European Commission



Pobieranie 84 Kb.
Data13.06.2018
Rozmiar84 Kb.


Komisja Europejska

NOTATKA

Bruksela, 3 września 2014 r.



Pytania i odpowiedzi: potencjalny wpływ środków wprowadzonych przez Rosję wobec unijnych produktów rolnych oraz dotychczasowa reakcja UE na te środki

W dniu 7 sierpnia 2014 r. Rosja ogłosiła wprowadzenie zakazu importu mającego zastosowanie od dnia 8 sierpnia w odniesieniu do niektórych produktów (takich jak mięso, produkty mleczarskie, owoce, warzywa i przetworzona żywność) pochodzących z UE, USA, Kanady, Australii i Norwegii. Niniejsza notatka odpowiada na najczęściej zadawane pytania odnoszące się do tych środków.



Jakie będą skutki rosyjskich sankcji?

Jest zbyt wcześnie, aby dokładnie ocenić wpływ gospodarczy rosyjskich ograniczeń importowych, ponieważ minęło dopiero kilka tygodni od wprowadzenia tych środków (7 sierpnia), a rynki rolne tak czy inaczej mają tendencję do wahań z roku na rok. Komisja jest przekonana, że dla znacznej części produkcji można znaleźć alternatywne rynki zbytu, w szczególności w perspektywie średnioterminowej. Oczywiste jest jednak, że niektóre produkty i niektóre regiony doświadczą poważnych trudności w wyniku wprowadzenia przez Rosję tych środków, w szczególności w najbliższym czasie. Najbardziej bezpośrednim powodem do obaw jest fakt, że produkty wcześniej eksportowane są sprzedawane na rynku UE po niskich cenach, co prowadzi do globalnego załamania cen – stąd szybkie działanie Komisji polegające na wprowadzeniu nadzwyczajnych środków rynkowych.

Rosja jest drugim co do wielkości rynkiem eksportowym dla unijnych produktów rolnych. Żywność i surowce stanowią 10 proc. całego unijnego eksportu do Rosji, lecz odpowiada to jedynie 1-3 proc. całkowitej produkcji UE. Jednak tu również sytuacja jest różna w zależności od produktu i regionu.

Ogólnie rzecz biorąc, UE będzie najbardziej dotkniętym partnerem wśród wszystkich podmiotów objętych rosyjskim embargo, ponieważ 73 proc. importu podlegającego zakazowi pochodzi właśnie z UE. Nie jest to zaskoczeniem, biorąc pod uwagę, że z samej Unii pochodzi 86 proc. łącznego rosyjskiego importu z UE, USA, Kanady, Australii i Norwegii (i 43 proc. całkowitego rosyjskiego importu z całego świata).



Jakie produkty są objęte rosyjskimi środkami?

Rosyjskie środki obejmują mięso, produkty mleczarskie, owoce i warzywa oraz niektóre produkty przetworzone. Zakazowi podlegają następujące produkty pochodzące z UE, Stanów Zjednoczonych, Kanady, Australii i Norwegii:



  • mięso z bydła, świeże, schłodzone lub zamrożone;

  • mięso ze świń, świeże, schłodzone lub zamrożone;

  • mięso i podroby jadalne, z drobiu objętego pozycją 0105, świeże, schłodzone lub zamrożone;

  • mięso, solone, w solance, suszone lub wędzone;

  • ryby i skorupiaki, mięczaki i pozostałe bezkręgowce wodne;

  • mleko i produkty mleczarskie;

  • warzywa, korzenie i bulwy, jadalne;

  • owoce i orzechy;

  • kiełbasy i podobne wyroby z mięsa, podrobów lub krwi; przetwory żywnościowe na bazie tych wyrobów;

  • szereg przetworzonych produktów żywnościowych, w tym ekstrakt słodowy i przetwory spożywcze z mąki i skrobi.


