012 Zwalczaniae Eradykacja



Pobieranie 145,72 Kb.
Data24.11.2017
Rozmiar145,72 Kb.

HPAI-PLAN ANEKS Nr 2 wersja 1.3 2008



8. Zasady zwalczania i eradykacji
Do zwalczania choroby konieczne jest użycie dużych sił i środków ludzkich i technicznych oraz posługiwanie się najnowocześniejszymi osiągnięciami w zakresie elektroniki. Do śledzenia choroby, wyznaczania, strzeżenia poszczególnych obszarów kwarantanny użyta będzie w powiecie sieć powiadamiania o chorobie oparta na systemie informatycznym o nazwie Zgłaszanie Chorób Zakaźnych Zwierząt – system ZChZZ. W skład systemu wchodzi element GIS (System Informacji Geograficznej) pozwalający na korzystanie z map rastrowych i wektorowych. System ten umożliwia śledzenie digitalizowanych na tych mapach obiektów, wyznaczanie okręgów zakażonych i zagrożonych z uwzględnieniem specyfiki geograficznej.
8.1. Wprowadzenie
Zgodnie z zapisami zawartymi w rozdziale 13.1. Krajowego HPAI – PLAN-u zwalczanie grypy ptaków opiera się na dwóch podstawowych zasadach

  • zapobieganie kontaktu pomiędzy drobiem a wirusem AI,

  • zaprzestanie rozprzestrzeniania wirusa przez zakażone ptaki.

Zasady takie mogą być stosowane poprzez:

  • zatrzymanie rozprzestrzeniania zakażenia w drodze kwarantanny i kontroli przemieszczania,

  • eliminowanie źródeł zakażenia w drodze likwidacji zakażonego drobiu,

  • eliminowanie wirusa w drodze odkażania obiektów, pojazdów, wyposażenia
    i materiałów, lub też niszczenia skażonych materiałów.



8.2. Ogólna polityka wobec wysoce zjadliwej grypy ptaków
Grypa ptaków (HPAI) znajduje się na liście chorób A OIE
i stanowi największe zagrożenie dla polskiego drobiarstwa i związanych z nim rynków eksportowych. Choroba może się potencjalnie rozprzestrzeniać szybko i na dużym obszarze, wybuch choroby może zagrozić eksportowi drobiu, jaj, mięsa drobiowego i pochodzących z nich produktów.

Polityka państwa polskiego w stosunku do HPAI polega na eradykacji choroby


w możliwie najkrótszym czasie przy równoczesnym ograniczeniu do minimum jej wpływu na gospodarkę, przy zastosowaniu kombinacji strategii obejmujących:

  • opanowywanie, które polega na kwarantannie, likwidacji wszystkich gatunków drobiu w zakażonym gospodarstwie oraz utylizacją padłych i zlikwidowanych ptaków, jaj, mięsa i skażonych produktów drobiowych w celu usunięcia źródła zakażenia,

  • kwarantanna i kontrola przemieszczania się w odniesieniu do drobiu
    i produktów drobiowych oraz przedmiotów znajdujących się na ogłoszonych obszarach w celu przeciwdziałania rozprzestrzenianiu się infekcji,

  • odkażanie obiektów, produktów i przedmiotów w celu zlikwidowania wirusa
    w zapowietrzonych obiektach oraz w celu przeciwdziałania rozprzestrzenianiu się zakażenia na ogłoszonych obszarach,

  • prowadzenie dochodzeń epizootycznych mających na celu ustalenie źródła
    i zasięgu zakażenia oraz dostarczenia dowodów pozwalających na uznanie kraju lub obszaru za wolny od choroby,

  • podział na strefy w celu zdefiniowania obszarów zakażonych i obszarów wolnych od choroby,

  • działanie polegające na uświadamianiu społeczeństwa w celu ułatwienia współpracy koniecznej w stanie klęski żywiołowej.

Globalne zagrożenie ze strony grypy ptaków zmienia się w miarę jak kraje i bloki handlowe uzyskują status kraju lub regionu wolnego od HPAI. W oparciu o nowe międzynarodowe uregulowania oparte na analizie ryzyka, Polska, jako kraj wolny od influenzy ptaków, będzie musiała stawić czoła rosnącej konkurencji handlowej na wybranych rynkach ze strony takich krajów. Sytuacja taka umacnia konieczność utrzymania statusu - wolny od grypy ptaków lub też konieczność szybkiego odzyskania statusu - wolny od tej choroby, w celu utrzymania lub odzyskania utraconego dostępu do rynków międzynarodowych na skutek wybuchu choroby.

