Azis V. Azis and Others (Wielka Brytania, Sąd Apelacyjny, 2007 rok)



Pobieranie 15,88 Kb.
Data17.05.2018
Rozmiar15,88 Kb.

Materiały do wykładu IX z prawa dyplomatycznego i konsularnego. Semestr letni

2009/2010


Azis v. Azis and Others (Wielka Brytania, Sąd Apelacyjny, 2007 rok)

Sułtan Brunei (zgodnie z prawem brytyjskim przysługuje mu ochrona podobna do tej, jaką objęci są przedstawiciele dyplomatyczni) podnosił, że sąd powinien zakazać ujawniania danych dotyczących postępowania wszczętego przez jego byłą żonę przeciwko wróżce. Twierdził, że możliwość zidentyfikowania go w kontekście kuriozalnej sprawy, narażała na szwank jego godność. Sąd uznał jednak, że prawo międzynarodowe nie nakazuje przyznawania głowie państwa (czy też dyplomacie) jakiejś szczególnej ochrony, gdy chodzi o skutki postępowania sądowego dla osoby trzeciej.


Sprawa niemieckiego ambasadora w Gwatemali, hrabiego von Spreti, 1970 rok

Ambasador RFN w Gwatemali został porwany a sprawcy zażądali (grożąc zabiciem zakładnika) uwolnienia przez miejscowe władze kilku więźniów politycznych. Władze gwatemalskie odmówiły; wskazały przy tym, że konwencja wiedeńska o stosunkach dyplomatycznych nie nakłada na państwo przyjmujące takiego obowiązku.

Po zgładzeniu dyplomaty RFN zerwała stosunki dyplomatyczne z Gwatemalą. Państwo wysyłające podniosło (jak się wydaje, nie do końca zasadnie), że Gwatemala była zobowiązana do spełnienia żądań porywaczy w celu ratowania osoby uprawnionej do przywileju nietykalności osobistej.
Przypadki brazylijskie

W 1969 roku ambasador USA został zwolniony przez porywaczy z Ruchu Rewolucyjnego 8 października po tym, jak władze Brazylii uwolniły 15 więźniów i zezwoliły na opublikowanie manifestu politycznego. W konsekwencji:



  • w 1970 roku – 40 więźniów za uwolnienie ambasadora RFN,

  • nieco później w 1970 roku – 70 więźniów za uwolnienie ambasadora Szwajcarii.


Zakres przedmiotowy ochrony na gruncie Konwencji o zapobieganiu przestępstwom i karaniu sprawców przestępstw przeciwko osobom korzystającym z ochrony międzynarodowej

a) umyślne dokonanie: zabójstwa, uprowadzenia lub innej napaści na osobę albo wolność osoby korzystającej z ochrony międzynarodowej,

b) umyślne dokonanie: gwałtownej napaści na oficjalną siedzibę, prywatne mieszkanie lub środki transportu osoby korzystającej z ochrony międzynarodowej, która to napaść może zagrażać tej osobie lub jej wolności,

c) groźbę popełnienia takiej napaści,

d) usiłowanie popełnienia takiej napaści, [...]
Łączniki jurysdykcyjne na gruncie Konwencji o zapobieganiu przestępstwom i karaniu sprawców przestępstw przeciwko osobom korzystającym z ochrony międzynarodowej

a) gdy przestępstwo zostało popełnione na terytorium danego państwa albo na pokładzie statku lub samolotu zarejestrowanego w tym państwie,

b) gdy przypuszczalny sprawca jest obywatelem tego państwa,

c) gdy przestępstwo zostało popełnione przeciwko osobie korzystającej z ochrony międzynarodowej, mającej taki status z tytułu funkcji, które wykonuje w imieniu tego państwa [np. Francja zobowiązana jest wszcząć postępowanie przeciwko sprawcy czynu, którego ofiarą był ambasador francuski w Sudanie nawet wówczas, gdy ambasador był obywatelem brytyjskim a do czynu doszło na terytorium Sudanu].

d) gdy przypuszczalny sprawca przebywa na terytorium danego państwa i nie został wydany innemu państwu-stronie [np. z powodu braku traktatu o ekstradycji], które:


  • wydania żądało, oraz

  • między tym innym państwem (żądającym ekstradycji) a danym przestępstwem zachodzi związek, o którym mowa w pkt. (a) – (c) powyżej [np. Na terytorium RP przebywa obywatel Japonii, który podejrzewany jest o to, że na terytorium Afganistanu uprowadził ambasadora Pakistanu. Polska odmawia wydania podejrzanego Afganistanowi. W takim przypadku na RP spoczywa obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu osądzenia podejrzanego we własnym zakresie – aut dedere aut iudicare, tj. albo wydaj, albo osądź].


