Łączenie, podział i przekształcenie spółek prawa handlowego z uwzględnieniem zagadnień transgranicznych



Pobieranie 246,31 Kb.
Strona1/5
Data25.12.2017
Rozmiar246,31 Kb.
  1   2   3   4   5



Wojciech Łukowski
Łączenie, podział i przekształcenie spółek prawa handlowego z uwzględnieniem zagadnień transgranicznych

- konspekt wykładu w dniu 11 maja 2011 r.
Plan wykładu

Część A

I . Transformacje podmiotowe - pojęcie

II. Skutki transformacji wewnątrz przedsiębiorstwa

III. Kognicja Sądu rejestrowego przy rejestracji skutków połączenia, podziału i przekształcenia.

Część B

IV. Transformacje podmiotowe jako sposób powstania spółki europejskiej

V. Transformacje podmiotowe w świetle orzecznictwa ETS - stan po wyroku ETS w sprawie C - 411/03 SEVIC System AG

VI . Dyrektywa 2005/56/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 października 2005 r. w sprawie transgranicznego łączenia się spółek kapitałowych (X dyrektywa)

VII. Transgraniczne łączenie spółek według k.s.h.

VIII. Skutki transgranicznych transformacji podmiotowych dla zarejestrowanych w Polsce oddziałów spółek zagranicznych.

I. Pojęcie transformacji podmiotowych

Omawiając ogólnie zakres pojęć podziału, połączenia czy przekształcenia spółek prawa handlowego zauważyć można, że zasadnicze podobieństwo miedzy tymi pojęciami sprowadza się do wskazania, iż oznaczają one zmiany w zakresie bytu prawnego podmiotów prawa im podlegających. Wyróżnia się czasem pojęcie przekształceń podmiotów prawa sensu largo jako kategorię zbiorczą obejmującą łączenie podział i przekształcenie sensu stricto.


Przekształcenie sensu stricto to sytuacja zakończenia bytu podmiotu prawa w pewnej formie prawnej, bez formalnej likwidacji z równoczesnym rozpoczęciem trwania podmiotu prawa w nowej formie prawnej. Przy przekształceniu pojawia się oczywiście dylemat czy w przypadku przekształcenia sensu stricto zachodzi zasada kontynuacji (istotą przekształcenia jest zachowanie tożsamości podmiotowej przekształcanego podmiotu) czy też zasada sukcesji (istotą przekształcenia jest sukcesja jednego podmiotu po innym podmiocie). Przepisy k.s.h. wskazują na zasadę kontynuacji, choć dylematu tego na gruncie przepisów k.s.h. rozwiązać nie można do końca jednoznacznie1. W niektórych wypadkach bowiem ewidentnie nie można mówić o zasadzie kontynuacji, a tylko sukcesji (przekształcenia dotyczące spółek osobowych2) choć przy okazji spółek kapitałowych zasada kontynuacji narzuca się jako zasadnicza. Z perspektywy prowadzenie Rejestru można przy tym mówić oczywiście o tym, że kontynuacja nie ma miejsca bowiem podmiot w „starej” formie prawnej jest wykreślony z Rejestru i następuje wpis w nowej formie prawnej. Oczywiście patrząc na to z perspektywy stosunków cywilnoprawnych ten nowy podmiot wchodzi na miejsce podmiotu istniejącego i dlatego uznać należy, że zachodzi kontynuacja. Niemniej jednak zwrócić trzeba uwagę, że kontynuacja ta może nie być pełna np. zmiana formy prawnej może mieć znaczenie dla dopuszczalności prowadzenia pełnej działalności (skutkować niemożnością jej prowadzenia), a zatem kontynuacja może być tu ograniczona.

Używanie pojęcie przekształceń sensu largo jest kuszące dość dobrze oddające istotę problemu. We wszystkich tych przypadkach dochodzi bowiem do jakiegoś podmiotowej zmiany. Aby uniknąć jednak problemów terminologicznych lepiej operować jednak pojęciem transformacji podmiotowych jako wyraźnie odrębnym terminologicznie od pojęcia przekształcenia. Pojęcie to jest trafniejsze niż pojęcia restrukturyzacji przedsiębiorstwa spółki, transformacji podmiotowo-przedmiotowych, przemiany ustrojowe czy reorganizacja spółek prawa handlowego3.