W „ustawie weterynaryjnej” wysoce zjadliwa grypa ptaków została włączona do chorób podlegających obowiązkowi zgłaszania i zwalczania i dlatego wszelkie koszty ponoszone z tytułu jej wystąpienia w kraju pokrywa w całości budżet państwa.
8.3. Metody zapobiegania rozprzestrzenianiu się oraz metody eliminowania czynników chorobotwórczych
W pierwszej kolejności zapewnić ograniczenie rozprzestrzeniania wirusa
z obszaru zapowietrzonego. Podstawową metodą, która powinna to zapewnić jest natychmiastowa izolacja zakażonych ptaków, następnie możliwie jak najszybsze ich zabicie i skuteczne zniszczenie (utylizacja) tuszek zabitych i padłych ptaków oraz jaj. Również pasza, ściółka, odpady i wszelkie materiały, które mogły ulec kontaminacji wirusem muszą być zniszczone lub poddane zabiegom zapewniającym inaktywację wirusa HPAI. Ponadto należy wprowadzić między innymi ścisłą kontrolę przemieszczania drobiu, innych zwierząt, ludzi, środków transportu itp. Zapobiec wydostawania się nieczystości na drogi, trasy przemieszczania się drobiu. Wszelkie nieczystości powinny zostać zdezynfekowane a skażone obszary zamknięte. Zawartość zbiorników z nieczystościami musi być zdezynfekowana przed wprowadzeniem do środowiska. Ograniczyć populację gryzoni, gdy jest to możliwe zlikwidować zanim rozproszą się w wyniku zakłóceń wywołanych w ich środowisku.

Prowadzone działania winny być spójne z wymienionymi w rozdziale 13.3. HPAI – PLAN u


8.3.1. Kwarantanna i kontrola przemieszczania
Kwarantanna i kontrola przemieszczania zwiększają szybkość oraz prawdopodobieństwo skutecznej eradykacji poprzez zapobieganie dalszemu rozprzestrzenianiu się wirusa. Kwarantanna i kontrola przemieszczania się powinny zostać wdrożone na kilku szczeblach utworzonych na ogłoszonych obszarach.

Wstępnie, cały powiat może zostać ogłoszony jako strefa - obszar zagrożony, objęty ograniczeniami w przemieszczaniu się. Ograniczenia takie zostaną poddane przeglądowi po przeprowadzeniu pełnej oceny sytuacji. Kontrola przemieszczania powinna zostać utrzymana do momentu eradykacji choroby Procedura nadzoru w obszarach.

Przy określaniu rozmiaru i kształtu obszarów zakażonego i zagrożonego należy wziąć pod uwagę możliwość rozprzestrzeniania się z wiatrem, ukształtowanie terenu, naturalne bariery geograficzne, urbanistyczne, itp.

Kontrola przemieszczania powinna zostać utrzymana do momentu eradykacji choroby.


8.3.2. Podział na strefy
Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt, pkt 36  region - część terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej, o powierzchni co najmniej 2.000 km2, która znajduje się pod nadzorem właściwych organów, obejmującą co najmniej jedną z jednostek administracyjnych wymienionych w załączniku nr 1 do w/w ustawy -  WYKAZ JEDNOSTEK ADMINISTRACYJNYCH poz. 19 Rzeczpospolita Polska: powiat.

Podział na regiony jest działaniem, które znacząco zmniejsza ujemne skutki gospodarcze HPAI w województwie. Jednakże, po takim podziale, istnieją pewne trudności, które należy pokonać przy opracowywaniu systemu podziału. Podział na regiony nakłada trwałe ograniczenia przemieszczania zwierząt. Należy wziąć pod uwagę Kodeks OIE opisany w punkcie 13.3.2.

W trakcie eradykacji choroby można będzie dostosować wielkość regionu i obszaru tak, aby zostały one następnie zmniejszone do lokalnych jednostek administracyjnych, jakimi są gminy (aczkolwiek obszary takie muszą mieć co najmniej promień 10 km).

Mając powyższe na uwadze oraz, że w czasie pierwszych dni Powiatowy Lekarz Weterynarii jak także Wojewódzki Lekarz Weterynarii i ich Zespoły Kryzysowe są najbardziej zaabsorbowani, prowadząc swoje czynności w tym dochodzenia epizootycznego, blokady obszarów oraz eradykacji wirusa, należy ustalić dla celów zwalczania dwa obszary:



    • występowania choroby – zakażony o promieniu minimum 3 kilometrów,

    • zagrożony wystąpieniem choroby - o promieniu minimum 10 kilometrów.

Sprawując nadzór nad Powiatowymi Lekarzami Weterynarii WLW ma zażądać od nich określenia dokładnie granic obszaru określonego w punkcie 1. i 2..

Jeżeli obszar określony w punkcie 1 i 2. wykracza poza obszar działania Powiatowego Lekarza Weterynarii to wszystkie obszary określa WLW w porozumieniu z terytorialnie właściwymi powiatowymi lekarzami weterynarii. Po opracowaniu granic poszczególnych obszarów WLW przedkłada Wojewodzie projekt rozporządzenia, które niezwłocznie zostaje podpisane przez Wojewodę i podlega ogłoszeniu w sposób zwyczajowo przyjęty na terenie województwa oraz jest przekazane do publicznej wiadomości poprzez wszystkie możliwe media ( z kościołem włącznie ).


8.4. Źródła wejścia i wyjścia choroby

Aby choroba mogła zostać skutecznie powstrzymana podstawowe znaczenie ma przeprowadzenie w trybie pilnym drobiazgowego przeanalizowania „wprzód i wstecz” wszystkich kontaktów z zakażonymi zwierzętami i zapowietrzonymi obiektami.

