KW” wpisuje następujące dane:

– datę wypłaty,

– nazwisko i imię (nazwę) oraz adres osoby, na rzecz której dokonuje się wypłaty,

– tytuł wypłaty,

– kwotę wypłaty cyframi i słownie.

4) Dowód podpisuje osoba wystawiająca w dwóch egzemplarzach, na oryginale podpisuje kasjer jako osoba wypłacająca oraz osoba, która należności pobiera. Oryginał zastępczego dowodu „KW” załącza się do raportu kasowego.

5) Do wypłaty dowód „KW” zatwierdza Główny Księgowy lub osoba upoważniona.
§21

Raport kasowy „RK”:

1) Raport kasowy jest znormalizowanym drukiem ścisłego zarachowania.

2) Jest wypełniany lub wystawiany przez kasjera w porządku chronologicznym, tzn. w takiej kolejności, w jakiej następują wpłaty i wypłaty.

3) Dokonywane operacje kasowe wypełnia się w tym samym dniu, w którym wystąpiły operacje. Raport jest sporządzany codziennie.

4) Raport kasowy musi być sporządzony z datą ostatniego dnia miesiąca.

5) Można prowadzić kilka raportów kasowych odrębnie dla ułatwienia pracy i zapewnienia przejrzystości dokonywanych operacji kasowych.

6) Raport kasowy sporządza kasjer w sposób następujący:

– w lewym górnym rogu raportu zamieszcza pieczęć firmową, a w wierszu „kasa” wpisuje oznaczenie kasy, dla której raport jest sporządzany,

po prawej stronie, w górnej rubryce, wpisuje numer raportu kasowego; numer ustala się z zachowaniem ciągłości numeracji rocznej dla roku obrotowego,

– w części tabelarycznej raportu kasowego ewidencjonuje dowody kasowe na bieżąco, w układzie chronologicznym, w kolejności ich realizacji, przy czym w rubryce „treść” określa rodzaj operacji gotówkowej, a w rubryce „dowód” – symbol dokumentu wraz z jego numerem, np.: „KP-10”, „KW-3”,

– w dolnej części raportu, w przeznaczonych na ten cel rubrykach, wpisuje ilość dowodów „KP”, „KW” i łączne kwoty operacji gotówkowych. Każdą stronę raportu kasowego podlicza oddzielnie, a łączną sumę obrotów objętych raportem kasowym wpisuje w wierszu „obroty dnia”, na ostatniej stronie raportu kasowego.

7) Po wypełnieniu raportu kasowego kasjer podpisuje go i przekazuje, za potwierdzeniem odbioru, księgowemu lub osobie upoważnionej. Kopia raportu kasowego pozostaje w bloku raportów.
§22

Rejestr depozytów:

1) Rejestr depozytów kasjer prowadzi w jednym egzemplarzu.

2) Ewidencja ta musi zawierać co najmniej następujące dane:

– numer kolejny depozytu,

– określenie deponowanego przedmiotu, a przy deponowaniu gotówki jej kwotę,

– określenie jednostki, której własność stanowi depozyt,

– datę i godzinę przyjęcia depozytu,

– datę i godzinę zwrotu depozytu oraz podpis osoby upoważnionej do podjęcia depozytu i podpis kasjera.

3) Przechowywana w formie depozytu w kasie jednostki gotówka nie może być łączona z gotówką jednostki.


§23

Rejestr papierów wartościowych:

Obejmuje wykaz papierów wartościowych posiadanych przez jednostkę, według ustaleń jednostki.
§24

Zestawienie nie podjętych poborów:

1) Zestawienie nie podjętych poborów służy do udokumentowania nie podjętych w terminie wynagrodzeń i innych należności objętych listami płac.

2) Zestawienie to sporządza kasjer w dwóch egzemplarzach.

3) Zestawienie powinno zawierać następujące dane:

– numer kolejny (liczbę porządkową),

– nazwisko, imię i stanowisko zajmowane przez osobę, która nie podjęła wynagrodzenia,

– datę przyjęcia gotówki – wg dowodu „KP”,

– kwotę,

– podpis sporządzającego zestawienie.

4) Oryginał zestawienia nie podjętych poborów kasjer załącza do dowodu KP”, a na liście płac w miejscu przeznaczonym na pokwitowanie odbioru gotówki wpisuje numer i datę przychodowego dowodu kasowego – „KP” oraz składa swój podpis.
§29

Inwentaryzacja kasy:

1) Inwentaryzację kasy przeprowadza się:

– w dniach ustalonych przez kierownika jednostki,

– na dzień przekazania obowiązków kasjera,

– w ostatnim dniu roboczym roku.

2) W toku inwentaryzacji, poza gotówką, podlegają zinwentaryzowaniu depozyty kasowe.

3) Osoby zobowiązane do przeprowadzenia inwentaryzacji wyznacza kierownik jednostki, a gdy konieczne jest przeprowadzenie jej w czasie nieobecności kasjera, zespół spisowy składający się co najmniej z trzech osób.

4) Z wyników inwentaryzacji sporządza się protokół w trzech egzemplarzach, podpisany przez członków zespołu i kasjera, a w razie przekazywania kasy – przez osobę przyjmującą i przekazującą.

5) Jeżeli inwentaryzację przeprowadza się pod nieobecność kasjera, fakt ten powinien zostać wyraźnie opisany w protokole, ze wskazaniem przyczyny nieobecności kasjera.

6) Protokół inwentaryzacji otrzymują:

– oryginał - Główny Księgowy,

– pierwszą kopię - osoba zdająca kasę,

– drugą kopię - osoba przyjmująca kasę.



7) Doraźne kontrole kasy dokonywane są na polecenie kierownika jednostki. Fakt dokonania kontroli powinien być udokumentowany protokołem.

8) W zakresie inwentaryzacji w kasie mają również zastosowanie odpowiednie przepisy instrukcji w sprawie gospodarki majątkiem trwałym, inwentaryzacji tego majątku oraz zasad odpowiedzialności za powierzone mienie.



©operacji.org 2017
wyślij wiadomość

    Strona główna