Imię dziecka: Szymon Wiek: 5 lat Placówka: Przedszkole Przy ul. L. Staffa 6



Pobieranie 21,15 Kb.
Data14.02.2018
Rozmiar21,15 Kb.

Imię dziecka: Szymon

Wiek: 5 lat


Placówka: Przedszkole Przy ul. L. Staffa 6

Wiek przedszkolny obejmuje okres życia dziecka od 3 do 7 roku życia. Granice chronologiczne wieku przedszkolnego są względne. Każde dziecko rozwija się w innym nieco tempie, w odmiennych warunkach środowiskowych, każde jest odmienną indywidualnością. Jednakże u wszystkich dzieci pomiędzy 3, a 7 r. ż. zachodzą zmiany w psychice, typowe i charakterystyczne dla wieku przedszkolnego, które pozwalają wyodrębnić ten okres od innych okresów rozwojowych.



Rozwój działalności dziecka.
Podstawową formą aktywności dziecka w wieku przedszkolnym jest zabawa, chociaż nie jest ona jedyną dziedziną jego działalności. Zabawa dziecka w wieku przedszkolnym przybiera różnorakie i bogate formy. Staje się czynnością bardziej samodzielną i twórczą w stosunku do zabawy małego dziecka. Od zabaw indywidualnych i samotnych dzieci przechodzą do zabaw zespołowych. Najbardziej typowymi zabawami dla tego okresu są zabawy tematyczne i konstrukcyjne.
Zabawa tematyczna - tematyka zabawy jest na ogół szeroka i różnorodna; dzieci przechodzą od zabaw o treści wziętej z życia codziennego do inscenizowania w zabawach zdarzeń zaczerpniętych z opowiadań, bajek itp. W zabawach tematycznych dzieci używają przedmiotów i zabawek w znaczeniu symbolicznym, tj. nadają im szczególny, umowny sens w zależności od wieku i charakteru zabawy.
Zabawa konstrukcyjna - jej charakterystyczną tendencją w wieku przedszkolnym są:

  1. Wykorzystywanie coraz bardziej różnorodnego materiału konstrukcyjnego.

  2. Usprawnianie techniki czynności konstrukcyjnych.

  3. Coraz bardziej świadome planowanie poszczególnych etapów czynności.

Materiałem wykorzystywanym najczęściej w zabawach konstrukcyjnych przez dzieci są klocki różnego formatu i kształtu.

Zaczątki czynności konstrukcyjnych spotykamy już u dzieci półtorarocznych (szeregują one klocki najpierw pionowo „wieża”, a następnie poziomo „pociąg”). Dzieci 4 letnie ustawiają budowle dwuwymiarowe, 5 letnie dążą do zamykania przestrzeni w strukturach trójwymiarowych.
W trakcie „rozmowy i zabawy” z Szymkiem można zaobserwować kilka charakterystycznych reakcji i zachowań chłopca, ujawniających przebieg jego rozwoju.

Chłopiec preferuje zabawę w samotności. Zabawę, w której może się „obejść” bez współgracza, współzawodnika itp. Szymek podejmuje zabawy uaktywniające go umysłowo: układanie puzzli, dopasowywanie figur o tych samych kształtach, kolorach, zawierających podobne rysunki. W zabawach tych wykazuje się dużym skupieniem i cierpliwością (poszukiwanie brakującego elementu układanki nawet przez około 60 sekund). Szczególne zainteresowanie chłopiec przejawia w kierunku zabaw matematycznych; operacje dodawania do 10 – dopasowywanie klocka z wypisaną sumą, do klocka z wypisanym wynikiem.

Chłopiec jest w stanie skoncentrować się na jednej zabawie przez około 15-18 minut.

Z powyżej opisanych preferencji zabawowych dziecka oraz z samego ich przebiegu można stwierdzić, że u Szymka w trakcie zabaw dominują operacje analityczno-syntetyczne.



Rozwój mowy
Pod koniec 3 r. ż. dzieci, wychowane w sprzyjających warunkach środowiskowych, mają już opanowane podstawy systemu języka ojczystego i to zarówno od strony leksykalnej, jak też gramatycznej. Jednakże zasób słownictwa dziecka 3- letniego jest jeszcze niewielki, a system gramatyczny nie w pełni poznany i utrwalony. W ciągu okresu przedszkolnego dziecko stopniowo poszerza swój słownik i operuje coraz sprawniej regułami fonetyki i gramatyki języka. W rezultacie w wieku 6-7 lat posługuje się już swobodnie mową potoczną, zależną i niezależną i porozumiewa się bez trudu z innymi ludźmi.