Sprawdzenie wstecz powinno obejmować okres co najmniej 21 dni przed początkiem wystąpienia objawów klinicznych. Dochodzenie wprzód powinno być stosowane do momentu wprowadzenia kwarantanny.

Dochodzenie epizootyczne powinno obejmować:



  • żywy inwentarz,

  • produkty zwierzęce - mięso, podroby, jaja, pierze,

  • pojazdy – pojazdy do transportu zwierząt i zwłok zwierzęcych, ciężarówki do przewozu pasz, pojazdy osób odwiedzających dany teren,

  • materiały – słoma, zboża, inne,

  • ludzi – lekarzy weterynarii, przedstawicieli handlowych i producentów pasz, handlowców, techników, osoby odwiedzające dany teren.

Wynik dochodzenia epizootycznego powinien być odnotowany w protokole dochodzenia epizootycznego

Wystąpienie pierwszego przypadku wśród drobiu powinno natychmiast spowodować przeprowadzenie szczegółowej analizy czy istnieje źródło w postaci zakażonych gołębi, ptaków ozdobnych i dzikich, które może być ogniskiem pierwotnym.

O wynikach wstępnego dochodzenia epizootycznego musi PLW powiadomić WLW i złożyć stosowny raport
8.5 Nadzór
Nadzór będzie skierowany na:

  • zdefiniowanie zasięgu choroby,

  • wykrycie nowych ognisk,

Nadzorowanie w ramach obszaru zakażonego będzie realizowane głównie poprzez przeglądy zwierząt gatunków podatnych zgodnie z Procedurą perlustracji i kontrolę przestrzegania nałożonych ograniczeń.

Nadzór w ramach obszaru zagrożonego będzie obejmował przeglądy zwierząt gatunków podatnych zgodnie z Procedurą perlustracji i kontrolę przestrzegania nałożonych ograniczeń, nadzór w rzeźniach, badania serologiczne oraz dochodzenia w przypadku zgłoszeń podejrzenia wystąpienia choroby.

Nadzór realizowany podczas wybuchu choroby powinien być starannie koordynowany tak, aby zoptymalizować wykorzystanie dostępnych zasobów. Nadzór będzie miał charakter najbardziej intensywny w obszarach zakażonych i będzie prowadzony w oparciu o ustalenia dochodzeń weterynaryjnych.

Gospodarstwa, co do których występują podejrzenia, powinny być odwiedzane co najmniej co trzy dni. Należy dołożyć wszelkich starań, aby pouczyć producentów odnośnie objawów klinicznych oraz konieczności zgłaszania zmian chorobowych.


    1. Leczenie zakażonych ptaków

Nie istnieje żaden znany swoisty lek działający przeciwko HPAI. Leczenia nie prowadzi się.


    1. Likwidowanie ptaków

Wszystkie ptaki zakażone lub podejrzane o zakażenie powinny zostać zlikwidowane w pierwszej kolejności. Należy stosować procedury skutecznie


i humanitarnie uśmiercające ptaki, najlepiej w miejscu ich pobytu (patrz Procedura likwidacji ptaków).
8.8. Obróbka produktów drobiowych/produktów ubocznych pochodzenia drobiowego
Możliwa jest obróbka termiczna produktów drobiowych.



    1. Usuwanie zwłok, produktów pochodzących z zakażonych ptaków, pasz, nawozu

Zgodnie z obowiązującym w Polsce Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady Nr 1774/2002 z dnia 3 października 2002 r. ustanawiającym przepisy zdrowotne związane z ubocznymi produktami pochodzenia zwierzęcego, w Polsce obowiązuje zasada usuwania zwłok zwierzęcych, jaj i pasz zawierzających czynniki zakaźne poprzez utylizację w zatwierdzonych zakładach utylizacyjnych. Procedury postępowania z tymi materiałami są opisane szczegółowo w Rozporządzeniu Nr 1774/2002 oraz instrukcji Głównego Lekarza Weterynarii z dnia 27 stycznia 2005 r. w sprawie procedur obowiązujących przy kontroli zagospodarowania ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego w zakładach utylizacyjnych, spalarniach i podmiotach będących


w posiadaniu surowców kategorii 1, 2 lub 3.

8.10. Oczyszczanie i dezynfekcja

Zakażone budynki inwentarskie, sprzęt używany do obsługi zakażonych ptaków, materiały powinny zostać skutecznie zdezynfekowane, po uprzednim dokładnym ich oczyszczeniu. Ściany, podłogi, sufity obiektów zakażonych oraz dróg, wybiegów i podwórek przylegających do tych obiektów powinny zostać spryskane odpowiednim środkiem dezynfekcyjnym, zaleconym przez urzędowego lekarza weterynarii. Jeżeli dezynfekcja nie może zostać przeprowadzona skutecznie i szybko, wówczas skażone budynki inwentarskie, sprzęt i materiały, powinny zostać spalone. Na wszystkich etapach odkażania, należy zwrócić uwagę na konieczność zapobiegania tworzeniu się i rozpraszaniu zakaźnych pyłów i aerozoli.

