Historia Powszechna



Pobieranie 256,3 Kb.
Strona1/9
Data28.12.2017
Rozmiar256,3 Kb.
  1   2   3   4   5   6   7   8   9

Historia Powszechna. Wiek XVIII
Wiek XVIII możemy podzielić:

1700-1733 lata wielkich wojen i powojennej stabilizacji. Trudności gospodarcze. Wczesne Oświecenie, późny Barok. Okres trudności gosp i finansowych.

1733-1763 wojny, które jednak nie hamują wzrostu gospodarczego i demograficznego Europy, wojna siedmioletnia o Śląsk 1756-1763 Fr II zabór przez Prusy Saksonii. 1763 rok okres względnego pokoju, okres oświeconego absolutyzmu. Kryzys starego ładu.

1763-1789 przyspieszony wzrost gospodarczy i demograficzny, początek rewolucji przemysłowej.

Okresy: 1700-1733, 1733-1763, 1763-1789 pokrywa się z rytmem 3 królów polskich.



XVIII – wiek zmiany przymierzy


Rewolucja przemysłowa pociągała rewolucję demograficzną: mimo zmalenia urodzeń wzrost populacji (ograniczenie śmiertelności, średnia z 25 do 30 lat życia). Rola Holandii w XVII wyjątkowa jak Anglii w XVIII Klimat, cofanie się epidemii, postęp w sztuce lekarskiej, szczepienia pod kon XVIII przeciw ospie w Anglii, środki sanitarne stosowane przez administracje, sprawy pogrzebów, cmentarzy, kwarantanny. Ograniczone straty w czasie wojen ludności cywilnej – wojsko bardziej karne.

1798-1811 – E zaatakowała po raz ostatni dżuma azjatycka na wielką skalę.

Duże migracje: ok. 6 mln murzynów przez ocean z Afryki, odkrycie diamentów i złota w Brazylii wywołało obawy wyludnienia kraju. Nadmiar emigracji Anglików do Ameryki rekompensował napływ Irlandczyków do Anglii.

Eksplozja demograficzna miast w XVIII w. Największym miastem u schyłku XVIII był Pekin 3 ml.

W. Brytania wystąpiła na drogę kapitalistycznej urbanizacji, wiele ośrodków miejskich. Londyn w 1880 1 ml

Gospodarka Od XVI handel oceaniczny przyćmił handel lewantyński. Pojawia się w masowej ilości kawa, herbata i tytoń. Światowa wymiana dóbr, konsumpcja. Rozprzestrzenia się ryż, pomidory, ziemniaki, trzcina cukrowa, indygo, kukurydza.


Wraz z międzynarodową wymianą rozwija się przemysł nastawiony na handel światowy.

Merkantylizm – miał także podłoża w koloniach, gdzie funkcjonowały monopolistyczne prawa.

Stagnacja w rolnictwie spowodowana wyjałowieniem gleb. Zaczęto stosować na przemian uprawę zbóż, roślin pastewnych i przemysłowych, szczególnie dobroczynna dla gleby była uprawa ziemniaka. Stosowano nawóz bydlęcy z zamkniętych obór. Melioracji od Holendrów uczyli się Anglicy by w koń XVII zajęła 1 miejsce. Z kolei od Anglików uczyła się Europa, powstało wiele podręczników. Pok koń XVIII 10 ziaren z jednego. Ogólnie były kontrasty: obszary obfitości i nędzy.

Przechodzenie od rolnictwa ekstensywnego (niski nakład pracy i środków, wzrost produkcji przez powiększanie areału) do intensywnego (wysoka wydajność w oparciu o duży nakład pracy i środków na jednostkę gruntu).
Brak wielkich katastrof demograficznych. Wzrost zaludnienia. W walce z głodem duża rola kartofli. Rozwój rolnictwa i przemysłu odbijał się na stanie lasu: opał, budownictwo. Brakowało w E drewna, ceny rosły. Zalesiano, racjonalny wyręb – ingerencja państwa.

1791 zniesiono Niewolnictwo po rewolucji murzyńskiej w Santo Domingo (Dominikana) (najstarsze osiedle eur. Założone przez Kolumba) w imperium brytyjskim w roku 1811. Wzrósł natomiast handel niewolnikami azjatycko-afr.

Praca murzyna obliczana na 10 razy większą niż Indianina, zwrot kosztów po roku, okres eksploatacji 7 lat.

Wyniszczające niewolnictwo do poł XVIII w, gdzie później przechodzono do hodowli niewolników. Import tracił na przyroście naturalnym. Duża rola trzciny cukrowej – wzrost zapotrzebowania w E. Także bawełna. Trzcinę wypiera jednak burak cukrowy.

W połowach śledziami prym Holandii. Od XVII zaczęto przestrzegać nienaruszalności wód terytorialnych.

Holendrzy także prym w wielorybnictwie. Myślistwo - Ameryka Płn, foki i zwierzęta futerkowe, także Rosja: sobole, wydry. Pionierska penetracja prowadzi na Alaskę, osada ros na wyspie Kodiak założona 1784, łowcy rosyjscy spotkali się z amerykańskimi.