Jedynie zaznaczyć wypada w tym miejscu, że podobne skutki do transformacji podmiotowych wywoła czasem przeniesienie przedsiębiorstwa lub jego części na inny podmiot (w tym np. wniesienie aportem do spółki). Nie jest to jednak tożsama sytuacja. W przypadku transformacji podmiotowych dochodzi do przejścia prawa i obowiązków chyba, żeby coś innego z jakiejś szczególnej regulacji miało wynikać4 natomiast przy przeniesieniu przedsiębiorstwa dochodzi do przejścia związanych z nim praw i obowiązków z uwagi na wyraźne regulacje i co więcej – w zależności od praw osób trzecich5.
II. Skutki transformacji wewnątrz przedsiębiorstwa

Ustawa o rachunkowości określa zasady prowadzenia rachunkowości w tym również tryb prowadzenia ksiąg rachunkowych. Pojęcie „księgi rachunkowe” obejmuje ogół urządzeń księgowych służących do ewidencji majątku konkretnego przedsiębiorstwa oraz kapitałów własnych i obcych zaangażowanych w ten majątek, jak również wszelkich operacji gospodarczych wynikających z działalności gospodarczej tego przedsiębiorstwa.

Księgi rachunkowe prowadzone są na podstawie dowodów księgowych i ujmują zapisy zdarzeń w porządku chronologicznym i systematycznym. Obejmują one zbiory zapisów księgowych, obrotów i sald, które tworzą dziennik, księgę główną, księgi pomocnicze, zestawienia: obrotów i sald kont księgi głównej oraz sald kont ksiąg pomocniczych, a także wykaz składników aktywów i pasywów.

W tym miejscu jednak nie chodzi o definiowane wszelkich zagadnień związanych z księgami rachunkowymi, a jedynie wskazanie, że pojęcie to nie wiąże się tylko i wyłącznie z zeszytem w którym zapisuje się operacje na zasadzie kupiono/sprzedano czy też sama inwentaryzacja składników majątku. Właściwe kwalifikowanie składników majątku i kapitału jest podstawą efektywnego prowadzenia rachunkowości6.

W kontekście tego zwrócić należy uwagę na zagadnienia w istocie w procesie transformacji zwykle dla dokonujących je spółek najważniejsze, a mianowicie kwestię zamknięcia ksiąg rachunkowych7.

Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy o rachunkowości księgi rachunkowe otwiera się na dzień rozpoczęcia działalności, którym jest dzień pierwszego zdarzenia wywołującego skutki o charakterze majątkowym lub finansowym. Ponadto księgi rachunkowe otwiera się:

- na początek każdego następnego roku obrotowego,

- na dzień zmiany formy prawnej,

- na dzień wpisu do rejestru połączenia jednostki lub podziału jednostki powodujących powstanie nowej jednostki (jednostek),

- na dzień rozpoczęcia likwidacji lub wszczęcia postępowania upadłościowego.

We wszystkich przypadkach otwarcie ksiąg rachunkowych powinno nastąpić w ciągu 15 dni od dnia zaistnienia wymienionych zdarzeń.

Księgi rachunkowe zamyka się natomiast według art. 12 ust. 2 na dzień kończący rok obrotowy, a ponadto:

- na dzień zakończenia działalności jednostki, w tym również jej sprzedaży, zakończenia likwidacji lub postępowania upadłościowego, o ile nie nastąpiło jego umorzenie,

- na dzień poprzedzający zmianę formy prawnej,

- w jednostce przejmowanej na dzień połączenia związanego z przejęciem jednostki przez inną jednostkę, to jest na dzień wpisu do rejestru tego połączenia,

- na dzień poprzedzający dzień podziału lub połączenia jednostek, jeżeli w wyniku podziału lub połączenia powstaje nowa jednostka, to jest na dzień poprzedzający dzień wpisu do rejestru połączenia lub podziału,

- na dzień poprzedzający dzień postawienia jednostki w stan likwidacji lub ogłoszenia upadłości,

- na inny dzień bilansowy określony odrębnymi przepisami

We wszystkich przypadkach zamknięcie ksiąg rachunkowych powinno nastąpić nie później niż w ciągu 3 miesięcy od dnia zaistnienia tych zdarzeń.