Wirus AI jest wrażliwy na szerokie spektrum środków dezynfekcyjnych, włączając detergenty. Do najskuteczniejszych należą detergenty, formalina, podchloryn sodu, glutaraldehyd, soda żrąca. Szczegółowe zasady określono w punktach 13.10.1, 13.10.2, oraz 13.10.3. HPAI-PLAN-u.



8.11. Elementy kontroli czyszczenia i dezynfekcji

  • książka czyszczenia i dezynfekcji – znajduje się na wyposażeniu środka transportu.

  • książka kontroli z aktualnymi wpisami – znajduje się w myjni lub innym wskazanym

miejscu

  • potwierdzenie wykonania czyszczenia i dezynfekcji przez wpis osoby odpowiedzialnej za nadzór tego procesu

  • protokół okresowych kontroli środka dezynfekcyjnego i czyszczącego oraz dowody jego zakupu

  • kontrola wykonania zaleceń kontroli wymienionych w książce kontroli;


8.12. Rejony przebywania, pracy, zamieszkania

Jeśli istnieje niebezpieczeństwo kontaminacji dla rejonów przebywania, pracy i zamieszkania należy zdezynfekować je zgodnie z poleceniem właściwych władz w porozumieniu z właściwym urzędem zdrowia. Do chemicznej dezynfekcji należy zastosować preparaty z aktualnej listy środków dezynfekcyjnych zatwierdzonych przez Głównego Inspektora Sanitarnego.



8.13. Dezynfekcja rąk

Stosowanie środków dezynfekcyjnych z listy środków dezynfekcyjnych zatwierdzonych przez Głównego Inspektora Sanitarnego.



8.14. Bezpieczeństwo osób wykonujących zabiegi oczyszczania i odkażania

Przy stosowaniu środków i metod należy przestrzegać przepisów BHP. Na bazie ogólnych instrukcji użycia i bezpiecznego stosowania środków chemicznych WLW i PLW powinny opracować krótkie instrukcje obsługi dla użytkowników.

Osoby wykonujące zabiegi oczyszczania i odkażania powinny:


  • być przeszkolone w zakresie obchodzenia się z preparatami używanymi do tych zabiegów, w tym w zakresie przygotowywania ich roztworów;

  • być zaopatrzone w ochronne okulary i/lub maski, kombinezony oraz rękawice i buty gumowe, w celu ochrony przed poparzeniem lub zatruciem środkami używanymi do wykonywania tych zabiegów;

  • podczas wykonywania zabiegów, o których mowa powyżej, należy przestrzegać wymagań określonych w przepisach o bezpieczeństwie i higienie pracy.

Producenci dostarczający produkty biobójcze nie zostali wskazani. Konieczne jest jednak wymienienie w planach kryzysowych powiatów tego rodzaju producentów, a ponadto firm lub ekip, które przeprowadzają dezynfekcję.

8.15. Profilaktyczne czyszczenie i dezynfekcja w obszarze zagrożonym i zapowietrzonym.

Przed przystąpieniem oraz w trakcie czyszczenia i dezynfekcji należy zwrócić uwagę na następujące istotne elementy:

  • Urządzenie przejazdowych mat dezynfekcyjnych i/lub mobilnych urządzeń dezynfekcyjnych przed wjazdami i wyjazdami – bramki natryskowe, przenośne urządzenia ciśnieniowe – dotyczy pojazdów. W ognisku grypy ptaków, jak również przed każdym wjazdem i wyjazdem, wejściem i wyjściem z gospodarstwa podejrzanego o wystąpienie grypy ptaków oraz z pomieszczeń dla ptaków wykłada się maty odkażające, które są nasycone odpowiednim produktem biobójczym, w taki sposób, aby były ciągle wilgotne. Wymiary mat wynoszą odpowiednio:

  - długość powinna być nie mniejsza niż:

a) obwód największego koła pojazdu wjeżdżającego lub wyjeżdżającego - w przypadku mat wyłożonych przed wjazdami i wyjazdami,

b) metr - w przypadku mat wyłożonych przed wejściami i wyjściami,

  - szerokość powinna być nie mniejsza niż:

a) szerokość wjazdu lub wyjazdu - w przypadku mat wyłożonych przed wjazdami i wyjazdami,

b) szerokość wejścia lub wyjścia - w przypadku mat wyłożonych przed wejściami lub wyjściami.



  • Natryski dezynfekcyjne – dotyczy ludzi w kombinezonach ochronnych,

  • Urządzenia do dezynfekcji butów i rąk przy wejściach i wyjściach do kurnika – maty dezynfekcyjne, przenośne urządzenia ciśnieniowe. Osoby, które miały kontakt z drobiem chorym na grypę ptaków albo podejrzanym o zakażenie tą chorobą oraz ze sprzętem używanym przy obsłudze tych zwierząt powinny, przed opuszczeniem miejsc przebywania drobiu lub gospodarstwa, oczyścić i odkazić ręce, ubranie i obuwie przy użyciu produktów biobójczych.

8.16. Działania przy opuszczaniu w obszaru zagrożonego i zapowietrzonego

Na ustalonych przez właściwe władze drogach dojazdowych następuje dezynfekcja pojazdów, materiałów, butów przy opuszczaniu rejonu blokady według odpowiednich wytycznych udzielanych przez kompetentne władze.