Uwaga: środki te zostały następnie dostosowane w celu wykluczenia niektórych produktów niszowych, takich jak:

  • mleko niezawierające laktozy i produkty mleczne niezawierające laktozy;

  • sadzeniaki ziemniaków, cebuli, hybrydy kukurydzy przeznaczone do sadzenia, groch do sadzenia;

  • wylęg łososia (Salmo salar) i pstrąga (Salmo trutta);

  • biologicznie aktywne suplementy, kompleksy witamin i minerałów, dodatki smakowe, koncentraty białkowe i ich mieszaniny, włókna pokarmowe, dodatki do żywności.

Prawodawstwo rosyjskie przetłumaczone na język angielski i uwzględniające te dostosowania można znaleźć na stronie internetowej DG AGRI poświęconej rosyjskiemu embargo.



Jaka jest wartość eksportu produktów rolnych z UE do Rosji?

W ubiegłym roku całkowity eksport produktów rolnych z UE do Rosji wyniósł 11,3 mld euro, ale rosyjskie środki obejmują jedynie eksport o wartości 5,1 mld euro, tj. 43 proc. całkowitego eksportu. Zakaz nie obejmuje na przykład wina i napojów spirytusowych, zbóż, makaronów, oliwy z oliwek, napojów i szeregu innych produktów.



(Uwaga: w 2013 r. wartość eksportu produktów pierwotnie ujętych w wykazie wyniosła 5,252 mld euro (w tym produktów rybołówstwa), lecz Rosja wyłączyła następnie niektóre niszowe produkty, których wartość eksportu szacuje się na prawie 50 mln euro).

Unijny eksport do Rosji w 2013 r. produktów rolno-spożywczych objętych zakazem

w podziale na grupy i państwa członkowskie najbardziej dotknięte zakazem (w mln euro)

Kod CN

Grupa produktów

Eksport z UE

Państwa członkowskie najbardziej dotknięte zakazem




Mięso

1 233

DE 249; DK 217; PL 145;

0203

Mięso ze świń

969

DE 240; DK 199; PL 99;

0201, 0202

Mięso z bydła

111

LT 31; PL 30;




Produkty mleczarskie

1 349

NL 257 ; FI 253 ; LT 160 ; DE 159 ; PL 140 ;

0406

Ser i twaróg

985

NL 233; DE 141; LT 136; FI 128;

0405

Masło i pozostałe tłuszcze otrzymane z mleka

144

FI 74;




Owoce

1 258

PL 340; LT 309; ES 158; BE 155; EL 108;

0808

Jabłka, gruszki i pigwy

523

PL 272; BE 100; LT 64;

0809

Morele, brzoskwinie, nektaryny, wiśnie i śliwki

249

ES 75; EL49; LT 41; BE 39;

0810

Truskawki i inne owoce czerwone

196

LT 83; EL 51;

0805

Owoce cytrusowe

126

ES 48; LT 43; CY 11;




Warzywa

769

LT 338; PL 175;

0702

Pomidory

254

LT 122; PL 42; ES 40;

0709

Pozostałe warzywa

200

LT 123; PL 48;

0704

Kapusty, kalafiory, itp.

49

PL 23;




Przetwory żywnościowe

489

DE 159;

2106 9098

o wysokiej zawartości tłuszczu mlecznego, cukru lub skrobi

358

DE 116; AT 56; PL 34; DK 32;

2106 9092

o niskiej zawartości tłuszczu mlecznego, cukru lub skrobi

116

DE 42;



Wartość unijnego eksportu produktów rolno-spożywczych* do Rosji w 2013 r. – produkty ogółem i produkty „zakazane” (w mln euro)




zakazane” produkty rolno-spożywcze**

CAŁKOWITY eksport produktów rolno-spożywczych

UE-28

5 064

11 864

Litwa

922

1 374

Polska

840

1 267

Niemcy

589

1 649

Niderlandy

503

1 551

Dania

341

627

Hiszpania

326

572

Belgia

281

558

Finlandia

273

464

Francja

229

756

Włochy

163

705

Grecja

114

158

Austria

103

247

Węgry

77

266

Irlandia

70

216

Łotwa

67

628

Estonia

60

228

Zjednoczone Królestwo

20

148

Portugalia

13

48

Szwecja

13

107

Cypr

12

12

Republika Czeska

11

96

Słowenia

10

34

Bułgaria

8

56

Chorwacja

7

16

Słowacja

6

32

Luksemburg

5

8

Rumunia

1

42

Malta

0

0

Źródło: Komisja Europejska; Uwagi: * wyłączając produkty rybołówstwa (144 mln euro);

** zgodnie z uaktualnionym wykazem z dnia 20 sierpnia 2014 r. (jednak z uwzględnieniem produktów mlecznych niezawierających laktozy i niektórych produktów przetworzonych, co do których brak jest danych).
Co robi Komisja, aby poddać analizie wpływ wprowadzonych środków?