Zamknięcie ksiąg rachunkowych polega na nieodwracalnym wyłączeniu możliwości dokonywania zapisów księgowych w zbiorach tworzących zamknięte księgi rachunkowe

Można nie zamykać i nie otwierać ksiąg rachunkowych w przypadku przekształcenia spółki osobowej oraz spółki cywilnej w inną spółkę osobową, jak również przy połączeniu jednostek, gdy w myśl ustawy rozliczenie przejęcia jednostki następuje metodą łączenia udziałów i nie powoduje powstania nowej jednostki8 (art. 12 ust. 3). Można nie zamykać ksiąg rachunkowych, jeżeli podział jednostki następuje przez wydzielenie (Art. 12 ust. 3a).

Z ustawy o rachunkowości wynika więc dość jednoznacznie, że konieczne jest zamknięcie i ponowne otwarcie ksiąg rachunkowych. Okoliczność ta oznacza w praktyce wnioski o zarejestrowanie połączenia9, podziału10 czy przekształcenia11 w określonym dniu, najczęściej związanym z okresem rozliczeniowym.

Jawi się pytanie czy istnieje możliwość żądania takiej czynności przez wnioskodawcę z obowiązkiem jej wykonania po stronie sądu rejestrowego z ewentualnymi roszczeniami wobec Sądu jeżeli uchybi takim obowiązkom? W tym zakresie odpowiedzieć należy przecząco. Czy istnieje jednak powinność działania Sądu w tym kierunku, jeżeli oczywiście wniosek zostanie złożony odpowiednio wcześnie, a wpis transformacji powinien nastąpić? W tym zakresie odpowiedzieć należy twierdząco. Sąd ma obowiązek uwzględniać wnioski w możliwym zakresie. Wskazać zresztą należy, że art. 20 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym nakazuje dokonać wpisu niezwłocznie po wydaniu postanowienia, a nie natychmiast. W tym wypadku ważny interes wnioskodawcy wydaje się wymagać uwzględnienia takiej prośby.



III. Kognicja Sądu rejestrowego przy rejestracji skutków połączenia, podziału i przekształcenia.
Jednym z istotnych problemów przy rejestracji skutków transformacji podmiotowych jest kwestia kognicji sądu rejestrowego przy rejestracji skutków połączenia, podziału i przekształcenia. Jest to zresztą jeden z naczelnych problemów powiązanych z kwestiami dotyczącymi prowadzenia Krajowego Rejestru Sądowego.

Przy okazji transformacji podmiotowych kwestia ta dotyczy głównie zagadnienia jaki jest zakres badania wniosku przy okazji wpisów oznaczających:



- dzień połączenia - art. 491 § 2 k.s.h. - § 2. Połączenie następuje z dniem wpisania połączenia do rejestru właściwego według siedziby, odpowiednio spółki przejmującej albo spółki nowo zawiązanej (dzień połączenia). Wpis ten wywołuje skutek wykreślenia spółki przejmowanej albo spółek łączących się przez zawiązanie nowej spółki, z uwzględnieniem art. 507.;

- dzień podziału – art. 530 § 1 k.s.h. - § 1 Spółka dzielona zostaje rozwiązana bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego w dniu wykreślenia jej z rejestru (dzień podziału);

- dzień wydzielenia – art. 530 § 2 k.s.h. - § 2. (…) Wydzielenie nowej spółki następuje w dniu jej wpisu do rejestru. W przypadku przeniesienia części majątku spółki dzielonej na istniejącą spółkę, wydzielenie następuje w dniu wpisu do rejestru podwyższenia kapitału zakładowego spółki przejmującej (dzień wydzielenia);