8.17. Czyszczenie i dezynfekcja w stadzie podejrzanym o zachorowanie i kontakt

W przypadku urzędowego podejrzenia choroby zakaźnej w stadzie, należy w tym stadzie niezwłocznie rozpocząć bieżącą dezynfekcję.

Celem tych działań dezynfekcyjnych jest zapobieżenie możliwemu dalszemu rozprzestrzenieniu się choroby zakaźnej i zapobiegniecie dalszemu namnażaniu się wirusa ptasiej grypy w stadzie.
8.18. Chemiczne środki dezynfekcyjne

Podstawowe chemikalia



Nazwa

Forma stosowania

Do dezynfekcji

Specjalne wskazówki

Ług sodowy

Roztwór 2%

powierzchni/pojazdów

Żrący

(50 % techniczna NaOH)




Min czas działania 2 h

Korozyjny







Wanny przejazdowe

stosować od 0 °C




nie rozcieńczony

Płynny obornik

 0 °C







16-30 l/m3

Zastosować







4 dni

rozmrażalnik1)




Przy stosowaniu należy osiągnąć wartość pH  12




Wapno

Proszek

Stały obornik

Niezależnie od

(wapno gaszone Ca(OH2)

Granulat

Nieutwardzone wypływy

temperatury

Wapno palone (CaO)




Drogi, ziemia

Żrący

Mleko wapienne

Mleko wapienne 40 %

Stały obornik, jak dez. Tymczasowa

Niezależnie od




40 kg Ca(OH)2 na 100 l

Dezynfekcja

temperatury




H2O przygotować

Płynnego obornika

 0 °C zastosować




świeżą

40-60 l/m3

rozmrażanie 1)







Min czas działania










4 dni




Formalina

Roztwór 3 %

Powierzchnie / pojazdy

Ochrona skóry i dróg oddechowych

(35-37 % roztwór

Przy 20 °C

Min. czas działania 2 h

Nie stosować poniżej

formaldehydu)







10 °C




Nie rozcieńczony przy

Płynny obornik

Między 10-20 °C




20 °C

15 kg/m3

Zależnie od temp.







Min. czas działania

Czynniki korekty 2)







4 dni




Kwas octowy

Roztwór 1 %

Płynny obornik

Niezależnie od

(15 % równoważny kwas




Min czas działania 1 h

Temperatury

octowy)




Pojazdy z dodatkami

 0 °C stosować










rozmrażanie 1)




Nie rozcieńczony

Płynny obornik

Silnie korozyjny,







25 – 40 l/m3

Nie nadaje się przy







Min czas działania 1 h

zabrudzeniu krwią







(tworzenie się piany)













Stosować z dodatkiem










antykoryjnym




Przy stosowaniu należy osiągnąć wartość pH = 4

Stosować z tworzywem







sztucznym lub stalą










V2A

Kwas mrówkowy

Roztwór 4 %

Powierzchnie

Nie stosować poniżej







Min czas działania 2 h

10°C










Między10 – 20 °C










Niezależnie od temp.










Czynniki korekcyjne 2)


1) Rozmrażalniki na 10 l roztworu użytkowego

Przy

- 5 °C

0,8 kg NaCl

inne dostępne w handlu środki

rozmrażające mogą być używane

zgodnie z przepisem

użycia


Przy

- 10 °C

1,6 kg NaCl

Przy

- 15 °C

2,3 kg NaCl

Przy

-20 °C

3,0 kg NaCl


2) Czynnik korekcyjny do zwiększania koncentracji aldehydów i kwasów







Aldehydy

Kwasy organiczne

Przy

20 °C

1,0

1,0

Przy

17,5 °C

1,5

1,25

Przy

15,0 °C

2,0

1,5

Przy

12,5 °C

2,5

1,75

Przy

10 °C

3,0

2,0

8.19. Wykonanie dezynfekcji:



  • Preferuje się stosowanie środków dezynfekcyjnych „ług sodowy" i „formalina”.

Ług sodowy: koncentracja 2 %, min. czas działania 2 h; stosuje się także w temperaturach między 0 a 10 °C

Formalina: koncentracja 2 do 10 %

Min. czas działania 2h;

W temperaturach < 10 °C- niewystarczająca skuteczność;

W temperaturach między 10 a 20 °C

Należy uwzględnić zależność od temperatury jak następuje:

20 °C = 2 %

15 °C = 4 %

10 °C = 6 %

Konieczne podwojenie koncentracji środka dezynfekującego przy mokrych powierzchniach.

