Czym będziesz się zajmował



Pobieranie 3,12 Mb.
Strona1/45
Data25.06.2018
Rozmiar3,12 Mb.
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   45

Ryta M. Suska-Wróbel

Roman Sikora

Nowoczesne zasady prowadzenia zajęć dydaktycznych na kursach nauki jazdy

Podręcznik dla kandydatów na instruktorów
i egzaminatorów

Gdańsk, 2011


  1. Spis treści


Spis treści 2

Wstęp 7

PODSTAWY WIEDZY O PROCESIE NAUCZANIA - UCZENIA SIĘ 10

Kompetencje zawodowe osób zajmujących się szkoleniem i egzaminowaniem kandydatów na kierowców 10

1. Kwalifikacje ponadzawodowe, zawodowe i specjalistyczne oraz cechy psychofizyczne 10

2. Wymagania wobec instruktorów nauki jazdy w ustaleniach Unii Europejskiej 14

Kogo kształcimy na kursach prawa jazdy? 15

1. Dorosły jako uczeń 15

2. Podstawowe zasady uczenia się 18

Proces nauczania – uczenia się, czyli kształcenie 24

O podstawowych podejściach do kształcenia 27

1. Jak można kształcić, czyli o modelach edukacyjnych i stylach kształcenia 27

2. Instruktor, jako konstruktor własnego stylu kształcenia 32

3. Od instruktora nauki jazdy do coacha czyli doradcy 35



Cele i program kształcenia 40

Cele kształcenia 40

1. Rozważania o kompetencjach kierowców 40

2. Kompetencje a taksonomia celów kształcenia kierowców 45

3. Cele kształcenia kierowców w Polsce 47

4. Jak projektować cele do zajęć? 48

Programy kształcenia w zakresie prawa jazdy 55

1. Co to jest program kształcenia? 55

2. Typy programów szkolenia w zakresie nauki jazdy 56

3. Instruktor jako współtwórca programu szkolenia kierowców 64

4. Tendencje w kształceniu kierowców na świecie 67

Organizacja kształcenia 71

Przestrzeń fizyczna i materialne wyposażenie zajęć 71

1. Znaczenie miejsca szkolenia i jego klimatu 71

2. Środki dydaktyczne niezbędne w szkoleniu kierowców i ich wykorzystanie 73

Przestrzeń społeczna kształcenia 87

1. Organizacja pracy zbiorowej i zespołowej 87

2. Praca indywidualna w samochodzie 94

Lekcja jako podstawowa forma organizacji kształcenia 96

1. Geneza lekcji 96

2. Struktura lekcji 98

Instruktor, egzaminator i uczeń w procesie komunikacji 110

Proces komunikacji jako podstawa interakcji w kształceniu 110

1.Struktura procesu komunikacji 110

2. Skuteczne słuchanie 112

3. Przekazywanie informacji 113

4. Bariery komunikacyjne 113

5. Komunikacja niewerbalna 114



Kierowanie uczeniem się przy pomocy poleceń i pytań 116

1. Wydawanie poleceń w warunkach egzaminu 116

2. Wydawanie poleceń w warunkach szkolenia 121

3. Pytania jako podstawowe narzędzie w pracy instruktora 122

4. Technika zadawania pytań 124

Typowe problemy w komunikacji i radzenie sobie z nimi 126

1. Jakie problemy w prowadzeniu rozmów mają instruktorzy nauki jazdy? 126

2. Jak wykorzystać komunikację do rozwiązywania problemów z kursantami? 127

Motywowanie na kursach nauki jazdy 134

Czym jest motywacja? 134

Wpływ motywacji na uczenie się 137

Rola instruktora nauki jazdy w motywowaniu do uczenia się 138

Jak zaplanować kurs szkolenia kierowców? 141

Planowanie szkolenia 141

1. Na czym polega planowanie dydaktyczne? 141

2. Różne typy szkolenia kierowców 142

Czas w szkoleniu kierowców 144

1. Czas szkolenia i uzyskiwania prawa jazdy 144

2. Planowanie czasu szkolenia na kursie prawa jazdy 147

Różni uczniowie - różne plany szkolenia 149

1. Różnice w predyspozycji kandydata na kierowcę 150

2. Wiek szkolonego a cechy kierowcy 151

3. Uczeń dysfunkcyjny w szkoleniu na prawo jazdy 154



Przygotowanie planów szkolenia 158

1. Planowanie ogólnego cyklu szkolenia 158

2. Indywidualizacja planów szkoleń 161

Zasady i metody kształcenia 162

Zasady nauczania – jako niezależne od przyjętej metody nauczania, sposoby postępowania instruktora i wykładowcy 162

1. Pojęcie i klasyfikacje zasad kształcenia 162

2. Charakterystyka tradycyjnych zasad nauczania 164

Modele edukacji i ich wpływ na dobór metod kształcenia 168

Metody nauczania najczęściej stosowane w pracy instruktorów nauki jazdy w szkoleniu teoretycznym 172

1. Wykład 172

2. Dyskusja 176

3. Inne formy dyskusji stosowane podczas kursowego szkolenia kandydatów na kierowców 179

4. Pogadanka 180

5. Anegdota 180



Metody nauczania praktycznego 181

1. Pokaz 181

2. Instruktaż 182

3. Ćwiczenie 183

4. Metoda odkrywania 183

5. Obserwacja 184

6. Wyjaśnienie 185

Nowoczesne metod szkolenia i wychowania stosowane w edukacji i reedukacji kierowców 185