- dzień przekształcenia – art. 552 - Spółka przekształcana staje się spółką przekształconą z chwilą wpisu spółki przekształconej do rejestru (dzień przekształcenia). Jednocześnie sąd rejestrowy z urzędu wykreśla spółkę przekształcaną.;


W każdym z tych wypadków powstanie koniczność odpowiedzi na pytanie jak ma zachować się Sąd rejestrowy rozpoznający wniosek oznaczający zarejestrowanie skutków połączenia. Zaznaczyć należy jednak również, że jeszcze wcześniej powstanie konieczność odpowiedzi na pytanie jak sąd rejestrowy ma zachować się przy okazji badania planu połączenia, podziału i przekształcenia bowiem te czynności sądu rejestrowego przy okazji badania planu połączenia są wcześniejsze niż sama rejestracja skutków. Chodzić będzie to więc o:

- złożenie planu połączenia, regulowane przez art. 500 k.s.h. zgodnie z którym plan połączenia powinien być zgłoszony do sądu rejestrowego łączących się spółek z wnioskiem, o którym mowa w art. 502 § 1 i 2 k.s.h. czyli wnioskiem o wyznaczenie biegłego12 celem badania w zakresie poprawności i rzetelności planu połączenia;



- złożenie planu podziału, regulowane przez art. 535 k.s.h. zgodnie z którym plan połączenia powinien być zgłoszony do sądu rejestrowego łączących się spółek z wnioskiem, o którym mowa w art. 537 § 1 i 2 k.s.h. czyli wnioskiem o wyznaczenie biegłego13 celem badania w zakresie poprawności i rzetelności planu podziału;

- złożenie planu przekształcenia, regulowane przez art. 559 § 1 k.s.h. zgodnie z którym plan przekształcenia należy poddać badaniu przez biegłego rewidenta w zakresie poprawności i rzetelności, którego to rewidenta zgodnie z art. 559 § 2 k.s.h. wyznacza sąd rejestrowy na wniosek spółki przekształcanej.
Omawianie problemu kognicji sądu rejestrowego przy okazji wskazanych wyżej kwestii dotyczących transformacji podmiotowych wymaga wskazania jednak jak w ogóle wygląda kwestia kognicji sądu rejestrowego.

Kognicja sądu rejestrowego – wzmianka

Kwestia ta wymaga co prawda szerszej analizy i odrębnego opracowania, w tym miejscu jednak przedstawić trzeba zasadnicze zagadnienia. Kognicja sądu rejestrowego regulowana jest przede wszystkim przez art. 23 ustawy o KRS. Zgodnie z tym przepisem sąd rejestrowy:

- bada, czy dołączone do wniosku dokumenty są zgodne pod względem formy i treści z przepisami prawa,

- bada, czy dane wskazane we wniosku o wpis do Rejestru w zakresie określonym w art. 35 są prawdziwe,

- w pozostałym zakresie bada, czy zgłoszone dane są zgodne z rzeczywistym stanem, jeżeli ma w tym względzie uzasadnione wątpliwości.

W oparciu o ten przepis jak i podobnie brzmiący wcześniej art. 16 k.h. formułuje się czasem pogląd, że kognicja sądu rejestrowego jest ograniczona do badania kwestii formalnych. Taka ocena kognicji jest błędna. Sąd dokonuje bowiem w pełni merytorycznego badania wniosku, a w wypadku uzasadnionych wątpliwości musi zbadać nawet stan faktyczny, a więc przeprowadzić postępowanie dowodowe. Nie miejsce tutaj na pełną analizę art. 23 ustawy o KRS. Wskazać trzeba jednak, że reguluje on w istocie dwa aspekty kognicji Sądu.

Po pierwsze bowiem określa zakres badania wniosku co do analizowanych dowodów. Wynika z tego przepisu, że Sąd zawsze analizuje obligatoryjnie dołączone dokumenty, a więc te dokumenty które ustawodawca nakazał do wniosku dołączyć. W pozostałym zakresie (a więc dołączenia dodatkowych dokumentów czy też innych dowodów) sąd może podejmować czynności tylko wtedy gdy poweźmie uzasadnione wątpliwości. Tak więc ustawodawca określając jakie dokumenty mają być do wniosku dołączone określa jaki jest zawsze obligatoryjny zakres badania wniosku14.