Proces oczyszczania przeprowadza się przy użyciu narzędzi ręcznych, sprzętu mechanicznego lub wody pod ciśnieniem oraz przy użyciu produktów biobójczych, które wykazują skuteczność w zwalczaniu zakażeń wirusowych i zatwierdzone są zgodnie z przepisami ustawy z dnia 13 września 2002 r. o produktach biobójczych (Dz. U. nr 175, poz. 1433)


8.20. Szczepienia
Szczepienia ochronne przeciwko wysoce zjadliwej grypie ptaków są
w kraju zakazane – załącznik 4 do ustawy weterynaryjnej.
8.21. Kontrola dzikich ptaków
Dzikie ptaki są zwykle bezobjawowymi nosicielami wirusów AI i stanowią potencjalne źródło zakażenia dla drobiu. W celu zminimalizowania ryzyka zakażenia od ptaków dzikich bardzo ważne znaczenie ma utrzymanie wysokiego poziomu bezpieczeństwa biologicznego (ang. biosecurity) w obiektach drobiu.

8.22. Zwalczanie wektorów

Wszelkie szkodniki powinny być zwalczane w oparciu o standardowe metody stosowane na komercyjnych fermach drobiu.

Specjalny program zwalczania gryzoni (szczury, myszy) powinien stanowić integralną część programu eredykacji celem ograniczenia ich rozprzestrzeniania
z miejsc zakażonych. Gryzonie (zamieszkujące budynki, silosy czy też inne obszary), muszą zostać wytępione przed rozpoczęciem odkażania. Zwalczanie gryzoni powinno zostać zintensyfikowane we wszystkich obiektach znajdujących się na obszarze zapowietrzonym i zagrożonym.
8.23. Zagrożenie dla człowieka
Przypadki bezpośredniego zakażenia ludzi od ptaków wirusem AI są nieliczne, jednak podczas epizootii w Hong Kongu (1997) w wyniku infekcji wirusem HPAI/H5N1 hospitalizowano 18 osób, spośród których sześciu pacjentów zmarło.
W trwającej w 2003 r. HPAI (H7N7) w Holandii u kilkudziesięciu osób mających bezpośredni kontakt z chorymi ptakami w wyniku zakażenia wystąpiły objawy zapalenia spojówek. Również odnotowano zgon jednej osoby (lekarz weterynarii) i łączy się go z bezpośrednim zakażeniem od drobiu tym wirusem.

Do chwili obecnej na świecie odnotowano 361 przypadków zakażenia wirusem grypy ptaków u ludzi oraz 227 zgonów, z czego 112 zachorowań i 57 zgonów miało miejsce w okresie 2004 – 2005r.

W związku z tym, że wirusy AI zakażające drób mogą być również zaraźliwe dla człowieka i wywoływać objawy chorobowe, osoby uczestniczące czynnie
w eradykacji choroby powinny być zabezpieczenie przed możliwością zakażenia takie jak maski na twarz, okulary ochronne, właściwe leki przeciwwirusowe jak np. Oseltamivir (Tamiflu).
8.24. Wprowadzanie ptaków „kontrolnych” oraz ponowne wprowadzanie zwierząt

Ponowne wprowadzenie drobiu może mieć miejsce po upływie co najmniej 21 dni od skutecznego oczyszczenia i dezynfekcji oraz uznania choroby za wygasłą


w rejonie.

Doświadczenia w Stanach Zjednoczonych i Australii wykazały, że badanie ptaków padłych w miejscu likwidacji jest bardziej skuteczne dla monitoringu, niż umieszczanie wrażliwych ptaków „kontrolnych” w budynkach od czasu likwidacji do ponownego zasiedlenia.


8.25. Podnoszenie świadomości w społeczeństwie

W kampanii prowadzonej w środkach masowego przekazu, należy położyć nacisk na znaczenie przeprowadzania regularnej inspekcji drobiu i podatnych gatunków przez rolników, jak również na natychmiastowe zgłaszanie, podejrzanych zmian chorobowych i nietypowych przypadków padnięć drobiu. Nie można dopuścić do tego, aby społeczeństwo na skutek paniki zaczęło wystrzegać się produktów mięsnych pochodzących od drobiu. Również należy poinformować o zagrożeniach wynikających z wzajemnych kontaktów pomiędzy drobiem domowym a dzikimi ptakami. Trzeba bardziej podkreślać znaczenie kontroli przemieszczania się zwierząt i określić, jakie restrykcje i sankcje karne zostaną nałożone na podmioty, nie przestrzegające obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa.



8.26. Wykonalność operacji zwalczania choroby w Polsce
Polityka eradykacji HPAI w Polsce jest oparta na opanowywaniu choroby poprzez likwidację drobiu i ich utylizację. Eradykacja wszystkich ognisk choroby będzie przedsięwzięciem na ogromną skalę w kategoriach użycia specjalistycznej siły fachowej, zaangażowania znacznych zasobów fizycznych i finansowych a stałaby się jeszcze bardziej trudniejsza, gdyby choroba wystąpiła w populacji dzikich ptaków.

8.27. Konsekwencje społeczno-gospodarcze

Konsekwencje gospodarcze wybuchu wysoce zjadliwej grypy ptaków, nawet na małą skalę, byłyby ogromne w odniesieniu do osób fizycznych, przemysłu drobiarskiego jako całości, jak również dla przemysłów zależnych i pomocniczych. Wybuch wysoce zjadliwej grypy ptaków może spowodować natychmiastowe zamknięcie wielu polskich głównych rynków eksportowych dla żywego drobiu i produktów drobiowych.