Gdy tylko Rosja ogłosiła wprowadzenie środków, Komisja powołała grupę zadaniową złożoną z ekspertów Komisji, której celem była ocena sytuacji z punktu widzenia rynków UE i rynków światowych dla każdego produktu objętego zakazem, przy uwzględnieniu aspektów prawnych i budżetowych. W ciągu tygodnia Komisja zorganizowała posiedzenie komitetu ekspertów z państw członkowskich w celu monitorowania sytuacji; uzgodniono ponadto, że – aby śledzić rozwój sytuacji – spotkania będą odbywać się co tydzień. Obecnie, w ścisłej współpracy z państwami członkowskimi, Komisja co tydzień monitoruje ceny rynkowe w odniesieniu do każdego produktu w każdym państwie członkowskim. W odniesieniu do najbardziej dotkniętych zakazem owoców i warzyw oraz produktów mleczarskich (zob. poniżej) już wprowadzono nadzwyczajne środki wspierania rynku, a Komisja jasno stwierdziła, że w razie konieczności nie zawaha się przed wprowadzeniem dalszych środków rynkowych.

Komisja i pełniące prezydencję Włochy postanowiły zorganizować dodatkowe posiedzenie Rady ds. Rolnictwa, które odbyło się w dniu 5 września, aby ministrowie rolnictwa państw UE mogli omówić kwestię potencjalnego wpływu rosyjskich środków i reakcję polityczną.

W jaki sposób Komisja może zainterweniować? Czy jej działania muszą zostać zatwierdzone przez państwa członkowskie?

Przepisy dotyczące wspólnej organizacji rynku (rozporządzenie nr 1308/2013) przewidują różne narzędzia zarządzania rynkiem w celu ustabilizowania rynków w takich sytuacjach. Niektóre z tych narzędzi są automatyczne, zaś inne mogą zostać wprowadzone przez Komisję w drodze „aktów wykonawczych”, które są przegłosowywane przez państwa członkowskie reprezentowane na forum Komitetu. (Uwaga: jeżeli państwa członkowskie nie zajmą jasnego stanowiska za takimi środkami lub przeciwko nim, Komisja jest upoważniona do ich wprowadzenia.) Ponadto w ramach zreformowanej WPR Rada i Parlament Europejski upoważniły Komisję do wprowadzania (w drodze aktów delegowanych) „środków wyjątkowych” w przypadku wystąpienia zakłóceń na rynku, bez potrzeby uprzedniej konsultacji z państwami członkowskimi. Ta procedura przewidziana w art. 219 została po raz pierwszy zastosowana w postaci środków ogłoszonych przez Komisję w dniu 11 sierpnia w odniesieniu do brzoskwiń i nektaryn, a następnie w odniesieniu do innych łatwo psujących się owoców i warzyw, a także w postaci dopłat do prywatnego przechowywania serów. (W takich pilnych sytuacjach środki mają natychmiastowe zastosowanie, lecz Rada i Parlament Europejski mają prawo do zgłoszenia sprzeciwu w ciągu dwóch miesięcy, w którym to przypadku decyzja zostaje uchylona).



Jakie konkretnie środki Komisja wprowadziła do tej pory?