1700 rok – umownie przyjmuje się jako datę rozwoju i postępu przemysłu technicznego, skok – rewolucja techniczna występuje jednak w ostatnich dekadach XVIII, gł w W. Brytanii. Węgiel kamienny i maszyna parowa wolno wypierały siłę mięśni. Rzemiosło kostniało pod naciskiem kapitału kupieckiego, schodziło na margines życia gosp.



Rozwijał się nakład, a za nim postępowały manufaktury, potem przemysł.

Wiek XVIII był okresem rozwoju miast i handlu morskiego. W 1789 Holandia i Włochy utraciły prymat na rzecz W. Brytanii.

Produkcja wyrobów luksusowych należała do Francji: lustra, koronki, meble, kosmetyki.

Metalurgia stanowiła barierę przemysłu, ograniczona barierą paliwa. Postęp w dziedzinie odwadniania kopalń.

James Watt 1763 – maszyna parowa. Mocarstwa, jak Prusy Anglia wojowały na obcym żelazie, ze Szwecji i Rosji. 1735 Abraham Darby zastosował koks do wytopu surówki. Rozwój górnictwa węgla.

Transport: opłaty drogowe, mostowe, groblowych, ceł wew., hamowało rozwój transportu i komunikacji lądowej. Koszty przewozu bardzo drogie. Ograniczenia, zamulenia portów hamowały rozwój tonażu.



sekstans ok. 1750 rozpowszechnia się J. Hadley1731, optyczny instrument nawigacyjny, służący do wyznaczania położenia statków lub samolotów wg pomiaru wysokości Słońca lub gwiazd.

Chronometr – zegar najczęściej sprężynowy (w celu zachowania stałego położenia podczas kołysania) określany do określania gł długości geograficznej statku wyregulowany wg czasu gwiezdnego.

Stan dróg i transp wymagał interwencji państwa. Fr pierwsza założyła szkołę budowy dróg i mostów. Od Paryża sieć brukowanych dróg za L XV. Najdogodniejszy i tak tr wodny. Transport lądowy krępował rozwój przemysłu i kierował inicjatywę ku morzom.

Pośrednictwo w handlu morskim w XVII należało do Holendrów. W XVIII wyrównuje się handel państw E, dołącza Rosja. Rywalizacja w eksporcie i imporcie Rzeszy między Hamburgiem, Anglii, Holandii i Francji.

Liberalizm handlowy – doktryna powstw Angl XVII/XVIII - neutralność państwa i innych organizacji gospodarczych i politycznych wobec przebiegu procesów gospodarczych. Istnienie pełnej swobody działalności podmiotów gospodarczych, która w warunkach wolnej konkurencji i zapewnienia przez państwo nienaruszalności własności prywatnej zapewni szybki rozwój gospodarki.

Holendrzy monopol handlu z Japonią. Od 1720 handel z trudnodostępnymi Chinami. Powstają liczne monopolistyczne rywalizujące z sobą kampanie. Później następuje liberalizacja handlu od pocz XVIII. Natomiast w E Śrd i Wsch do końca XVIII merkantylizm.

Stabilizacja monety od poł XVIII normuje się zawartość kruszcu w monecie, podawane liczby dukatów, funtów, liwrów czy guldenów pozostają dla niewtajemniczonych pustym dźwiękiem, biorąc pod uwagę obniżenie zawartości kruszcu o ok. 50%. Należy uwzględnić przy tym pieniądze realne jak i rachunkowe. Polepszenie jakości monet pod koń XVIII stabilizuje rynek.

Posługiwano się przekazami pieniężnymi, wekslami i czekami. Bankierzy wydawali kwity depozytowe, czyli banknoty. Wartościowe papiery stawały się przedmiotem handlu i spekulacji na giełdzie. Dematerializacja pieniądza przyspieszała tempo obrotu. Pierwsze banknoty w Austrii 1762. W tym okresie posługiwano się już nimi w USA, Hiszpanii i Rosji. Jednak w wymianie np. lewantyńskiej nie można było posługiwać się pieniądzem papierowym. Gospodarka rynkowa umożliwia gromadzenie pieniądza, akumulacja kapitału (gromadzenie, odkładanie dochodu z celu finansowania dalszych inwestycji powiększających w konsekwencji produkcję, wzrost zatrudnienia) i inwestycje. Akumulacja renty gruntowej była głównym bogactwem.

W XVIII nastąpił proces koncentracji ziemi. W Anglii ogradzanie.

Przejście od kapitału handl do przemysłowego, jednak gospodarka pozarolnicza znajdowała się na 2 miejscu. (wojny napoleońskie przyniosły pogrom holenderskich finansów). Największa akumulacja kapitału handlowego w Anglii, we Fr natomiast najważniejsze były przywileje. W E Srd akumulacja była mała, istniał za to przymus i przywileje, domeny i monopole. Na Zachodzie ważniejszy był element mieszczański na Wschodzie szlachecko-państwowy. Anglia dystansuje inne kraje poł XVIII kontrast między bogact a biedą.





  1   2   3   4   5   6   7   8   9


©operacji.org 2017
wyślij wiadomość

    Strona główna