Po drugie wynika z art. 23 ustawy o KRS pojmowanie kognicji jako obowiązku badania zgodności dołączonych do wniosku dokumentów pod względem formy i treści z przepisami prawa. Jest to konsekwencją przyjęcia, że funkcją Rejestru (i sądu rejestrowego) jest pełnienie roli informacyjnej i legalizacyjnej15. Sąd rejestrowy ma więc nie tylko obowiązek dbać o to aby w Rejestrze wpisane były dane aktualne, ale też musi dbać o to, aby wpisane były dane zgodne z prawem.

Pierwszy aspekt oznacza więc, że ustawodawca określając krąg dokumentów jaki dla określonego wniosku musi być dołączony określa zarazem zakres zawsze obligatoryjnego badania wniosku. Jeżeli nie określi jakiś dokumentów jako takich które do wniosku dołączone być muszą to takiego zakresu sprawy sąd zawsze obligatoryjnie nie bada. Przykładem mogą być przepisy o rejestracji spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Nie budzi wątpliwości, że zgodnie z art. 163 k.s.h. jednym z warunków wpisu do rejestru i powstania spółki z o.o. jest wniesienie wkładów na kapitał (pełne pokrycie kapitału). Zgodnie jednak z wyznaczonym w art. 167 k.s.h. kręgiem dokumentów dołączanych do zgłoszenia spółki sądowi rejestrowemu sądowi przedstawia spółka nie dowód wniesienia wkładów a tylko i wyłącznie oświadczenie wszystkich członków zarządu, że wkłady na pokrycie kapitału zostały w całości wniesione. Można więc stwierdzić, że przedstawia się nie dowód wniesienia wkładów, a dowód, że złożono oświadczenie, iż wkłady zostały wniesione16. W tym więc przypadku sąd bada czy zostało złożone oświadczenie, a to czy oświadczenie to jest prawdziwe badane będzie tylko wtedy gdy sąd poweźmie uzasadnione wątpliwości. Podobna sytuacja wystąpi przy wielu uchwałach zgromadzeń spółek. Sąd zbada niewątpliwie dołączona do wniosku uchwałę wspólników i zgodność jej formy i treści z przepisami prawa. Jeżeli jednak nie poweźmie wątpliwości (i to uzasadnionych) nie będzie badał czy np. zgromadzenie prawidłowo zwołano albo czy uchwała dołączona do wniosku w takiej treści zapadła. Można więc - reasumując ten punkt rozważań – stwierdzić, że dyrektywą działania dla sądu rejestrowego jest zasada „zaufaj podpisanemu” (pod wnioskiem i dokumentami) – o ile nie zaistnieją uzasadnione wątpliwości co do stanu faktycznego.