Komisja odpowiedziała już na rosyjski zakaz, wprowadzając krótkoterminowe środki wspierania rynku o wartości ponad 155 mln euro; środki te dotyczą problemów z nadmierną podażą owoców i warzyw oraz produktów mleczarskich (sektory najbardziej dotknięte zakazem). W miarę rozwoju sytuacji Komisja jest gotowa podjąć dalsze działania. Konkretnie środki te odnoszą się do brzoskwiń i nektaryn (33 mln euro), łatwo psujących się owoców i warzyw (125 mln euro) oraz masła, odtłuszczonego mleka w proszku i sera. Ponadto Komisja ogłosiła dziś (3 września), że udostępni dodatkowe 30 mln euro w celu wzmocnienia programów promocyjnych na rynkach państw trzecich i UE, począwszy od roku 2015 (zob. IP/14/961)).



  • Brzoskwinie i nektaryny

W dniu 11 sierpnia Komisja Europejska ogłosiła wprowadzenie środków wsparcia dla unijnego sektora brzoskwiń i nektaryn poprzez zwiększenie ilości owoców kwalifikujących się do operacji wycofania z rynku (w szczególności w celu ich bezpłatnej dystrybucji). Dzięki tym środkom produkcja, którą organizacje producentów mogą wycofać z rynku, wzrosła z 5 proc. do 10 proc. Te nadzwyczajne środki wsparcia (o wartości prawie 29,7 mln euro) będą również dostępne dla osób, które nie są członkami organizacji producentów, pod warunkiem że prowadzone są niezbędne kontrole; w ten sposób będą one również dostępne dla indywidualnych producentów. Ponadto w drodze zwykłych mechanizmów współfinansowania zapewnione zostanie dodatkowe 3 mln euro na promocję w 4 państwach członkowskich najbardziej dotkniętych rosyjskim zakazem (Hiszpania, Włochy, Grecja, Francja).

Zob. komunikat prasowy dotyczący tych środków IP/14/920 i tekst rozporządzenia delegowanego (UE) nr 913/2014.



  • Łatwo psujące się owoce i warzywa

W dniu 18 sierpnia Komisja Europejska ogłosiła dodatkowe środki wspierania rynku o wartości 125 mln euro w odniesieniu do łatwo psujących się owoców i warzyw, które najpilniej potrzebowały wsparcia, ponieważ nie istniały żadne bezpośrednie opcje ich przechowywania. Środki te objęły w szczególności pomidory, ogórki, paprykę słodką, grzyby, brokuły głowiaste, kapustę, owoce kiwi, winogrona stołowe, śliwki, owoce miękkie, jabłka i gruszki. Obowiązują one od dnia 18 sierpnia najpóźniej do końca listopada i obejmują nie tylko wycofywanie z rynku, ale również zielone zbiory lub niezbieranie plonów. Aby zagwarantować, że budżet nie zostanie w pełni pochłonięty przez jeden lub dwa sektory, przepisy stanowią, że na środki odnoszące się do jabłek i gruszek nie można przeznaczyć więcej niż 83 mln euro.

Zob. komunikat prasowy dotyczący tych środków IP/14/932 i tekst rozporządzenia delegowanego(UE) nr 932/2014.




  • Produkty mleczarskie

W dniu 28 sierpnia Komisja Europejska ogłosiła, że uruchomi dopłaty do prywatnego przechowywania masła, odtłuszczonego mleka w proszku i niektórych serów, aby zmniejszyć wpływ rosyjskich ograniczeń na import unijnych produktów mleczarskich oraz aby ograniczyć negatywne skutki dla rynku wewnętrznego. Komisja potwierdziła także, że okres interwencji publicznej w odniesieniu do masła i odtłuszczonego mleka w proszku zostanie przedłużony do końca roku. W dniu 2 września na forum Komitetu państwa członkowskie silnie wsparły uruchomienie dopłat do prywatnego przechowywania (tj. pomoc w finansowaniu dziennych kosztów przechowywania tych produktów przez okres 3-7 miesięcy), a formalne przepisy (rozporządzenie wykonawcze w odniesieniu do masła i odtłuszczonego mleka w proszku oraz rozporządzenie delegowane dotyczące sera) mają zostać przyjęte w najbliższych dniach.

Zob. komunikat prasowy dotyczący tych środków IP/14/954.