U dzieci w wieku przedszkolnym w zakresie rzeczowników wzrasta liczba nazw zawodów, części przedmiotów, budynków itp. W zakresie czasowników wzrasta liczba wyrazów, które określają czynności umysłowe. Przejawem podstawowej, praktycznej orientacji dzieci w budowie słowotwórczej wyrazów są tzw. neologizmy dziecięce. Te nowe słowa, które dzieci tworzą analogicznie do znanych już wyrazów, pojawiają się w stosukowo znacznej ilości w mowie dzieci do 5 lat. W okresie przedszkolnym wzrasta również u dzieci umiejętność mówienia coraz dłuższymi zdaniami o coraz bardziej poprawnej budowie gramatycznej.

Rozpatrując rozwój mowy u Szymka należy wziąć pod uwagę, że jest On dzieckiem zamkniętym w sobie, a co za tym idzie mało komunikatywnym. Cechy te należy jednak bliżej zaprezentować w rozwoju kontaktów społecznych i osobowości. Nie mniej jednak przytaczam je omawiając rozwój mowy, gdyż w jakim stopniu determinują one rozwój mowy. Wypowiedzi chłopca są bardzo proste i krótkie. Na większość pytań odpowiada po prostu „tak” lub „nie”. Zachęcony do wypowiedzi na temat tego, co prezentuje obrazek ułożony z puzzli odpowiada: „to pieski”. W mowie Szymka można zauważyć także neologizmy; o swoim tacie mówi, że jest „naprawiaczem”. Jednocześnie zapytany o grupowego kolegę odpowiada, że to „rozrabiacz”. Inna wypowiedzią wypowiadaną przez chłopca są słowa wskazujące na inną cechę – chęć samodzielności: „nie! Ja sam!”, „sam potrafię”. Poprawność gramatyczna oraz stopień poprawność odmiany przez przypadki był trudny do określenia, gdyż chłopiec nie wypowiadał zdań złożonych, pozostając na etapie wypowiedzi: „Pani nie pozwala”, „Ja go nie lubię”.
Rozwój myślenia
Charakterystykę myślenia dzieci w tym okresie rozwoju ułatwi przypomnienie trzech szczebli genetycznych tego procesu, stanowią je: myślenie sensoryczno-motoryczne, konkretno-wyobrażeniowe i myślenie pojęciowe. Dla dzieci w wieku przedszkolnym najbardziej typową formą myślenia jest myślenie konkretno-wyobrażeniowe. Myślenie dziecka jest podporządkowane zadaniom praktycznym, jest to zatem myślenie związane z konkretnym celem. W wieku przedszkolnym zmniejsza się zależność myślenia od bezpośredniej sytuacji, a więc od czynników zewnętrznych. Według teorii Piageta myślenie dzieci do około 7, 8 r.ż. jest myśleniem prelogicznym, tzn. niezgodnym z zasadami poprawnego rozumowania logicznego. Jednak wedle późniejszych badań Piaget stwierdził, iż logika dziecka przejawia się również we wczesnych stadiach rozwoju umysłowego, lecz różni się ona od logiki dorosłych. Według obecnie przyjmowanego przez Piageta podziału na stadia, wiek przedszkolny mieści się w okresie drugim, tj. kształtowania się i organizowania operacji konkretnych.

Szymek zagadnięty, co powiedziałby pieskom z obrazka na puzzlach, gdyby je spotkał odpowiedział, że „one nie mówią”. Chłopiec wykazuje sporą umiejętność myślenia abstrakcyjnego: najpierw zapytany, czy tata ma auto, odpowiada, ze tak. Następnie, gdy został poproszony, żeby pokazał, jak tata jeździ, chłopiec rękami oprócz typowego naśladowania ruchu rąk na kierownicy, wykonuje także ruchy (wciąż jednak chaotyczne) przypominające zmianę biegów. Szymek wykazuje się także sporą podzielnością uwagi i spostrzegawczością. Pod koniec zabawy chłopiec zadał pytanie: „A co ty piszesz, o mnie?”. Nie we wszystkich przykładach chłopiec wykazał takie umiejętności. Szymkowi przedstawiłem na obrazku smoka w ubraniu, jeżdżącego na desko rolce. Uprzednio upewniwszy się, że Szymek widział Smoka Wawelskiego poprosiłem Go o wykazanie różnic w wyglądzie obu smoków, chłopiec nie potrafił tego dokonać.