Drugi aspekt kognicji sądu rejestrowego oznacza, że sąd dołączone dokumenty bada zawsze pod względem formy i treści, a więc ma dokonać badania zgodności z prawem dochowania formy czynności prawnej, ale także i zgodności treści czynności z przepisami prawa. Badanie co do formy nie powinno nasuwać wątpliwości. Badanie co do zgodności treści z przepisami prawa wymaga rozwinięcia co jednak nastąpi później. Przejść w tym miejscu należy natomiast do kwestii skutków powstania „uzasadnionych wątpliwości”. Ich zaistnienie wywołuje bowiem konieczność badania stanu faktycznego i wykorzystania w tym celu wszystkich środków dowodowych przewidzianych przepisami k.p.c. taki jak nawet zeznania świadków i opinie biegłych. Klasycznym przykładem może być wspomniane powstanie spółki z o.o. Jeżeli art. 163 k.s.h. przewiduje, że wniesienie wkładów jest jednym z warunków powstania spółki to brak wniesienia wkładów oznacza, że istnieje przeszkoda w zarejestrowaniu spółki. Złożenie więc oświadczenia o wniesieniu wkładów nie usunie tej przeszkody jeżeli sąd poweźmie uzasadnione wątpliwości co do tego czy wkłady zostały rzeczywiście wniesione17. W takim wypadku niewątpliwie powstanie konieczność zbadania czy wkłady zostały wniesione i jeżeli nie zostały wniesione konieczna będzie odmowa wpisu spółki z uwagi na niespełnienie warunków ustawowych18. Podobnie w sytuacji np. związku zawodowego w którym okaże się, że przedstawione protokoły z wyboru władz związku nie odpowiadają prawdzie. W takiej sytuacji konieczne będzie badanie rzeczywistego przebiegu wyborów przez np. przesłuchanie świadków czy inne środki dowodowe. Reasumując więc rozważania co do tego aspektu kognicji sądu wskazać trzeba, że sąd rejestrowy zobowiązany jest do zbadania skuteczności zgłaszanych czynności, przy czym zawsze obligatoryjne jest tylko badanie określonych dołączonych dokumentów, natomiast badanie dalsze w tym badanie stanu faktycznego na podstawie art. 23 ustawy o KRS jest obowiązkowe tylko w wypadku zaistnienia uzasadnionych wątpliwości19.
Wypada zaznaczyć, że przy okazji transformacji podmiotowych kwestia transformacji podmiotowych była już przedmiotem analizy w orzecznictwie Sądu Najwyższego. Wskazano np. w postanowieniu z dnia 2 października 2008 r. (II CSK 186/08), że
1. Obowiązek badania zgodności treści dokumentu z przepisami prawa należy rozumieć nie tylko jako obowiązek oceny, czy wszystkie dokumenty wymagane do wpisu przekształconej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zostały sporządzone i załączone do wniosku, ale także jako obowiązek oceny złożonego wniosku i załączonych do niego dokumentów pod względem merytorycznym. Kontrola Sądu rejestrowego obejmuje zatem także zachowanie ustawowych wymagań przewidzianych dla poszczególnych czynności zmierzających do uzyskania wpisu przekształcenia spółki kapitałowej w Krajowym Rejestrze Sądowym.

2. Do zgłoszenia wniosku o wpis przekształconej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością ma zastosowanie art. 169 k.s.h. w związku z art. 555 k.s.h., który wyłącza ogólne rozwiązanie przyjęte w art. 22 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym.
Tym samym dość jednoznacznie Sąd Najwyższy wskazał, że kontrola prowadzona przez sąd rejestrowy w ramach kognicji tego Sądu dotyczy również zbadania czy dochowane zostały przesłanki materialno prawne dotyczące czynności podejmowanych w procesie połączenia, podziału lub przekształcenia.
Badanie planu połączenia, podziału, przekształcenia (kognicja sądu rejestrowego)
Składając plan połączenia, podziału, przekształcenia najczęściej przyjmuje się, że robi się to tylko po to aby sąd rejestrowy wyznaczył biegłego (lub biegłego rewidenta). Wydaje się jednak, że nie jest to jedynym celem złożenia planu. Plan ten znaleźć powinien się w aktach rejestrowych jako źródło informacji o przewidywanych warunkach transformacji podmiotu. Jest to informacja istotna nie tylko dla wspólników (akcjonariuszy) spółki, ale w niektórych przypadkach również dla jej kontrahentów.

Wskazać trzeba więc, że istnieją dwa powody złożenia planu połączenia, podziału lub przekształcenia:

1/ po pierwsze zapewnienie wiedzy o planie i jego treści,

2/ po drugie wyznaczenie biegłego (biegłego rewidenta) w celu jego zbadania.

Zaznaczyć należy co prawda, że zgodnie z art. 500 § 2 k.s.h. plan połączenia, a zgodnie z art. 535 § 3 k.s.h. plan podziału należy ogłosić w Monitorze Sądowym i Gospodarczym, niemniej jednak nie wyklucza to wcale roli informacyjnej planu podziału i połączenia w aktach rejestrowych. Ogłoszenie w Monitorze Sądowym i Gospodarczym stwarza stosowane domniemania znajomości ogłoszenia (z racji publikacji w dzienniku urzędowym), niemniej jednak dla zainteresowanych sytuacją spółki i dotyczącymi jej zdarzeniami akta rejestrowe są podstawowym sposobem poznania informacji o spółce. Zwrócić należy uwagę na, że analogicznemu obowiązkowi (ogłoszenia) nie podlega plan przekształcenia, choć podlega złożeniu sądowi rejestrowemu20.