  • Programy promocyjne

W dniu 3 września Komisja zapowiedziała, że udostępni dodatkowe 30 mln euro na działania promocyjne. Kwota ta będzie dostępna w 2015 r. jako dodatek do rocznego budżetu w wysokości około 60 mln euro. Wszystkie takie programy są zwykle współfinansowane w stosunku 50:50. Organizacje, które chcą uczestniczyć w programach, muszą przedłożyć projekty w swoich państw członkowskich do końca września.

Zob. komunikat prasowy dotyczący tych środków IP/14/961.



Co oznacza „wycofanie z rynku w celu bezpłatnej dystrybucji” i „wycofanie z rynku do przeznaczeń innych niż bezpłatna dystrybucja”?

Wycofanie z rynku „w celu bezpłatnej dystrybucji” to środek służący wycofaniu owoców i warzyw z rynku (w celu rozwiązania problemów z nadmierną podażą) i przekazaniu produktów przeznaczonych do bezpłatnej dystrybucji za pośrednictwem organizacji charytatywnych do banków żywności, szkół, szpitali itp. Wycofanie z rynku „do przeznaczeń innych niż bezpłatna dystrybucja” oznacza, że produkt można wprowadzić na rynek do celów niespożywczych, takich jak kompostowanie, nawozy, przetwarzanie energii itp. Poziom wsparcia na wycofanie w celu bezpłatnej dystrybucji jest z reguły dużo wyższy niż w przypadku „przeznaczeń innych niż bezpłatna dystrybucja”, ale również w pełni finansowany z budżetu UE. W przypadku „wycofania z rynku do przeznaczeń innych niż bezpłatna dystrybucja” wkład UE stanowi 75 proc. kwoty dla członków organizacji producentów (25 proc. pochodzi z samej organizacji) i 50 proc. dla podmiotów niebędących członkami takich organizacji. W praktyce oznacza to, że stopa finansowania ze środków UE jest prawie trzykrotnie wyższa w przypadku „bezpłatnej dystrybucji” niż w przypadku wykorzystania do celów niespożywczych.



Co oznacza „niezbieranie plonów” lub „zielone zbiory”?

Niezbieranie plonów lub zielone zbiory to koncepcja wynagradzania producentów za zmniejszanie produkcji, którą wprowadzają oni na rynek, przez zapłatę za zbiory, zanim uzyskają one dojrzałość. Stawka pomocy (wypłacana na hektar) nie przekracza 90 proc. maksymalnego poziomu dla „wycofania z rynku do przeznaczeń innych niż bezpłatna dystrybucja”, przy czym tu również w przypadku członków organizacji producentów 75 proc. kosztów pokrywa UE.



Czy jest to pomoc mająca na celu rekompensatę dla rolników za utracone dochody?

Nie. Są to nadzwyczajne środki wspierania rynku, które mają zapewnić w krótkiej perspektywie, że utrata rosyjskiego rynku eksportowego nie doprowadzi do nagłych problemów z nadmierną podażą na jednolitym rynku UE, że ceny na unijnym rynku nie załamią się, a rolnicy w całej UE nie będą zagrożeni bankructwem. W związku z tym podjęte dotychczas działania leżą w interesie wszystkich rolników w UE, niezależnie od tego, czy uprzednio eksportowali oni do Rosji swoje towary czy też nie.



Czy prawdą jest, że dostępny jest dodatkowy budżet na wypadek wystąpienia takich kryzysów rynkowych? Jeśli tak, to jaką ma wartość?

Prawdą jest, że w ramach zeszłorocznej reformy WPR ustanowiono „rezerwę na wypadek kryzysów w sektorze rolnym” w wysokości 400 mln euro (w cenach z 2011 r.) tj.: 424 mln euro w 2014 r. i 433 mln euro w 2015 r. w obecnych cenach. Jednak nie oznacza to dodatkowego finansowania. Rezerwa ta została utworzona w ramach budżetu WPR (z pierwszego filaru EFRG) poprzez zmniejszenie na początku roku płatności bezpośrednich dla rolników o około 1 proc. Jeżeli kwota ta nie zostanie wykorzystana, zostaje ona zwrócona rolnikom. Jest to forma solidarności wśród rolników, która zapewnia możliwość finansowania nieprzewidzianych środków w przypadku wystąpienia kryzysu. Przepisy stanowią jednak, że Komisja musi w pierwszej kolejności wykorzystać wszelkie niewykorzystane środki w ramach budżetu EFRG, zanim zaproponuje Parlamentowi Europejskiemu i Radzie uruchomienie tej rezerwy.