Rozwój uczuć, woli kontaktów społecznych i osobowości
Wiek przedszkolny w porównaniu z wcześniejszymi okresami rozwojowymi, cechuje wzbogacenie się i duże zróżnicowanie życia uczuciowego. W wieku przedszkolnym takie przejawy uczuć, jak: gniew, strach, radość, wstyd, niechęć, czy też zazdrość przejawiają się w sposób bardzo wyrazisty. Dziecko nie umie maskować i tłumić swych przeżyć uczuciowych. Wiele czynności małego dziecka ma charakter ekspresyjny – służą one do wyrażania emocji, których podłożem są z kolei określone potrzeby. We wczesnej i średniej fazie przedszkolnej, mniej więcej do 6 r.ż., uczucia dzieci cechuje afektywność i impulsywność. Emocje silne i gwałtowne, choć krótkotrwałe, łatwo u dziecka powstają i wybuchają na zewnątrz. Dziecko wyraża swą radość głośnym śmiechem, gdy wpada w złość – krzyczy i tupie nogami, nie tai awersji do różnych obiektów, np. potraw, które mu nie smakują, itp. Reaguje afektywnie nawet na niewspółmiernie słabe bodźce, np. z byle powodu płacze lub oburza się.

Tę zmienność i nietrwałość uczuć dziecięcych nazywamy labilnością uczuciową. W powiązaniu ze znaczną pobudliwością emocji, jak również z łatwością ekspresji stanów uczuciowych, sprawia to, że dzieci w wieku przedszkolnym nie są jeszcze emocjonalnie dojrzałe i zrównoważone.

Uspołecznienie dziecka tzn. przystosowanie form jego zachowania do wymogów środowiska społecznego stanowi ważne osiągnięcie rozwojowe wieku przedszkolnego. Dziecko, które w 3 r. ż. jest jeszcze egocentryczne i ledwie uporało się z odróżnieniem siebie od otoczenia – przechodzi w następnych kilku latach głęboką ewolucję, staje się istotą na tyle społecznie dostosowaną do otoczenia, że zdolne jest do uczestnictwa we wspólnych zabawach i zajęciach. Pierwsze kontakty społeczne dziecko nawiązuje w obrębie rodziny, tj. z rodzicami i rodzeństwem. Odmiennie niż z rodzeństwem układają się kontakty dziecka w wieku przedszkolnym z innymi dziećmi. Zależnie od przyjętego kryterium podziału wyróżniamy kontakty pozytywne, bezkonfliktowe (przyjaźnie dziecięce, związki koleżeńskie, pomoc wzajemna itp.), oraz kontakty negatywne, charakterystyczne dla działań zmierzających do osiągnięcia własnego egoistycznego celu.

Znaczący wpływ na rozwój kontaktów społecznych wywiera środowisko wychowawcze. Radzieccy psychologowie akcentowali duże znaczenie oddziaływania grupy rówieśniczej jako kierowanego przez wychowawcę czynnika uspołecznienia jednostki.

Obserwując zachowanie Szymka i jego kontakty z rówieśnikami już na samym początku można stwierdzić, iż jest on dzieckiem cichym i wyjątkowo spokojnym. Już przy pierwszym kontakcie z Szymkiem, tj. przy zapraszaniu studentów przez dzieci do zabawy, Szymek w przeciwieństwie do innych dzieci był bardzo zachowawczy.

We wszystkich zabawach przejawiał duży spokój. Nie przejawiał takich uczuć, jak zniecierpliwienie, irytacja czy złość w momentach, gdy nie radził sobie np. z dopasowaniem odpowiednich puzzli. Zapytany przeze mnie zdecydowanie stwierdził, że woli bawić się sam, czasami dołączając w zabawie do „ulubionego” kolegi Kamila. Szymek zdecydowanie unika zabaw opartych na współzawodnictwie. Wyraźnie wyraził swą niechęć do zabawy w wyścigi samochodowe z kolegami. Chłopiec nie przejawiał uczuć złości czy agresji w stosunku do innych dzieci. Gdy jeden z chłopców próbował zniszczyć mu układane puzzle, Szymon wyraźnie szukał pomocy w osobie studenta, samemu nie reagując. Dało się odczuć, iż chłopiec odczuwał wyraźny respekt do wspomnianego wyżej chłopca, po cichu nazywając go „rozrabiaczem”.



W tym wypadku brak reakcji chłopca mógł być podyktowany strachem przed „silniejszym” kolegą. Szymek, jednak równie spokojnie reagował, gdy koleżanka próbowała zakłócić jego zabawę. Zareagował słowami "nie wolno" lecz nie przejawiał przy tym najmniejszej złości czy irytacji.



©operacji.org 2017
wyślij wiadomość

    Strona główna