Te dwa cele złożenia planu oznaczają więc, że sąd rejestrowy z planem tak naprawdę wykonuje dwie czynności:

1/ przyjmuje go do akt rejestrowych,

2/ wyznacza biegłego (biegłego rewidenta).

Świadomość tej dwoistości celów jest konieczna dla odpowiedzi na bardzo istotne pytanie czy sad rejestrowy bada w jakikolwiek sposób treść planu. Odpowiadając na to pytanie wskazać można jako przykład treść planu połączenia zgodnie z art. 499 k.s.h.

Treść planu zawierać powinna określone elementy wskazane w § 1 art. 499 k.s.h., a z kolei w art. 499 § 2 k.s.h. określono jakie dokumenty powinny być do tego planu dołączone. Wydaje się, że sąd rejestrowy powinien zawsze zbadać czy plan odpowiada wymogom ustawowym, a więc czy zawarte są w nim elementy wskazane w przepisach Kodeksu spółek handlowych i czy dołączone są odpowiednie dokumenty wymagane przepisami prawa. Wyłączone spod zakresu kognicji sądu rejestrowego będą natomiast co do zasady kwestie dotyczące zagadnień podlegających badaniu biegłego.

I tak na przykładzie wspomnianego art. 499 k.s.h. wskazać można, że objęte będzie badaniem sąd rejestrowego przy przyjęciu go do akt i wyznaczeniu biegłego rewidenta będzie zbadanie czy zawiera elementy wskazane w § 1 i załączone dokumenty których dołączenie nakazano w § 2. Co do elementów z § 1 badanie sądu obejmuje to czy elementy te istnieją w planie. Podlega zatem badaniu sądu to czy wskazano łączące się powstające przez zawiązanie nowe spółki półki (ich typ, firmę i siedzibę), sposób łączenia itd.

Nie podlega jednak już na tym etapie ocenie prawidłowość stosunku wymiany udziałów lub akcji, prawidłowość zasad przyznawania udziałów lub akcji w spółce przejmującej bądź nowo zawiązanej i wysokość dopłat czy szczególne korzyści. O ile bowiem te elementy muszą być określone w planie i pod tym kątem badanie sądu musi objąć to czy plan połączenia jest rzeczywiście dokumentem o określonej i wymaganej treści to już sama jego „uczciwość” rozumiana jako idealne wyważenie interesów wszystkich wspólników (akcjonariuszy) nie jest przedmiotem zainteresowania sądu na tym etapie21. Badanie planu powinno w każdym bądź razie na tym etapie objąć analizę czy plan ten w ogóle nadaje się do badania22.

Zaznaczyć muszę, że nie chcę tu absolutnie twierdzić, iż w ogóle spod kognicji sądu rejestrowego w toku całej sądowej rejestracji23 procesu połączenia/podziału/przekształcenia wyłączone są kwestie finansowe w szczególności dotyczące wyceny pokrycia kapitału zakładowego (bo do tego zmierzają najczęściej kwestie takie jak np. stosunek wymiany i inne kwestie). Na kanwie planu przekształcenia wskazać trzeba zatem, że badaniu biegłego podlegać będzie np. wspominane w art. 499 § 2 pkt 3 k.s.h. ustalenie wartości majątku spółki przejmowanej bądź spółek łączących się przez zawiązanie nowej spółki, na określony dzień w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku o ogłoszenie planu połączenia.

W tym miejscu zaznaczyć należy jednak na przykładzie planu połączenia, że badaniu biegłego rewidenta w istocie nie podlega tylko i wyłącznie sam plan połączenia (czy podziału) ale również załączniki do tego planu, bez nich tak naprawdę badanie nie będzie kompletne.




  1   2   3   4   5


©operacji.org 2019
wyślij wiadomość

    Strona główna