Radwan v. Radwan (1972 rok)

Sąd angielski miał zbadać, czy w świetle ustawy krajowej rozwód udzielony w ambasadzie Zjednoczonej Republiki Arabskiej w Londynie należy uznać za rozwód udzielony „poza Wyspami Brytyjskimi”. W orzeczeniu koncepcja „eksterytorialności” określona została wówczas jako „przestarzała”.


Art. 1(i) Konwencji wiedeńskiej o stosunkach dyplomatycznych

„Wyrażenie ‘pomieszczenia misji’ oznacza budynki lub części budynków i tereny przyległe do nich, niezależnie od tego, kto jest ich właścicielem, użytkowane dla celów misji, łącznie z rezydencją szefa misji.”


Art. 90 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP (Dz.U.03.128.1176 z późn. zmian.)

„1. Cudzoziemcowi można, na jego wniosek, udzielić azylu w Rzeczypospolitej Polskiej, gdy jest to niezbędne do zapewnienia mu ochrony oraz gdy przemawia za tym ważny interes Rzeczypospolitej Polskiej.”

Decyzje w sprawach udzielania i pozbawiania azylu wydaje Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, po uzyskaniu zgody ministra właściwego do spraw zagranicznych.
Fredericus de Marselaer

„Zwykło się posłów siedzibie przyznawać ten zaszczyt, iżby nie tylko domownikom, lecz nawet przestępcom i zbiegom była czymś na kształt świętej kotwicy, schronienia i ołtarza.”


Przykład z 1586 roku

W 1586 roku podejrzewano ambasadora francuskiego w Londynie L’Aubespine, że ukrywa spiskowca Babingtona. Straż okrążyła rezydencję ambasadora, lecz nie ośmieliła się doń wkroczyć.


Cornelis van Bynkershoek

„Czy po to wysyłani są posłowie, by ukrywali rozbójników?”. „Mogą zaś posłowie bezpiecznie działać nawet, jeżeli nie będą ani przyjmować i ukrywać przestępców, ani też utrudniać wymiaru sprawiedliwości monarsze kraju, w którym przebywają”.




Sprawa posła portugalskiego w Madrycie, markiza de Belmonte (1735-1736)

Jego świta ukryła w poselstwie hiszpańskiego chłopa podejrzanego o morderstwo. Wobec protestów miejscowych władz poseł tłumaczył, że uczyniono to bez jego zgody a winnych zwolnił już ze służby; nakazał przy tym azylantowi opuszczenie poselstwa. Pomimo to Hiszpanie nie odstępowali od swoich zarzutów twierdząc, że poseł zamiast wydać podejrzanego władzom, pozwolił mu uciec. Spór załagodziła dopiero mediacja francusko-angielsko-holenderska. Mediatorzy orzekli, że poseł postąpił niewłaściwie nie wydając zbiega władzom państwa przyjmującego.


Abraham de Wicquefort

„Dopuszcza się azyl dla ‘nieszczęśliwych’, ale nie dla ‘przestępców’.”


Polowania” na katolików w Anglii (XVII w.)

Kiedy w XVII w. w Anglii urządzano „łowy” na księży katolickich i tych, którzy nie uczestniczyli w nabożeństwach anglikańskich, dysydenci chronili się w katolickich poselstwach. W 1624 roku król Jakub I wyjaśniał w Izbie Gmin, że domy ambasadorów są miejscami uprzywilejowanymi i nie wolno w nich poszukiwać odstępców religijnych.



Przypadek gen. Noriegi

Gdy w 1989 roku Stany Zjednoczone przeprowadziły operację zbrojną przeciwko Panamie, głównodowodzący sił panamskich gen. Manuel Noriega (oskarżany przez władze Stanów Zjednoczonych m. in. o czerpanie zysków z nielegalnego handlu narkotykami) schronił się w placówce dyplomatycznej Stolicy Apostolskiej w Panamie. Żołnierze amerykańscy sprawdzali wjazdy i wyjazdy na teren misji.








©operacji.org 2017
wyślij wiadomość

    Strona główna