Wystąpiłyby znaczące kolejne straty w gospodarce, włączając w to wiele przedsiębiorstw zależnych od dochodów przemysłu drobiowego na obszarach wiejskich oraz części regionów Polski. Ogółem łączne straty gospodarki narodowej szacuje się na około 4 mld PLN w przypadku krótkotrwałego wybuchu, oraz wahające się około 40 mld PLN w przypadku wybuchu trwającego 12 miesięcy.

Bezpośrednie konsekwencje wybuchu wysoce zjadliwej grypy ptaków w Polsce spowodowałby regres działalności gospodarczej zwłaszcza, jeżeli chodzi


o hodowlę drobiu oraz przetwórstwa drobiowego, co według szacunków spowoduje wzrost bezrobocia.

Prawdopodobny spadek eksportu produktów rolnych będzie wystarczająco duży, aby spowodować spadek kursu złotego.

Każdy wybuch wysoce zjadliwej grypy ptaków będzie pociągał za sobą znaczne koszty społeczne. Dodatkowo, oprócz zakłóceń oraz rozpaczy osób, spowodowanych działaniami w zakresie zwalczania i eradykacji na zakażonych obszarach, wysokie straty finansowe wynikające z kosztów handlowych wybuchu choroby spowodowałyby znaczące koszty społeczne dla poszczególnych osób i społeczności wiejskiej. Poziom zatrudnienia ulegnie obniżeniu i dotknie cały szereg sektorów gospodarki, począwszy od rolnictwa i przemysłów zależnych, a skończywszy na administracji.

Na poziomie poszczególnych podmiotów, jak także rodzin, skutki społeczne mogą wahać się od napięć w stosunkach rodzinnych, które normalnie wiążą się


z negatywnymi zdarzeniami oraz stratami, do poważnych zaburzeń psychicznych. Na poziomie społeczności lokalnej, skutki mogą sięgać, od załamania normalnych działań społeczeństwa w trakcie kwarantanny i ograniczeń w przemieszczaniu się, do zmian w stosunkach interpersonalnych wpływających na długoterminową spójność społeczności lokalnej.

Powyżej przedstawione kwestie naświetlają konieczność prowadzenia zdrowej polityki oraz posiadanie dobrze opracowanego planu zwalczania w przypadku wtargnięcia wysoce zjadliwej grypy ptaków na obszar Polski.

Propozycja podziału na strefy będzie wymagała poparcia odpowiednimi informacjami i dowodami zgromadzonymi w rozsądnych ramach czasowych, aby została zaakceptowana przez naszych głównych partnerów handlowych.

Można oczekiwać, że będą istnieć postawy społeczne i sytuacje budzące silne emocje, kwestionujące wartość i stronę etyczną likwidacji dużej liczby zdrowego klinicznie drobiu i ich produktów. Pojawią się również obawy dotyczące ochrony środowiska związane z zagrzebywaniem i/lub paleniem zwłok i produktów.


8.28. Środki ochronne, które należy zastosować w przypadku wykrycia wysoce zjadliwej grypy ptaków u dzikiego ptactwa, w celu zapobieżenia rozprzestrzeniania się grypy ptaków z dzikiego ptactwa na drób lub inne ptaki żyjące w niewoli, jak również w celu zapobieżenia zakażeniu pochodzących od nich produktów.

8.28.1. Na obszarach, gdzie potwierdzono występowanie u dzikiego ptactwa wysoce zjadliwej grypy ptaków wywołanej wirusem grypy A podtypu H5 oraz podejrzewa się lub stwierdzono typ neuraminidazy N1, powiatowy lekarz weterynarii określa obszar kontroli o promieniu co najmniej 3 km. oraz obszar monitorowania o promieniu co najmniej 10 km.

8.28.2. Główny Lekarz Weterynarii powiadamia Komisję Europejską i państwa członkowskie o ustanowieniu obszaru kontroli i monitorowania oraz w razie potrzeby informuję opinię publiczną o podjętych środkach w tych obszarach.

8.28.3. W przypadku podejrzenia lub stwierdzenia wystąpienia wysoce zjadliwej grypy ptaków d. pomoru drobiu wywołanej wirusem grypy A podtyp H5N1 u dzikich ptaków w obszarze zapowietrzonym lub zagrożonym określonym w przypadku wystąpienia grypy ptaków u drobiu lub innych ptaków utrzymywanych przez człowieka, powiatowy lekarz weterynarii określa obszar kontroli i obszar monitorowania oraz przeprowadza ocenę ryzyka w celu ustalenia czy promień obszarów kontroli i monitorowania nie wymaga zwiększenia tak, aby obszary te pokryły się z obszarami zapowietrzonym i zagrożonym.

8.28.4. Główny Lekarz Weterynarii może zrezygnować z określenia obszaru kontroli i obszaru monitorowania w przypadku, gdy wyniki oceny ryzyka przeprowadzonej przez właściwego miejscowo powiatowego lekarza weterynarii wykazały że wirusy grypy nie są obecne na danym obszarze u drobiu, innych ptaków utrzymywanych przez człowieka lub dzikich ptaków lub dzikie ptaki zakażone wirusami grypy ptaków nie stwarzają zagrożenia przeniesienia wirusów na drób lub inne ptaki utrzymywane przez człowieka na danym obszarze. GLW podejmuje taką decyzję w oparciu o ustalenia z ekspertami z dziedziny ornitologii, przy współpracy z właściwymi organami państw członkowskich lub państw trzecich i w oparciu o informację czy dzikie ptaki zamieszkują dany obszar, czy migrują.