Biorąc pod uwagę czas potrzebny państwom członkowskim na wdrożenie środków oraz zwrot poniesionych kosztów z budżetu UE, wydaje się, że większość dodatkowych środków wprowadzonych dotychczas przez Komisję będzie finansowana z budżetu na rok 2015, a nie rok 2014. (Uwaga: Komisja może zaktualizować swoje prognozy potrzeb budżetowych na rok 2015 w październiku.)
=========================================================

Co rosyjski zakaz oznacza dla sektora rybołówstwa?

Rosja jest dla UE szóstym rynkiem eksportowym dla produktów rybołówstwa, ale eksport produktów rybołówstwa dotknięty zakazem stanowi mniej niż 2 proc. całkowitej wartości rocznej unijnej produkcji ryb i akwakultury (144 mln euro w 2013 r.). Zakazem objęte są następujące produkty rybołówstwa: żywe, świeże, schłodzone, zamrożone, solone, w solance lub wędzone ryby, mięczaki i skorupiaki, które są najczęściej eksportowane do Rosji przez Danię, Łotwę, Zjednoczone Królestwo, Irlandię, Estonię, Hiszpanię i Francję. Eksport do Rosji stanowi 5 proc. (203 mln euro) ogólnego unijnego eksportu produktów rybołówstwa (3,85 mld euro) do państw trzecich.

Komisja uważnie śledzi sytuację i dąży do osiągnięcia skoordynowanej i właściwej reakcji dla wszystkich sektorów dotkniętych zakazem, w tym oczywiście dla sektora rybołówstwa. W tej kwestii doszło do wymiany korespondencji między Marią Damanaki (komisarz ds. gospodarki morskiej i rybołówstwa) a władzami Zjednoczonego Królestwa, jak również z włoską prezydencją, zaś służby podległe komisarz do tej pory pozostają w kontakcie z fińskimi i duńskimi władzami. Komisarz poinstruowała swoje służby, aby kontynuowały one prace w porozumieniu ze wszystkimi państwami członkowskimi potencjalnie dotkniętymi zakazem, jak również z samym sektorem w celu uwzględnienia wszystkich faktów istotnych dla przeprowadzenia dogłębnej analizy wpływu rosyjskiego embargo.

Nowy instrument finansowy przewidziany w ramach wspólnej polityki rybołówstwa (WPRyb) – Europejski Fundusz Morski i Rybacki (EFMR) – przewiduje przydziały dla nadmorskich państw członkowskich, aby pokryć koszty przechowywania produktów z sektora połowów, które nie mogą być wprowadzone do obrotu do czasu znalezienia nowych rynków zbytu. Wsparcie to jest kierowane przez państwa członkowskie i zapewniane organizacjom producentów. Można je uruchomić na warunkach określonych w art. 30 rozporządzenia w sprawie wspólnej organizacji rynków oraz w art. 67 rozporządzenia w sprawie EFMR.



Czy można zwrócić się do WTO? Czy Komisja zamierza skorzystać z WTO w celu obrony interesów producentów dotkniętych rosyjskim zakazem?

Komisja aktywnie działa w ramach WTO w obronie europejskich interesów przed nieuzasadnionymi środkami wprowadzonymi przez Rosję. WTO otworzyła już kilka spraw przeciwko Rosji np. w związku z: zakazem importu wieprzowiny wprowadzonym w lutym 2014 r., opłatą recyklingową za samochody czy też cłami antydumpingowymi na lekkie samochody dostawcze. Ostatnio wprowadzone środki mają odmienny charakter. Komisja bierze oczywiście pod uwagę wszystkie opcje i będzie je rozważać we współpracy z innymi stronami dotkniętymi zakazem.









©operacji.org 2019
wyślij wiadomość

    Strona główna