1. Metoda „peer-to-peer” 185

2. Analiza przypadku 186

3. Analiza SWOT 188

4. Wykorzystanie graficznych sposobów zapisu podejmowania decyzji 189

5. Coaching 191

6. Gry dydaktyczne 192

Projektowanie lekcji 193

10 etapów tworzenia konspektu 193

Co zwykle zawiera konspekt? 195

Metodyka nauczania techniki kierowania pojazdem 203

Kierowanie pojazdem jako proces 203

1. Automatyczny i kontrolowany model przetwarzania informacji 204

2. Automatyzacja zachowań w sytuacjach trudnych 208

Nauka czynności motorycznych (technika kierowania pojazdem) 209

1. Poznawczy etapy nauczania umiejętności motorycznych i techniki kierowania 209

2. Kierowanie uczeniem się na etapie asocjacyjnym 213

3. Autonomiczny etap rozwoju umiejętności motorycznych 217

4. Jak zachować bezpieczeństwo na wczesnych etapach szkolenia? 217

5. Wskazówki do pracy instruktora prowadzącego naukę czynności motorycznych 220



Umiejętność obserwacji i analizy sytuacji w ruchu 222

Czynności obserwacji 222

1. Spostrzeganie 222

2. Procesy uwagi 226

Wpływ spostrzegania i uwagi na czynności kierowaniu pojazdem 228

Czynności rozpraszające a sprawność kierowania pojazdem 231

Metodyka nauczania obserwacji i analizowania sytuacji drogowych 234

1. Jak kierować uczeniem się przeszukiwania? 234

2. Kierowanie uczeniem się wnioskowania i przewidywania 236

Uczenie się umiejętności podejmowania decyzji 238

Jak ludzie podejmują świadome decyzje? 238

1. Diagnozowanie sytuacji 240

2. Wstępna ocena i selekcja wariantów rozwiązania 241

3. Wybór najlepszego rozwiązania 242

4. Końcowa modyfikacja decyzji 242

Podejmowanie decyzji w sytuacjach zagrożenia 243

1. Percepcja zagrożenia i szacowanie ryzyka 245

2. Rola doświadczenia i skłonności do poszukiwania wrażeń w szacowaniu ryzyka 246

3. Gotowość do podejmowania działań prewencyjnych 250



Wypadki, czyli błędne decyzje w ruchu drogowym 251

Metodyka nauczania podejmowania decyzji 253

1. Jakie metody nauczania stosować? 253

2. Wykorzystanie gier i programów komputerowych w nauczaniu podejmowania decyzji 257

Nabywanie postaw i modyfikowanie zachowań kierowców 261



Charakterystyka postaw i ich wpływ na zachowanie 261

1. Pojęcie postawy 261

2. Postawy kierowców wobec prędkości i bezpieczeństwa w ruchu drogowym 264

Osobowa charakterystyka kierowcy 267

1. Moralność i wychowanie a stosunek do bezpieczeństwa na drodze 268

2. Typy zachowań a styl kierowania pojazdem 270

3. Samoocena kierowcy 271



Agresywne zachowania za kierownicą 274

1. Czym jest agresja drogowa? 274

2. Czynniki wywołujące zachowania agresywne 276

Metodyka modyfikowania wartości i postaw 279

1. W jaki sposób można modyfikować postawy? 279

2. Zwiększanie świadomości społecznej wsparciem dla wysiłków instruktora nauki jazdy 281

3. Sposoby oddziaływań dostępne instruktorowi nauki jazdy 284

James L., Nahl D., 2000, Road rage and aggressive driving: steering clear of highway warfare, Amherst, Prometheus Books, s.133 – 151; Félix B., Kluppels L., Meulemans C., Vandenreijt B., Wiseur A., 2000, An educational programme for aggressive drivers, Aggressive Driving Conference Ontario, Dostępny: www.aggressive.drivers.com/papers/fkmvw/fkmvw.pdf 291

4. Kierowanie nabywaniem adekwatnej samooceny 293

Ocenianie w procesie zdobywania uprawnień kierowców 298

Prawidłowości oceniania i egzaminowania 298

1. Funkcje oceniania 298

2. Ocenianie i egzaminowanie w odmiennych podejściach do edukacji. 300

3. Postaci ocen i modele oceniania 304

4. Ocenianie jako proces psychologiczny 307

Co sprawdzać, czyli o wymaganiach programowych i egzaminacyjnych? 312

Egzamin na prawo jazdy 318

1. Dlaczego egzaminy wzbudzają tyle emocji? 318

2. Model egzaminu kandydatów na kierowców w Polsce 328

3. Egzaminowanie kandydatów na kierowców w innych krajach 329



Niezbędne właściwości egzaminu 334

1. Bezstronność sytuacji sprawdzania 335

2. Dokładność punktowania wyników sprawdzania 336

3. Rzetelność sprawdzania 337

4. Trafność sprawdzania 339

5. Obiektywizm sprawdzania 341



Komunikowanie wyniku 341

1. Jak przedstawić wynik oceniania? 341

2. Dlaczego kursanci nie rozumieją przedstawianych im ocen? 344

3. Wykorzystanie samooceny w egzaminowaniu kandydatów na kierowców 347



Etyczne aspekty pracy egzaminatora państwowego 349

1. Moralność i etyka a egzamin na prawo jazdy 350

2. Problemy ze sprawiedliwością egzaminu 355

3. Odpowiedzialność egzaminatora 358



Kodeks egzaminatora 360


  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   45


©operacji.org 2017
wyślij wiadomość

    Strona główna