8.28.5. W obszarze kontroli PLW:

a) przeprowadza niezwłocznie spis wszystkich gospodarstw komercyjnych


i niekomercyjnych, w których znajduje się drób lub inne ptaki utrzymywane przez człowieka.

b) nakazuje stosowanie:

- środków bezpieczeństwa biologicznego

- środków odkażających przy wejściach, wyjściach, wjazdach i wyjazdach


z gospodarstw, w których utrzymywany jest drób lub inne ptaki utrzymywane przez człowieka

c) wzmacnia nadzór urzędowy populacji dzikich ptaków, zwłaszcza ptactwa wodnego, obejmujący w szczególności kontrolę:

- ptaków chorych lub padłych, w razie konieczności przy współpracy z myśliwymi
i ornitologami

- zgłoszonych przypadków znalezienia martwych ptaków

- usuwania martwych ptaków przez osoby odpowiednio przeszkolone w zakresie stosowania środków zapobiegających zakażeniu wirusem grypy ptaków oraz zapobieżeniu przeniesienia tego wirusa na zwierzęta z gatunków wrażliwych.

d) prowadzi akcję informacyjną dla opinii publicznej oraz akcję uświadamiającą dla właścicieli drobiu lub innych ptaków utrzymywanych przez człowieka, myśliwych, obserwatorów ptaków.

e) przeprowadza okresowe i udokumentowane kontrole we wszystkich gospodarstwach komercyjnych oraz w wybranych gospodarstwach niekomercyjnych, obejmujące:

- badanie kliniczne drobiu i innych ptaków utrzymywanych przez człowieka

- pobieranie próbek do badań laboratoryjnych, jeżeli jest to konieczne,
w szczególności od drobiu, zwłaszcza kaczek i gęsi lub innych ptaków utrzymywanych przez człowieka, które były utrzymywane na otwartej przestrzeni przed stwierdzeniem wysoce zjadliwej grypy ptaków u dzikich ptaków

f) zakazuje:

- wywożenia i wynoszenia z gospodarstw drobiu lub innych ptaków utrzymywanych przez człowieka

- przemieszczania drobiu lub innych ptaków utrzymywanych przez człowieka

z wyłączeniem tranzytu drogami głównymi lub koleją

- organizowania targów, wystaw, pokazów, konkursów z udziałem drobiu i innych ptaków utrzymywanych przez człowieka

- wywożenia jaj wylęgowych zebranych w gospodarstwach znajdujących się w dniu zbioru w obszarze kontroli

- wywożenia z gospodarstw świeżego mięsa, mięsa mielonego, przetworów mięsnych i produktów mięsnych pozyskanych z drobiu, innych ptaków utrzymywanych przez człowieka oraz ptactwa łownego pozyskanego w obszarze kontroli

- wywożenia lub rozrzucania nawozów naturalnych pochodzących z gospodarstw, w których utrzymywany jest drób lub inne ptaki utrzymywane przez człowieka, znajdujących się w obszarze kontroli z wyłączeniem przewodnia do obróbki zgodnie z przepisami rozporządzenia (WE) nr 1774/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 3 października 2002r. ustanawiającego przepisy sanitarne dotyczące produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego nie przeznaczonych do spożycia przez ludzi (Dz.Urz.WE L 273 z 10.10.2002, str.1 z późn. zm.; Dz.Urz.UE polskie wydanie specjalne, rozdz.3, t.37, str. 92, z późn. zm.)

- wysyłania do innych państw członkowskich lub państw trzecich produktów ubocznych pochodzących z drobiu, innych ptaków utrzymywanych przez człowieka lub ptactwa łownego pochodzących z obszaru kontroli

- organizowania polowań na ptactwo łowne lub jego innego pozyskiwania ze środowiska, bez jego zgody

- wypuszczania ptaków do środowiska w celu odtworzenia zasobów ptactwa łownego.



8.28.6. W obszarze monitorowania PLW:

a) stasuje środki o których mowa w pkt.5



b) zakazuje wywożenia i wynoszenia drobiu lub innych ptaków utrzymywanych przez człowieka poza obszar monitorowania przez 15 dni od daty utworzenia takiego obszaru.

8.28.7. W przypadku stwierdzenia wystąpienia u dzikich ptaków wirusa wysoce zjadliwej grypy ptaków PLW stosuje środki o których mowa w pkt.5 i 6 co najmniej przez 21 dni
w przypadku obszaru kontroli, 30 dni w przypadku obszaru monitorowania licząc od dnia pobrania od dzikich ptaków, u których stwierdzono obecność wirusa wysoce zjadliwej grypy ptaków, próbek do badań laboratoryjnych.



Wersja elektroniczna 2.0





©operacji.org 2017
wyślij wiadomość

    Strona główna